پایان نامه ارشد با موضوع دانشگاه تهران، دانش پژوه، نوروزنامه، ناصر خسرو

دانلود پایان نامه ارشد

غ‍ف‍اري‌ كاشاني‌، از جمله در صفحات: 101 تا 108 و 135 تا 137 و 148.
145 . مجدي، فصل سوم از جزء چهارم، 501 تا 503.
146 . بهار، 2/114.
147 . فرهاني منفرد، 34.
148 . پرفسور هرمان اته خاورشناس نامي آلماني(1844-1917م) است كه فهرست نسخ خطي فارسي كتابخانه هاي بادليان و اينديا افيس را تهيه كرده است. مهمترين تصنيف او كتاب تاريخ ادبيات فارسي است كه خلاصه مطالعات و تفحصات گسترده او در آثار كهن فارسي و از منابع اصلي ادوارد برون در تأليف تاريخ ادبي ايران بوده است. كتابخانه بادليان در دانشگاه منچستر انگلستان قرار دارد و نسخة اساس در تصحيح دستورالوزاره متعلق به اين كتابخانه است.
149 . اته، 267.
150. Charles Rieu.
151 . براون، 2/38 .
152 . همين متن، 160.
153 . همين متن، 179 و 180.
154 . همين متن، 182.
155 . همين متن، 229.
156 . همين متن، 230.
157 . همين متن، 183.
158 . صفا، تاريخ ادبيات در ايران، 2/907؛ صفا، گنج و گنجينه، 112.
159 . صفا كتاب دستور الوزاره را از لحاظ موضوع درست معرفي كرده اند يعني در ذكر شرايط وزارت و بعضي از سفارشها و وصايا نوشته شده است ولي مصداقاً اين كتاب را با نامه خواجه به پسرش فخرالملك هنگامي كه او در عهد آلب ارسلان همراه ملكشاه مأمور فارس شده بود اشتباه گرفته اند.
160 . گاهي دفعات جستجو براي يك عنوان خصوصاً در كتابخانه هايي كه فهرستگان رايانه اي داشتند به بيش از اين تعداد مي رسيد؛ چرا كه رسم الخط و فاصله دو بخش يك عنوان نيز در نتايج يافته ها اثر مي گذاشت. مثلاً دستور الوزاره- دستور الوزاره- دستور الوزارت و نيز يك بار هم بدون فاصله بين “دستور” و “الوزاره”.
161 . همين متن، 163.
162 . همين متن، 296.
163 . بياني، فهرست مجملي از منشئات و مكاتيب و ترسلات فارسي، 43.
164 . همين متن، 163.
165 . دو فوشه كور، 199.
166 . دولتشاه سمرقندي، 381 و 382؛ همان است كه اعتصام الملك بخشي از كتاب دستورالوزاره پنداشته و در فهرست نسخه‌هاي خطي کتابخانه مجلس شوراي ملي، ج 2(ن. ك. اعتصام الملك،371.) بدان استناد كرده است.
167 . صفري آق قلعه، 49.
168 . E.I. 2 ، 1/776 به نقل از دو فوشه کور، 177.
169 . ر. ك. به دو فوشه کور، 177-179. احتمالا باعث اين اشتباه تشابه نام عطار است چرا كه عطار تخلص بيش از ده تن از شعراي ادبيات فارسي است و مربوط به دوره هاي مختلف.
170 . البته ناصر خسرو اثري به نام روشنايي نامه دارد اما به نثر و بي ارتباط به اخلاقيات كه شش باب نيز نام گرفته است.
171 . در اين حالت بهتر است او را مدوّن کتاب ناميد نه مؤلف يا نويسندة آن.
172 . نوروزنامه کتابي به زبان فارسي و منسوب به عمر خيام است كه درباره? پيدايش جشن نوروز و آداب آن نوشته شده ‌است. علي حصوري در پيشگفتار نسخه? تصحيح شده? اين کتاب مي‌نويسد: “نوروزنامه را، رساله‌اي که درآن حرف بسيار است، منسوب به خيام شمرده‌اند. اما مي‌توان اطمينان کردد که خيام يادداشت‌هايي فراهم آورده بود تا از آن کتابي درباره? نوروز بپردازد و شايد عمرش وفا نکرده و يا اصلاً به آن نپرداخته و يادداشت‌هايش پس از او به وسيله? ديگران به شکل کتاب موجود درآمده است.” خيام، 11.
173 . همين متن، 216.
174 . ملكشاه به جاي محمود(فرزند تركان خاتون) فرزند ديگرش بركيارق را كه از همسري ديگر بود به ولايتعهدي بر مي گزيند و تركان خاتون اين انتخاب را به تحريك خواجه ميداند و … .
175 . البته دو مورد نيز از نسل هفتم دانسته اند. اين اختلاف ناشي از “ابن” هاي متعدد است كه مؤلف براي معرفي مهدي اليه بكار برده است.
176 . حبيبي آزاد، الف و 2.
177 . حبيبي آزاد، 2.
178 . مرحوم بياني در صفحات اين كتاب از دستورالوزاره نيز ياد كرده است.
179 . بياني، “فهرست مجملي از منشئات و مكاتيب و ترسلات فارسي”، ص43.
180 . همان.
181 . مؤيد ثابتي، 21.
182 . مؤيد ثابتي، 22.
183 . مؤيد ثابتي، 24.
184 . همين متن، 160.
185 . شبانكاره اي، 309.
186 . شبانكاره اي، 310.
187 . طغا تيمور از نظر وسعت مملكت و مدت حكومت سرآمد حاكمان زمان خود بوده و دوران حكومتش مدام به درگيري با سربداران و رقابت خونين با ايلخانان رقيب گذشته است. بنابر اين در كتاب هاي تاريخي از اشخاص جنگاوري كه در اطراف او بوده اند بسيار ياد شده است ليكن اطلاعات مربوط به تشكيلات حكومتي او و وزرايش بسيار محدود است.

188. همين متن، 163.
189 . ر.ك: عقيلي، 7و8.
190 . ر.ك: عقيلي، صفحه و.
191 . عقيلي، صفحه ب.
192 . به نقل از روزنامه جمعيت آسيائي انگلستان، “چند نسخه نفيس موجود در استانبول”، س 1938م، ص563.
193 . اين نقل قول در مقدمه كتاب نسائم الاسحار، صفحه ج، نيز آمده است.
194 . عقيلي، صفحه ج.
195 . عقيلي، صفحه ج.
196 . عقيلي، صفحات ج-د.
197 . همين متن، 157.
198 . ر.ك. عقيلي، 3.
199 . ر.ك. عقيلي، 3 و همين متن، 158.
200 . عقيلي، 2و3.
201 . با وجود آنكه در سدة هشتم نويسندگان ديگري چون هندوشاه نخجواني(نيمه اول قرن هشتم)، محمد بن علي شبانكاره اي(اواسط قرن هشتم)، شمس بن مولانا فخرالدين اصفهاني(اواسط قرن هشتم)، حمدالله مستوفي(د750)، مولانا معين الدين يزدي(د.789) و مولانا معين الدين جويني(اواخر قرن هشتم) حضور داشته اند(ر. ك. اقبال آشتياني، 518-533.) بكار بردن عنوان افضل المتأخّرين مي تواند نشانگر اهميّت يا مراتب برتري مولانا عبدالوهّاب العدني باشد.
202 . براي گزارش كامل اين اسامي و منابع هر يك نك: ملك ثابت، 13-17 و جداول صفحات 112-134.
203 . براي گزارش كامل اين اسامي و منابع هر يك نك: ملك ثابت، 14-17؛ نيز براي مطالعه ديگر آثار منسوب به خواجه غير از سيرالملوك و دستورالوزاره و بررسي صحت انتساب هر كدام نك: ملك ثابت: 18-23.
204 . ملك ثابت، 163.
205 . همانجا.
206. همان، 163-164.
207 . لمبتن، 50.
208. ملك ثابت، 158-163.
209 . دانش پژوه، محمدتقي و علي انواري، 139.
210 . صدرائي خوئي، 243.
211 . ليکن در العدني زير حرف ي دونقطه و يک علامت اي وجود دارد که هر سه اينها پ خوانده شده است.
212 . همين متن، 183.
213 . همين متن، 183.
214 . همين متن، 179 و 180.
215 . همين متن، 183.
216 دانش پژوه، فهرست نسخه هاي خطي كتابخانه مركزي دانشگاه تهران، 6/2372 .
217 از جمله بنگريد به: منزوي، احمد، فهرست[نسخه هاي خطي]كتابخانه مجلس شوراي ملي، 14/233، ش 4218 به نام دستور الوزراء؛
دانش پژوه، محمدتقى و ايرج افشار، نشريه كتابخانه مركزى دانشگاه تهران درباره نسخه‌هاي خطي، 2/101، ش274، به نام دستورالوزاره؛ فهرست نسخ خطي كتابخانه دانشكده ادبيات دانشگاه تهران، 3/519، ش203 – ج به نام وصاياي خواجه نظام الملك(دستورالوزاره).
218 . دانش پژوه، فهرست نسخه‌هاي خطي كتابخانه مركزى و مركز اسناد دانشگاه تهران، 16/732.
219 . توزوك عنواني است براي كتابهايي از دورة سلاطين گوركاني هند دربارة نظم و قانون و سلسله مراتب فرمانروايي.
220 . براي يافتن توزوک عباسي در اين منابع نيز جستجو به عمل آمد: فهرستواره کتابهاي فارسي، ج2 و6 ؛ فرهنگ آثار ايراني- اسلامي، ج 1 و 2؛ کتابشناسي موضوعي ايران، سالهاي 48-43؛ فهرست نسخه هاي چاپ سنگي کمياب گنج ليكن نه به صورت خطي و نه به صورت چاپي اين نام ديده نشد.
221 . فهرست نسخه هاي خطي كتابخانه مركزي دانشگاه تهران، ج 6، ص 2374-2375.
222 . همين متن، 163 و 164.
223 . همين متن، 179.
224 . به نقل از دكتر مهدي بياني در نشريه نسخه هاي خطي كتابخانه مركزي دانشگاه تهران،2/43.
225 . ميرخواند، ج چهارم ، بخش اول، 3069-3075 و 3195-3197.
226 . خواند مير، حبيب السير، 460-463 و 496-497.
227 . خواند مير، دستور الوزراء، 157- 160و 169-175.
228 . غ‍ف‍اري‌ كاشاني‌، نقل حكايات متعدد از كتاب وصاياي نظام الملك با ذكر نام كتاب، از جمله در صفحات: 4 و 101 تا 108 و 135 تا 137 و 148.
229 . مجدي، فصل سوم از جزء چهارم، 501 و 502.
230 . فهرست نسخ خطي مجلس، ج 23، ص 200، ش 2/901. در اين مجموعه حكايتهايي از كتاب دستور الوزاره با اين عبارات نقل شده است: خواجه نظام الملك در وصاياي خويش آورده …(ص10)؛ چنانچه از فحواي كلام خواجه كه در وصاياي خويش ثبت نموده به وضوح مي پيوندد …(ص21)؛ راقم حروف گويد كه سخن خواجه نظام الملك در رساله وصاياي خويش در باب قضيه حسن صباح …(ص 27).
231 . همين متن، … .
232 . همين متن، … .
233 . صدرايي خوئي، 37/244.
234 . دانش پژوه، فهرست نسخه‌هاي خطي كتابخانه مركزى دانشگاه تهران، ج6 ،2374.

235 . ن. ك. دانش پژوه، فهرست نسخه‌هاي خطي كتابخانه مركزى و مركز اسناد دانشگاه تهران، 16/733.
236 . دانش پژوه، فهرست نسخه‌هاي خطي كتابخانه مركزى دانشگاه تهران، 9/1203.
237 . اين كتاب با آئين شاه تهماسب صفوي در قانون سلطنت، در بمبئي در چهارم جمادي الاولي 1305 ق. به كوشش ملك الكتاب در 80 ص. ربعي به چاپ رسيد.
238 . دانش پژوه، فهرست كتابخانه سپهسالار، 4/431.
239 . دانش پژوه، فهرست نسخه‌هاي خطي كتابخانه مركزى دانشگاه تهران، 6/2374.

240 . حسيني اشكوري، فهرست نسخه هاي خطي مركز احياء ميراث اسلامي، ج 8، ص 183.
241 . اقبال آشتياني، 542.
242 . دفتر يادبود كتابخانه وزيري، دفتر اوّل؛ با تشكر از جناب آقاي انتظاري، مدير فاضل و ارجمند كتابخانه.
243 . اعتصامي، 371 و 372؛ نسخه منحصر به فرد ارموي در مجموعه اي قرار دارد شامل شش كتاب كه سومين كتاب آن دستورالوزاره(نسخه اي از همين متن) است و چهارمين كتاب آثارالوزراء است.
244 . انزابي نژاد، 13.
245 . انزابي نژاد، 12و 13.
246 . واعظ استرآبادي، 10. عنوان اين كتاب در عطف نسخه عکسي دانشگاه دستورالوزاره نوشته شده است. اصل نسخه نيز در کتابخانه آستان قدس رضوي موجود است بر نگارنده معلوم نشد كه چرا مصححين محترم اين دو كتاب تصحيح خود را به جاي نسخه عكس از روي نسخه اصل انجام نداده اند.
247 . ابو‌الرجاء قمي، 6.
248 . قمري، چكيده.
249 . منشي كرماني، صفحه د.
250 . ن. ك: آثارالوزراء، صفحه ح و نسائم الاسحار، صفحه صط.
251 . در خيرانديشي اين بزرگواران ترديدي نيست چرا كه يقيناً هدف آنها در اين تعجيلها احياء ذخاير کهن علم و ادب اين مرز و بوم بوده است. نسخة آثارالوزراء كه مرحوم محدّث به تصحيح آن پرداخته اند با يكي از نسخه هاي دستوالوزاره نظام الملك(نسخة س، كتابت 1034ق) در ضمن چهار كتاب ديگر در مجموعه شماره 619 ج 2 كتابخانه مجلس قرار دارند. مصحح آثار الوزراء به دليل آنكه نسخة مورد استفاده شان “مشوش و سقيم بوده است بيش از اندازه به زحمت افتاده اند” ولي نگارنده نسخه س را كه بهرحال با نسخه آثار الوزراء در يك مجموعه بوده و توسط يك كاتب نوشته و تبعاً با مشكلاتي يكسان مواجه بوده است را من البدو الي الختم با نسخه اساس تطبيق داده و اختلافات را نوشته است.

252 . به عنوان نمونه ر. ك. قزويني، محمد، مقدمه.
253 . به عنوان نمونه ر. ك. ابوالحسنى، 36.
254 . بعضي از حكايات اين كتاب در منابع ديگر نيز آمده است. ولي اغلب به نام افراد حاضر در واقعة تاريخي اشاره نكرده اند. دستورالوزاره از اين جهت خصوصاً با نظر به قدمت آن داراي ارزش بسيار است.
255 . ن‍اص‍ر خ‍س‍رو، 180.
256 . پرچم دادن حضرت رسول(ص) به علي بن ابيطالب(ع).
257 . م‍ي‍ب‍دي‌، به كوشش دكتر رضا انزابي نژاد،76.
258 . جلالي پندري، 208. از مقاله “نسخه شناسي و لزوم تصحيح دوبارة تفسير كشف الاسرار” نوشتة دكتر عزيزالله جويني.
259 . مينوي، نقد حال، 244.
260 . همين متن، 217 و 223. مي دانيم كه عقايد خاص اسماعيليه خصوصاً فعاليتهاي حسن صباح در نزد شيعيان نيز محكوم است.
261 . همين متن، 170 و 171.
262 . دو فوشه كور، 516؛ به نقل از آداب سلطنت و وزارت، بي نا، به کوشش شارل شفر، ص21.
263 . به عنوان مثال اين متن مي تواند دلايل بيشتري بر اثبات مدعاي نويسندة مقالة ” مندرجات ضد شيعى‏ سياستنامه از آن خواجه نظام الملك

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد با موضوع دانشگاه تهران، دانش پژوه، سازمان ملل، راحه الصدور Next Entries پایان نامه ارشد با موضوع دانش پژوه، دانشگاه تهران