منبع پایان نامه درمورد سرمایه اجتماعی، خدمات شهری، دوراهی اجتماعی، پرسش نامه

دانلود پایان نامه ارشد

در اختیار دارد. یکی از اثرات سرمایه اجتماعی افزایش بهره وری سازمان ها است. از اوایل دهه 1970 بهره وری یکی از مهمترین موضوعاتی بوده است که در سطح سازمان ها و در کشور ها، توجه ویژه ای را به خود جلب کرده است. زیرا اساسی ترین محرک رسیدن به نتایج رضایت بخش به شمار می رود. سرمایه اجتماعی از طرق بسیاری سبب افزایش بهره وری می شود که از آنجمله می توان به افزایش کیفیت ارائه خدمات و محصولات، تسهیم دانش و نوآوری و کاهش هزینه تبادلات اشاره و … کرد. متاسفانه تحقیقات در زمینه سرمایه اجتماعی با دشواری های زیادی همراه است، زیرا هیچ راه مستقیمی برای اندازه گیری سرمایه اجتماعی نداریم. محققان این حوزه سرمایه اجتماعی را بواسطه مولفه ها و عوامل کارکردیش مورد بررسی و محاسبه قرار می دهند. از طرفی اندازه گیری بهره وری نیز دشوار است. بهره وری نسبت خروجی به ورودی را محاسبه می کند، این درحالیست که تعیین دقیق خروجی و تاثیر آن بر ورودی زمانی که با عوامل کیفی مواجه هستیم، بسیار مشکل است.

فصل سوم
روش‌شناسی تحقیق

3-1- مقدمه
به‌طورکلی هر تحقیق در ابتدا پی طرح مشکل یا مسئله‌ای مطرح می‌شود، مشکل و مسئله‌ای که سؤالات زیادي را در ذهن محقق ایجاد می‌کند و موجب پیدایش فرضیاتی می‌شود. پژوهشگر با جمع‌آوری اطلاعات و آمار موردنیاز و تجزیه‌وتحلیل آن‌ها به پاسخ سؤالات پژوهشی و تأیید و یا رد فرضیات مطرح‌شده می‌پردازد. لذا آمار موردنیاز و تجزیه‌وتحلیل آن‌ها از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است و به‌عنوان یک مقوله از فرآیند علمی است که فرضیه‌ها و نظریه‌ها در قالب آمار و ارقام علمی تجلی می‌یابد و ثمره آن به‌صورت کمی جلوه‌گر علمی است که فرضیه‌ها و نظریه‌ها در قالب آمار و ارقام علمی تجلی می‌یابد و ثمره آن به‌صورت کمی جلوه‌گر شده و مدل نظري تحقیق قابل‌سنجش و محاسبه می‌شود. به‌صورت خلاصه منظور ما از روش علمی تحقیق، مجموعه قواعد و رویه‌ای است که محقق براي جمع‌آوری حقایق و واقعیت‌ها دنبال می‌کند که تا سپس آن‌ها را تفسیر، تبیین و اثبات نماید (چاوا، 1384).
در فصل اول در گام نخست کلیات تحقیق توضیح داده شد و در فصل دوم ادبیات نظری موضوع موردپژوهش بررسی گردید. در این فصل در پی آن هستیم تا به پشتوانه ادبیات نظری و پیشینه پژوهشی پیرامون سرمایه اجتماعی مطرح‌شده به انتخاب و توضیح ابزار آماری مناسب جهت سنجش سرمایه اجتماعی، بهره‌وری و اثر سرمایه اجتماعی بر روی بهره‌وری در جامعه موردمطالعه، شهرداری قم بپردازیم. ازاین‌رو جهت رسیدن به نتیجه مطلوب، مراحل کار را به 3 دسته کلی تقسیم‌بندی کرده و پی می‌گیریم:
1- سنجش بهره‌وری خدمات شهری
2- سنجش سرمایه اجتماعی کارکنان شهرداری و شهروندان
3- بررسی اثر سرمایه اجتماعی بر بهره‌وری خدمات شهری
که هر یک از موارد فوق دارای روش تحقیق خاص خود هستند. که در ادامه به آن‌ها پرداخته می‌شود.
3-2- سنجش بهره‌وری خدمات شهری
با توجه به اینکه بخش خدمات شهری شهر قم دارای زیر بخش‌های
1-
1- مدیریت پارک‌ها و فضای سبز شهری
2- ساماندهی زیباسازی شهری
3- مدیریت پسمان شهری
4- مدیریت میادین میوه و تره‌بار و ساماندهی مشاغل شهری
5- مدیریت آتش‌نشانی و خدمات ایمنی
6- مدیریت کشتارگاه صنعتی
7- مدیریت آرامستان های شهر

است، برای سنجش بهره‌وری خدمات شهری 8 منطقه قم و مقایسه آن‌ها با یکدیگر لازم است که بهره‌وری این 8 منطقه را در ارتباط با زیربخش‌های خدمات شهری بسنجیم. يکي از ابتدايي ترين و در عين حال معمول ترين روش‌هاي اندازه گيري بهره‌وری، استفاده از نسبت ها مي باشد. اين نسبت ها در زمينه هاي مختلف مالي، اقتصادي و صنعتي بکار گرفته مي شوند. در صورتي که بهره‌وری به‌عنوان نسبتي از خروجي ها به ورودي ها تعريف شود، محاسبه و تحليل آن براي واحدهاي تک ورودي- تک خروجي آسان خواهد بود اما در اکثر مسائل دنياي واقعي با واحدهايي با چندين ورودي و خروجي رو به رو بوده و در نتيجه نيازمند روش‌هايي هستيم که با ترکيب ورودي ها و خروجي ها به‌صورت يک شاخص واحد، به معيار مناسبي جهت سنجش بهره‌وری دست يابيم. بنابراین با توجه به تعداد زیاد و گستردگی داده‌ها در هریک از زیر بخش‌ها ی خدمات شهری برای سنجش بهره‌وری خدمات شهری از روش تحلیل پوششی داده‌ها DEA استفاده می‌شود.
3-2-1- بازده به مقياس الگوي مورداستفاده
بازده به مقياس بيانگر پيوند بين تغييرات ورودي ها و خروجي هاي يک سيستم مي باشد. يکي از توانايي هاي روش DEA، کاربرد الگوهاي مختلف متناظر با بازده به مقياس هاي متفاوت و همچنين اندازه گيري بازده به مقياس واحدهاست.
الف: بازده به مقياس ثابت: يعني هر مضربي از ورودي ها همان مضرب از خروجي ها را توليد مي کند.الگوي CCR بازده به مقياس واحد ها راثابت فرض مي کند. بنابراين واحدهاي کوچک و بزرگ، با هم مقايسه مي شوند.
ب: بازده به مقياس متغير: يعني هر مضربي از ورودي ها،مي تواند همان مضرب ار خروجي ها يا کمتر از آن و يا بيشتر از آن را، در خروجي ها توليد کند. الگويBCC بازده به مقياس را متغير فرض مي کند.
3-2-2- انتخاب مدل مناسب
با توجه به اینکه در این پژوهش سعی بر این است که اثر سرمایه اجتماعی بر بهره‌وری خدمات شهری مورد سنجش قرار بگیرد، یعنی به دنبال استفاده از مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی برای بالا بردن بهره‌وری در خدمات شهری هستیم، از مدل خروجی محور استفاده شده است. بدین معنی که با ورودی های ثابت به دنبال افزایش خروجی هستیم و سعی داریم روی خروجی ها تغییرات ایجاد کنیم. برای تعین نوع بازدهی به مقیاس از روش فاروسگوف استفاده می‌کنیم.
در روش فاروسگوف مطرح‌شده است که برای تعیین بازدهی به مقیاس ابتدا باید هرسه مدل بازدهی به مقیاس ثابت (CCR)، متغیر(BCC) و غیر افزایشی(NIRS) را حل کنیم.
سپس اگر
BCC=CCR، بازده به مقیاس ثابت
BCC=NIRS، بازده به مقیاس غیر افزایشی
و در غیر اینصورت بازده به مقیاس افزایشی را انتخاب می‌کنیم. با توجه به برآورد هر سه مدل و دریافت نتایج زیر مدل بازدهی به مقیاس غیر افزایشی انتخاب می‌شود.
همان‌طور که در دو نمودار زیر مشاهده می کنید، اعداد بدست آمده برای بر آورد بهره‌وری خدمات شهری با مدل بازدهی به مقیاس ثابت با اعداد بدست آمده از بر آورد بهره‌وری خدمات شهری با مدل بازدهی به مقیاس غیر افزایشی و متغیر یکسان است ازاین‌رو مدل بازده به مقیاس غیر افزایشی انتخاب می‌شود.

نمودار 3-1- بر آورد بهره‌وری خدمات شهری با مدل بازدهی به مقیاس ثابت

نمودار 3-2- بر آورد بهره‌وری خدمات شهری با مدل بازدهی به مقیاس غیر افزایشی و متغیر
3-3- سنجش سرمایه اجتماعی کارکنان شهرداری و شهروندان
در سنجش سرمایه اجتماعی ملاحظاتی را باید در نظر گرفت که در ذیل به آن‌ها پرداخته‌شده است.
• هدف نهایی از سنجش سرمایه اجتماعی در این پژوهش، ارائه راهکار عملیاتی برای استفاده از نقطه قوت سرمایه اجتماعی در جهت افزایش بهره‌وری خدمات شهری شهرداری است.
• انتخاب شاخص های اعتماد و مشارکت برای سنجش سرمایه اجتماعی به‌عنوان مهم‌ترین شاخص های سرمایه اجتماعی گرچه می‌تواند ما را در دستیابی به تخمین درست از سرمایه اجتماعی جامعه موردبررسی، یاری دهند ولی باید در نظر داشت که در عمل و واقعیت عوامل بسیاری هستند که بر روی تصمیم گیری افراد در انتخاب اعتماد ( به افراد و سازمان‌ها ) و مشارکت ( در امور اجتماعی) اثر می گذارند.
• شهروندان در اجرای وظابف شهروندی و در ارتباطات خود با کارمندان و نهاد شهرداری (به‌خصوص بخش خدمات شهری) اغلب با موقعیت هایی روبرو می‌شوند که نفع فردی و آنی آن‌ها در تعارض با نفعی جمعی و بلندمدت جامعه می‌شود. به عبارتی شهروندان در موقعیت دوراهی اجتماعی قرار می گیرند.
به‌عنوان مثال وقتي‌ كه‌ يك‌ فرد از يك‌ پارك‌ و گردشگاه‌ زيبا استفاده‌ مي‌كند، نفع‌ فردي‌ به‌ او حكم‌ مي‌كند كه‌ زباله‌هاي‌ خود را همانجا رها كرده ‌و براي‌ تخليه‌ زباله‌، مدتي‌ بدنبال‌ سطل‌ آشغال‌ نگردد. اما در موقعيتي‌ كه‌ همه‌ چنين‌ كنند، ديگر استفاده‌ از پارك‌ و گردشگاه‌ زيبا ميسرنخواهد بود.
با توجه به ملاحظات بالا برای پوشش نارسایی های سنجش سرمایه اجتماعی به روش‌های مرسوم، در تدوین پرسش نامه سعی شد سؤالات به گونه ای تنظیم شوند که فرد پاسخ دهنده خود را در یک موقعیت دوراهی اجتماعی متصور کند. تا بدین وسیله پاسخ های او هرچه بیشتر به واقعیت نزدیک شود.
3-3-1- تعیین حجم نمونه
مقصود از حجم نمونه تحقیق، تعداد نمونه اي است که گزارش تحقیق بر اساس آن تهیه می‌شود. در این تحقیق، با توجه به نامحدود بودن جامعه، از فرمول کوکران زیر جهت تعیین حجم نمونه استفاده می‌شود.
فرمول کوکران19 يکي از پرکاربردترين روش‌ها براي محاسبه حجم نمونه آماري است.
جدول 3-1- جمعیت جامعه آماری و حجم نمونه تعیین شده

عنوان
جمعیت جامعه آماری
حجم نمونه تعیین شده
1
جمعیت شهروندان منطقه 6
199376
383
2
جمعیت شهروندان منطقه 4
160070
383
3
جمعیت کارمندان منطقه 6
42
37
4
جمعیت کارمندان منطقه 4
150
108

3-3-2- ابزار گرداوری داده‌ها
جهت سنجش سرمایه اجتماعی کارکنان شهرداری و شهروندان از ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسش نامه استفاده شده و روش تحقیق میدانی است. بدین منظور دودسته پرسش نامه که دسته اول متعلق به کارکنان شهرداری و دسته دوم متعلق به شهروندان و مراجعه‌کنندگان به شهرداری است طرح شده است. در پرسشنامه متعلق به کارکنان هفت موقعیت دوراهی اجتماعی و در پرسشنامه متعلق به شهروندان پنج موقعیت دوراهی اجتماعی طراحی شده است. در هر یک از موقعیت ها سه سوال گنجانده‌شده است که در سوال اول به‌طورکلی و در سوال دوم و سوم با استفاده از مؤلفه اعتماد و مشارکت سعی به سنجش سرمایه اجتماعی شده است. در این پرسشنامه‌ها براي پاسخ به سؤالات از مقیاس لیکرت بهره گرفته‌شده است.همچنین در بخش اول پرسشنامه‌ها سؤالات جمعیت شناختی مطرح گردیده است.
3-3-3- سنجش روایی و پایایی ابزار تحقیق
روایی و پایایی ویژگی‌هایی هستند که هر ابزار سنجش ازجمله پرسشنامه باید دارا باشد. روایی به میزان کارایی آزمون براي اندازه گیري خصیصه اي که به‌منظور اندازه گیري آن خصیصه ساخته شده است، اشاره می‌کند. پرسشنامه این پژوهش زیر نظر دانش و تجربه استاد راهنما و مشاور بررسی و تدوین گردید.
پایایی یا قابلیت اعتماد یکی از ویژگی هاي فنی ابزار اندازه گیري است. مفهوم یاد شده با این امر سر و کار دارد که ابزار اندازه گیري در شرایط یکسان تا چه اندازه نتایج یکسانی بدست می¬دهند. به عبارت دیگر ضریب پایایی نشانگر آن است که تا چه حد ابزار اندازه گیري ویژگی هاي با ثبات آزمودنی و یا ویژگی هاي متغیر آن را می سنجد (سرمد و همکاران، 1386).
در این پژوهش براي بدست آوردن پایایی پرسشنامه‌هاي سرمایه اجتماعی (شهروندان و کارمندان) از ضریب آلفاي کرونباخ استفاده شده است. این روش براي محاسبه هماهنگی درونی ابزار اندازه گیري ازجمله پرسشنامه‌ها به کار میرود. در این ابزار پاسخ هر سوال می‌تواند مقادیر عددي مختلفی را اختیار کند. ضرایب بدست آمده از نرم‌افزار SPSS برای پرسشنامه شهروندان 83% و برای پرسشنامه کارمندان 73% میباشد که تمامی اعداد فوق بیانگر ثبات و همسانی درونی پرسش ها است.
3-4- بررسی اثر سرمایه اجتماعی بر بهره‌وری خدمات شهری
در این بخش برای بررسی فرضیه اصلی (آیا ارتقاء سرمایه اجتماعی، منجر به بهبود بهره‌وری خدمات شهری (شهرداری قم) می‌شود؟) باید فرضیه های فرعی زیر را موردبررسی قرار دهیم.
فرضیه فرعی اول: بین سرمایه اجتماعی شهروندان و بهره‌وری خدمات شهری رابطه معنادار و مثبت وجود دارد.
فرضیه فرعی دوم: بین سرمایه اجتماعی کارمندان و بهره‌وری خدمات شهری رابطه معنادار و مثبت وجود دارد.
بدین منظور در این پژوهش ابزار آنالیز واریانس انتخاب شده است. آنالیز

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه درمورد سرمایه اجتماعی، بهبود کیفیت، نیروی انسانی، نیروی کار Next Entries منبع پایان نامه درمورد توزیع فراوانی، وضعیت تأهل، سرمایه اجتماعی، خدمات شهری