منبع پایان نامه با موضوع فناوری اطلاعات، سیستم های اطلاعات، سیستم های اطلاعاتی

دانلود پایان نامه ارشد

ر مبنای این نظریه فناوری اطلاعات یکی از عوامل تولید به شمار می آید که به آسانی می تواند جایگزین سرمایه و نیروی کار شود. با بکارگیری فناوری اطلاعات و سیستم های اطلاعاتی و خود کار کردن بخشی از عملیات که بیشتر به صورت دستی انجام می شد به تدریج میتوان از
هزینه و حجم نیروی انسانی کاست. بر مبنای این نظریه شمار مدیران و کارکنان دفتری نیز در نتیجه کاربرد فناوری اطلاعات کاهش می یابد.
ب) نظریه داد و ستد:
بر اساس این دیدگاه شرکتها هرچه را که از بازار تهیه م یکنند هزینه است و تمامی شرکتها می کوشند تا از هزینه های خود بکاهند. عمده هزینه هایی که در یک شرکت وجود دارند را می توان با استفاده از فناوری اطلاعات و سیستم های اطلاعاتی و بهره گیری آسان از پیمانکاران برون سازمانی به جای کاربرد منابع درونی از هزینه های تماس با بازار و داد و ستد بکاهد. ( دراکر2، 1988)
ج) نظریه نمایندگی:
بر اساس اسن نظریه کارفرما (مالک) گروهی نماینده استخدام می کند تا از جانب وی کارها را انجام دهند و برای انجام این کارها اختیارات محدودی به آنها تفویض می کند که این کار موجب پیدایش هزینه اجرای نمایندگی می شود. فناوری اطلاعات هزینه بدست آوردن اطلاعات و تجزیه و تحلیل آن را کاهش داده و اجازه می دهد تا شرکت از هزینه نمایندگی بکاهد. ( لویت3، 1980)

2. نظریه های رفتاری
الف) نظریه تصمیم گیری و کنترل:
بر اساس این نظریه بنیان کار سازمان بر تصمیم گیری در موقعیت های نامطمئن و همراه با خطر در چارچوب قید و بندهای منطقی است. مدیران برای اخذ تصمیم متکی به اطلاعات هستند. گروه زیادی از مدیران میانی به جمع آوری اطلاعات می پردازند و تصمیم های مدیران ارشد را به کارکنان سطوح پایین می رسانند. بر اساس این نظریه فناوری اطلاعات با کاهش هزینه گردآوری و پخش گسترده اطلاعات می تواند ساختار خشک سازمان را دگرگون سازد. این سیستم ها می توانند مدیران ارشد را بی واسطه به گروه های عملیاتی پیوند داده و باعث حذف سطوح میانی شود. بر اساس این نظریه سازمانها با بکارگیری فناوری اطلاعات متمرکزتر می شوند. چرا که با کاهش فزاینده مدیران میانی، مدیران ارشد هم اطلاعات مورد نیاز خود را برای اداره سازمان به صورت مستقیم در اختیار دارند و بدون نظام اطلاعات، ساختار سازمان همچون هرمی است که همه تصمیم گیریها در بالای آن صورت می پذیرد. با وارد شدن رایانه ها به سازمانها گردآوری اطلاعات آسانتر شده و نیاز به کارکنان فرودست کمتری می باشد. در این ساختار به صورت حرف T وارونه در آمده و با گذشت زمان و گسترش فناوری اطلاعات ساختار شکل لوزی به خود می گیرد و اطلاعات به گونه ای پیوسته از هر سو گردآوری و پخش می شود. ( مالون4 ، 1997)
ب) نظریه جامعه شناختی، پایداری شیوه ها:
این نظریه بر تواناییهای انسانها و سازمان در مهار فناوری اطلاعات تاکید دارد. بنابراین سازمان آن دسته از دانش را می پذیرد که متناسب با منافع و قدرت زیر مجموعه ها، بخش ها و مدیران می باشد. در واقع گرینش برقراری قدرت متمرکز یا غیرمتمرکز در دست سازمان است.
ج) نظریه فرا صنعتی ساختار دانش گرا:
طبق این نظریه، گذار به جامعه فراصنعتی با خود دگرگونی های بنیادیت در سازمان به وجود آورده است. اختیار بجای تکیه بر سمت سازمانی، بر مبنای دانش و میل به پیشرفت استوار میگردد. شکل سازمان مسطح تر می شود زیرا کارکنان فرهیخته بیشتر مختارند و در این صورت تصمیم گیری غیر متمرکز می گردد؛ زیرا این کار در سایه افزایش اطلاعات در سازمان شدنی است.
د) نظریه های فرهنگی، فناوری اطلاعات و فرضهای بنیادین:
پاره ای از دانشمندان به ویژه مردم شناسان معتقدند که فناوری اطلاعات الزاما باید با فرهنگ سازمانی همخوانی داشته باشد تا پذیرفته شود. طبق این نظریه فناوری اطلاعات می تواند به تهدید یا پشتیبانی از فرهنگ سازمانی منجر شود.
و) نظریه های سیاسی، فناوری اطلاعات منبعی سیاسی:
سازمانها به ریز مجموعه ها و گروه های فرعی همچون بازاریابی، حسابداری و تولید تقسیم می شوند. این گروهها منافع و خواسته های جداگانه ای دارند که بیشتر اوقات بایکدیگر برخورد نموده و به رقابت می پردازند. نظریه سیاسی، نظام اطلاعاتی را پیامد برخوردها و رقابت های میان گروهی می داند که خواهان اثرگذاری بر رویه ها، روش ها و بهره مندی از منابع سازمان هستند. بنابراین فناوری اطلاعات اسیر درگیریهای سازمانی می شود؛ زیرا یکی از مهمترین منابع یعنی اطلاعات را در اختیار دارد. ( داونپورت و پیرسون5 ، 1998)
7-1-2 رویکردهای سازمان به فناوری اطلاعات:
از دیدگاه سازمانی، می توان چهار رویکرد متفاوت را در سازمان نسبت به فناوری اطلاعات مشاهده نمود. این چهار رویکرد عبارتند از: ” نادیده گرفتن” ، ” انزوا پذیری” ، ” یکپارچه سازی” و “پرستش”
نادیده گرفتن:
در حالت نخست، کارگزاران نسبت به فناوری اطلاعات بی تفاوتند و می کوشند از کنار آن بگذرند. دلایل این امر می تواند یکی از موارد عدم آگاهی یا مهارت نسبت به فناوری اطلاعات، کمبود منابع مالی، مخاطره پذیری کم، بدگمانی ناشی از تجربیات ناموفق موسسات مشابه یا ترس از تغییر و یا نبود زیر ساخت های مشابه باشد.
انزواپذیری:
در این حالت کارگزاران درک درستی از نقش اطلاعات و سواد مناسبی نسبت به فناوری اطلاعات ندارند ولی از توانایی های این فناوری آگاهی یافته اند. در این حالت اگرچه سرمایه گذاری مناسبی روی فناوری اطلاعات صورت می گیرد اما در عمل استفاده مفیدی از این فناوری نمی شود. مدیرانی که از رایانه بعنوان دکور دفتر کار استفاده می کنند و یا سازمانی که در آن سیستم دستی و مکانیزه به طور موازی و مستمر و بدون ارتباط مشخصی کار می کنند از این دو رویکرد استفاده می کنند.
پرستش:
در این حالت کارگزارات بیش از متعادل مجذوب فناوری اطلاعات شده اند و نسبت به توانایی های آن مبالغه می کنند و آن را حلال همه مشکلات سازمان می پندارند. چنین رویکردی نیز به خاطر جنبه افراطی آن معمولا به افزایش کارایی منجر نشده و به جای آنکه در خدمت اهداف سازمان قرار گیرد، خود هدف می گردد.
یکپارچه سازی:
در رویکرد یکپارچه سازی، کارگزاران سواد اطلاعاتی مناسبی دارند و اطلاعات را یک منبع کلیدی سازمانی تلقی کرده، فناوری اطلاعات را وسیله ارزشمندی برای دستیابی به اهداف می شناستد. در این رویکرد کوشش می شود بین اهداف سارمان، اطلاعات و فناوری اطلاعات، هماهنگی و یکپارچگی صورت گرفته و فناوری اطلاعات در خدمت اهداف سازمان قرار گیرد. (هیکز6،1998(
8-1-2 چارچوبهایی برای استفاده از اطلاعات:
در این مفهوم چارچوب عبارت است از «درگیر شدن با روشهایی که افراد به کار می بندند» چارچوب به ما کمک می کند تا بفهمیم چگونه فناوری اطلاعات به افراد در محیط کار کمک می کند.در واقع چارچوب عبارت است از یک مدل مفهومی که به ما کمک می کند تا فناوری اطلاعات و سیستم های اطلاعاتی را بفهمیم و در رابطه با آن بحث کنیم. چارچوب روشهایی را برای ما فراهم میکند تا بتوانیم افکار و دانسته هایمان را سازماندهی کنیم و مسائل را تجزیه و تحلیل نماییم .(لوکاس 7،2000)

1- چارچوبهای تصمیم محور:
از نظر سایمون تصمیم گیری دارای سه مرحله شناخت، طراحی و انتخاب می باشد. ولی بر خلاف نظر سایمون که تاکیر بر روشها و تکنیک های تصمیم گیری داشت. آنتونی تاکید بر هدف فعالیتهای تصمیم گیری دارد. همچنین سایمون اعتقاد بر دو نوع تصمیم برنامه ریزی شده و تصمیم برنامه ریزی نشده داشته است. ولی بر خلاف این ایده بسیاری از مسائل بینابین هستند که باید به این نکته نیز توجه کنیم. تصمیمات برنامه ریزی شده به طور سنتی به وسیله عادت، تکرار و همچنین توسط قوانین و رویه های مشخص اتخاذ نمی شوند. از جمله فنون جدید برای حل این نوع مسائل می توان به پژوهش عملیاتی، تحلیل ریاضی، مدل سازی و شبیه سازی اشاره نمود. تصمیمات غیر برنامه ریزی شده میل به سوی قضاوتی شده و شهودی بودن دارند.
2- چارچوب ترکیبی:
یکی از طبقه بندیهای مشهور مربوط به چارچوب گری و اسکات مورتن می باشد. در این مدل مورتون بیان می کند که استفاده از واژه های تصمیمات ساختاری و غیر ساختاری مناسب تر از واژه های برنامه ریزی شده و برنامه ریزی نشده می باشد. در تصمیمات ساختاری مازهای سه گانه ( تشخیص، طراحی و انتخاب) کاملا مشخص و ساخت یافته هستند ولی در تصمیم های غیر ساختاری، تمام سه مرحله غیر ساخت یافته هستند و هر تصمیمی بین این دو طیف باشد نیمه ساختاری نامیده می شود( گری و مورتن8، 1971)
2-1 جدول چارچوب گری و اسکات مورتن
برنامه ریزی استراتژیک
کنترل مدیریتی
کنترل عملیاتی
طبقه
مکان یابی صنعت، حمل و نقل
بودجه بندی گزارشهای پرسنلی
پردازش و فرآیند سفارش و حسابداری پرداختها
ساخت یافته
شروع به تولید محصول جدید
تحلیل واریانس
کنترل موجودیها ، برنامه ریزی تولید
نیمه ساخت یافته
برنامه ریزی برای تحقیق و توسعه
مدیریت منابع انسانی
مدیریت نقدی ( موجودی)
غیر ساخت یافته
بسیاری از افراد صاحب نظر در زمینه فناوری اطلاعات و سیستم های اطلاعاتی اعتقاد دارند که تصمیمات غیر ساخت یافته بیشترین هزینه را برای سازمان در بردارند و توسعه سیستم هایی برای حل مسائل غیر ساخت یافته بزرگترین چالش برای سازمانهای امروزی است و بدون شک در مقایسه با مسائل ساخت یافته از میزان ریسک بالاتری برخوردار است. در واقع هدف و تکنیکهای طراخی تصمیمات ساخت یافته از غیر ساخت یافته هدف سیستم های اطلاعاتی معمولا عبارت است از توسعه پردازش اطلاعات، ولی در تصمیمات غیر ساخت یافته هدف سیستم های اطلاعاتی، توسعه سازمان و ارائه خروجیهای اطلاعاتی بیشتری برای تصمیم گیرندگان است.
3. چارچوب هارلود لویت:
چارچوب گسترش یافته ای توسط هارولد لویت ارایه شده است که دیدگاه جدیدنری را ارائه می دهد. شکل ریز بیان می کند که سازمانها ساختارهای داخلی را گسترش می دهند تا افراد بتوانند وظایف شغلی خود را انجام دهند. در این شکل فناوری اطلاعات از دیگر اشکال فناوری جدا شده است بدین علت که فناوری اطلاعات نقش کانونی در پیوند دادن اجزا سازمان با یکدیگر ایفا می کند تا سازمان بتواند وظایف خود را انجام دهد. جنبه خاص این مدل این است که تغییر خاص در یک بخش باعث تغییر در بخش های دیگر می شود. جدول زیر شرح جزییات مدل را مشخص می کند. ( لویت9، 1998)

شکل 3-2: چارچوب لویت

جدول 2-2: تشریح چارچوب لویت
الف) ساختار سازمانی:
ساختار رسمی سازمانی ( سلسله مراتب، تیم های کاری)
نقش های سازمانی مسئولیتها
اهداف سازمانی، استراتژی ها، خط مشی ها
ساختار روابط غیر رسمی، فرهنگ
مکانیزمهای رسمی و غیر رسمی پردازش اطلاعات
ب) افراد:
عوامل داخلی: من، آموزش، دانش، مهارتهای مدیریتی، مهارتهای رهبری، نوع شخصیت، سبک شناختی
عوامل انگیزشی: اهداف شخصی، مطلوبیتها
عوامل بین شخصی: نسبت و روالط میان سازمان، دوستان|، اتحادها، فرآیندهای کنترل
عوامل بیرونی: نقش ها، مسئولیت ها، پست های سازمانی
ج) وظایف:
مقولات مدیریتی: بررسی دقیق، سازماندهی، انگیزش، نظارت و کنترل
فعالیت های تکراری و فعالیت های غیر تکراری
سطح فردی، یادگیری، ارتباطات، تصمیم گیری، اجرا
د) تکنولوژی:
ساختار دارایی های فیزیکی، زمین، ساختمان، کارخانجات، تجهیزات.
ساختار داراییهای مالی/توزیع جغرافیایی منابع
ه) فناوری اطلاعات
پایگاه داده ها، وسایل ذخیره سازی
توانمندیهای محاسباتی، نرم افزار
توانمندیهای ارتباطی، شبکه ها
پایگاههای دانش
طرحهای اطلاعاتی
و) محیط
اقتصاد ملی و جهانی
مشتریان، عرضه کنندگان و رقبا
تولیدات، جایگزین ها / نوآوریهای تکنولوژی
4-چارچوب گری و اسکات مورتون:
چارچوب ارایه شده توسط گری و اسکات مورتون برای 3 دهه توانست به عنوان یک پارادایم باقی بماند. اما ما در حال حاضر با بسیاری از انواع سیستم ها و فناوری های جدید نسبت به موقعی که این چارچوب مطرح شد روبرو هستیم. سیستم هایی را که اخیرا مطرح نموده اند ممکن است که توسط افراد، گروه های کاری یا سازمانها استفاده شود یا حتی ممکن است این

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه با موضوع فناوری اطلاعات، سیستم های اطلاعات، سیستم های اطلاعاتی Next Entries منبع پایان نامه با موضوع فناوری اطلاعات، توانمند سازی، فناوری اطلاعاتی