منبع پایان نامه درمورد مدیریت کیفیت، کیفیت جامع، مدیریت کیفیت جامع، مدیریت استراتژیک

دانلود پایان نامه ارشد

در ژاپن امروزه با اسم هاي Toyota- Sony- Nikonمترادف سر آمدي کیفیت و قابلیت اطمینان است.جمله « Made in Japan» علامتی متمایز شده است، اما این توسعه، تقریباً، حاصل نیم قرن اخیر است.تولیدکنندگان ژاپنی، در اوایل پس از جنگ جهانی دوم، به تولید
محصولات نامرغوب، مشهور بودند. بنابراین چه اتفاقی افتاد که این کشور از حضیض بی کیفیتی، به
اوج سروري در کسب و کار رسید؟
تویوتا در سال 1957 ، اولین سري خودروهاي خود را به امریکا صادر کرده بود که تنها پس از چند
ساعت حرکت در بزرگراه ها، از کیفیت افتاد! پیش از سال 1945 ،تلاش هاي کیفیتی ژاپنی ها به
بازرسی محدود می شد تکنیک هاي کنترل کیفیت آماري شناخته شده بود، اما هرگز به کار گرفته نمی شد.
دمینگ107، جوران و فیگنبام108 نیز افرادي بودند که در این گذار، نقش داشتند.دمینگ، اولین نفري بود که وارد ژاپن شد.وي به دعوت جامعه مهندسان و دانشمندان ژاپنی109 (JUSE) سمیناري 8روزه، درخصوص کنترل کیفیت در 1950 براي ژاپنی ها برگزار کرد که با استقبال مواجه شد . وي درسال- هاي 1951 و 1952 نیز مجدداً به ژاپن برگشت. امروزه از دمینگ به عنوان قهرمانی ملی، در ژاپن یاد می شود به نحوي که جایزه دمینگ به نام او در ژاپن شکل گرفته است.پیام دمینگ، مباحث ابتدایی آماري و نحوه حل مشکلات کیفیت بود.دمینگ،دکتراي فیزیک داشت و از شاگردان آقاي شوارت110 بود.دمینگ، همانند استادش شوارت، مدیران را به تمرکز بر تغییرات و نوسانات و توجه به علت آن- ها تشویق می کرد. وي تکنیک هاي آماري را براي تشخیص نوسانات ذاتی و اکتسابی معرفی کرده و ژاپنی ها را تشویق کرد تا رویکردي نظام مند براي حل مسئله، انتخاب کنند که همان چرخه دمینگ111 بود. جوران نیز مشابه دمینگ، توسط جامعه مهندسان و دانشمندان ژاپنی در 1945 به ژاپن دعوت شد وسمینارهاي مشابه اي را براي مدیران ارشد و میانی، برگزار کرد.سخنرانی هاي وي بر طرح ریزی، ساماندهی موضوعات، مسئولیت مدیریت در قبال کیفیت و لزوم هدف گذاري بلندمدت و کوتاه مدت جهت بهبود، متمرکز بود.(اميران،1375)
یکی از متمایزترین ویژگی جنبش هاي کیفیت ژاپن، تمرکز ملی آن ها بوده است.آن ها ایده هاي نوین مدیریتی را به سرعت در کشور، اشاعه داده وآن ها را با روح سختکوشی، اطلاعات، احترام متقابل و باور سامورایی آمیخته اند و معجون بی نظیري ساخته اند. داستان ها و تجارب موفق به سرعت در سطح عمومی منتشر می شود و آخرین تکنیک ها فوراً به برنامه هاي آموزشی کارآموزي تبدیل مي شود و همان فلسفه و رویکردها در صنایع، از الکترونیک تا استیل، به کار گرفته می شوند.
در سال1925 ،استانداردهایی به اهتمام کمیته استاندارد مهندسی ژاپن112،تدوین شد و تا سال1945 ، حدود 2500 استاندارد جدید، به وجود آمد. این تعداد تا سال 1980 به 7600 مورد افزایش یافت.
استانداردسازي، ابزاري کلیدي براي تحکیم و یکپارچگی جنبش هاي کیفیت ژاپنی ها بود.به جرأت
می توان گفت دو دهه 1940 و 1950 دوره بازسازي، تحکیم و یکپارچگی کنترل کیفیت ژاپن بود.
در آن زمان تنها مشکل این بود که فعالیت کنترل کیفیت، صرفاً به تولید محدود شده و توسط
مهندسان و مدیران فنی هدایت می شد. کارکنان سطوح پایین و مدیران غیرتولیدي درگیر این مسئله
نبودند. این مشکل به زودي توسط ژاپنی ها تشخیص داده شد و با اتخاذ رویکردي که مخترع آن خود ژاپنی ها بودند حل شد.آن ها براي مقابله با این مشکل، دایره هاي کنترل کیفیت (QCC)113 و مفهوم کیفیت فراگیر را مطرح کردند.در سال1980، حدود 114 کنفرانس در خصوص QCCدر سراسر ژاپن برگزار شد که بیش از 55000 نفر در آن شرکت کردند امروزه QCCها،در ژاپن پخش می باشند.
راهنمایی از تکنیک هاي ساده که 7 ابزار خوانده می شوند به کارگران کارخانه ها داده شده است که شامل نمودار پارتو،الگوریتم هاي علت و معلولی،گراف هاي طبقه بندي اطلاعات،کاربرگ ها، هیستوگرام ها،نمودارهاي اسکاتر و نمودارهاي کنترل می باشد. امروزه، گروه هاي 5 تا 10 نفره که مهارت حل مسئله را داشته و بر تکنیک هاي 7 ابزار مسلط می باشند، در سطح کارخانه هاي بزرگ، گسترده شده اند در سال1984 تویوتا به تنهایی بیش از 5800 موردQCC داشت.در سال1963، در سطح ملی نیز 215 مورد QCCو در سال 1984،18000 مورد QCC موجود بوده است.
ایشیکاوا114 در ژاپن به عنوان يکی از پدران QCCمعروف شده است.
رویکرد ژاپنی ها به مرور زمان گسترش یافت تا به لحاظ مفهومی و فلسفی فراگیر و جامع شد.امروزه
این مفاهیم، فراتر از بحث هاي اولیه در خصوص بهبود فرآیندهاي تولید، از طریق روش هاي آماري
است. امروزه، راهنماي استانداردهاي صنعتی ژاپن، کنترل کیفیت را به صورت سیستمی از ابزار
تعریف می کند که امکان تولید کالا و خدمات را به صورت اقتصادي به نحوي فراهم می آورد که
الزامات مشتري نیز تامین شود. این امر، مشارکت همه افراد شرکت را می طلبد.اعم از: بازاریابی، R&D،تدارکات، تولید و خدمات مشتري.جنبش هاي ژاپن و امریکا در بسیاري از موارد ، مشابه و در برخی موارد نیز اختلافاتی دارند. براي مثال هر دو با بازرسی آغاز شده ، و هر دو با SQC ادامه یافتند.
هر دو کشور سازمان هاي نظارتی خود را توسعه دادند (JUSE در ژاپن و ASQCدر امریکا). هردو بر آموزش و کارآموزي تمرکز شدید داشتند؛ همچنین هر دو به سمت مدیریت استراتژیک کیفیت پیش رفتند، اما ژاپنی ها سریع تر پیشرفت کردند.مدیریت استراتژیک کیفیت در امریکا در دست شرکت هاي پیشتازاست؛ رویکرد ژاپنی ها، جنبش هاي سازمان یافته تري بوده است برنامه هاي کیفیت ژاپنی ها به شدت توسط JUSE و دیگر نهادهاي ذیربط دولتی، حمایت و پشتیبانی می شوند. (اميران،1375)
2-3-5- دوره هاي تکاملی مفهوم کیفیت ژاپنی)چهار سطح کیفیت(
در پایان جنگ جهانی، هدف اصلی ژاپنی ها، بازسازي زیرساخت هاي تجاري و صنعتی کشور و
ارتقاي سطح استاندارد زندگی مردم از طریق افزایش هرچه بیشتر تولید بود.در دهه 1950 ، کیفیت،
مزاحمی براي تولید انبوه، محسوب می شد. بعضی از شرکت هاي ممتاز ژاپنی از ابزار کنترل آماري
دمینگ، در فعالیت هاي اقتصادي خود استفاده کردند.(اميران،1375)
ژاپن در دهه 1960 نیازمند جایگزینی کالاهاي اساسی شد. تولیدکنندگان ژاپنی نه تنها از طریق عرضه، تعداد کالاي بیشتر بلکه با عرضه کالاهاي متنوع به رقابت پرداختند.بین سال هاي 1960تا 1965کالاهاي غیرمصرفی نظیر: جاروبرقی، تلویزیون، ماشین رختشویی و دوربین عکاسی در خانه همه ژاپنی ها یافت می شد، این دوره، همان دوره انقلاب مصرف است که با دوره تولید ساده، کاملاً متفاوت است.از دیگر سو، بحران نفتی که توسط کشورهاي صادرکننده نفت به وجود آمد به جامعه ژاپن شوك بزرگی وارد کرد.زیرا ژاپن، در شمار تولید کنندگان نفت قرار ندارد و تقریباً صد در صد نیازهاي مصرفی خود را از خارج تامین می کند.شوك حاصل از بحران نفتی،باعث شد ژاپن ارز کافی براي وارد کردن نفت نداشته باشد.نیاز به صادرات، نیاز به رقابت در بازار جهانی را به دنبال داشت و بسیار دشوار بود.بنابر اين «تطبیق با تمامی نیازهاي مشتریان»، مفهوم اصلی کیفیت از دیدگاه شرکت- هاي ژاپنی،محسوب شد.موفقیت ژاپنی ها در دهه1970 ،منجر به دو نوع مقاومت در دهه1980 شد: اول اینکه، تراز بازرگانی خارجی ژاپن به نفع کالاهاي ژاپنی، ثبات خود را از دست داد وارزش ین نسبت به پول دیگر کشورها افزایش یافت و از دیدگاه صادرات قیمت کالاهاي ژاپنی درجهان گرانتر جلوه می کرد. دوم اینکه فناوري و مدیریت ژاپنی ها به کشورهاي دیگري نظیر: تایوان،کره، سنگاپور، هنگ کنگ انتقال یافت. از دیگر سو، وجود نیروي کار ارزان در این کشورها، سبب پیدایش رقیبان سرسختی براي کالاهاي ژاپنی شد.با تکامل مفهوم کیفیت در ژاپن، سه تغییر انقلابی در دیدگاه ژاپنی- ها به وجود آمد:
حرکت از «تطبیق با استاندارد» به سمت «تطبیق براي کاربرد»،حركت از تولید به بازار را بوجود آورد.
حرکت از «تطبیق براي کاربرد» به سمت « تطبیق با هزینه»، این مفهوم را تقویت کرد که قیمت در بازار تعیین می شود. (اميران،1375)
حرکت از« تطبیق با هزینه» به سمت «تطبیق با آخرین نیاز»، مفهوم تغییر مستمر و پیوسته را در بازار تقویت کرد و به دنبال آن نیاز به کاهش دوره زمانی تکوین محصول جدید،قوت گرفت.(فارسيجاني،1386)
شرکت هاي تازه تاسیس که می خواهند هر چهار مرحله تطبیق را داشته باشند در مقایسه با شرکت- هاي با سابقه که در سالیانی دراز، مراحل مختلف تطبیق را گذراندند و داراي مهارت و تجربه هستند، درموقعیت سخت رقابتی قرار می گیرند.بعضی از شرکت ها ممکن است هر چهار مرحله تطبیق را براي تولید تمامی محصولات خود، در نظر نگیرند.برخی نیز ممکن است فقط به تعدادي (نه تمام)از این چهار نوع تطبیق، توجه کنند اما گفتنی است توجه به هر چهار نوع تطبیق، لازم و ضروري است .
برخی از شرکت ها ممکن است دچار تصور غلطی از این چهار مفهوم شوند و فکر کنند هر مرحله
بالاتر یا بهتر از مرحله قبل است و می توانند با رها کردن مرحله قبل به مرحله بعدي بپردازند.براي مثال،ممکن است قسمت طراحی صرفاً به«تطبیق با آخرین نیاز» بپردازد و از تطبیق براي کاربرد و تطبیق با هزینه غافل شود.در حالی که «تطبیق با آخرین نیاز» صرفاً بخشی از فعالیت هاي واحد طراحی محسوب می شود،نه همه آن. تکامل روش هاي کیفیت توأم با تغییرات اجتماعی-اقتصادي،مفهوم کیفیت و همچنین ابزار و روش هایی که براي تحقق کیفیت به کاربرده می- شوند،تکامل یافته اند.(فارسيجاني،1386)
مردم سراسر جهان، بسیار سریع به اهمیت کیفیت و چهار نوع تطبیق پی بردند.براي مثال، ادوین لندز، طراح دوربین پولاروید115 به خوبی مفهوم«تطبیق با آخرین نیاز» را مدنظر قرار داد و به درك صحیحی از مفهوم کیفیت و روش هاي کیفی، دست یافت. مفهوم کیفیت تقریباً هر 10 سال یکبار، بین شرکت هاي پیشتاز ژاپنی، تغییرات بنیادي پیدا کرده است.در دهه1950 ، مفهوم تطبیق با استاندارد با نیازهاي دوره تولید انبوه بسیار مناسب بود و در دهه هاي1960،1970 و 1980 مفهوم کیفیت به ترتیب با «تطبیق براي کاربرد»،«تطبیق با هزینه» و «تطبیق با آخرین نیاز» تکامل پیدا کرد . روش ها و ابزار استانداردي که کیفیت را محقق می ساختند نیز در هر یک از چهار مرحله تکامل، تکوین یافتند .
این روش ها و ابزار، متناسب با تحولات شرکت ها، تغییر یافتند. در آینده نیز با افزایش رقابت، انتظار
تغییرات جدیدتري را داریم؛ یعنی همگام با توسعه ابعاد نیازهاي اجتماعی، تبیین جدیدتري از مفهوم
کیفیت را شاهد خواهیم بود..(فارسيجاني،1386)
2-3-6- مدیریت کیفیت جامع116
مفهوم مدیریت کیفیت جامع نیز مانند مفهوم کیفیت از مفاهیم بحث انگیز می باشد و تقریباً هر سازمانی از TQMتعبیر خاص خود را دارد. نویسندگان ژاپنی( Ishikawa 1985، Imai1986 ) اغلب از عبارت فیگنباوم117 یعنی کنترل کیفیت جامع و رویکرد ژاپنی آن کنترل کیفیت فرا شرکتی براي مشخص کردن دیدگاه هایشان در مقایسه با عبارت رایج امریکایی مدیریت کیفیت جامع استفاده می کنند.در ایالت متحده مدیریت کیفیت جامع اغلب در حیطه مدیریت کیفیت استراتژیک قرار می گیرد. با نگاهی آرمانی ،مدیران در عصر مدیریت کیفیت استراتژیک، مدیریت کیفیت جامع TQM را به عنوان چیزي فراتر از یک برنامه و عاري از تمام نقائص دیدگاه هاي قبل در نظر می گیرند با این توصیف لغت TOTAL مبین این عقیده است که تمامی کارکنان در تمام سطوح و در سرتاسر سازمان کیفیت را به جدیت پیگیري می کنند. لغت کیفیت نیز مخفف عالی بودن در تمام وجوه سازمان می باشد. منظور از مدیریت هم پیگیري نتایج از طریق فرآیند مدیریت کیفیت می- باشد.مدیریت کیفیت جامع با فرآیند مدیریت استراتژیک شروع می شود و دامنه آن به فرآیند هاي طراحی،ساخت،بازاریابی،مالی و سایر امور گسترده می شود.(فارسيجاني،1386)
TQM با بکارگیري مفاهیم قبلی کیفیت، آن ها را در فرآیند پایان ناپذیر بهبود مستمر قرار می دهد.
لازم به ذکر است علیرغم نقش مهم ژاپن در شکل گیري مفهوم مدیریت کیفیت جامع،نباید آن را محصولی صد در صد ژاپنی دانست. به تعبیري TQMداراي سه مشخصه اصلی می باشد:
مشتري گرایی، بهبود مستمر و مشارکت افراد.

-4-2

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه درمورد مدیریت کیفیت، قابلیت اطمینان، مصرف کننده، تولیدات صنعتی Next Entries منبع پایان نامه درمورد مدیریت کیفیت، سیستم مدیریت، سیستم مدیریت کیفیت، بهبود مستمر