مهارت های زندگی، کیفیت زندگی، سلامت روان

دانلود پایان نامه ارشد

باشد.
شرکت در برنامه های آموزشی مشابه به طور همزمان.
داشتن بیماری جسمی که فرد را از شرکت در برنامه پژوهش باز دارد.
روش گردآوری داده ها
3-5-1. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل موارد زیر بود.
پرسشنامه دموگرافیک محقق ساخته شامل:
سن، جنس، میزان تحصیلات، وضعیت اقتصادی، وضعیت مسکن و وضعیت اشتغال خانواده ها بود.
مقیاس کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی (WHOQOL-BREF)
فرم کوتاه پرسشنامه کیفیت زندگی با ادغام برخی از حیطه ها و حذف تعدادی از سوالات فرم WHOQOL -100 ایجاد شده است. پژوهش ها نشان داده اند که دو فرم این پرسشنامه، با همدیگر همخوانی رضایت بخشی دارند. این پرسشنامه در ایران توسط نجات و همکاران (1385) استاندارد سازی شده است.
پرسشنامه WHOQOL- BREF چهار حیطه سلامت جسمانی، سلامت روانی، روابط اجتماعی و سلامت محیط را با 24 سوال می سنجد. در ضمن پرسشنامه دو سوال دیگر دارد که به هیچ یک از حیطه ها تعلق ندارند و وضعیت سلامت و کیفیت زندگی را به شکل کلی مورد ارزیابی قرار می دهند، بنابراین این پرسشنامه در مجموع 26 سوال دارد. پس از انجام محاسبه های لازم در هر حیطه امتیازی معادل 20-4 برای هر حیطه به تفکیک، بدست خواهد آمد که در آن 4 نشانه بدترین و 20 نشانه بهترین وضعیت حیطه مورد نظر است. این امتیازها قابل تبدیل به امتیازی با دامنه 0-100 می باشند. چهار خرده مقیاس این پرسش‌نامه سلامت جسمانی شامل(، روانشناختی، روابط اجتماعی، بعد محیط و وضعیت هر کدام دارای چندعبارت می باشند؛ که هر یک از آنها سؤال‌های خاصی را در بر می گیرد. خرده مقیاس ها وعبارت‌های مربوطه عبارت اند از:
1-سلامت جسمانی: شامل فعالیتهای روزمره زندگی، وابستگی به مواد دارویی و کمک های پژشکی ، انرژی و خستگی، تحرک، درد و ناراحتی، خواب و استراحت و ظرفیت کار می باشد و پرسش های (3، 4، 10، 15، 16، 17، 18) را شامل می شود و بیشترین وکمترین برای این خرده مقیاس برابر است با 35 و 7.
2-سلامت روانشناختی: شامل تصور بدنی و ظاهر، اساسات منفی، عزت نفس، باورهای شخصی، مذهب، تفکر ، یادگیری است که پرسش های (5، 6، 7، 11، 19 و 26) را شامل می شود و بیشترین وکمترین نمره ممکن است برای این خرده مقیاس برابراست با 30 و 6.
3-روابط اجتماعی: شامل روابط شخصی، حمایت اجتماعی و فعالیت جنسی است که پرسش های (20، 21 و 22) را شامل می شود و بیشترین و کمترین نمره ممکن برای این خرده مقیاس برابراست با 15 و 3.
4-سلامت محیطی: شامل منابع مالی، آزادی، امنیت فیزیکی و بهداشتی، مراقبت های اجتماعی، فرصت هایی برای دستیابی به اطلاعات و اوقات فراغت است که پرسش های (8، 9، 12، 13، 14، 23، 24، 25) را شامل می شود و بیشترین و کمترین نمره ممکن برای این خرده مقیاس برابر است با 40 و 8.
اعتبار و پایایی
این پرسشنامه در ایران توسط نجات و همکاران (1385) اجرا و هنجار یابی شده است بر اساس نتایج این هنجار یابی، مشخصات روانسنجی گونه ایرانی این پرسشنامه نشان داده است که این ابزار می تواند در ایران مورد استفاده قرار گیرد، به صورتی که شاخص همبستگی درون خوشه ای پرسشنامه در آزمون مجدد در فاصله دو هفته در دامنه، از 75% تا 84% به دست آمد. از طرفی مقادیر آلفای کرونباخ و شاخص های مربوط به روایی سازه نیز حاکی از روایی قابل قبول این آزمون درجمعیت ایران بودند و به شکل زیر بوده است؛ سلامت جسمانی، 77%، سلامت روانی 77%، روابط اجتماعی 75%، سلامت محیط 84% (نجات و همکاران، 1385). این پرسشنامه در 40 کشور دنیا ترجمه و اعتبار یابی شده است. (یوسفی و همکاران، 2009؛ کوکوسیس153 و همکاران، 2012؛ اسوینگتون154 و همکاران، 2004؛ ازوتسو155 و همکاران، 2005؛ بونومی156 و همکاران، 2000؛ هوانگ157 و همکاران، 2003؛ برلیم158 و همکاران، 2004؛ جاراکز159 و همکاران، 2006؛ هانستاد160 و همکاران، 2004 و مین161 و همکاران، 2002).
متغیرها و نحوه سنجش آن‌ها
متغیر ها
متغیر مستقل: مهارت های زندگی
متغیر وابسته: کیفیت زندگی مادران
متغیر کنترل: سن کودکان(6 ماهه تا 8 ساله)، مادران دارای فرزند سندرم داون
روش اجرا
ابتدا از دانشگاه معرفی نامه ای مبنی بر انجام پژوهش مربوط به پایان نامه برای کانون سندرم داون ایران دریافت گردید. پس از ورود به مرکز و برگزاری جلسه توجیهی پژوهشگر با مسئولین مرکز، از بین تمامی مادران دارای کودکان سندرم داون که براساس مصاحبه بالینی توسط روانپزشک مرکز و کاریوتایپ تشخیص داده شده اند در ابتدا تعداد 44 نفر از مادران به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند که در طی پژوهش و با توجه به ساختار فیزیکی میحط برگزاری جلسات آموزشی تعداد نمونه به 36 نفر تقلیل یافت(18 نفر گروه آزمایش و 18 نفر گروه کنترل). بر اساس ملاک های ورود و خروج، نمونه ها انتخاب شدند و با ذکر ضرورت و اهداف پژوهش برای مادران این کودکان، از آنان رضایت‌نامه کتبی مبنی بر شرکت در پژوهش اخذ شد. سپس مادران با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. در ادامه از هر دوگروه به وسیله پرسشنامه کیفیت زندگی پیش آزمون به عمل آمد و نتایج آن ثبت شد. پس از همتا سازی گروه ها، اجرای مداخله 12 جلسه ای 70 دقیقه ای (هفته ای 2 جلسه) آغاز گردید. دو هفته پس از اتمام جلسات مداخله، پس آزمون در هر دو گروه اجرا شد. لازم به ذکر است که گروه کنترل هیچ گونه آموزشی را دریافت نکردند. ولی به لحاظ اخلاقی پس از انجام پژوهش دو جلسه مختصر آموزش مهارت های زندگی برای آنها برگزار گردید. پس از اتمام جلسه دوازدهم، پرسش‌نامه کیفیت زندگی مجدداً توسط مادران هر دو گروه تکمیل شد.
روش تجزیه و تحلیل داده ها
آن دسته از روش های آماری که برای استخراج نکات کلی و استنباط درباره پدیده مورد مطالعه از طریق آزمون فرضیه ها به کار می روند، بخش تحلیل داده ها را تشکیل می دهند. بر اساس نوع متغیرها و محتوای فرضیه پژوهش، نوع تحلیلی که در پژوهش به کار می رود متفاوت است.
روش های آماری که در این پژوهش به کار گرفته شده است، در بخش آمار توصیفی شامل فراوانی، درصد فراوانی، میانگین و انحراف استاندارد و در بخش تحلیل استنباطی از آزمونهای ذیل استفاده شد:
برای اطمینان از نرمال بودن توزیع داده‌ها از آزمون کولموگروف- اسمیرنوف استفاده شد. برای همگنی واریانس‌های متغیرها آزمون باکس استفاده شد. و بررسی تمامی فرضیه ها از تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده شد.
برنامه مداخله
آموزش مهارت های زندگی
در این پژوهش از برنامه آموزش مهارت‌های زندگی (کلینکه، 1999/1390) و سازمان بهداشت جهانی (فتحی و همکاران)استفاده شد. هدف از این برنامه افزایش مهارت های زندگی مادران می باشد که در طی 12 جلسه 70 دقیقه ای (هفته ای 2 جلسه)توسط پژوهشگر به شرکت کنندگان ارائه شد. در این برنامه، در هرجلسه، ضمن مرور آموزش‌های ارائه شده در جلسه قبلی و پیگیری انجام این آموزش‌ها، گام بعدی آموزش آغاز شد و در پایان هر جلسه به پرسش‌های آزمودنی ها پاسخ داده شد.
محتوای جلسات آموزشی مهارت های زندگی:
جلسه اول:
آشنایی اعضای گروه با هم و احساس راحتی به عنوان گروه، سازماندهی گروه (تعیین چارچوب ها و اصول کلی)، معرفی برنامه آموزش مهارت های زندگی، توضیح قواعد مربوط به جلسات آموزشی و ساعات تشکیل کلاس، آشنایی اعضا با وظایف و نقش هایی که در گروه دارند.
جلسه دوم:
مقابله با استرس
در این جلسه در مورد استرس، مهارت های مقابله ای و عوامل موثر در مقابله با استرس، درباره انواع مقابله (مقابله مساله مدار، هیجان مدار و ناسازگار) و راهبرد های مناسب در مقابل استرس صحبت شد.
از مادران خواسته شد که تکالیفی را در طی هفته انجام دهند؛ و استرس هایی را که در طول هفته با آن مواجه شده اند را یادداشت کنند و اینکه در هنگام برخورد با استرس از کدام شیوه مقابله استفاده می کنند را بیان کنند.
جلسه سوم:
مقابله با هیجانات
آشنایی با مهارت های مقابله با هیجانات بود. در این جلسه درباره عواطف، انواع هیجانات و تاثیرآن ها در ارتباطات اجتماعی، راهبرد های کنترل احساسات ناخوشایند صحبت شد؛ و برای تمرین از مادران خواسته شد تا تجارب خود را از واکنش های هیجانی افراد خانواده هنگام بروز یک رویداد خوشایند و ناخوشایند بیان کنند و احساس خود را از یک موقعیت هیجانی توصیف کنند.
جلسه چهارم:
مهارت حل مساله
در این جلسه مادران با مهارت های حل مساله آشنا شدند. درباره توانایی مقابله با مسائل و حل کردن یا کنار آمدن با مشکلات و تاثیر آن در ارتقای سلامت روانی صحبت شد. فرایند حل مسله (نوع) مشکل، پیدا کردن راه حل های مختلف وتصمیم گیری درباره بهترین تصمیم صحبت شد و به مادران تکالیفی در این رابطه داده شد.
جلسه پنجم:
مهارت تصمیم گیری
در این جلسه درباره اهمیت مهارت تصمیم گیری در رسیدن به اهداف، شیوه های مختلف تصمیم گیری، مراحل مختلف آن و موقعیت های مهم زندگی صحبت شد. سپس تکالیفی به مادران داده شد.

جلسه ششم:
خود آگاهی
در این جلسه به تعریف خود آگاهی، اجزای خود آگاهی، عوامل موثر در رشد خودآگاهی و موانع رشد خودآگاهی صحبت شد.
جلسه هفتم:
مهارت همدلی: در این جلسه درباره تعریف همدلی، کسب مهارت همدلی، شرط لازم برای همدلی، راه های رسیدن به همدلی و معرفی سایر مهارت های همدلی صحبت شد. وتکالیفی به مادران داده شد.
جلسه هشتم:
مهارت برقراری رابطه موثر
در این جلسه درباره اهمیت ارتباط موثر در شکوفایی انسان، درباره موانع ارتباط صحبت شد و از مادران خواسته شد تجربه ای را از این موانع برقرای ارتباط بیان کنند و آن ها را با یکدیگر در میان بگذارند.
جلسه نهم:
مهارت روابط بین فردی
در این جلسه در باره مهارت های بین فردی و اهمیت آن در سلامت روانی، مهارت های ارتباطات اجتماعی، روابط بین فردی و ایجاد امنیت، آرامش، اهمیت و احترام در افراد صحبت شد و سپس تکالیفی به مادران داده شد.
جلسه دهم:
مهارت حل تعارض (تفکر نقادی)
در این جلسه مادران به تعارضاتی که در زندگی شخصی وجود دارد و روش های پیشگیری و مهارت های شخصی آن آشنا شدند و سپس تکالیفی به آنها داده شد.
جلسه یازدهم:
مهارت تفکر خلاق
در این جلسه تفکر خلاق تعریف شد، بیان تفاوت تفکر مادی و تفکر خلاق و چگونگی بالا بردن و پرورش تفکر خلاق به مادران آموزش داده شد.
جلسه دوازدهم: بررسی مطالب عنوان شده وجمع بندی از مباحث آموزشی.
ملاحظات اخلاقی
نکات اخلاقی رعایت شده در این پژوهش شامل موارد زیر می باشد:
اخذ رضایت نامه کتبی از والدین مشارکت کننده در پژوهش.
محرمانه ماندن اطلاعات آزمودنی‌ها.
اطلاع کامل والدین و مسئولین کانون سندرم داون از نحوه اجرا و مراحل تحقیق.
ایجاد شرایط مناسب و محیط آرام و بدون استرس برای والدین در حین اجرای آزمون‌ها.
ارائه نتایج تحقیق به صورت کلی و بدون ذکر نام انفرادی شرکت کنندگان به کانون در صورت لزوم و درخواست آنها.
عدم تحمیل هزینة اضافی جهت شرکت در پژوهش و متوجه نبودن هیچگونه ضرر و زیان برای شرکت کنندگان
دادن اختیار تام به مادران برای انصراف از پژوهش.

فصل چهارم

توصیف و تحلیل داده ها

فصل چهارم توصیف و تحلیل داده ها
مقدمه
پس از گردآوري اطلاعات لازم است اين اطلاعات سازمان‌بندي و خلاصه شود تا به روشني قابل فهم و انتقال باشد. در واقع در اين مرحله است كه از اطلاعات خام نتايج علمي ارزشمند به دست مي‌آيد. در اين فصل ابتدا سعي مي‌شود ويژگي‌هاي جمعيت شناختي آزمودني‌ها به صورت اجمالي مورد بررسي قرار گيرد، سپس به تجزيه و تحليل توصيفي و استنباطي فرضيه‌هاي ارائه شده در فصول قبل با استفاده از نرم افزار آماري spss مي‌پردازيم. در تجزيه و تحليل توصيفي داده‌ها، پژوهشگر قصد دارد يافته‌هاي خام پژوهش را با استفاده از شاخص‌هاي آمار توصيفي طبقه‌بندي کند و در تجزيه و تحليل استنباطي به آزمون فرضیه‌ها و پاسخ گويي به سوالات تحقيق پرداخته می‌شود.
بررسی جمعیت شناختي
در اين پژوهش که تأثیر آموزش مهارت های زندگی بر کیفیت زندگی مادران دارای فرزند سندرم

پایان نامه
Previous Entries آموزش مهارت، مهارت های زندگی، آموزش مهارت های زندگی Next Entries پایان نامه با کلید واژگان خودکارآمدی، باورهای خودکارآمدی، استئوآرتریت زانو