پایان نامه ارشد درباره توسعه شهر، برنامه اول توسعه

دانلود پایان نامه ارشد

حداكثر فرصت براي مشاركت بخش خصوصي در امر نوسازي شهري با راهنمايي و كمك‌هاي تشويقي دولت
4-نوسازي و تجديد بناهاي قديمي و غير بهداشتي
5-ترميم و اصلاح بافت‌هاي قديمي شهرها و بازارها

3-1-2- سياست‌ها و برنامه‌هاي بهسازي و نوسازي بافت‌هاي شهري در دورة پس از انقلاب اسلامي (1357)
از آنجايي كه سياست‌هاي دولت و سيستم برنامه ريزي و برنامه‌هاي تدوين شده نقش بسيار مهمي در تمام مسائل يك جامعه و يا كشور را دارند، لازم است ديدگاهها و نگرش‌هاي مطرح در برنامه‌هاي كلان كشوري در ابتدا بازبيني شود تا بر آن اساس جايگاه توسعه فيزيكي و بافت قديم شهري و چگونگي و ميزان برخورد آنها در سطح كلان تبيين و تحليل گردد.
كشور ايران پس از پيروزي انقلاب اسلامي تحت تأثير تحولات عظيم سياسي، اجتماعي و فرهنگي تا تشكيل دولت موقت و نيز فشارهاي سياسي و اقتصادي دول خارجي و استثمارگر بويژه بروز جنگ تحميلي قرار مي‌گيرد و نظام قانون و برنامه ريزي كشور در بخش‌هاي مختلف از جمله بخش عمراني شهري دچار آشفتگي و بحران مي‌گردد در نتيجه توسعه‌هاي بي رويه شهري و آشفتگي‌هاي اجتماعي و اقتصادي در شهرها از يك طرف و عدم وجود برنامه‌هاي مدون براي مهار كنترل توسعه فيزيكي شهري مورد توجه مسئولان قرار گيرد. از مهمترين برنامه‌هايي كه در اين مقطع زماني مي‌توان بدان اشاره نمود، اين است كه در سال 1361 وزارت كشور شاخه‌اي به نام معاونت امور محلي و عمران شهري تأسيس كرد تا به موضوع توسعه و گسترش بي رويه شهري و لزوم حفظ و نگهداري و باززنده سازي بافت‌هاي قديمي به بهسازي و نوسازي وضع آنها بپردازد، بويژه در شهرهاي قديمي كه در اين رابطه اعتبارات به صورت بخشنامه‌ها به شهرداري‌ها ابلاغ گرديد تا اينكه برنامه اول توسعه به اجرا گذاشته شد.

3-1-2-1- برنامة اول توسعه اقتصادي – اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران (1366-1362)
اهداف عمراني اين برنامه در رابطه با توسعه فيزيكي شهري و اثرات و مداخلات در
بافت‌هاي قديمي را به صورت زير مي‌توان مطرح كرد :
1-تهيه و تنظيم طرح‌هاي جامع و تفصيلي و كمك به ايجاد و تقويت دفاتر طرح و برنامه شهرداري ها
2-برقراري تعامل مطلوب بين شهرها از طريق توزيع متناسب تاسيسات آب لوله كشي و فاضلاب
3-برخورداري شهرها از تاسيسات حفاظتي و شهري، بهبود شبكه عبور و مرور و هماهنگي بين حمل و نقل شهري از طريق توسعه حمل و نقل عمومي
4-برخورداري شهرها از توقفگاهها در پايانه‌ها و جاده‌هاي كمربندي
5-نوسازي و بهسازي شهرها و تجديد بناي ساختمانهاي قديمي و ايجاد پارك، فضاي سبز، تقويت و بهبود مديريت شهرداري‌ها و سازمان‌هاي محلي
در اين برنامه تهية جمعاً 466 پروژه در مورد طرح‌هاي جامع، تفصيلي و هادي و تجديدنظر در طرح‌هاي جديد، طرح‌هاي روانبخشي و طرح‌هاي اضطراري مربوط به مناطق جنگ زده پيش بيني گرديد. در سال 1366 با تأسيس دفتر بهسازي بافت شهري تهيه طرح، برنامه ريزي و اقدامات بهسازي و نوسازي شهري آغاز گرديد و از آن پس طرح‌هاي متعددي براي ساماندهي بافت‌هاي قديم تهيه، تدوين و اجرا شده است.
در سال 64 اساسنامه سازمان ميراث فرهنگي كشور تدوين و دو سال بعد عملاً شروع به فعاليت نمود. از جمله وظايف سازمان ميراث فرهنگي تهيه و اجراي طرح‌هاي لازم به منظور حراست، حفاظت، تعمير و مرمت و احياء آثار، بناها و مجموعه‌هاي با ارزش فرهنگي و تاريخي و نيز اظهار نظر در كليه طرح‌هاي عمراني جامع و تفصيلي مناطق فرهنگي و تاريخي و جلوگيري از هر گونه تخريب آنها آمده است. اين سازمان با توجه به ماهيت اصلي فعاليت‌هاي آن به مرمت بناها و مجموعه اقدامات باستان شناسي پرداخته و اقداماتي در جهت گسترش بافت شهري انجام مي‌دهد. هم اكنون در سازمان ميراث فرهنگي با گسترش فعاليت ها، از تك بناها به مجموعه بافت و محورهاي فرهنگي توجه مي‌شود و در معاونت حفظ و احياي سازمان، واحدي به نام بافت تشكيل و پژوهشكده‌اي در زمينه‌هاي فرهنگي -تاريخي فعاليت مي‌كند. در سال 1370 دفتر بهسازي بافت شهري در وزارت مسكن و شهرسازي بوجود آمد كه هدف آن عمدتاً گسترش اقدامات ساخت و ساز مسكن در محلات درون شهر و سياست توسعه از درون بود.

3-1-2-2- برنامه دوم توسعه اقتصادي – اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران (77-73)
مهمترين اهداف اين برنامه در رابطه با توسعه فيزيكي و دگرگون سازي اثرات آن بر بافت قديمي شهري عبارتند از :
1-دستيابي به توسعه منظم و از پيش انديشيده شده در شهرها
2-بالا بردن توان مديريتي و برنامه ريزي فني و اجرايي شهرداري‌ها و سوق دادن
شهرداري‌ها به سمت خودكفايي با ايجاد شوراهاي اسلامي شهر در شهرها
3-اداره اقتصادي واحدهاي ارائه كننده خدمات شهرداري همراه با كاهش هزينه
4-بهبود امور حمل و نقل و ترافيك درون شهري
5-افزايش ايمني و حفاظت شهرها و شهروندان در مقابل سوانح و حوادث طبيعي و بازسازي تأسيسات و تجهيزات شهرهاي آسيب زده
6-ارتقاء توان مراكز آموزشي و پژوهشي در امور شهري و گسترش تحقيقات شهر
7-بهره مندي متناسب شهرها از تأسيسات و تجهيزات و تسهيلات شهري
8-افزايش بهره وري فني و اقتصادي در امر خدمات و عمران شهري و استفاده از اراضي شهري
9-بهبود شرايط زيست محيطي در شهرها و جلوگيري از تخريب فضاي سبز شهري
10-بهسازي و نوسازي و بازسازي بافت‌هاي مسأله دار با حفظ هويت نواحي با ارزش
مهمترين مساله‌اي كه در اين برنامه در بخش مسكن و عمران شهري در بافت‌هاي فرسوده مطرح شد، تجميع قطعات در مناطق شهري بود. همچنين بهسازي و نوسازي بافت‌هاي مسأله دار شهري با حفظ هويت بافت‌هاي با ارزش از خط مشي‌ها و سياست‌هاي مورد توجه در اين برنامه بود. به طور شفاف‌تر مي‌توان به مهمترين اقدامات اين برنامه بدين صورت اشاره نمود :
1-استفاده بهينه از طريق اصلاح بافت
2-تجميع قطعات، تنظيم سطح اشغال متناسب با شرايط منطقه اي
3-اصلاح و نوسازي محلات قديم شهرها توسط شهرداري‌ها در چارچوب ضوابط شوراي عالي شهرسازي
4-بازسازي و احياي بافت‌هاي مساله دار شهري به منظور هماهنگي با مناطق مختلف شهري
مطرح شدن اين مقولات از يكسو نشانگر حادتر شدن مسائل مربوط به بافت‌هاي مركزي و كهن شهرها و مشكل فزاينده كمبود مسكن و از سوي ديگر توجه و نگرش تازه به بافت‌هاي قديم شهري به عنوان موضوعي مهم از سياستهاي توسعه شهري است. در حقيقت برنامه ريزان متوجه راهكاري گرديدند كه به طور همزمان به هر دو مساله مسكن و بافت‌هاي كهن شهري بينديشند.
با شروع برنامه دوم، سياست توجه به توسعه دروني شهرها شكل رسمي تري پيدا كرد. در سال 73 و در راستاي اهداف برنامه، طرح تعيين نقاط مناسب خانه سازي در 40 شهر ايران تهيه گرديد كه اهداف آن شامل موارد زير بوده است :
1-هدايت و حمايت بخش خصوصي و مصرف كننده براي سرمايه گذاري در بافت موجود شهري
2-احداث خانه‌هاي سازماني در بافت‌هاي فرسوده با استفاده از اعتبارات اين بخش
3-ايجاد الگوي مناسب مسكن اقتصادي در شهرها
4-پاكسازي اطراف آثار با ارزش در بافت قديم طبق ضوابط سازمان ميراث فرهنگي و احداث بنا در اراضي اضافه براي تأمين هزينه پاكسازي و احياي اين گونه بافتها جهت سكونت در آنها. حاصل اين طرح معرفي حوزه‌هايي در بافت شهري بود كه بعداً به نام بافت مساله دار معرفي شد. همچنين در اين دوره بود كه دفتر بهسازي و نوسازي بافت شهري وزارت مسكن و شهرسازي با تفكر تجميع در بافت قديم، شرح خدمات تيپ جديدي را با اين اهداف ارائه نمود :
1-حفظ و مرمت ابنيه با ارزش موجود
2-تخريب بخشي از بافت كه فاقد هر گونه ارزش نگهداري و مرمت مي‌باشد
3-طراحي كاربري‌هاي مورد نياز و ساخت ابنيه مربوط
كه صرفاً بافت قديم را همچون طرح‌هاي مرمت و احياء در دستور كار قرار مي‌دهد. از سويي ديگر جامعه مهندسان مشاور ايران با تهيه و ارائه شرح خدمات پيشنهادي جديدي كه توسط مهندسان مشاور شارمند تهيه مي‌گردد راهبردهاي جديدي را براي بهسازي بافت‌هاي مساله دار مطرح مي‌نمايد كه مورد توجه قرار گرفته و به عنوان شرح خدمات تيپ مورد استفاده واقع مي‌شود كه در اين طرح اهداف زير مطرح مي‌گردد :
1-ايجاد تحول و بهبود در وضع موجود شهرها و ارتقاي كيفي وضعيت شهرها با انجام مداخلات و اقدامات ويژه
2-باززنده سازي بخشهاي مساله دار شهري اعم از بافت‌هاي باارزش تاريخي يا بدون هويت و ارزش تاريخي
3-متوقف ساختن آهنگ سريع رشد شهر در پيرامون آن با ارتقاء كيفي محيط شهري در بافت‌هاي مركزي
4-ايجاد فضاي شهري با سيماي شاخص و قابل توجه از طريق طراحي شهري در طي طرحها
5-استقرار مجدد جمعيت در بافت‌هاي مساله دار به خصوص در بافت‌هاي قديمي مراكز شهرها
با ايجاد شركت عمران و بهسازي شهري مرحلة جديدي در امر بهسازي و عمران بافت‌هاي شهري آغاز گرديد، در اين شركت دفتر بهسازي و نوسازي به عنوان متولي اصلي رسيدگي به
بافت‌هاي كهن شهري تعيين شده است. استراتژي و خط مشي اساسي آن عبارتند از :
1-اهداف
بهبود و ارتقاء سطح كيفي و كمي زندگي در محيط شهري براي حيات حال و آينده در جهت ايجاد رشد اقتصادي، تعادل كاركردي، سلامت اجتماعي و حفاظت و ارتقاي محيط زيست شهري.
2-راهبردها
-حفظ ميراث‌هاي با ارزش و كهن شهري
-توسعه دروني و جلوگيري از رشد بي رويه كالبد شهري
-بكارگيري توانهاي بالقوه و بالفعل موجود و خصلتهاي ويژه براي برنامه ريزي شهري
-ايجاد تعادل در نحوه پراكنش كيفي و كمي جمعيت در گسترة شهر
-توجه به ميزان سرمايه و بودجه پروژه‌هاي عمراني و بهسازي شهري در تعريف حدود مداخلات در مقياس برخورد با بافتهاي شهري
-توجه به اصل مشاركت در ابعاد شهري، مديريت شهري و تهيه و اجراي طرحهاي شهرسازي
-هماهنگي ميان بنيانهاي زندگي اجتماعي و نيازهاي امروزي مردم در شهر
3-1-2-3- برنامة سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران (1383-1379)
در اين برنامه مهمترين سياست‌ها و برنامه‌هاي مطرح شده در مورد بهسازي و عمران شهري عبارتند از :
-تجديد نظر در تعريف محدوده‌ها و حريم شهرها و گسترش حيطة نظارت شهرداري‌ها بر حوزة استحفاظي شهرها به منظور جلوگيري از فعاليت‌هاي جذب كنندة جمعيت و جلوگيري از عدم تعادل جمعيتي پيرامون شهرهاي بزرگ ،
-توسعه موزون و هماهنگ شهرها و جلوگيري از گسترش بي رويه آنها به همراه بهسازي و نوسازي و احياي بافت‌هاي شهري و هدايت و كنترل و توسعة موزون مناطق
-جلب مشاركت و سرمايه گذاري بخش‌هاي تعاوني، خصوصي و سازمان‌هاي غير دولتي در ايجاد و بهره برداري از تأسيسات و امكانات شهري همراه با يكسان سازي نظام حمايتي براي فعاليت‌هاي شهري بين شهرداري‌ها و مؤسسات خصوصي سرمايه گذاري.
-وزارت مسكن و شهرسازي نسبت به توسعة مطالعاتي و تحقيقاتي كاربردي در زمينة شهرسازي و معماري با تاكيد بر ارزش‌هاي ايراني – اسلامي و مديريت شهري و روستايي موظف به برنامه ريزي شد.
سياست گذاري اين برنامة عمراني بيشتر از طريق آگاهي دادن به مردم به منظور حفظ و حراست از ميراث فرهنگي و ترغيب و تشويق مردم در حفظ و نگهداري آنها، ايجاد شركت‌هاي مشاوره‌اي از جمله شركت مسكن سازان، ايجاد قطب‌هاي علمي – پژوهشي براي دستيابي به راهكارهاي حفاظت و بهسازي و نوسازي شهري، توسعه تسهيلات مادي و معنوي براي بهسازي و نوسازي شهري، توسعه شهرسازي ايراني – اسلامي و بهسازي و نوسازي بوم گرايانه بود.
تصويب آيين نامة اجرايي بند (ج) مادة 166 قانون برنامة سوم توسعه، شكل گيري سازمانهاي بهسازي و نوسازي را شتاب بخشيده و اكنون در چندين مورد سازمانهاي بهسازي و نوسازي در حوزه انجام وظايف خود به شرح زير فعال‌اند :
1-شناسايي محله‌هاي قديمي و بافت‌هاي با ارزش تاريخي و پيشنهاد تغيير و تعيين كاربري اراضي و ارائه طرحهاي مناسب به منظور بهينه سازي محله‌هاي ياد شده با رعايت مقررات مربوط به كميسيون مادة 5،

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درمورد قانون مجازات، ارتکاب جرم، اسناد و املاک Next Entries پایان نامه ارشد درباره شهر سبزوار، امام رضا (ع)