پایان نامه ارشد با موضوع کیفیت سود، نوسان پذیری، پایداری سود، استقراض

دانلود پایان نامه ارشد

ً محدودیت‌های تحقيق تشريح گردیده‌اند.
علاوه بر فصول اصلي تحقيق مبتني بر ساختار فوق‌الذکر، در انتهاي اين گزارش، پیوست‌ها، منابع و مأخذ مورداستفاده در اين تحقيق جهت تدوين ادبيات تحقيق آورده شده است.

فصل دوم:
پیشینه تحقیق

مقدمه
نظريه كيفيت سود براي اولين بار توسط تحليل گران مالي و كارگزاران بورس مطرح شد، زيرا آن‌ها احساس می‌کردند سود گزارش‌شده ميزان قدرت سود يك شركت را آن‌چنان‌که در ذهن مجسم می‌کنند، نشان نمی‌دهد. آن‌ها دريافتند كه پیش‌بینی سودهاي آتي بر مبناي نتايج گزارش‌شده، كار مشكلي است ضمناً تحليل گران دريافتند كه تجزیه‌وتحلیل صورت‌های مالي شرکت‌ها به دليل نقاط ضعف متعدد در اندازه‌گیری اطلاعات حسابداري كار مشكلي می‌باشد.
سؤال اساسي اين است كه چرا تحليل گران مالي در ارزيابي خود از سود خالص گزارش‌شده و يا سود هر سهم شركت (بدون تعديل) استفاده نمی‌کنند و جانب احتياط را رعايت می‌نمایند. پاسخ اين است كه در تعيين ارزش شركت فقط به كميت سود نگاه نمی‌شود، بلكه بايد به كيفيت آن نيز توجه شود. منظور از كيفيت سود زمينه بالقوه رشد سود و ميزان احتمال تحقق سودهاي آتی است. به‌عبارت‌دیگر ارزش يك سهم تنها به سود هر سهم سال جاري شركت بستگي ندارد بلكه به انتظارات ما از آينده شركت و قدرت سودآوري سال‌های آتي و ضريب اطمينان نسبت به سودهاي‌ آتي بستگي دارد.
تحليل گران مالي تلاش می‌کنند تا چشم‌انداز سود شرکت‌ها را ارزيابي كنند. چشم‌انداز سود به تركيب ویژگی‌های مطلوب و نامطلوب سود خالص اشاره دارد. براي مثال، شركتي كه عناصر و اقلام باثباتی در صورت سود و زيانش وجود دارد نسبت به شركتي كه اين اقلام و عناصر در صورت سود و زيان آن باثبات نيست، كيفيت سود بالاتري دارد. همين امر به تحليل گران اجازه می‌دهد، سود آتي شركت را باقابلیت اطمينان بيشتري پیش‌بینی نمايند. (ظريف فرد، 1378، 19).
پژوهشگر فصل دوم را که درباره مبانی نظری و پیشینه‌های پژوهش می‌باشد در قالب گفتارهای زیر تدوین نموده است:
گفتار اول: مبانی نظری تحقیق
گفتار دوم: کیفیت سود بر اساس سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای و نیروي کار
گفتار سوم: نوسان پذیری سود
گفتار چهارم: پیشینه پژوهش
گفتار اول: مبانی نظری تحقیق
مفهوم کیفیت سود
کیفیت سود، دارای تعاریف متعددی است و اجماعی بر روی تعریف آن وجود ندارد.
در این تحقیق سعی می‌شود عمده‌ترین تعاریف و روش‌های ارزیابی آن طبقه‌بندی می‌گردد.
به‌طورکلی هرچه سود گزارش‌شده به استفاده‌کنندگان کمک کند تا تصمیمات بهتری بگیرند، آن سود باکیفیت‌تر محسوب می‌شود؛ اما به دلیل آنکه افراد از اطلاعات، در تصمیمات متفاوتی استفاده می‌کنند، امکان ارائه یک تعریف جامع از سود وجود ندارد. (خواجوی،1384، 40).
از طرف دیگر سایر معیارها نیز بر مفید بودن اطلاعات سود تأثیر می‌گذارد. ازجمله، اطلاعات (غیرمالی)، توانایی تجزیه‌وتحلیل و پردازش اطلاعات توسط استفاده‌کنندگان و سایر موارد، محدودیت‌های بالقوه‌ای است که بر سر راه استفاده‌کننده قرار می‌گیرد.
نظریه کیفیت سود بار اول توسط تحلیل گران مالی مطرح شد زیرا آن‌ها احساس کردند که سود گزارش‌شده، قدرت سود را آن‌چنان‌که در ذهن متبلور می‌شود، نشان نمی‌دهد.
آن‌ها دریافتند که تحلیل سود به دلیل ضعف در اندازه‌گیرهای اطلاعات حسابداری، کار مشکلی است.
سؤال اصلی این‌که چرا تحلیل گران در ارزیابی خودشان از سود خالص استفاده نمی‌کنند و پاسخ اینکه، در تعیین ارزش شرکت نه‌تنها به کمیت سود، بلکه به کیفیت سود باید توجه شود.
منظور از کیفیت سود زمینه بالقوه رشد سود و میزان احتمال تحقق سودهای آتی است؛ به‌عبارت‌دیگر ارزش شرکت تنها تابع سود نیست بلکه به قدرت و اطمینان به سودآوری آتی هم مربوط می‌شود.
ویژگی‌های هر شرکت همانند قدر مطلق میزان ارقام تعهدی، طول چرخه عملیاتی، انحراف معیار از فروش، جریان‌های نقدی ارقام تعهدی، سود و اندازه شرکت را می‌توان به‌عنوان ابزاری برای ارزیابی کیفیت سود به کار گرفت. در یک مطالعه داخلی، با اشاره به اینکه در مورد قابلیت اندازه‌گیری کیفیت سود، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد و برخی آن را به‌صورت کمی، غیرقابل‌اندازه‌گیری می‌دانند، یک چارچوب و الگویی از عوامل و عناصر مرتبط با ارزیابی کیفیت سود طرح شد. (همان منبع، 40)
در مطالعه داخلی دیگری با بررسی 50 شرکت در سال‌های 70 13 تا 81 13 از سه تعریف برای اندازه‌گیری سود استفاده شد:
1- رابطه جریان نقدی عملیاتی و سود و اجزاء سود که در آن نشان داده شد که واکنش بازار به افزایش سود نقدی شرکت‌ها برخلاف پیش‌بینی، مثبت است.
2- قابلیت پیش‌بینی سود که در آن واکنش بازار به کاهش سود نقدی مطابق با پیش‌بینی مثبت است.
3- پایداری سودهای گزارش‌شده (ثقفی، 1383، 56).
در این تحقیق به بررسی میزان مربوط بودن سود به جریان‌های نقدی حاصل از عملیات و سودهای آتی پرداخته‌شده است. به همین منظور در فرضیاتی، توانایی پیش‌بینی سود مورد آزمون قرارگرفته است.
در این تحقیق برای بررسی توانایی سود در پیش‌بینی سودهای آتی از مدل زیر استفاده‌شده است:
X t = a+Σ n i=1
که در مدل فوق:
X t: سود سال t
n با چهار وقفه محاسبه‌شده است.
با توجه به نتایج آزمون فرضیه‌های تحقیق، عوامل زیر مرتبط باکیفیت سود است:
ماهیت فروش‌های حسابداری به کار گرفته‌شده
ثبات و پایداری جریان سود
درجه اطمینان برآوردهای حسابداری
ریسک تحقق منافع دارایی‌ها
چشم‌انداز جریان‌های نقدی
حفظ و نگهداشت سرمایه
ویژگی‌های سیاسی، اقتصادی و منحصربه‌فرد صنعت (همان منبع، 78-51).
سرمایه‌گذاران تلاش می‌کنند چشم‌انداز سودهای آتی شرکت را ترسیم کنند. چشم‌انداز سود به ترکیب ویژگی‌های مطلوب و نامطلوب سود اشاره دارد. شرکتی که عناصر و اقلام باثباتی در صورت سود و زیان خود دارد، نسبت به شرکتی که اقلام بی‌ثبات در سود و زیان خود دارد از کیفیت سود بالاتری برخوردار است
اگرچه در برخی موارد پیشنهاد می‌شود که در بررسی پایداری سود، اقلام غیرتکراری باید حذف شود و باید توجه داشت که ممکن است این اقلام برخی از سابقه و تاریخ سود شرکت باشد، در این صورت آن‌ها دارای بار اطلاعاتی هستند. همچنین در مورد حذف اثر تغییرات روش‌های حسابداری که بر پایداری سود تأثیر دارد، باید توجه داشت که اگر چنین تغییراتی به‌صورت واقع‌گرایانه‌ای انتخاب‌شده باشد، مطلوب تلقی و اثری منفی بر پایداری سود نخواهد داشت.

گفتار دوم: سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای و نیروي کار
مفهوم کیفیت سود را می‌توان بر اساس معیار مفید بودن براي تصمیم‌گیری، به چهار مفهوم کیفیت سود مبتنی بر ویژگی‌های سری‌های زمانی سود، کیفیت سود بر اساس رابطه بین سود، اقلام تعهدي و وجه نقد، کیفیت سود بر اساس خصوصیات کیفی چارچوب مفهومی و کیفیت سود بر اساس تأثیرگذاري تصمیمات طبقه‌بندی نمود. مفهوم سری‌های زمانی مرتبط باکیفیت سود شامل ثبات، قابلیت پیش‌بینی و تغییرپذیري است که این سه مفهوم با ویژگی‌های تغییر کردن سود در طول زمان مرتبط است. ازنظر سرمایه‌گذاران، سودهاي باثبات اهمیت زیادي داشته، بادوام تلقی می‌شوند. هرچه پایداري سود بیشتر باشد، شرکت توان بیشتري براي حفظ سودهاي جاري دارد و فرض می‌شود کیفیت سود بالاتر است. برخی از محققان توانایی
پیش‌بینی را به‌طور خاص، توانایی سودهاي قبلی براي پیش‌بینی سودهاي آتی تلقی می‌کنند؛ بنابراین، توانایی پیش‌بینی با کاهش انحرافات تغییرات سود در ارتباط است. یک روش براي ارزیابی کیفیت، بررسی یکنواختی سود است، زیرا یکنواختی یا عدم تغییرپذیري به معناي وجود سود باکیفیت است. (کریمی و صادقی،1389).
مدیریت با مواردي، از قبیل فعالیت‌های هموارسازي می‌تواند یکنواختی سود را تحت تأثیر قرار دهد. کیفیت سود را می‌توان بر اساس تفاوت بین دستمزد پرداختی به نیروي کار در سال جاري نسبت به سال قبل که میزان سرمایه‌گذاری در نیروي انسانی را نشان می‌دهد و همچنین سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای محاسبه نمود. بر این اساس، افزایش پرداختی به عامل کار که نشان‌دهنده افزایش کمیت یا کیفیت نیروي انسانی است، می‌تواند کیفیت سود را بهبود بخشد. همچنین افزایش دارایی‌های ثابت و سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت نیز باعث افزایش کیفیت سود خواهد شد؛ بنابراین، سرمایه‌گذاری در نیروي کار و دارایی‌های سرمایه‌ای می‌تواند از طریق افزایش کیفیت سود، به افزایش پایداري سود منجر شود. (همان مأخذ).
گفتار سوم: نوسان سود
سود گزارش‌شده ازجمله اطلاعات مالي مهمي است كه در هنگام تصمیم‌گیری توسط افراد در نظر گرفته می‌شود. تحليل گران مالي عموماً سود گزارش‌شده را به‌عنوان يك عامل برجسته در بررسی‌ها و قضاوت‌های خود مدنظر قرار می‌دهند. همچنين سرمایه‌گذاران براي تصميمات سرمایه‌گذاری خود بر اطلاعات مندرج در صورت‌های مالي واحدهاي اقتصادي خصوصاً سود گزارش‌شده اتكا می‌کنند. بر اساس چارچوب نظري گزارشگري مالي، اهداف اصلي گزارشگري مالي ارائه اطلاعات براي استفاده‌کنندگان به‌منظور ارزيابي مبلغ، زمان‌بندی و ريسك جریان‌های نقدي آتي شركت می‌باشد. صورت سود و زيان به‌عنوان يكي از صورت‌های مالي اساسي و سود به‌عنوان نتيجه اين صورت مالي، جهت ارزيابي و پیش‌بینی آينده شركت به كار گرفته می‌شود. يكي از موارد مهم براي استفاده‌کنندگان صورت‌های مالي پیش‌بینی سودهای آتي شركت می‌باشد. عوامل مختلفي در پیش‌بینی سودهای آتي می‌تواند مدنظر قرار گيرد. تعيين و بررسي عوامل اصلي جهت پیش‌بینی سودهای آتي از اهميت فراواني برخوردار می‌باشد. بر اساس يك ديدگاه و عقيده كلي، سودهای پر نوسان داراي قابليت پیش‌بینی كمتري می‌باشد. به‌علاوه سود به‌عنوان متغير اصلي مدل‌های ارزشيابي سهام شركت از اهميت بسزايي برخوردار است و پژوهش‌های گذشته نشان می‌دهند كه نوسان پذيري سود، قابليت پیش‌بینی سود را می‌کاهد (مشایخی، 1389، 67).
نوسان پذیری سود با شاخص‌های ریسک بازار مانند بتا (ریسک نظام‌مند شرکت) و انحراف معیار بازده مرتبط است. نوسانات زیاد در سود می‌تواند منجر به ارزیابی ریسک بالا گردیده و سبب افت قیمت سهام و افزایش نرخ استقراض توسط شرکت گردد. از طرف دیگر، نوسانات کم در سود می‌تواند منجر به ارزیابی ریسک پایین و درنتیجه افزایش قیمت سهام و کاهش نرخ استقراض توسط شرکت گردد. در سال 1987، موسز دریافت که اگر نوسانات سود به‌طور معکوس روی نرخ استقراض و یا قیمت سهام تأثیر گذارد، یک رابطه مثبت بین تغییرپذیری سود و رفتار هموارسازی سود به وجود می‌آید (افلاطون و پور حیدری،1385، 57).
نوسان پذیری سود عبارت از انحراف معیار سود عملیاتی تقسیم بر میانگین کل دارایی‌ها در پنج سال متوالی آخر، شامل سود سال موردمحاسبه در شرکت موردنظر و سود چهار سال ماقبل است. علت استفاده از سود عملیاتی شامل درآمد و هزینه عملیاتی، قابلیت مقایسه این اقلام برای اکثر شرکت‌ها و تمرکز بیشتر اصل تطابق در مورد آن‌ها و سهولت در جمع‌آوری اطلاعات است. ازآنجایی‌که افزایش نوسان پذیری سود سبب افزایش ریسک می‌گردد، درنتیجه برای مدیران این انگیزه پدید می‌آید که در راستای کاهش نوسان پذیری سود، اقدام به هموارسازی سود نمایند؛ اما در ایران به دلیل این‌که توجه چندانی به ریسک نمی‌شود و در اتخاذ تصمیمات سرمایه‌گذاری، ریسک کمتر موردتوجه قرار می‌گیرد، درنتیجه شاید بتوان دلیل رد فرضیه نوسان پذیری سود را در عدم توجه به ریسک توسط سرمایه‌گذاران و عدم وجود انگیزه برای مدیران در راستای کاهش ریسک از طریق کاهش نوسانات سود دانست، همچنین با افزایش ثبات سود و کاهش نوسانات آن سرمایه‌گذاران می‌توانند پیش‌بینی دقیق‌تری از سودهای آتی داشته باشند (افلاطونی، 1385، 68).
عدم وجود نوسانات قابل‌توجه در سود این اطمینان را برای اعتباردهندگان پدید می‌آورد که واحد تجاری در آینده قادر به پرداخت مطالبات آنان خواهد بود. شرکت‌هایی که سود عملیاتی آن‌ها، با عدم قطعیت یا نوسان بیشتری همراه است، کمتر به بدهی اتکا می‌کنند
گفتار چهارم: مبانی تجربی تحقیق
پیشینه تحقیقات

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد با موضوع کیفیت سود، نوسان پذیری، بورس اوراق بهادار، مدیریت سود Next Entries پایان نامه ارشد با موضوع بورس اوراق بهادار، بورس اوراق بهادار تهران، مدیریت سود، کیفیت سود