منبع پایان نامه با موضوع فعل مضارع، فارسی باستان، فارسی میانه، هند و اروپایی

دانلود پایان نامه ارشد

¦-“اجرا کردن، انجام دادن” (کنت، 1953: 200). اوستایی: ریشه‏ی bar-1: “بردن” (بارتولومه، 1904: 933). فارسی میانه کتیبه‏ای: ماده ماضی “آورد” (ژينيو، 1972: 18). فارسی میانه مانوی و پهلوی اشکانی: ¦war-: “آوردن”، ماده ماضی ¦wurd (گیلن، 1966: 175؛ بويس، 1977: 26، 58). پازند: ¦war-، مصدر ¦wardan (نيبرگ، 1974: 39). فارسی نو: آوردن.
[BRA YHYTWN-t] b§ ¦war§d: “بیاورد”. فعل مضارع اخباری سوم شخص مفرد. 10

[‘ywkhøwst] ay©xøust: فلز، فلز گداخته
اسم
اوستایی: ayaoxøusta-, ay©xøusta- (بارتولومه، 1904: 162). 38

[MN] az:از
حرف اضافه
فارسی باستان: haئ- (کنت، 1953: 212). اوستایی: haØa ̌- (بارتولومه، 1904: 1764). فارسي ميانه ترفاني: az؛ پهلوي اشكاني ترفاني: az/a¹ (بويس، 1977: 8). فارسی میانه کتیبه‏ای: az؛ پهلوی اشکانی کتیبه‏ای: a¹ (ژينيو، 1972: 28، 57). پازند: e¹ (نيبرگ، 1974: 88). فارسي نو: از. 12، 6، 10، 22، 26، 28، 29، 30، 372، 39، 40، 422، 45

[‘zlm’n] a-zarm¦n: بی پیری
a: منفی‏ساز
zarm¦n: مرد پير، پيري، فرتوتي
اسم
سنسکریت: jarimÿn- (هرن، 1974: 146). اوستایی: zar-: “پیر شدن” (چئونگ، 2007: 469)؛ zaurvan- (بارتولومه، 1904: 1684). فارسي ميانه ترفاني: zarm¦nīh (بويس، 1977: 105). پهلوي: zarm¦n- (هرن، 1977: 146). فارسی نو: zarm¦n (نيبرگ، 1974: 229). 9

[‘c Y d’hk] az ¨ dah¦g: اژدی‏هاکه، اژدها
اسم
اوستایی: ¦z- (بارتولومه، 1904: 342، 343). فارسي ميانه: ¦z (بويس، 1977: 4). پازند: ¦¹. فارسي نو: ¦z (نيبرگ، 1974: 41). پهلوی: ¦zvar, ¦zmand, ¦z (هرن، 1974: 6).
اوستایی: dah¦ka- (بارتولومه، 1904: 704). پازند: Dah¦k، فارسي نو: zahh¦k (نيبرگ، 1974: 56). 18، 31

b
[b’lk’] b¦rag: باره، اسب
اسم
فارسی باستان: ریشه‏ی: bar. bara- و -assa. اوستایی: ریشه‏ی bar، ayare.bara- (هرن، 1974: 37). فارسي ميانه و پهلوي اشکاني: b¦rag- (بويس، 1977: 26). پازند: b¦r- (هرن، 1974: 37). فارسي نو: b¦rah (نيبرگ، 1974: 44). 8

[HLKWNøn] baxøiøn: بخشش، قسمت
baxø: مصدر
اسم مصدر. baxtan: مصدر baxt-: ماده‌ي ماضي baxø-: ماده‌ي مضارع
سنسكريت: ريشه‌ي (bhÿjati)bhaj-“بخش كردن، قسمت كردن” (ويتني، 1945: 108؛ مايرهوفر، 1986: 462). فارسی باستان: ريشه‌ي *bag-، در b¦¬ī- اسم “باج” (کنت، 1950: 199). اوستایی: ریشه‏ی bag-: “به عنوان سهم اختصاص دادن، تعلق داشتن” (بارتولومه، 1904: 921). فارسي ميانه مانوي و پهلوي اشکاني: baxø-: “بخش كردن، تقسيم كردن، سهم دادن”، ماده‌ي ماضي: baxt- (بويس، 1977: 29). فارسي نو: بخشيدن: “تقسيم كردن”. 12

[BRA] b§: بيرون، بجز، اما، گرچه، ب
پيش فعل- قيد- حرف اضافه- حرف ربط
فارسي ميانه ترفاني: ba: “بجز” (حرف اضافه)، “اما، گرچه” (حرف ربط)، “ب” (پيشوند فعلي). پهلوي اشکاني ترفاني: b§h: “ب” (پيشوند فعلي)، “خارج از، جدا از” (قيد)، “خارجي، بيروني” (صفت) (بويس، 1977: 26، 30). فارسي ميانه کتيبه‏اي: b§ (ژينيو، 1972: 20). فارسي نو: تنها به عنوان پيشوند فعلي به کار مي‏رود (نيبرگ، 1974: 47).

[hm-/hnb’l-ytn’] hamb¦rīdan: انباشتن، انبار كردن، پُر كردن
مصدر: ماده‏ی ماضی: hamb¦rīd، جعلی است از ماده‏ی مضارع و پسوند -īd. ماده‏ی مضارع: hamb¦r ایرانی باستان: *ham-p¦r-a-. این فعل صورت جعلی فعل پیشین است. ←hamb¦rdan (منصوری، 1384: 181).
ایرانی باستان: ریشه‏ی bar-: “بردن” (با پیشوند ¦-) “آوردن”مشتق است از هند و اروپایی: ریشه‏ی *bher-: “بردن، حمل کردن” (پوکرنی، 1959: 128). سنسکریت: ریشه‏ی bhñ-: “بردن”، با پیشوند ¦- (ویتنی، 1945: 114؛ مایرهوفر، 1992: 149). فارسی باستان: ریشه‏ی bar-: “بردن”، ماده مضارع bara-، با پیشوند ¦-“اجرا کردن، انجام دادن” (کنت، 1953: 200). اوستایی: ریشه‏ی bar-1: “بردن” (بارتولومه، 1904: 933). فارسی میانه کتیبه‏ای: ماده ماضی “آورد” (ژينيو، 1972: 18). فارسی میانه مانوی و پهلوی اشکانی: ¦war-: “آوردن”، ماده ماضی ¦wurd (گیلن، 1966: 175؛ بويس، 1977: 26، 58). پازند: ¦war-، مصدر ¦wardan (نيبرگ، 1974: 39). فارسی نو: آوردن.
[BRA hmb’lynd] b§ hamb¦r§nd: “انباشته شوند، گردآوری شوند، بیانبارند، انباشته کنند”. فعل مضارع اخباری سوم شخص جمع. 10

[bylwn] b§r©n: بيرون
اسم
فارسی باستان: *dvarya + پسوند -ªn (هرن، 1974: 58). فارسي ميانه مانوي: b§r©n (بويس، 1977: 30). فارسي ميانه: bīrun-، پازند: b§rªn؛ فارسي نو: b§+r©n:bīrªn (نيبرگ، 1974: 47). 16

[BRA-ø’n] b§-ø¦n: به ايشان
b§: حرف اضافه
ø¦n: ضمير سوم شخص متصل . 46

[bwhtn’] b©xtan: رستگار شدن، نجات يافتن
مصدر: b©xt- (ماده‌ي ماضي) + -an (پسوند مصدرساز). ماده‌ي ماضي: b©xt-، ماده‌ي مضارع: b©z-.
ایرانی باستان: ریشه‏ی: *baug-: “نجات دادن، آزاد كردن، رها كردن” (بيلي، 1979: 319). هند و اروپایی: ریشه‏ی *baug-: “آزاد كردن” (پوکرنی، 1959: 152). فارسی باستان: ريشه‌ي baug-: “نجات دادن” (کنت، 1953: 199). اوستایی: ریشه‏ی baog-: “نجات دادن، رها كردن” (بارتولومه، 1904: 916). فارسي ميانه ترفاني: b©z- (ماده‌ي مضارع)، b©xt- (ماده‌ي ماضي)، b©xs- (ماده‌ي آغازي)، b©xtan (مصدر) (بويس، 1977: 29)؛پهلوي اشکاني ترفاني: b©¹- (ماده‌ي مضارع)، b©xt- (ماده‌ي ماضي)، b©xs- (ماده‌ي آغازي)، b©xtan (مصدر) (گيلن، 1966: 63، 64). پازند: bo¹,buxtan,b©xtan (نيبرگ، 1974: 52). فارسي نو: بختن: “رهايي بخشيدن” (دهخدا، 1365، ج10:‌697). 14

[AH] br¦d: برادر
اسم
فارسي باستان: br¦tar- (كنت، 1953: 201). اوستایی: br¦tar- (بارتولومه، 1904: 971). پهلوي اشكاني: br¦d- (بويس، 1977: 27). پهلوي ساساني: br¦tar-, br¦t- (هرن، 1974: 45). پازند: br¦d- و فارسي نو: bir¦dar (نيبرگ، 1974: 49). 15

[blytn’ PSKWN-tn] br¨dan: قطع كردن، بريدن، قطعه قطعه كردن
مصدر: ماده‏ی ماضی: brīnīd-، جعلی است از ماده‏ی مضارع و پسوند -īd. ماده‏ی مضارع: brīn-
ایرانی باستان: *brī-n¦gan- این فعل صورت جعلی فعل brīdan. پازند: nīd, nyīd, nīÛan- (نيبرگ، 1974: 136). فارسی (متون پازند): نییدن nayīdan/ نئیدن/ na’īdan/، نَئَید/ na’īd/، مضارع: نیییم/ nyam (نيبرگ، 1974: 136). 38
[BRA PSKWN-d] b§ brīn§nd: “ببرند”. فعل مضارع اخباری سوم شخص جمع.

[YHWWN-tn’] bªdan: بودن
مصدر
ایرانی باستان: ريشه‌ي bª-/baw-: “بودن، وجود داشتن” مشتق است از هند و اروپايي: ريشه‌ي *bhª-/*bheÅ- به معني “رشد كردن، پيشرفت كردن”. سنسكريت: ريشه‌ي bhu-: “بودن” (ويتني، 1945: 113؛ مايرهوفر، 1986: 485). فارسی باستان: ريشه‌ي bav-: “بودن، شدن”، ماده‌ي مضارع bava- (كنت، 1953: 200). اوستایی: ريشه‌ي bav-: “بودن، شدن” (بارتولومه، 1904: 927). فارسي ميانه کتیبه‏ای: baw- (ژينيو، 1972: 37، 67). فارسي ميانه مانوي و پهلوي اشكاني: baw-: “بودن، شدن” (هنينگ، 1977: 185؛ بويس، 1977: 28). فارسي نو: بودن، بود، باش، بَو.
ast: ماده‌ي ماضي: اين فعل ماده‌ي ماضي ندارد. ماده‌ي bªd از مصدر bªdan به جاي ماده‌ي ماضي آن به كار مي‌رفته است. ماده‌ي مضارع: ast فارسي باستان asti، ايراني باستان *as-ti. ريشه‌ي ah- به معني “هستن، بودن”، صورت اصلي as- است. h پيش از t به s بدل شده است.
ایرانی باستان: ريشه‌ي ah-: “بودن، هستن” (پوكرني، 1959: 340). سنسكريت: ريشه‌ي (ÿsti)ÿs-: “بودن” (ويتني، 1945: 67؛ مايرهوفر، 1980: 5). فارسی باستان: ريشه‌ي ah-1: “بودن” (کنت، 1953: 174). اوستایی: ريشه‌ي ah-1: “بودن، هستن” (بارتولومه، 1904: 266). فارسي ميانه مانوي: h و ah: “بودن”، ast”است” (بويس، 1977: 9، 15؛ هنينگ، 1977: 167). پهلوي اشكاني: h-, ah: “بودن” (بويس، 1977: 9، 15؛ گيلن، 1966: 46). فارسي نو: استيدن، است (منصوري، 1384: 50).
[‘st] ast: “هست، است، باشد، ممكن است، گويا”، يعني (در جمله براي تفسير و ترجمه). فعل مضارع اخباري سوم شخص مفرد. 39
[LOYT’] n§st: نيست. فعل ماضي سوم شخص مفرد. n§st- فعل مضارع منفي است از n§ نشانه‌ي نفي و ast فعل مضارع سوم شخص مفرد ايراني باستان ah-.as-ti- صورت اصلي as- است. h پيش از t به s بدل شده است. –ti شناسه‌ي سوم شخص مفرد گذراي زمان حال است.
پيشوند n§ فارسي باستان naiy به معني “نه” (كنت، 1953: 192). مشتق است از هند و اروپايي: *ne”نه” (پوكرني، 1959: 756). سنسكريت: nÿ: “نه” (مايرهوفر، 1986: 120). اوستايي: na: “نه، پيشوند فعل”، و n©it: “نه” (بارتولومه، 1904: 1030). فارسي ميانه مانوي: n§st: “نيست” (بويس، 1977: 65). فارسي: نيست، نيستي، نه، ني. 432
[YHWWN-‘t] baw¦d: “باد”. فعل مضارع تمنايي سوم شخص مفرد. 47
[YHWWN-yt] baw§d: “باشد، مي‌باشد”. فعل مضارع اخباري سوم شخص مفرد. 302، 322، 34، 39، 44، 45، 46، 472
[BRA YHWWN-yt] b§ baw§d: “باشد”. فعل مضارع اخباري سوم شخص مفرد. 47
[BRA YHWWN-d] b§ baw§nd: “باشند”. فعل مضارع اخباري سوم شخص جمع. 47
[LA YHWWN-yt] n§ baw§d: “نباشد”. فعل مضارع اخباري سوم شخص مفرد. 47
[YHWWN-t] bªd: “بود”. فعل ماضی سوم شخص مفرد. 3

[bwn] bun: اساس، نهاد، ته، بن
اسم
اوستایی: bªna-: “بن، اساس” (بارتولومه، 1904: 968). فارسي ميانه ترفاني و پهلوي اشکاني ترفاني: bun-: “بن” (بويس، 1977: 28). فارسی میانه کتیبه‏ای: bun- (ژينيو، 1972: 21). پازند: bun (نيبرگ، 1974: 50). فارسي نو: بن. 3، 30

c-Ø

[cnd] Øand: چند، چه اندازه؟ هر اندازه، هر چند؛ اندكي، كم
اسم/ ادات پرسشي
اوستایی: Ø (a)uuant-: “چند؟” (بارتولومه، 1904: 600). فارسي ميانه ترفاني: Øand-؛ پهلوي اشکاني ترفاني: Øond, Øwand (بويس، 1977: 31، 32). پازند: Øand (نيبرگ، 1974: 53). فارسي نو: چند. 31

[c’ø-tn’] ئøidan: آموختن، آموزش دادن، ياد دادن
مصدر. ماده‌ي ماضي: ئøīd، جعلي است از ماده‌ي مضارع و پسوند -īd و ماده‌ي مضارع: ئø- ايراني باستان *ئø-a-. اين فعل صورت جعلي فعل ئøtan است.
ایرانی باستان: ریشه‏ی: kaø- (kas- با افزايه‌ي s): “نشان دادن، آموختن” مشتق است از هند و اروپایی: ریشه‏ی *kÅek ̂-s- در كنار *kÅek-: “ظاهر شدن، نشان دادن” (پوکرنی، 1959: 638). سنسکریت: ریشه‏ی (ca÷üe)cak÷-: “ديدن، ظاهر شدن” (ويتني، 1945: 44؛ مایرهوفر، 1986: 381).؛ ريشه‌ي √(ئø-) (هرن، 1974: 97). اوستایی: ریشه‏ی kaø- (kas-s-“آگاه شدن”): “آموختن” (بارتولومه، 1904: 461). پازند: c¦øīd (نيبرگ، 1974: 54).
[c’ø-yt] ئs§d: “بياموزد”. فعل مضارع اخباري سوم شخص مفرد. 31

[40 øNTK] Øehel s¦lag: چهل ساله
صفت
اوستایی: Øawaresata- (بارتولومه، 1904: 578). سنسکریت: Øat¦rin‡ÿt- (هرن، 1974: 101). پازند: Øil, Øihil, Øihal (هرن، 1974: 101). 41

Øiø = [MNDOM] tis: چيز، كار
اسم
فارسي ميانه ترفاني: tis؛ پهلوي اشكاني ترفاني: Øis (بويس، 1977: 33، 89). فارسي ميانه كتيبه‌اي: tis (ژينيو، 1972: 29). پازند: Øis (هرن، 1974: 457). فارسي نو: چيز. 27

d

[d’t] d¦d: سن
اسم
اوستایی: da§v©.d¦ta- (بارتولومه، 1904: 671). 41

[d’tn’ YHBWN-tn’] d¦dan: آفريدن، خلق كردن
مصدر: ماده‌ي ماضي: d¦d- و ماده‌ي مضارع: dah-.
ايراني باستان: ريشه‌ي d¦-: “دادن” مشتق است از هند و اروپايي: ريشه‌ي *d©- به معني “دادن” (پوكرني، 1959: 4، 223). سنسكريت: ريشه‌ي d¦: “دادن” (ويتني، 1945: 71؛ مايرهوفر، 1986، ج2: 13). فارسي باستان: ريشه‌ي d¦-1: “دادن”؛ d¦-2: “نهادن، افكندن” (كنت، 1953: 188). اوستایی: ريشه‌ي d¦-: “دادن، نهادن” (بارتولومه، 1904: 711). فارسي ميانه مانوي: day-: “دادن” (هرن، 1974: 73)؛ پهلوي اشكاني: dah-: “دادن” (بويس، 1977: 34). فارسي ميانه كتيبه‌اي: dah-: “دادن” (ژينيو، 1972: 29)؛ پهلوي اشكاني كتيبه‌اي: d¦tan: “دادن” (ژينيو، 1972: 68). پازند: dih-,deh,dah-,d¦dan (نيبرگ، 1974: 60). فارسي نو

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه با موضوع فارسی باستان، فارسی میانه، هند و اروپایی، فعل مضارع Next Entries منبع پایان نامه با موضوع فارسی باستان، فارسی میانه، هند و اروپایی، فعل مضارع