پایان نامه ارشد درمورد خلیج فارس، استان هرمزگان، دریای عمان

دانلود پایان نامه ارشد

سورگلم، جگین، گوکسر، میدانی (http://fishexpert.persianblog.ir/post/37). همچنین با برخورداری از زیرساخت های مناسبی شامل 10 بندر مسافری و پیشرفته ترین ناوگان مسافری دریایی کشور، بیش از 95 درصد کل حمل و نقل مسافران در آب های سرزمینی ایران و 100 درصد حمل خودرو به مقصد جزایر خلیج فارس را بر عهده دارد (http://www.pmo.ir/fa/news/30443 ). به موجب آزاد بودن آب های دریای عمان احداث یک بندر در سواحل دریای عمان پرهزینه تر از احداث همان بندر در سواحل خلیج فارس خواهد بود. هزینه بیشتر به دلیل عمق زیاد آب در سواحل عمان، و به تبع آن صرف مصالح بیشتر جهت ساخت موج شکن می باشد، هم چنین به دلیل قدرت زیاد امواجی که به سواحل عمان می رسند ابعاد سنگ هایی که در ساخت موج شکن مورد استفاده قرار می گیرند بیشتر و در نتیجه پرهزینه تر خواهد بود (مصاحبه،دی ماه 93).

رتبه از
لحاظ جمعیت
رتبه از
لحاظ وسعت
سهم از
جمعیت هرمزگان
سهم از مساحت
خاکی هرمزگان
تعداد دهستان
تعداد شهر
تعداد بخش
نام شهرستان
10
13
0.3
0.1
2
1
2
ابوموسی
5
6
5.07
8
7
2
3
بستک
9
4
2.5
12.5
6
2
3
بشاگرد
1
2
37.3
14.6
11
4
4
بندرعباس
3
5
8.5
11
8
4
4
بندرلنگه
8
12
2.7
2.2
4
2
2
پارسیان
7
1
3.4
15.5
5
1
2
جاسک
6
3
4.2
13.3
6
3
3
حاجی آباد
7
8
3.4
5.2
4
2
2
خمیر
4
9
7.5
4.5
10
3
4
رودان
8
10
2.7
3.2
4
1
2
سیریک
4
11
7.5
2.2
7
4
2
قشم
2
7
14.9
7.4
11
3
4
میناب

85
34
38
کل
جدول (شماره)- تقسیمات استان هرمزگان به تفکیک شهرستان
(منبع: روند تغییرات جمعیت استان هرمزگان)
با توجه به مطالعات Tibljas در 2005 تعداد مسافران در ترمینال های دریایی ارتباطی به اندازه ی شهر ندارد (شهروندان درصد بسیار کمی از مسافران را تشکیل می دهند)، بلکه به موقعیت جغرافیایی و اهمیت توریستی شهر وابسته است. به عنوان مثال در شهرهای اروپایی مدیترانه با در نظر گرفتن موقعیت شهر در منطقه یا کشور بعلاوه جاذبه های توریستی و تاریخی شهر، می توان گفت در شهرهایی که موقعیت جغرافیایی شان یک ورودی و خروجی برای مقاصد توریستی مدیترانه ای ایجاد می کند بنادر با ترمینال های FP توسعه داده شده اند. در مقابل شهرهایی که جاذبه ی تاریخی و توریستی دارند مسافران زیادی را در کشتی های مسافری و کروزها جذب می کنند، و بنادر با ترمینال های CP در آنها توسعه داده شده است (Tibljas و همکاران،2005). بنابراین جاذبه های توریستی و جذب گردشگر اهمیت زیادی پیدا می کند. اما باید توجه داشت که مطالعه تحقیقات انجام شده در این حوزه بیشتر به منظور تکمیل ادبیات موضوع می باشد و استنباط از نتایج گرفته شده از تحقیقات خارج از کشور لزوما درست نخواهد بود، چرا که به عنوان مثال حدود 85 درصد مسافرانی که در جنوب تردد دارند بصورت دایم از بندر به منظور جابجایی استفاده می کنند و از این میزان 85 درصدی مسافران دایم حدود 65-70 درصد، مردم بومی منطقه هستند (مصاحبه،دی ماه 93). همجواری استان با خلیج فارس به دلیل دارا بودن جزایری که زیستگاه پرندگان مهاجر است، گونه های دریایی منحصر به فرد و مرجان های دریایی از پتانسیل های طبیعی استان برای جذب گردشگر به شمار می رود. هم چنین دو جزیره مهم کیش و قشم در حوزه ی استحفاظی استان قرار دارند. به عنوان چند نمونه از جذابیت های جزیره مرجانی کیش می توان به پوشش های مرجانی، آب شفاف سواحل، وجود امکانات ورزشی مختلف دریایی به دلیل امنیت بالای سواحل و وجود کشتی یونانی نزدیک به ساحل اشاره کرد. هر چند نقش این جزیره در وهله اول صنعتی- صادراتی و در وهله دوم تجاری و توریستی بوده است، اما با شکست برنامه های صنعتی و تجاری توجه سرمایه گذاران به بخش گردشگری جلب شد. از سوی دیگر جزیره قشم 2.5 برابر بزرگتر از سنگاپور و بحرین است و به عنوان بهشت مرجان های دریایی شناخته می شود. قشم از سال 2000 میلادی به عنوان منطقه آزاد تجاری شناخته شد و همواره مرکز تجاری و کشتیرانی بسیار پر رونقی بوده است. از بارزترین جاذبه های توریستی جزیره می توان جنگل های حرا را نام برد (سازمان توسعه تجارت ایران،1385).
2-2- بنادر
2-2-1- مقدمه
کشورهایی مانند مراکش، تونس، الجزایر و مصر جزء 20 مقصد جهان در صنعت گردشگری قلمداد می شوند. همچنین مقاصد نوظهور مانند کشورهای جنوب شرقی آسیا به خصوص کشورهای تایلند، مالزی، اندونزی، سنگاپور، هنگ کنگ و ژاپن به عنوان موتور محرکه رشد جهانگردی جهان شناخته شده اند، و مهم ترین جذابیت کشورهای ذکر شده سواحل زیبا و منابع دریایی است (زراعت کار مقدم و همکاران). کشور ایران با توجه به موقعیت خاص جغرافیایی، و از یک طرف به دلیل قرار گرفتن در دو منطقه جنب حاره ای معتدل کره زمین و دسترسی دو سویه به دریا از یک مزیت نسبی در توسعه گردشگری دریایی برخوردار است. داشتن خط ساحلی، یکی از بالاترین قابلیت ها برای جذب گردشگر است، همچنین نواحی ساحلی بستر ساز فعالیت های گسترده اقتصادی و اجتماعی در جهان به شمار می روند و بنادر به شدت به توسعه شهرهای مجاور خود کمک می کند (Krosnicka،2010). در ايران از هر 12 نفر يك نفر سفر دريايي دارد و در اروپا هر يك نفر يك سفر دريايي انجام مي دهد (روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 1757 به تاريخ 22/12/87، صفحه 5 )، با توجه به عدم وجود فرهنگ مسافرت دریایی در کشور حمل کالا سودآوری بیشتری در مقایسه با سرمایه گذاری در زمینه کشتی های مسافری دارد. مردم مناطق ساحلی کشورهایی مانند پاکستان و هندوستان به واسطه توسعه ی ساحلی و دریایی ثروتمند هستند. همچنین بندر کراچی و گواتر در پاکستان و بنادر مانند بمبئی، کوچین و تری واندروم در هندوستان جزو ثروتمند ترین مناطق این کشورها محسوب می شوند. این در حالی است که در ایران مناطق ساحلی جنوب کشور به شدت محروم هستند و رونق اقتصادی- اجتماعی مناطق ساحلی جنوب کشور در پهنه آب های خلیج فارس و دریای عمان، می تواند منجر به ایجاد اشتغال و محرومیت زدایی و بازگشت ساحل نشینان به این کرانه ها می شود (بندر و دریا، شماره 180). از دلایل ایجاد بندر بین المللی، می توان دسترسی به بازارهای بین المللی و اشتغال زایی را نام برد. با توجه به اینکه تبلیغات منفی در سطح جهانی علیه ایران، یکی از تهدیدات ایجاد بندر بین المللی مسافری است (ابراهیم زاده و آقاسی زاده،1388). با اینحال احداث بنادر مسافری می تواند با توجه به پتانسیل منطقه مورد مطالعه خصوصا از لحاظ گردشگری، و منافع حاصل از آن در ایجاد رونق اقتصادی این مناطق تاثیر بسزایی داشته باشد. به عنوان مثال اشتغال زایی که ماحصل احداث هر کدام از انواع بنادر داخلی یا بین المللی خواهد بود، حمایت از فرهنگ مردم بومی که جزء اهداف اجتماعی- فرهنگی توسعه پایدار نیز هست از جمله مزایای گردشگری است (سراسکانرود و نوربخش،1389) که در نتیجه احداث بنادر مسافری می تواند پدید می آید، لذا توسعه دريا محور بايد مورد توجه قرار گيرد.
2-2-2- تعریف بندر
در ادامه دو تعریف مختلف از بندر ارائه می شود:
بندر عبارت از فضاي گسترده اي از آب شامل حوضچه هاي اصلي و فرعي آرام، اسكله ها، تأسيسات، تجهيزات و ساختمان هاي جنبي واقع در خشكي براي تردد شناورها به منظور انجام عمليات مورد نياز است (سالنامه آماری استان هرمزگان، حمل و نقل، انبارداری و ارتباطات، فصل یازدهم، 1387).
همچنین بندر به معنی راه آبی یا دروازه آبی است. در نتیجه بندر مدخل ورودی یا دروازه آبی از دریا به خشکی است. به عبارت دیگر جایی است که نوعی از حمل و نقل به نوع دیگر تبدیل می شود. بنادر را می توان از دو زاویه متفاوت بررسی کرد، یا بعنوان نقطه پایان کار اقیانوس پیماها و کشتی ها و یا بعنوان ایستگاه ارتباطی بین تولید کننده و مصرف کننده، خریدار و فروشنده می باشد. به هر حال بندر باید دارای لنگرگاه هایی مناسب و تجهیزات و تسهیلات پذیرش بار و مسافر باشد. بطور کلی بندر محلی است جهت پهلوگیری امن شناورها و حلقه ایست ارتباطی بین دریا و خشکی. داشتن محوطه ای با آب آرام، مصون از اثرات امواج دریا که بتوان امکان پهلوگیری شناورها را فراهم نمود و نسبت به جابجایی بار و مسافر اقدام کرد، از مفروضات بندر است. کلا بندری را می توان حائز شرایط خوب تلقی کرد که :
محل و موقعیت آن مناسب با خطوط آبی (دریایی و رودخانه ای) ملی و بین المللی انتخاب شده باشد.
از عوامل جوی مضر نظیر باد و امواج، جزر و مد و غیره تا حد امکان مصون باشد.
به عوامل مخرب نظیر آتشفشان، انفجارات، جنگ و غیره کمتر حساس باشد.
با عوامل رشد اقتصادی و توسعه صنعتی ملی و بین المللی همگام باشد (کیا، 1386).
2-2-3 انواع بندر
دسته بندی بنادر را با توجه به ملاحظات مختلفی می توان انجام داد، از جمله:
2-2-3-1 انواع بندر بر حسب نوع مالکیت و بهره برداری
بنادر با توجه به نوع ترافیک دریایی خود به دو دسته بنادر اصلی (مانند بنادر امام و عباس) و فرعی (مانند بندر لنگه، دیلم و گناوه) تقسیم می شوند (باورصاد). همچنین از حیث دولتی یا خصوصی بودن بنادر با چهار حالت مختلف مواجه هستیم، حالت دو بعدی در بخش خصوصی عبارتست از:
مالکیت (2) بهره برداری

مالکیت

خصوصی
دولتی

بهره برداری
3
2
خصوصی

4
1
دولتی

جدول (شماره)- ابعاد بخش خصوصی
1- دولت صاحب و اداره کننده بندر و تسهیلات مربوط به آن است، مانند: سنگاپور- کلمبو همچنین TRUST PORTS ها.
2- دولت صاحب تسهیلات است و بهره برداری بندر بعهده بخش خصوصی است، مانند بنادر: CEBO، BANGARMASTIN، همچنین LAND LORD ها.
3- بندر و تسهیلات متعلق و تحت بهره برداری بخش خصوصی است.
4- تسهیلات متعلق به بخش خصوصی و تحت بهره برداری دولت است (قملاقی).
2-2-3-2 انواع بندر بر حسب کاربری
بندر تجاری: از نظر اقتصادی تعریف بندر به عنوان یک موسسه که در آن ارتباط ترابری زمینی و دریایی برقرار می شود مطرح می گردد. این بنادر علاوه بر اسکله های لازم، تعداد کافی پست های پهلوگیری، تجهیزات، انبارها و شبکه های دسترسی لازم، نیاز به مکانی برای ایجاد دفاتر تجاری و بازرگانی و عرصه لازم برای مناطق آزاد تجاری و صنعتی دارند. در کل بنادر تجاری شامل پست های لازم برای آمد و شد مسافر، حمل و نقل کالاهای گوناگون، بازرگانی، حمل و نقل کالاهای جامد بدون ظرف (فله) و حمل و نقل مواد نفتی و گاز مایع هستند (کیا،1386).
بنادر صیادی: ماهیگیری بدلیل اهمیت خاصی که دارد، از عهد باستان با بنادر ارتباط تنگاتنگی داشته است. بنادر نه تنها پایگاه فیزیکی ماهیگیران بوده اند بلکه پایگاهی برای آماده سازی محصولات دریایی و خرید و فروش چنین محصولاتی نیز می باشند. این بنادر بر حسب نوع صید با هم تفاوت دارند. بنادری که محل آمد و شد کشتی های بزرگ ماهیگیری و اسکله های کنسرو سازی هستند باید دارای تجهیزات مناسب و سردخانه نیز باشند ولی برای کشتی های کوچکتر و قایق های ماهیگیری نیاز به این تجهیزات نیست و فقط باید مکان امن از موج دریا و اسکله پهلوگیری را شامل باشند (کیا،1386).
بنادر تفریحی و توریستی: هدف فراهم کردن پایگاهی برای فعالیت های تفریحی و سرگرمی های دریایی است. جهت پاسخگویی به نیاز روز افزون برای سرگرمی ها و تفریحات آبی از قبیل قایقرانی و دریانوردی با کشتی های کوچک تفریحی، بنادر باید سعی کنند نه تنها لنگرگاه های لازم را برای قایق ها و کشتی های تفریحی تامین کرده و یا تورهای تفریحی ارائه دهند، بلکه تاسیسات دیگر از قبیل هتل، متل، باشگاه، پلاژ، مغازه، رستوران و حتی مراکز سرگرمی برای خانواده ها نیز باید در برنامه آنها پیش بینی شود. برنامه ریزان بنادر باید مفهوم اقتصادی جذب مردم به منطقه بندر، از طریق تامین فعالیت های سرگرم کننده را درک کنند (کیا،1386).
بندر برای تردد مسافر: این نوع خدمات بندری برای آنهایی که در جزایر دور افتاده و یا در مناطقی زندگی می کنند که با آب احاطه شده و رفت و آمد فقط از طریق رودخانه و دری

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد درمورد استان هرمزگان، بهینه سازی چند هدفه، دریای عمان Next Entries پایان نامه ارشد درمورد توسعه گردشگری، مکان یابی، توسعه اقتصادی