منبع پایان نامه با موضوع ابراز وجود، عزت نفس، روان درمانی، مواد مخدر

دانلود پایان نامه ارشد

خاص صورت مي پذيرد و هر فرد نقش آن معيارها را در تعيين ارزش انساني خود بسيار مهم تلقي مي كندو در نهایت زياده روي در مصرف مواد و اعتياد مي تواند دليل و پيامد از دست دادن عزت نفس باشد(نوحی،1389) . در اين شرايط پناه بردن به مواد مخدر تصميمي غلط است ، زيرا اگرچه در كوتاه مدت احساس بهتري در فرد به وجود مي آورد، اما پيامدهاي آن در بلند مدت معمولاً مسأله را وخيم تر می كند(ملا زاده،1388). عزت نفس بالا باعث می شود تا فرد در برابر قضاوت های دیگران مقاوم باشد.
تئوري آسيب پذيري در مقابل قضاوت ديگران ،اعتقاد دارد هر فردي در مقابل نظرها و عقايد مردم آسيب پذير است، مگر اين كه اعتقاد راسخي به توانايي و ارزش هاي خود داشته باشد . اين گونه افراد محكوم به زندگي كردن به نحوي هستند كه رضايت مردم را همواره جلب كنند (نوحی،1389). عزت نفس بالا موجب مي شود تا افراد در زمان مواجه شدن با مشكلات زندگي و در زمان رويارويي با حوادث و بحرا ن ها كمتر احساس ناتواني و دلسردي كنند(مسعود نیا،1388) . به بيان ساد ه تر عزت نفس عبارت است از ميزان ارزشي كه فرد براي خود قايل است (ناتانیل،1998). ايجاد حس بي ارزشي و بي كفايتي در دوران بزرگسالي ، منجر به كاهش اعتماد به نفس مي شود، كه اين عوامل نقش مهمي در شروع اعتيا د دارند.(بیگدلی،1391). در واقع ،داشتن عزت نفس بالا براي يك خوداثرمندي سالم و قوي ضروري است . عزت نفس و خودكارآمدي بالا باعث افزايش تلاش، پشتكار و انگيزش فرد مي شوند و از مؤثرترين عوامل تعيين كننده عملكرد افراد بويژه در كنترل، پايش و پيگيري برنامه هاي درماني مددجويان وابسته به مواد مخدر است (نوحی،1389).
از طرف دیگر عزت نفس رابطه مستقیمی با ابراز وجود دارد(عباسی نیا،1387).یکی از عوامل شخصیت در گرایش به اعتیادعدم ابراز وجود و مشکل در قدرت نه گفتن می باشد (حاج حسنی،1390). ابراز وجود باعث افزایش عزت نفس،بیان منطقی افکار و احساسات، کاهش اضطراب،بهبود مهارت های اجتماعی-ارتباطی و ملاحضه حقوق دیگران و در عین حال گرفتن حق خود شده و در نهایت منجر به افزایش میزان رضایت از زندگی و شادکامی می شود (آند6،1995). هم چنین بين رفتار غير جرات ورزانه با تر س هاي اجتماعي،اضطراب اجتماعي، پرخاشگر ي هاي دروني (نظير انتقاد افراطي از خود و احساس كمرويي، فقدان اعتماد به نفس و عزت نفس پايين،) رابطه وجود دارد(عباسی نیا،1387). از طرف دیگر بين رفتار غير جرات ورزانه با رفتارهاي مستقل، خودبسندگي اجتماعي، اعتماد به نفس و عزت نفس بالا، رابطه منفي وجود دارد(همان منبع). افراد معتاد به دلیل ضعف ابراز وجود دچار نوعی تنش درونی و اضطراب شدید هستند(خاکباز،1392). افزایش ابراز وجود باعث می شود تا فرد قاطعانه رفتار کند و مسئولیت پذیر شود (آند،1995). طبق تحقیقات انجام شده ضعف ابراز وجود باعث افزایش گرایش به مواد می شود. بنابراین روش های مختلفی در سال های اخیر برای افزایش ابراز وجود، ابداع شده است. آموزش مهارت های اجتماعی، روش های مصون سازی، درمان های شناختی و … از ان جمله اند. روان در مانی مبتنی بر منابع شناخت خود حوزه نسبتا جدیدی است که در افزایش ابراز وجود موثر می باشد.(یونسی،1382)از آنجا که تعادل انرژی، انتروپی و ترمودینامیک در افراد معتاد سطح انرژی متعادل نیست، بسیاری از مشکلات می تواند پیش بیاید. اگر سطح انرژی بیشتر در پسخوراند اجتماعی جریان یابد، فرد دهن بین، تلقین پذیر و دارای اعتماد به نفس پایین می شود. اگر مقایسه اجتماعی بیشترین انرژی را به خود اختصاص دهد،فرد افسرده و دارای حس بی ارزشی می شود. حال با توجه با اینکه روان درمانی مبتنی بر منابع شناخت خود در متغیرهایی مثل عزت نفس،رضایت زناشویی،نگرش مثبت به اعتیاد(یونسی،2004)تاثیر بسزایی داشته است،
با توجه به مشکلات عدیده ی معتادان به نظر می رسد که ابراز وجود عنصر مهمی برای درمان و کمک به این افراد باشد.بنابر این روان درمانی مبتنی بر منابع شناخت خود، به نظر می رسد که بتواند با متعادل کردن سطح انرژی، باعث افزایش سلامت روانی و ابراز وجود شود،می توان گام مهمی برای کمک به این افراد برداشت.مثلا با کاهش پسخوراند اجتماعی اضافی،می توان اعتماد به نفس را در فرد افزایش داد.این افزایش اعتماد به نفس نیز ممکن است در افراد معتاد باعث افزایش ابراز وجود و قدرت “نه گفتن” شود که به نوبه خود در کاهش گرایش به مواد موثر است.از طرفی چون ابراز وجود رابطه مستقیمی با عزت نفس دارد،افزایش ابراز وجود از طریق رواندرمانی مبتنی بر منابع شناخت خود،ممکن است باعث افزایش حس ارزشمندی و عزت نفس در معتادان شود.حال با توجه اینکه از طریق روش های خودمتمایز سازی،گشتالت درمانی،آموزش گروهی، درمان التقاطي (بازساخت دهي شناختي و مهارت هاي مقابله اي شناختي- رفتاري)، آموزش مهار ت هاي اجتماعي، مهارت هاي خودآگاهي، آموزش ايمن سازي در برابر استرس، می توان ابراز وجود را افزایش داد(پیر ساقی،نظری،1393) و با توجه به موارد فوق که بیانگر مشکلات افراد معتاد بوده و اینکه از طریق روان درمانی مبتنی بر منابع شناخت خود می توان متغیرهایی مانند عزت نفس را افزایش داد، آیا این روان درمانی می تواند برای درمان افراد معتاد در کنار درمان های دارویی کمک کننده باشد و باعث افزایش ابراز وجود شود.

اهمیت و ضرورت مسئله:
اعتیاد به مواد مخدر یکی از مهم ترین مشکلات جامعه می باشد،که عوارض ناشی از آن تهدیدی جدی برای جامعه می باشد.از بین رفتن بهره وری،انتقال بیماری های عفونی،ایجاد مشکلات خانوادگی و اجتماعی،افزایش جرم و کاهش کیفیت زندگی فرد،از آن جمله اند. (سخاوت،1383).روان در مانی مبتنی بر منابع شناخت خود حوزه نسبتا جدیدی است که ممکن است بتوان با توجه به مزیت های آن در درمان اعتیاد از آن سود برد. در این روان درمانی، پرفسور یونگ دو اصل را در رابطه با شخصیت بیان کرده است که شاید اشاره به آنها در مقوله شناخت خود مفید باشد.اصل تعادل و اصل انتروپی7 که از ترموداینامیک 8گرفته شده است در مورد روان و شخصیت انسان نیز به کار می رود.( مدی9،1996 نقل از یونسی،1382) .بر اساس اصل تعادل انرژی روانی تمایل دارد که به طور متعادل که در رابطه با هر فکر و عقیده ای به طور مساوی در شخصیت انسان توزیع شود.بر اساس اصل انتروپی اگر انرژی روانی در یکی از سطوح روان و شخصیت بیش از اندازه باشد تمایل دارد که انرژی خود را به نفع سایر قسمتهای روان از دست بدهد. (یونگ،1960). بنابراین در منابع شناخت خود سلامتی زمانی حاصل میشود که انرژی روانی به طور مساوی در بین سه مقیاس خود مشاهده گری-پسخوراند اجتماعی-و مقایسه اجتماعی توزیع شود. اگر این توزیع به طور مساوی نباشد،باعث به وجود آمدن شخصیت کاریکاتوری میشود.مثلا اگر سهم پسخوراند اجتماعی بیشتر شود با شخصی سر وکار خواهیم داشت که دهن بین و دارای اعتماد به نفس پایین خواهد بود.(یونسی،1382). بنابر اصل تعادل انرژی، انتروپی و ترمودینامیک نیز می توان نتیجه گرفت سطح انرژی در افراد معتاد متعادل نیست. اما با توجه به مزیت های روان درمانی مبتنی بر منابع شناخت خود می توانیم با افراد معتاد کار کرده و تعادل انرژی روانی را در آن ها متعادل کنیم.اگر موفق به متعادل کردن انرژی روانی در این افراد شویم،می توانیم باعث افزایش ابراز وجود و قدرت نه گفتن،افزایش حس خود ارزشمندی،افزایش اعتماد به نفس،کاهش افسردگی و افزایش حس معنا در این افراد شویم.مثلا اگر سطح انرژی بیش از اندازه در پسخوراند اجتماعی را پایین بیاوریم،شخص خواهد توانست کمتر تحت تاثیر نظرات دیگران باشد و تقاضای دوستان ناباب را برای شروع مصرف را نادیده گرفته و بیشتر به توانایی ها و نقاط قوت خود بیاندیشد.به این ترتیب حس گرایش به مواد در شخص بسیار کمتر خواهد شد.یا اگر بتوانیم انرژی بیش از اندازه را درمقایسه اجتماعی کاهش دهیم و به تعادل برسانیم،فرد دارای حس ارزشمندی خواهد شد و کمتر به مقایسه خود با یک شخص بالاتر از خود خواهد پرداخت،که این مسئله به نوبه خود باعث کاهش ناراحتی خواهد شد. بناابراین این روان درمانی ممکن است بتواند برای درمان افراد معتاد در کنار درمان های دارویی کمک کننده باشد.به عبارت دیگر با توجه به مشکلات مرتبط با اعتیاد از جمله افسردگي، اضطراب، فراموشي، روان پريشي و اختلالات مغزي، و مشکلات اجتماعي از قبیل سرقت، فحشا و خشونت، افزايش مشاغل كاذب و كاهش كارآيي و تعداد بسيار زيادي خانواد ه هاي آشفته و از هم گسیخته و با توجه به تعداد معتادان بر طبق آمار اعتیاد در طی سال های اخیر ( نزدیک به 8/1 تا 3/3 میلیون نفر )این حوزه نیازمند توجه جدی می باشد.بنابراین رویکرد مشاوره ای منابع شناخت خود می تواند در راستای کاهش تعداد معتادین و مشکلات مذکور،کمک کننده و راهگشا باشد.

متغیرها:
تعاریف نظری و عملی:
الف) تعاریف نظری:
منابع شناخت خود:
نوعی روان درمانی که دارای سه مولفه می باشد.
1-خود مشاهده گری10:آگاهی بر حالات و احساسات خود
2-پسخوراند اجتماعی11: آگاهی فرد از دیدگاه دیگران در مورد خودش.
3-مقایسه اجتماعی12: مشاهده وضعیت دیگران منبع اطلاعاتی مهمی برای تکوین خود است که که در فرآیند مقایسه خود با دیگران عملی می شود(شونمن1984 نقل از یونسی1381)
ابراز وجود:
ابراز صادقانه نظرات،احساسات و نگرشها بدون احساس اضطراب و همچنین دفاع فرد از حقوق خود به شرطی که حقوق دیگران پایمال نشود.(سازمان بهداشت جهانی2006 نقل از موسوی زاده1392)
اعتیاد:
یک بیماری مزمن است که مشخصه اش تغییراتی در سیستم عصبی مرکزی می باشد و منجر به میل اجباری به مصرف مواد مخدر می گردد.(دی لیوسا132013 نقل از کچویی1392)
باز توانی: فرآیندی است که در آن به فرد توانخواه کمک می‌شود تا توانایی از دست رفته خود پس از یک واقعه، بیماری یا آسیب را که منجر به محدودیت عملکردی وی شده است مجدداً به دست آورد.(اتکینسون141997)
ب) تعاریف عملیاتی:
منابع شناخت خود:
شامل 10 جلسه رواندرمانی گروهی یک ساعت ونیم می باشد که در قسمت پروتکل توضیح تفصیلی آن آورده می شود.
ابراز وجود:
نمره ای است که هر فرد در پرسشنامه ابراز وجود گمبریل و ریجی بدست می آید.
معتادان در حال بازتوانی:
معتادان جنس مذکر که مواد مخدر مصرف می کنند و در مرکز کامرانیه تحت درمان می باشند و از درمان آنها چهار ماه گذشته است.
اهداف پژوهش:
الف) هدف كلي:
تعیین اثر بخشی مشاوره گروهی به شیوه منابع شناخت خود بر ابراز وجود معتادان در حال بازتوانی

ب) اهداف كاربردي:
نتایج این پژوهش می تواند توسط مشاوران، روانشناسان و متخصصانی که با افراد مبتلا به سوء مصرف مواد در ارتباط هستند به منظورافزایش ابراز وجود مورد استفاده قرار گیرد.
فرضیههای پژوهش
مشاوره گروهی به شیوه منابع شناخت خود با عث افزایش ابراز وجود در معتادان در حال بازتوانی میشود.

فصل دوم:
پیشینه پژوهش

در این فصل ابتدا در مورد نظریات موجود در تبیین اعتیاد می پردازیم در ادامه در مورد متغیر ابراز وجود بحث می کنیم و سپس در مورد منابع تکوین خود توضیحاتی داده خواهد شد و در پایان این بخش به تحقیقاتی در ارتباط با موضوع پژوهش اشاره خواهد شد.
نظریه های موجود در تبیین اعتیاد
اعتیاد به الکل و مواد مخدر در طی قرن ها متمادی وجود داشته و مشاهده گران همواره در باره ی سبب شناسی و پویایی آن نظریه پردازی کرده اند.اعتیاد به این مواد،افراد را در هر سنی به دام انداخته است و با توجه به اهمیت موضوع مصرف از الکل و تنباکو ،کوکائین،ماریجوانا و دیگر مواد اعتیاد آور،برخی از پزشکان ،روان شناسان،روان تحلیل گران و روان درمانگران بر آن شده آند که انگیزش افراد به سمت استفاده از الکل و مواد مخدر و همچنین پویایی آن را در میان خانواده ها توصیف نمایند.
در نیمه دوم قرن حاضر تحقیق در باره ی اعتیاد و به ویژه در زمینه زیست شناختی اعتیاد و الکلیسم به میزان قابل توجهی افزایش یافته است .در همین راستا،شاهد گسترش وسیع درمان و الگوهای درمانی نیز هستیم که همگی بر اث

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه با موضوع ابراز وجود، مصرف مواد، عزت نفس، مقایسه اجتماعی Next Entries منبع پایان نامه با موضوع مصرف مواد، روان شناختی، روان تحلیل گری، روان شناسی