پایان نامه ارشد درباره دوران باستان، توسعه شهر

دانلود پایان نامه ارشد

الف-تجديد حيات فضاهاي با ارزش
ب-باز زنده سازي و تجديد ارزش نوسازي و مرمت كالبدي – فضايي (حبيبي و مقصودي، 1381، ص 78).

2-3-2- تجارب مرمت و بازسازي بافت‌هاي قديم در انگلستان

بخش عمده‌اي از تاريخ و تمدن شهرنشيني نوين اروپا در بريتانيا متمركز شده است. انگلستان از جمله كشورهاي محوري اروپاست كه تجارب غني دربارة بهسازي و نوسازي و كلاً ساماندهي بافت‌هاي قديم شهري دارد. شهرهاي لايستر، چي چستر، يورك، باث و چستر از جمله مهمترين شهرهاي قديمي بريتانيا هستند كه سنگ بناي آنها در دوران باستان يعني زمان تسلط روميان بر جزيره انگليس نهاده شده است. اين شهرها در دوران بعدي يعني در قرون وسطي به تدريج داراي بناها و مجموعه‌هايي شده‌اند كه از نظر تاريخي ارزش‌هاي خاصي دارند. شيوه‌هاي به كار گرفته شده براي مداخله در بافت‌هاي كهن شهري و بهسازي و نوسازي شهري در اين كشور كاملا محافظه كارانه و انحصاري است و به كلي متمايز از ساير كشورهاي اروپايي است هدف اصلي از مداخلات انجام شده، در ابتدا ايجاد محيطي بهداشتي و سپس حفاظت به منظور رونق فعاليت‌هاي جهانگردي ـ بازرگاني و جلب گردشگر داخلي و خارجي است. در كليه طرح‌هاي بررسي شده بهسازي و نوسازي بافت قديم شهرهاي اين كشور، توسعه بهداشت محيط شهري در دستور كار قرار داشته است. ملاحظات اقتصادي بيشتر طرح ها، خودكفايي اقتصادي، مجموعه شهري و پيش بيني‌هاي لازم براي اجراي طرح را در بر مي‌گيرد. همچنين در ملاحظات اجتماعي، به مشاركت مردم و تقويت حيات اجتماعي توجه شده است. در ملاحظات فرهنگي نيز به ارزش‌هاي فرهنگي بافت كه لازمه گسترش صنعت جهانگردي و يكي از راهكارهاي توسعه فرهنگي است به خوبي توجه و تأكيد شده است (شماعي و پوراحمد، 1384، صص 299-298).
به منظور شناخت بيشتر از اقدامات مداخله گرايانه مرمت شهري در كشور انگلستان، مهمترين آنها در زير مورد بررسي قرار مي‌گيرد.

– بث39
طرح بازسازي و نوسازي شهر بث، يكي از نمونه‌هاي درخور توجه در زمينه طرح‌هاي مرمت شهري در جهان است. نكات مورد توجه در مرمت شهري بث به شرح زير است :
1-هدف اصلي از مرمت شهر بث، حفاظت كامل از بافت كهن و اعطاي نقش عمده به گردشگري است.
2-اهداف و ملاحظات اقتصادي اين شهر، با توجه به مسائل اداري و اجرايي از سويي و مسائل اقتصادي مربوط از سوي ديگر تعيين شده و از آن كاربري‌هاي زمين مشخص شده اند.
3-اهداف و ملاحظات اجتماعي : جابه جايي جمعيت
4-اهداف و ملاحظات فرهنگي مرمت شهري با توجه به ارزش‌هاي فرهنگي – بومي بافت كه لازمة گسترش صنعت جهانگردي است، صورت گرفته است (فلامكي، 1384، ص : 42).
– چستر40
شهر چستر در سال 60 ميلادي توسط روميان به عنوان يك قلعه نظامي در مصب رودخانه “دي” بنا گرديد. اين شهر پس از پشت سر گذاشتن قرون وسطي و رنسانس، با موج انقلاب صنعتي مواجه گرديد و شهر كهن به سختي توانست خود را با شرايط نو تطبيق دهد بنابراين طرح بازسازي و نوسازي بافت كهن شهر چستر مطرح گرديد (موريس، 1368، ص 126). نكات درخور توجه در طرح مرمتي شهر چستر در زير آمده است :
1-هدف اصلي از مرمت شهر چستر همانند شهر بث، حفاظت از بافت كهن با اعطاي نقش عمده به گردشگري است.
2-مرمت شهري در اين شهر بيشتر بر جنبة بهسازي و نوسازي شهري توجه دارد.
3-اهداف و ملاحظات اقتصادي اين شهر، به منظور تقويت بنيه اقتصادي شهر در تعامل با ديگر شهرهاي منطقه و تفويض اختيار به شهر در تكامل با شهرهاي ديگر به صورت رقابتي مي‌باشد.
4-اهداف و ملاحظات فرهنگي و كالبدي آن مانند شهر بث است. به عبارتي اهداف و ملاحظات فرهنگي چستر در برگيرنده ارزشهاي فرهنگي – بومي بافت كهن است كه لازمه گسترش صنعت جهانگردي است.
– يورك
اين شهر در سال 71 ميلادي توسط روميان به عنوان پايگاه قلعه‌اي – نظامي و راهبردي بنا شد. پس از آنكه روميان شهر را ترك نمودند، شهر متروك ماند سپس در سال 560 ميلادي توسط انگليسي‌ها به تصرف درآمد و مورد بازسازي قرار گرفت. با بازسازي شهر، رشد ارگانيك جايگزين شبكه شطرنجي آن شد. نكات مورد توجه در طرح مرمتي شهر يورك شامل موارد زير است :
1-هدف اصلي از مرمت شهر قديم يورك مانند شهرهاي بث و چستر، حفاظت از بافت كهن با اعطاي نقش عمده به گردشگري است.
2-طرح مرمتي شهر يورك، بيشتر بر جنبه‌هاي بهسازي و نوسازي تأكيد دارد تا بازسازي.
3-اهداف و ملاحظات اقتصادي مرمت عمدتاً بر مبناي تقويت بنية اقتصادي شهر در كنار نقش فرهنگي (دانشگاهي) آن مي‌باشد.
4-اهداف و ملاحظات اجتماعي اين شهر، تقويت حيات اجتماعي شهر قديم را در نظر دارد، بدين منظور افزايش تراكم مسكوني به ميزان دو برابر در دستور كار قرار گرفته است.
5-اهداف و ملاحظات فرهنگي اين شهر همچون چستر و بث، تقويت ارزش‌هاي فرهنگي با ترويج صنعت گردشگري است (موريس، 1368، صص : 126-125).

– چي چستر41
چي چستر از شهرهاي كهن و تاريخي بريتانيا محسوب مي‌شود كه اقدامات مرمتي بسياري در بناها، مجموعه‌ها و بافت‌هاي تاريخي در آن در قالب طرح‌هاي مرمتي چي چستر صورت پذيرفته است. نكات در خور توجه طرح‌هاي مرمتي چي چستر در زير آمده است :
1-هدف اصلي از انجام طرح‌هاي مرمتي در شهر چي چستر، تداوم وجودي فضاي كالبدي شهر با اعطاي نقش عمده به گردشگري است.
2-مرمت شهري در چي چستر، بيشتر بر بهسازي و نوسازي توجه دارد.
3-اهداف و ملاحظات اقتصادي در اين شهر چندان مطرح نيست.
4-هدف اصلي اهداف و ملاحظات اجتماعي، بر اسكان هر چه بيشتر جمعيت در بافت قديم استوار است.
5-اهداف و ملاحظات فرهنگي چي چستر، بر حفظ هويت فرهنگي شهر تكيه دارد.
– لستر42
مهمترين مسئله در امر مرمت و توسعه شهري لستر، ايجاد ارتباط منطقي ميان مركز تاريخي شهر (بخش قديم) با مناطق جديد شهري است. براي ايجاد اين ارتباط، مناطق جديد شهري توسط دسترسي‌هاي سريع تا نزديكترين نقطه به شبكه پياده شهر قديم متصل
مي شوند، بنابراين تغييرات وسيع و ناگهاني و يا بريدگي در بافت‌هاي شهر قديم ايجاد نمي شود. همچنين در مجاورت شبكه اصلي پياده مركز شهري كه اتومبيل بدان راهي ندارد، توقفگاههاي چند طبقه ايجاد گرديده تا مشكل رفت و آمد شهروندان نيز حل شود اقدامات مرمتي شهر لستر به صورت زير مي‌باشد :
1-جلوگيري از وارد شدن هر گونه صدمه‌اي بر شالوده و سازمان بافت قديم شهر.
2-كنترل رفت و آمد وسايل نقليه خصوصي به داخل بافت قديم.
3-ايجاد دسترسي‌هاي اضطراري و امكان دستيابي به نقاط دور دست.
4-تغيير عملكرد و معاصر كردن فعاليتهاي شهري، مشروط بر ايجاد مكاني براي خدمات عمومي و فرهنگي.
5-شناخت دقيق شهر قديم (حبيبي و مقصودي، 1381، صص : 74-71).

2-3-4- تجارب مرمت و بازسازي بافت‌هاي قديم در ايتاليا

در ايتاليا نيز تجارب گوناگوني دربارة برنامه ريزي مرمت بافت تاريخي شهر وجود دارد. در نمونه تجربه‌هاي برنامه ريزي مرمتي شهرهاي ايتاليا تفاوت‌هاي زيادي در شيوة برخورد و روش‌هاي اجرايي وجود دارد به گونه‌اي كه از تجربه بولونيا به عنوان يكي از درخشانترين نمونه‌ها و نيز به عنوان تجربه‌اي ناموفق و شكست خورده ياد مي‌شود. در ايتاليا به سبب غناي تاريخي و فرهنگي و وجود معماري با ارزش بناهاي مسكوني و غير مسكوني در بافت تاريخي، تلاش‌ها معطوف به مرمت بناها گرديده است. مرمت بافت تاريخي و بازگردانيدن حيات شهري به اين بافت هدف اصلي در مرمت شهري بولونيا بوده است. علاوه بر اين هدف، جلوگيري از شهرسازي تعويضي (تخريب كامل و پايه گذاري جديد بناها) در مرمت اين شهر موثر بوده است. بدين ترتيب در برنامه‌ريزي مرمت اين شهر، شهر تاريخي بايد متعلق به ساكنانش باقي بماند. بر خلاف بولونيا كه تجربه‌اي ارزنده و موفق در مرمت شهري دارد در ونيز كه يكي از شهرهاي تاريخي و فرهنگي ايتالياست اين موفقيت به دست نيامده است. در اين شهر ورود صنايع جديد كه به تدريج آلودگي‌هاي زيست محيطي را در ونيز و پيرامون آن به عنوان يكي از تالاب‌هاي شناخته شده افزايش مي‌دهد از مزيت‌هاي توريستي و جهانگردي كه عملكرد برتر اقتصادي اين شهر در وضعيت كنوني است كاسته است. از سوي ديگر با ورود صنايع و جابه جايي بخشي از ساكنان و نيز به جزاير نزديك آن، تغييراتي در ساختار اجتماعي و اقتصادي آن پديد آمده كه بستر مناسب براي مرمت شهري را برهم زده است.
برگامو نيز يكي از نمونه‌هاي موفق مرمت بافت تاريخي در ايتالياست. در مرمت اين شهر براي نخستين بار در ايتاليا مردم به مشاركت فرا خوانده شدند. حفظ روحيه ي اجتماعي ـ فرهنگي، حفظ بناهاي واقع در مسيرهاي اصلي، جلوگيري از تخريب بناها تا حد امكان جلوگيري از سرمايه‌گذاري و مداخله سرمايه داران بزرگ در بافت تاريخي به منظور تعلق بخشيدن شهر به ساكنان آن و تلاش در راه حفظ سطح فعاليت‌هاي بازرگاني ـ خدماتي و فرهنگي ـ اجتماعي در بافت تاريخي مهم ترين ويژگي‌هاي مرمت شهري در برگامو بوده است. در تجربه‌هاي مرمت بافت تاريخي شهرهاي ايتاليا علي رغم وجود تفاوت در روش‌هاي اجرايي و ميزان موفقيت طرح‌هاي نوسازي، به سبب تأكيد بر حفظ ثروت فرهنگي نواحي پرارزش تاريخي و تلاش در راه مرمت هر چه بيشتر بناهاي تاريخي از طريق عملكرد و كاربري كه كم ترين ميزان تخريب را به دنبال داشته است هم گامي با اصول فكري مكتب فرهنگ گرايان به چشم مي‌خورد ضمن آن كه در نمونه‌هاي ياد شده (به جز ونيز) جلوگيري از خارج شدن ساكنان بافت تاريخي و حفظ روحيه فرهنگي ـ اجتماعي از طريق مشاركت ساكنان اصلي از مهم ترين اصول به كار گرفته شده در طرح‌هاي ياد شده است.
به طور كلي در ايتاليا تجربه مرمت در دو زمينه ي بناهاي منفرد و مجموعه‌هاي شهري به صورت همزمان صورت گرفته است و توجه به روحيات ساكنان و حفظ روابط و مناسبات متقابل شهروندان با محيط زندگي شهري و زندگي مجدد در بافت تاريخي از مباني اساسي مرمت بوده است. بهترين آثار مرمت در اين كشور در شهرهاي بولونيا، و نيز، برگامو و اوربينو ديده مي‌شود.
بولونيا
الف-مشكلات عمده :
1-مهاجرت ساكنان از بافت تاريخي شهر
2-عدم تأمين نيازهاي خدماتي
3-كمبود امكانات و خدمات زير بنايي
ب-اهداف عمده :
1-حفاظت از بافت تاريخي
2-حراست از فرهنگ بومي
3-ايجاد حس تعلق در شهروندان
4-بالا بردن معيارهاي كمي و كيفي زندگي ساكنان بافت تاريخي
ج-اقدامات مرمتي :
1-ايجاد مركز جديد خدماتي -اداري در كنار شهر قديم
2-توسعه ي تجهيزات و تأسيسات شهري
ونيز
الف-مشكلات عمده
1-فرسودگي آثار تاريخي بر اثر ضايعات ناشي از تأسيس مجتمع‌هاي صنعتي
2-مهاجرت عده‌اي از اهالي اصيل شهر ونيز به شهرك مستره
ب-اهداف عمده :
1-استفاده از موقعيت خاص ونيز به دليل دسترسي به آب و خشكي
2-افزايش اشتغال در بافت تاريخي
3-حفظ ساكنان موجود و ارتقاي سطح زندگي
ج-اقدامات مرمتي :
1-تجهيز و توسعه ي فضاهاي گردشگري در بافت تاريخي
2-ايجاد مجتمع‌هاي صنعتي
3-توسعه سيستم حمل و نقل آبي (فلامكي، 1384، صص : 50-48).
اوربينو
الف-مشكلات عمده :
1-عدم وجود سند مناسب جهت برنامه ريزي در بافت تاريخي
2-عدم پاسخگويي به نيازهاي اصولي مردم
3-مهاجرت شديد از بافت تاريخي
ب-اهداف عمده :
1-ايجاد محيطي سرشار از ارزش‌هاي فرهنگي در بافت‌هاي تاريخي
2-توزيع رفاه به گونه‌اي برابر
3-ايجاد امكانات مناسب در زمينه ي تحرك اجتماعي براي شهروندان
ج-اقدامات مرمتي :
1-كف سازي كوچه‌ها و خيابان ها
2-مرمت سطوح خارجي بناها
3-ايجاد ارتباط زيرزميني بين مراكز اصلي شهر و بهسازي بهداشتي بناها (حناچي، 1378، ص:25).
برگامو
الف-مشكلات عمده :
1-ركود شهر تاريخي يا برگاموي بالا در فعاليت‌هاي اقتصادي و اجتماعي
2-تخريب بافت قديم شهر
ب-اهداف عمده :
1-حفظ روحيه ي اجتماعي – فرهنگي و جلوگيري از تخريب بي جهت بناها و مرمت بناها
2-مرمت هر چه بهتر بناهاي واقع در مسير معابر اصلي

ج-اقدام‌هاي

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درمورد حقوق بشر، کودکان و نوجوانان، کودکان و نوجوان Next Entries پایان نامه درباره 1/6، گويه، کارآفرينانه