منبع پایان نامه درمورد رشد اجتماعی، روابط اجتماعی، جنس مخالف

دانلود پایان نامه ارشد

باشد ؛ ابهامی است که در ذهن خود از مفهوم زمان دارند و نمی توانند جز برای چند دقیقه بعد پیش بینی و برنامه ریزی کنند.
همه ی این ویژگی ها یعنی، وابستگی به دیگران، خودخواهی، عدم تمرکز و ثبات در برنامه ها، ناتوانی در تشخیص و تمیز بین رویـاها، تخیــلات و واقعیــات، عــدم توانایی در پیش بینی و برنامه ریزی و… همگی علائم رشد نا یافتگي می باشد، لذا رفتار اجتماعی مناسب فقط از راه یادگیری آموخته می شود و با تمرین و تکرار عادت می شود و این روند بیشتر از همه به کوشش و خواست خود فرد بستگی دارد.
اما عواملی چون پدر و مادر ، خانواده ، معلم ، دوستان ، حتی مطالبی که می خوانیم و فیلم هایی که می بینیم در آن تأثیر دارند.
بیشتر کودکان نیز از طریق غیر مستقیم زندگی اجتماعی را می آموزند، برای مثال یاد می گیرند که اگر فلان رفتار را داشته باشند تحسین شده و از آن جا می فهمند که آن رفتار درست است و به عکس سرزنش و مجازات والدین برای کودک چنین معنی می دهد، که از او اشتباهی سرزده، البته فرصت یادگیری قوانین و مقررات اجتماعی برای همه کودکان یکسان نیست.

2-1-4 تربيت اجتماعي
تربيت در معناي وسيع « شامل پرورش روح و جسم فرد و جامعه درعرصه هاي گوناگون است » ، يكي از ابعاد مهم تربيت كه تأثير زيادي برساير ابعاد دارد ، تربيت اجتماعي است . زندگي در جامعه ي امروز نيازمند كسب سلسله اي از دانش ها ، مهارت ها و نگرش ها در زمينه هاي مختلف از جمله بعد اجتماعي است.
در مورد تربيت اجتماعي تعاريف گوناگوني ارائه شده است . جامعه شناسان ، روان شناسان و انسان شناسان از ديدگاه خود تعريفي از اين مفهوم ارائه داده اند.

در فرهنگ علوم رفتاري(1364) در مورد تربيت اجتماعي آمده است: تجاربی معمولاً کنترل شده که توانایی و شایستگی فرد را برای شرکت در زندگی گروهی افزایش و گسترش می دهد.(شعاری نژاد،1364: 412).
تربيت اجتماعي ساختن انسان در برابر امور و وقايع اجتماعي است تا عكس العمل هاي به جا نشان دهد و بتواند استعدادهاي ذاتي خود را به نفع جامعه و فراخور نيازمندي هاي آن به ظهور برساند ( قرائي مقدم،1370: 16). پس تربيت اجتماعي فرد را براي قبول مسئوليت درجامعه آماده مي سازد. هر چند در جريان اجتماعي ساختن افراد، هر شخص داراي استعدادهاي بالقوه جهت يادگيري بسياري از رفتارها ست و آن حركاتي را بيشتر انجام مي دهد كه با موازين گروهي اجتماعي اش سازگارتر است و اين گونه رفتارهايش از مقبوليت برخوردار مي باشد، فرد بايد به گونه اي تربيت شود كه به اجتماع خدمت كند و درهنگام ضرورت به تنهايي به انديشه بپردازد و يا درموقع لزوم با آراي جمعي مخالفت نمايد. پس اجتماعي شدن و اجتماعي بودن تنها مفهوم سازگاري را نمي رساند بلكه آن جا كه گروه و جمع درمسير خطايي مي روند و يا برانديشه اي اصرار مي ورزند كه براساس بنيان محكمي استوار نيست فرد بايد قدرت ابراز وجود داشته و توان مخالفت با آن انديشه را داشته باشد. تربيت اجتماعي تأمين تمهيدات لازم جهت متجلي ساختن ارزش ها و ضوابط اجتماعي در فرد به منظور مؤثر بودن او در برخوردهاي اجتماعي اعم از هدايت ديگران ، مخالفت با نظرات غير منطقي ، توافق و سازگاري و اموري نظيرآن ها است (شعاری نژاد،1374 :45).
درمورد تربيت مي توان به اين جمع بندي رسيد كه : تربيت اجتماعي فرآيندي است كه به وسيله ي آن ، فرد راه ها، افكـار ، معتقدات ، ارزش ها، الگــوها و معيــارهاي فرهنگ خــاص خود را ياد مي گيــرد و آن ها را جـزء شخصيت خويش مي نمايد. مجموع قابليت ها، صلاحيت ها و مهارت هاي اجتماعي است كه فرد بايد درباره خود، خانواده ، دوستان ، جامعه و عملكردهاي اجتماعي، نهادهاي اجتماعي ، ارتباطات اجتماعي و روش هاي آن بدست آورد. يعني اين كه كسي را مي توان داراي تربيت اجتماعي دانست كه بتواند نقش ها و وظايف گوناگون اجتماعي خود را در زندگي اجتماعي با موفقيّت ايفا نمايد.
تربيت اجتماعي جز از طريق خود آگاهي تك تك افراد جامعه و احساس همدلي و سازگاري بين افراد يك اجتماع محقق نمي شود و به فردي تربيت شده ي اجتماع اطلاق مي گردد كه همواره درصدد شناخت كامل تر از اجتماع خود و موفقيّت آن باشد،رفتارش با شرایط ، هنجارها و ارزش های جامعه سازش و انطباق داشته باشد، براي بهبود روند امور و گسترش كار و حل مشكلات موجود به تفكر و تدبير بپردازد و قادر باشد در وضعيت هاي تازه اي كه رخ مي دهد در ارتباط با حلّ مسأله با استفاده از مهارت هاي اجتماعي تصمیم منطقي گرفته و اقدام نمايد.

2-1-5 اهداف تربيت اجتماعي در جامعه اسلامی
منظوراز هدف اجتماعي، رنگ اجتماعي دادن به فعّاليّت هاي فرد است. براي تربيت اجتماعي اهداف متفاوتي بيان شده است ، كه مهم ترين آن ايجادآمادگي براي انطباق با محيط اجتماعي مي باشد.
شريعتمداري براي تربيت اجتماعي در جامعۀ اسلامی اهداف زير را مطرح مي كند:
1- رعايت حقوق همه ي انسان ها و مراعات انصاف در برخورد با آنان .
2- ايجاد روابط مهرآميز و همراه با گذشت و فداكاري و ايثار با ديگر مؤمنان و مسلمانان.
3- تكريم مؤمنين و بالاخص دانشمندان؛ علما و فقهاي اسلام .
4- تقويت روحيه ي خدمت و اهتمام به امور مسلمان ها.
5- تقويت روحيه ي تعاون دركارهاي خير و تقوي و تكامل اجتماعي.
6- ايجاد روحيه ي تفاهم و برادري ميان مؤمنان و مسلمانان و تحكيم روحيه ي مساوات خواهي .
7- تقويت سعه ي صدر در معاشرت و ايجاد روحيه ي هم فكري و شور و تبادل.
8- پرورش روحيه ي عدالت خواهي و داوري به حق و پذيرش آن، هرچند كه به زیان فرد و بستگانش باشد.
9- تقويت احساس تعهد، نسبت به هدايت و رشد و آگاهي ديگران.
10- ايجاد روحيه ي ستيز در برخورد با ستم كاران در حد عدل اسلامي و بازگرداندن ظالم از ستم گري و حمايت از مظلوم و بازداشتن او از ستم كشي.
11- تلاش براي اصلاح بين افراد و رفع اختلاف بين مسلمان ها و رفع تجاوز و تعدّي.
12- ايجاد روحيه ي دعوت به خير و توصيه ي به حق و توصيه ي به صبر.
13- شناخت معروف و منكر و پذيرش مسئوليت « امر به معروف و نهي از منكر».
14- تعظيم شعائر اسلامي و تحكيم موقعيت مساجد و جماعات و مراكز عبادي و ديني.
15- ايجاد عادت به نظم و انضباط درهمه ي مناسبات فردي و اجتماعي (شزیعتمداری ،1380: 187-186).

2-1-6 رشد اجتماعی در دوره نوجوانی
در دوره نوجوانی کودک به تدریج به صورت یک پسر یا دختر بزرگسال در می آید و روابط اجتماعی او پیچیده تر و شاخ و برگ دارتر از دوره کودکی می گردد. موقعیّت اجتماعی نوجوان موقعیّتی به خصوص مشکل است. به طوری که در این دوره با فاصله گرفتن از والدین و خانواده، دامنه ی روابط اجتماعی وی گسترش پیدا می کند. فرد در این دوره برای سازگاری های شخصی و اجتماعی با مسائلی مواجه می شود. از جمله این که فرد «خود مرکز بین» می شود . برای این امر دلایل زیادی دارد که اولّین آنها بروز توانایی های جدید مغزي و اجتماعی است و دیگری اشتغالات ذهنی نوجوان به تغییرات ناگهانی جسمی خود است، اما این خود مرکز بيني به تدریج منتفی می شود و نوجوان به تجدید مناسبات اجتماعی خود پرداخته و به رشد اجتماعی می رسد.
برنارد2 (1991) در رابطه با تغییرات روانی و اجتماعی دوران نوجوانی می نویسد: آن ها در این دوران حساس می شوند. هیجان های شدید، احساس عدم اطمینان ، ناسازگاری و پرخاشگری در آن ها ایجاد می شود و اجتماع از آنها می خواهد که مستقل باشند ، روابط خود را با بزرگسالان تغییر دهند و سازگاری و آمادگی شغلی پیدا کنند(نادری و همکاران ، 1386 :4).
از مشکلات دیگری که گریبانگیر بسیاری از نوجوانان می شود نداشتن صراحت در بیان و قاطعیت در رفتار در مقابل بسیاری از خطراتی است که آن ها را تهدید می کند و برای رفع این معضل نیاز به آموزش مهارت اجتماعی ابراز وجود در مدارس ضروری به نظر می رسد(نیس و شهی ،1380 :5 ).

2-1-7 خصوصیات رشد اجتماعی در دوره نوجوانی
اصولاً رشد اجتماعی بیشترین نمود خود را پس از تولّد نوزاد نشان می دهد. از زمانی که نوزاد در می یابد که وجود مادر برای ارضای نیازهایش ضروری است و همچنین با نخستین تماس چشمی که با مادر برقرار می کند، اولّین زمینه های آگاهی اجتماعی او شکل می گیرد.
در دوره ی پیش از بلوغ، همسالان محبوب با معیارهایی از قبیل فعّال بودن، مهارت در بازی ها، داشتن شوق و ذوق ، شوخ طبعی و جرأت داشتن و … مشخص می شوند که این معیار ها در دروه ی بلوغ و پس از آن تغییر می یابند.
نوجوانان از نظر بدنی دگرگونی ، تغییرات و تحوّل بزرگی را متقبل می شوند. از نظر فرهنگی – اجتماعی تابع شرایط محیطی هستند، فکر می کنند همه چیز را می دانند ولی خام هستند و احساس و هیجان بر تعقّل آن ها غلبه دارد.
در دوره ی نوجوانی، نوجوان می کوشد اظهار وجود کند و خود را نشان دهد. از پذیرش خود توسط گروه های اجتماعی لذّت برده و احساس رضایت می کند. همانند سازی او در جهتی است که پذیرش دیگران را به همراه داشته باشد. سعی می کند خود را برتر از دیگران نشان دهد. میل به استقلال داشته و در تلاش است تسلط خانواده را بر خود کاهش دهد. او مقررات و روابط اجتماعی را به خوبی درک می کند و به ارزش و اهمیّت آن ها پی می برد و برای رعایت کامل آنها می کوشد. نوجوان برای زیستن در اجتماع آمادگی به دست می آورد و نحوۀ سازگاری با اجتماع را می آموزد. او دوست دارد بیشتر وقت خود را با همسالان بگذراند و در این دوره خود را برای ایفای نقش آماده کرده و تلاش دارد تجربیات لازم را بدست آورد (نجاتی، 1376 :35).

2-1-8 نشانه های رشد اجتماعی در دوره ی نوجوانی
رشد اجتماعی به تدریج ایجاد می شود و در دوره ی نوجوانی و جوانی می تواند به کمال نسبی برسد. یک جوان از نظر اجتماعی وقتی رشد یافته است که دارای خصوصیات و ویژگی های زیر باشد.
الف- انس و الفت
تغییر رشد اجتماعی نوجوان در میل او به جنس مخالف، اعتماد به نفس و اثبات شخصیت خود، اطاعت از گروه همسالان، عمیق شدن بینش اجتماعی و گسترش میدان سازگاری اجتماعی دیده می شود.
1- میل به جنس مخالف: فرد در اوایل نوجوانی به جنس مخالف متمایل شده و این میل در رفتار و فعالیت او اثر می کند. این میل ابتدا به طور پنهانی شروع شده و سپس به شکل عشق افلاطوني3 آشکار می شود. و پس از آن تغییر یافته و به زندگی روزانه واقعی نزدیک می شود.
2- اعتماد به نفس و اثبات خود: نوجوان تلاش دارد سلطه خانواده را برخود کم کرده و شخصیّت خود را اثبات کند و اطرافیان را به پذیرش موقعیّت و مقام خود وادار سازد.
3- اطاعت از همسالان: نوجوان در این دوره از رفتارها، روش ها، مقیاس ها و دستورهای دوستان و همسالان خود پیروی می کند و سعی می کند از خانواده جدا شده و به گروه همسالان بپیوندد.
4- بینش اجتماعی: فرد در این دوره به ارتباط های موجود میان خود و دیگران پی می برد و آثار تعامل خود را با مردم مشاهده می کند. با کمال بصیرت و توانایی به اعماق رفتار نفوذ کرده و میان خود و مردم سازگاری ایجاد می کند.
5- گسترش دایره سازگاری اجتماعی: ابعاد زندگی اجتماعی فرد به توالی مراحل رشد دگرگون می شود . او با افراد از دور و نزدیک تماس برقرار کرده، حقوق و وظایف خود را می شناسد و در فعّالیّتهای اجتماعی با دیگران همکاری می کند.

ب-نفرت
هدف اصلی پدیده ی نفرت، ایجاد حریم میان شخصیّت نوجوان و بعضی افراد و گروه هایی است که خود عضو آن است و فعل و انفعال هایی با آن ها دارد تا بدین وسیله خود را از دیگران متمایز کند.از نشانه های رشد اجتماعی در دوره ی نوجوانی این است که نوجوان سعی می کند شخصیّت خود را محفوظ دارد.
مهم ترین علامت های نفرت عبارتند از:
تمرّد و سرکشی: نوجوان از سلطه ی خانواده رها می شود تا فردیت و استقلال را احساس کند. گاهی در این زمینه زیاده روی کرده و به سر کشی می پردازد و علیه سلطه خانواده طغیان می کند.
تمسخر: اعتقاد نوجوان نسبت به آرمان اعضاء خانواده سست شده و به تمسخر آن می پردازد. لیکن این رفتار را به تدریج نشان می دهد، امّا با نزدیک شدن به مرحله ی کمال، از تندی

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه درمورد رشد اجتماعی، روابط اجتماعی، مهارت های اجتماعی Next Entries منبع پایان نامه درمورد جامعه پذیری، اجتماعی شدن، دختران نوجوان