پایان نامه ارشد درباره بیماری های واگیردار، قانون مجازات اسلامی

دانلود پایان نامه ارشد

فنی وعلمی ونظامات دولتی را هنگام درمان بیمار رعایت کند پس گرفتن اجازه ازبیمار درصورتی است که امکان آن باشد وبیمار هم در خطر جدی قرار نداشته باشد.
قانون گذار مصری نیز در صدر ماده 310قانون مجازات این کشور عنوان افشای اسرار را ذکر نموده است طبق ماده 310قانون مجاز است جمهوری عربی مصر اطباء وجراحان وماماوداروفروشان وکلیه کسانی که به مناسبت شغل وحرفه خود محرم اسرار مردم می شوند هرگاه درغیر از موارد قانونی آن اسرار را فاش کنند به مجازات حبس وجزای نقدی محکوم می شوند .
به نظر می رسدکه متن عبارت ماده310قانون مجازات مصر همان متن 648قانون مجازات جمهوری اسلامی ایران باشد پس باید بیان داشت که قانون گذار مصری هم به مانند قانون گذار ایرانی افشای اسرار را فاش کنند برمی خوریم که از تجزیه وتحلیل عبارت مذکور چنین می توان نتیجه گرفت که قانون گذار در موارد قانونی اجازه افشای اسرار بیمار به کسان بیمار راداده است ودر صورت احراز این مسئله از سوی پزشک می توان پزشک مزبور را تحت عنوان عوامل موجه جرم از مجازات معاف دانست بنابراین هر پزشک معالجی که در هنگام معاینه بیمار یکی ازبیماری های واگیردار را مشاهده کند وآن را به کسان بیمار جهت عدم انتقال به سایرافراد وحفظ سلامت جامعه عنوان نمایداگرچه پزشک مذکور اسراربیمارخود را افشا نموده است دولی چون قانون اجازه افشای اسراربیمار راطبق قانون بخصوص درموردبیماری های واگیردار داده است چنین پزشکی تحت عنوان عوامل موجه جرم از مجازات احتمالی معاف است.
درموردی دیگر نیز قانون گذار مصری پزشک را تحت عنوان عوامل موجه ی جرم ازمسئولیت معاف می داند وآن وقتی است که پزشک ماهر وتخصص اقدام به عمل جراحی یاطبی مشروع بارضایت شخص یا اولیای قانونی ورعایت موازین فنی وعلمی ونظامات دولتی می نمایددر این صورت پزشک مذکور باید اولا از اشخاص ذینفع تحصیل رضایت نماید ثانیا موازین علمی وفنی رارعایت کند ثانیا عمل جراحی باید مشروع باشد لذا چنان چه پزشک مزبور شرایط سه گانه فوقرا رعایت کند وبیمار برحسب شرایط خاصی فوت کند یا صدمه ببیند پزشک معالج به دلیل رعایت اصول درمان تحت عنوان عوامل موجه جرم از مسئولیت احتمالی معاف می باشد .1
در قانون مجازات دوکشور ایران ومصر فقط مسئله افشاءاسراربیماران در بیماری های آمیزشی وواگیردار به صورت مشابه ذکر شده است که در هرمورد پزشک مذکور موظف است در صورت مشاهده هریک از بیماری ها ی واگیردار وآمیزشی موضوع را به بهداری یا کسان بیمار اطلاع دهد ودرصورت اطلاع از مسئولیت کیفری ومدنی معاف است.
گفتاردوم:رضایت نامه وبرائت نامه
بند اول:رضایت نامه
نکته بدیهی این است که هرگونه معاینه ودرمان پزشکی باید با میل وزضایت بیمار صورت پذیرد مگرآنکه مورد اضطرار می باشد هنگامی که بیمار در مطب پزشک با پرداخت حق ویزیت منتظر می ماند تحویلا به معاینه بدنی خود رضایت داده است در این موارد پزشک با توجه به اضهارات بیمار باید عضو یا اعضایی راکه دردناک است معاینه کند ومعاینات فیزیکی از قبیل گرفتن نبض ودرجه حرارت وسمع قلب ومعاینه ریه وشکم را انجام دهد تمامی این اقدامات با رضایت تلویحی بیمار وبا رعایت احترام وشان بیمار ورعایت اخلاق حسنه پزشکی ازسوی بیمار باید صورت گیرداما اگر برای معاینه ی ناحیه تناسلی یا نشیمنگاه بیمار ضرورت ایجاد شود.دیگر رضایت تحویلی کافی نیست ونباید بیماررا بازور وبدون رضایت معاینه نمود.
زیرا کسب رضایت دراینجا لازم وضروری است در این حالت پزشک باید بیماررا در جریان کسالت ونوع بیماری و معاینه قراردهد که لازم است پس از اظهار موافقت ورضایت بیمار معاینه را انجام دهد این گونه رضایت را رضایت ابزاری ،اظهاری یا شفاهی می نامند نوع سوم رضایت ،رضایت کتبی است که اغلب هنگام برخی اعمال تشخیصی پزشکی ونیز عمل های جراحی یا بستری شدن در بیمارستان اخذ می شود در اینجا گفتنی است که اگرپزشک وبیمار دارای جنسیت همگن نباشند بهتر است همیشه بیماران را در حضور محارمشان معاینه کنند مگراینکه بیمار عاقل وبالغ باشد وخود نخواهد فرد دیگری غیر از پزشک به بیماری او پی ببرد به عنوان مثال دختران جوان به همراه مادران خود وزنان جوان به همراه شوهران خویش بهتر است مراجعه نمایند.1
پس از شناخت انواع رضایت باید شرایطی هم که برای رضایت دهندگان لازم است را مورد بررسی قراردهیم:
الف)رضایت دهنده بایدعاقل وبالغ باشد.
ب)درموارد اضطراری که ولی یا قیم شخص بیمار یا مصدوم در دسترس نباشد وحال بیمار وخیم باشد نیاز به کسب رضایت نیست واگر بیمار همراهی داشته باشدباید وضع آینده بیمار را به اطلاع او رساند.
ج)گاهی بیمار با تاکید پزشکان براقدام جراحی فوری یا درمان طبی لازم ،حاضر به دادن رضایت نیست ودر معرض خطر جدی قراردارد یا در صورت درمان نشدن بیماری اش امکان سرایت به دیگران وجود دارد دراین شرایط پزشک یامسئولان بیمارستان بایدمراتب راسریعا به مقامات قضایی وانتظامی منعکس کنند.
د)دربرخی موارد علاوه بررضایت خودفرد رضایت فرد دیگری هم لازم است مانندعمل جراحی بستن لوله ها یا سقط جنین های طبی که علاوه بررضایت ودرخواست زن رضایت همسروی هم لازم است البته درمواردی اضطراری اخذ رضایت همسر لازم نیست.
بنددوم:برائت نامه
پزشکان معمولا در هنگام شروع به اقدامات تشخیصی ودر مانی در مراکز پزشکی از بیماران خود برائت اخذ می کنند وهنگامی که بیماری پزشک معالج خویش رابرئ الذمه می نماید آنان را از هرگونه مسئولیت در فبال عوارض یا خساراتی که در نتیجه اقدامات در مانی وتشخیصی پزشک وتیم پزشکی عارض می شود مبَرا می نمایدموضوع برائت به قدری در اقدامات تشخیصی مهم است که قانون گذار ها در دوماده 495و497 به به بررسی موضوع برائت با شرایط خاص خود پرداخته است در اینجا ضمن اشاره به مواد قانون مجازات اسلامی نگاهی هر چند گذرا به حقوق مصر هم خواهیم انداخت
ماده 495.ق.م. مقرر می دارد هرگاه پزشک در معلجاتی که انجام می دهد موجب تلف یا صدمه بدنی گردد ضامن دیه مگر آنکه عمل او مطابق مقررات پزشکی وموازین فنی باشد یا اینکه قبل از معالجه برائت گرفته باشد ومر تکب تقصیری هم نشود وچنان چه اخذ برائت از مریض به دلیل نابالغ یا مجنون بودن او معتبر نباشد یا تحصیل برائت از او به دلیل بیهوشی ومانند آن ممکن نگردد برائت از ولی مریض تحصیل می شود .
تبصره 1- در صورت عدم قصور یا تقصیر پزشک در علم وعمل برای وی ضمان وجو ندارد هر چند برائت اخذ نکرده باشد .
ماده 497ق. م. مقرر می دارد ((در مواردضروری که تحصیل برائت ممکن نباشد وپزشک برای نجات مریض طبق مقررات اقدام به معالجه نماید کسی ضامن تلف یا صدمات وارده نیت»
برائت تحصیل شده مربوط به عدم تقصیر است ودر صورت تقصیر ،پزشک ضامن است حتی اگر برائت تحصیل کرده باشد بعلاوه شرط برائت ،پزشک را از نتایج مسئولیت ناشی از تقصیر وی معاف نمی نماید واگر پزشک در مراقبت های معموله رعایت موازین علمی راننموده باشد علی رغم تحصیل برائت قبلی ،مقصر وضامن جبران خسارت وارده خواهد بود به عنوان مثال اگر طبیبی به جای آمپول امتین ،آمپول مرفین به مریض تزریق کند ومنجر به فوت وی شود بزهکار شناخته می شود ودفاع متهم به اینکه من در نسخه آمپول امتین نوشته بودم واطمینان داشتم که داروساز اشتباه نمی کند واز طرفی این دوآمپول به هم شباهت دارد وبه خواندن لاتین آشنایی نداشتم مؤثردر برائت وی نیست.
اداره حقوقی قوه قضاییه در نظریه مشورتی شماره 4962/7مورخ 10/9/1362 بیان داشته است در صورتی که پزشک قبل از شروع به درمان از مریض یا ولی او برائت حاصل نماید هر گاه در حین معالجه موجب تلف جان یا نقص عضو یا خسارات مالی شخص مریض شود از تعقیب وتعرض مصون است .
سوالی که مطرح می شود این است که ،چنان چه پزشکی در حین عمل جراحی سبب آسیب رساندن یا فوت بیمارشود آیامی تواند به استناد اخذ رضایت ویا برائت از بیمار واولیاء یا سرپرستان یا نمایندگان قانونی آنها خود را معاف از مجازات بداند یا خیر؟
به نظر اکثریت علمای حقوق چنان چه پزشک قبل از شروع به درمان از بیماریا ولی او برائت حاصل نماید عهده ار خسارت جانی یا مالی پدید آمده نخواهد بودولی باتوجه به روال منطقی ومطلوب وعرف عقلاء وجوامع پزشکی در سراسر جهان که به منظور حفظ وصیانت جان افراد جامعه ونجات بیماران ودردمندان هرگونه بی احنیاطی وبی مبالاتی رادر حرفه مقدس طبابت نفی می کند وتاکید فراوان به رعایت مقررات وانضباط شغلی درخدمات پزشکی ودرمانی دارند وبا عنایت به زمینه فقهی مسئله که برائت طبیب را وقتی نافذ می داند که علاج او روی بیمار برمجرای عقلایی صورت گرفته باشد ویا دارویی که تجویز نموده به نظر اهل تشخیص متناسب به درد بیمار باشد وبا توجه به اینکه علی الاصول پزشک امین ومورد اعتماد بیمار است به مقتضای قاعده امانت ؛در صورت تعدی وتفریط « بی احتیاطی وبی مبالاتی » مسئولیت خواهد داشت.1زیرا برائتی که از ناحیه پزشک معالج ،سهل انگاری صورت پذیرد وسبب آسب رساندن یا فوت بیمار شود ،پزشک مذکور ضامن است وبرائت حاصله مؤثر خواهد بود.
مسئله برائت واخذ آن قبل از درمان توسط پزشک درحقوق مصر هم مورد پذیرش قانون گذار وفقهای اهل سنت قرار گرفته است اما فقهای اهل سنت در مورد پذیرش مسئولیت پزشک ماهر ومتخصص با پزشک غیر متخصص فرق گذاشته اند .
عقیده حقوقدانان وفقهای مصری براین است که پزشک ماهر ومتخصص معولا در انجام اقدامات درمانی ازبیمار خود برائت اخذ می نماید لذا تنها اخذ رضایت وبرائت ازبیمارجهت رهایی اززیربار مسئولیت کافی به نظر نمی رسد زیرا وقتی پزشک مذکور فاقد مسئولیت است که در معالجات خود موازین فنی وعلمی را رعایت کرده ومرتکب تقصیر هم نشده باشد بنابراین پزشک دماهر ومتخصص اگر چه در کار خود مهارت دارد اما باید در هنگام درمان اولا ازبیمار یا ولی او رضایت وبرائت اخذ نماید ثانیا موازین فنی وعلمی رارعایت نماید وثالثا مرتکب قصور وسهل انگاری نشود بعلوه درموارد فوری وضرورت پزشک ازتحصیل رضایت وبرائت معاف شده است که در صورت تلف وصدمه ضامن نمی باشد به شرطی که موازین علمی وفنی را رعایت نموده باشد زیرا اصل درمورد پزشک ماهر ومتخصص این است که عمل او همراه با تقصیر نباشد بنابراین پزشک متخصص وماهربجز شرایط ضروری واورژانسی دربقیه موارد با رعایت اخذ رضایت وبرائت ورعایت موازین فنی وعلمی وعدم قصور وسهل انگاری در صورت تلف وصدمه بدنی ضامن نمی باشد.1 یعنی قصور پزشک در نتیجه اقدمات درمانی شرط مسئولیت او می باشد.
اما موضوع درمورد پزشک غیر متخصص کمی فرق می کند در واقع پزشک غیر متخصص کسی است که اقدامات درمانی اومعمولا نتیجه نادرست به دنبال دارد .
کسی است که تخصص لازم را جهت انجام امور درمان وارائه خدمات به بیماردراختیار ندارد وبا همان مهارت ناچیز خود اقدام به درمان بیمار می نماید.
گاهی اتفاق می افتد که پزشک مذکور بیمار را ویزیت می کند ودر اقدام به درمان بیمار دربسیاری ازاوقات بجای درخواست آزمایش برای بیمار اقدام به نوشتن نسخه براساس تشخیص ظاهری می نماید لذا بیمار دربسیاری ازاوقات بجای درخواست آزمایش برای بیمار اقدام به نوشتن نسخه براساس تشخیص ظاهری می نماید که دراین گونه موارد در صورت تلف وصدمه ضامن خسارت خواهد بود چون درمورد پزشک غیرمتخصص اصل براین است که عمل اوهمراه باتقصیر است لذا اگر پزشک غیر متخصص اقدام به عمل جراحی نماید وموازین فنی وعلمی را رعایت نماید. ومشکل خاصی در اقدام به عمل جراحی برای بیمارپیش نیاید رها ازمسئولیت می باشد بنابراین چنان چه پزشکی در رشته ای تخصص نداشته باشد اقدام به عمل جراحی نماید ولی از بیمار برائت گرفته باشد وموازین فنی وعلمی رارعایت کرده باشد مرتکب جرمی نشده وموضوع قابل تعقیب کیفری نیست اما اگر پزشک غیر متخصص مذکور با وجود اقدام به عمل جراحی واخذ رضایت وبرائت ورعایت موازین فنی وعلمی موجب خسارت وصدمه بدنی شود ضامن خواهد بود.1
سوال: اگر پزشک غیر متخصص در نوشتن نسخه اشتباه کند وبیمار نسخه را تهیه کرده وپس از استفاده آسیب ببیند ضمان کیست؟
پاسخ:در صورت سهل انگاری وحاذق نبودن پزشک دیه برعهده

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد درباره رافع مسئولیت کیفری، قانون مجازات اسلامی، بیماری های واگیردار، مجلس شورای اسلامی Next Entries پایان نامه ارشد درباره قانون مجازات اسلامی