منبع پایان نامه ارشد درمورد کم توان ذهنی، مهارت های اجتماعی، مهارتهای اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

70
– عقب مانده ذهنی متوسط از 35-40 تا 50-55
– عقب مانده ذهنی شدید از 20-25 تا 35-40
– عقب مانده ذهنی عمیق از 20 یا 25 تا پایین (کالاهان ،جمران ،کافض، ترجمه جوادیان ،1384)
کودکان عقب مانده تربیت پذیر کسانی هستند که بهره هوشی شان 25 تا 50 است . (کالاهان ،جمران ،کافض، ترجمه جوادیان ،1384)کودکان عقب مانده تربیت پذیر تنها می توانند درس ها و مهارت ها را تا حد خود یاری در رفع نیازهای روزمره زندگی آموخته و به کارهای تکراری و بسیار ساده مشغول و به خود متکی گردند . عقب مانده ذهنی به خاطر عملکرد زمانی و هوشی پایین تر از حد متوسط تاخیرهایی در تمامی جنبه های رشدی دارند از جمله مهارت های10 اجتماعی. در متون روانشناسی ،مفهوم مهارت های اجتماعی و به صورت های مختلف تعریف شده است برای مثال هاگینر11 (1987) مهارت های اجتماعی را عبارت از مهارت هایی می دانند که برای داشتن ارتباط مثبت با دیگران و پذیرش آنها ضروری هستند(یوسفی ، فریده 1381)وجود نارسایی در مهارت های اجتماعی به عنوان یکی از ویژگی های تعریف عقب ماندگی ذهنی تعریف می شود (گواسض12؛1983) کلرمن (1987)مطالعاتتجربیدرموردتئاتردرمانیراخلاصهکردواظهارداشتکهتئاتردرمانییکجایگزینمعتبربرایدیگرفرایندهابهمنظوربهبودوتغییررفتاروبینشاست (نقلازرایسدیویس،2004،ترجمهاعتمادی،عذرا،1390).
ازاهدافمهمتئاتردرمانیمیتوانتسهیلرهاکردناحساساتحبسشده،کمکبهمراجعبرایکسبرفتارهایجدیدوموثرتر،گشودنراههاینامکشوفحلتعارضاتوهمچنینشناختابعادغالبخویشتناشارهکرد . (گیبسون،ومسیل،1380)یکی از اهداف آموزشی کودکان کم توان ذهنی استفاده از حداکثر توانایی ها جهت برآورده کردن نیاز های شخصی و اجتماعی میباشد .به همین منظور ،آموزش افراد کم توان ذهنی ، مبتنی بر روشهایی است که با استفاده از آنها به مفاهیم ذهنی و انتزاعی عینیت بخشیده ،فهم آن برای این دسته از فراگیران آسانتر شود.یافته ها حاکی از آن است که افراد کم توان ذهنی نسبت به افراد عادی در حوزه های رفتار انطباقی :عملکرد مستقل ، فعالیت اقتصادی ، رشد زبان ، اعداد و زمان ، فعالیت شغلی –پیش شغلی ، خود فرمانی ،مسئولیت پذیری ، رفتار مختل کننده فردی ، فعالیت خانگی ،اجتماعی شدن ،رفتار اجتماعی ، هم نوایی کردن ، قابل اعتماد بودن عملکرد پایین تری دارند اما به کمک آموزشهای مختلف میزان تئانایی های این دسته از افراد را میتوان افزایش داد. به خصوص در زمینه مهارتهای اجتماعی برنامه های وسیعی در حال اچجرا میباشد که به کمک آموزش می توان توان اجتماعی کم توانان ذهنی را بالا برد . (فوادالدینی ،منصوره ،بیدوختی ،حسین 1392).هدف نهایی از سازگاری اجتماعی عقب ماندگان ذهنی ، داشتن کفایت و توان زندگی اجتماعی در جامعه است . تحقق این هدف تنها با آموزش علوم اجتماعی مقدور نخواهد بود ،بلکه لازم است به دانش آموزان با توجه به رشد ذهنی و توانایی سازگاری آنان آموزش داد و به تناسب ، تجارب مختلف رفتار و فعالیت های اجتماعی را فراهم آورد . بیکاری افراد عقب مانده ذهنی آموزش پذیر ،بیشتر به دلیل عدم سازگاری شخصی و اجتماعی است ، تا کمی رشد ذهنی . آنان نیاز به تشویق و راهنمایی بیشتر دارند . تحصیل تجارب و مهارتهای شغلی و حرفه ایی جهت خود کفایی اقتصادی قبل از سازگاری اجتماعی و برخورداری از سلامت عاطفی و روابط مفید و موثر و شوق در محیط کار بسیار دشوار خواهد بود.(فوادالدینی،منصوره،بیدوختی،حسین 1392).نمایش درمانی از جمله روشهایی است که در بین انواع تکنیک های توانبخشی ،کاردرمانی و روانشناسی به لحاظ تربیتی و آموزشی –درمانی ارزش زیادی دارد . نمایش در فرایند درمان زمانی محوریت می یابد که بحث از کاهش یا رفع کامل اختلالات روانی و رفتاری در میان باشد. این تصور که تنها افراد عادی میتوانند در چهارچوب فعالیت های نمایشی تحت درمان قرار گیرند ، به طور کامل مردود است چرا که نمایش درمانی حتی در رابطه با گروهای کم توان ذهنی و مبتلایان به اختلالات روانی و رفتاری نیز میتواند نتیجه بخش باشد . (فوادالدینی،منصوره،بیدوختی،حسین 1392).با نگاهی به تحقیقات انجام شده در این زمینه می توان دریافت که نمایش تاثیر زیادی در تقویت مهارتهای ،شناختی –حرکتی دارد .روانشناسان رشدی اعتقاد دارند که یکی از راه های شناخت محیط پیرامون برای کودکان ،بازی های نمایشی است . در واقع در فرایند نمایش پتانسیل هایی وجود دارد که موجب بهبودی رشد عاطفی – اجتماعی به خصوص در افراد کم توان می شود . بنا براین ، آگاهی به تاثیر شگرف نمایش درمانی در آموزش و توان بخشی افراد کم توان ذهنی سبب شد تا این تحقیق به دنبال روشهای بهتری برای بهبود وضعیت مهارتهای اجتماعی در این قشر آسیب پذیر باشد .
بیشترین عوارض روانی و احساسی در افراد کم توان ذهنی ناشی از برچسب های زده شده از سوی جامعه با عناوینی نظیر دیوانه ، عقب مانده ،ناقص العقل یا کند ذهن که موجب منزوی شدن و احساس غربت در آنان می شود . بدون شک این عوامل تاثیر بسیار بدی بر روی مهارت های اجتماعی و کارایی و عدم کارایی اینگونه افراد که قصد دارند و کارایی و عدم کارایی آینگونه افراد که قصد دارند راه خود را در جامعه باز کنند و نیازهای خود را بازگو نمایند خواهد گذاشت (فخری ،افسانه ،1380).حال با همه این تعاریف و تحقیقات ظاهراً تحقیق و مطالعه در خصوص تئاتر درمانی بر روابط اجتماعی افرادکمتوانذهنیانجام نشده و این خود دلیلی است برای شروع تحقیق که در موضوع آن است . آیاسایکو درام بر مهارت های اجتماعی افرادکمتوانذهنیتاثیر دارد؟
1-3 اهمیت و ضرورت پژوهش
امروزه تقریباً یک قرن از عصر مورنو در باب کارایی تئاتر درمانی می گذرد و در این مدت ،کمتر جامعه ای به ضرورت وجود تئاتر برای ایجادات سلامت روانی جامعه تردید داشته است . (یثربی ،چیستا ،1384).
تئاتر مفهومی گسترده تر از مغز را در برمی گیرد و تنها عاملی برای آموزش یا سرگرمی نیست ،بلکه همچون هوا ، غذا و تولید نسل برای انسان ضروری است (یثربی،چیستا،1384).
(فیل جونز13) در کتاب (درام به مثابه زمان )می نویسد : تئاتر فعالیتی جدا از واقعیت های روزمره زندگی است اما با این حال ،کارکرد حیاتی در بازتاب و باز آفرینی واقعیات دارد . تئاتر تنها مکانی است که در آن ارتباط میان بخش آگاه و ناخود آگاه ذهن برقرارمی شود و فرایند عاطفی بشر شکل می گیرد و می تواند مقدمات فرایند های شناختی فراهم آورد . در تئاتر درمانی فرض براین است که فرایند های نمایشی می توانند بینش جدیدی را پدیدی آورند و با ترکیبی از تخیل و واقعیت باعث ایجاد تغییر و تحول شوند .
1. کمک به بهبود مهارت های اجتماعی افراد کم توان ذهنی
2. کمک به مربیان آموزشیافراد کمتوانذهنیبا استفاده از شیوه های جدید رفتار درمانی و گروه درمانی تئاتر درمانی
3. درمان اختلالات رفتاری مشابه گوشه گیری و انزوا طلبی در برخی از افراد کمتوانذهنی
4. استفاده از تکنیک های جدید درمانی جهت خاموش سازی رفتارهای نامطلوب و تقویت رفتارهای مغایر .
5. برون ریزی و تخلیه هیجانات افرادکمتوانذهنی و شناخت مشکلات آنها
تجدید نشان داده است که افراد کم توان ذهنی که از خدمات تئاتر درمانی استفاده کرده اند تا حدود زیادی احساس استقلال فردی را جایگزین تجربیات ذهنی منفی خود نموده اند و به افرادی فعال تبدیل شده اند و اینگونه کارکردها می تواند در بُعد وسیعی از زندگی این گروه از جامعه اثر بخش بوده و موجب آن شود که آنان از مزایای مانند حق انتخاب در پوشیدن – خوردن – حق کارکردن و تشکیل زندگی خانواده و غیره بهره مند گردند . شاید عجیب به نظر رسد که موارد اشاره شده برای بعضی از این افراد تجربه جدیدی محسوب شود کارکرد نمایش خلاق و جنبه ی درمانی آن می تواند کمک مؤثری از نقطه نظر فیزیکی ، عاطفی ، روانی اجتماعی و معنوی بر این گونه افرا کند و راهکار مناسبی در این روند باشد ( فخری ، افسانه،1380)
1-4 هدف پژوهش
1-4-1 هدف اصلی :
هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی شایسته تئاتر درمانی بر مهارتهای اجتماعی افراد کم توان ذهنی که در کلینیک زاگرس در شهر کرمانشاه در سال 93 است .
1-4-2 اهداف فرعی :
تعیین میزان اثر بخشی تئاتر درمانی در بهبود مهارت های اجتماعی (رفتار مربوط به خود (خودکار آمدی)-رفتار میان فردی – رفتار های مربوط به کار – رفتار های مربوط به محیط ) افراد کم توان ذهنی است .
1-5 فرضیههایتحقیق
1. تئاتر درمانی باعث افزایش رفتارهایمربوطبهخودافرادکمتوانذهنیمی شود .
2. تئاتر درمانی با عث افزایشرفتارهایمیانفردیافرادکمتوانذهنیمی شود .
3. تئاتر درمانی با عث افزایش رفتارهایمربوط به کار افرادکمتوانذهنیمی شود .
4. تئاتر درمانی با عث افزایش رفتارهایمربوط به محیط افرادکمتوانذهنیمی شود .

1-6 تعریف نظری :
1-6-1 مهارت های اجتماعی:
عبارتند از توانایی های که زمینه سازگاری و رفتار مثبت و مفید را فراهم می اورند ، این توانایی ، فرد را قادر می سازد مسئولیت های نقش اجتماعی خود را بپذیرد و بدون لطمه زدن به خود و دیگران ، با خواسته ها و انتظارات و مشکلات روزانه به ویژه در روابط بین فردی ، به شکل مؤثر روبه رو شوند (نریمانی ، محمد ،رجبی،سوران، 1385) شلونت و مک فال 14 ( 1985) معتقدند که مهارت های اجتماعی ، عبارتند از فرایند های مؤلفه ای شخصی است که فرد را قادر می سازد به گونه ای رفتار کند که به عنوان فردی شایسته مورد قضاوت قرارگیرد . اشنایدر و همکاران 15 ( 1985) مهارت های اجتماعی را به عنوان وسیله ارتباطی میان فردی و محیطی تعریف می کنند و معتقدند که این مهارت ها برای شروع و ادامه ارتباط با همسالان به عنوان بخش مهمی از بهداشت روانی مورد استفاده واقع می شود . از مقایسه این تعریف ها و نیز تعریف ها دیگری از مهارت های اجتماعی که در متون مختلف ارائه گردیده چنین برمی آید که تعریف واحد و مورد قبول همگان وجود ندارد(نریمانی،محمد،رجبی،سوران، 1385).
با وجود آنکه این واژه بسیار ساده به نظر می رسد اما به شدت تحت تأثیر سازه های روان شناختی و ویژگی های اساسی انسان مانند شخصیت ، زبان ، ادراک ، ارزیابی ، نگرش ، تعامل میان رفتار و محیط قرار داد ( مریل و کیمپل16 (1998)
1-6-2 تئاتر درمانی:
نوعی کاوش علمی است جهت یافتن حقیقت از طریق شیوه های نمایشی است . (تثربی 1383،ص13)
1-6-3 کم توان ذهنی.
تعریفی که مورد قبول اغلب متخصصان قرارگرفته تعریفی است که بوسیله انجمن آمریکایی نقایص عقلی بیان شده .عقب ماندگی ذهنی سطحی از هوش عمومی است که میزان آن به مقدار از حد متوسط عقل بوده که به طوریکه منجر به نقایصی در رفتار سارشی فرد گردیده و در جریان رشد خود را نشان می د هد (هالان جیمزام ،کافمن 1384).
1-7 تعاریف عملیاتی :
1-7-1 مهارت های اجتماعی
برای سنجش مهارت های اجتماعی از تست استفر شده است و نمره ای است که فرد از تست استفر بدست آورده است .
1-7-2 تئاتر درمانی
یکی از انواع گروه درمانی ها است. این تکنیک به بیمار خود دار یا فاقد مهارت اجتماعی کمک می کند تا خودی نشان دهد و توانایی اجتماعی خود را بهبود بخشد (فیدس و ترال 1997).
هر جلسه تئاتر درمانی از سه مرحله تشکیل می گردد که شامل آمادگی ، اجرا و مشارکت است که به مدت 5 هفته متوالی هر هفته دو جلسه با توجه به قدرت تمرکز افراد کم توان ذهنی45 دقیقه اجرا می گردد
.1-7-3 کم توان ذهنی
در این پژوهش منظور از افراد عقب مانده ذهنی که بهره هوشی بین (25-50) می باشد که تحت آموزش مرکز هنرهای نمایشی زاگرس در کرمانشاه می باشند .

فصل دوم
پیشینه پژوهش

2-1 تاریخچه :
نقش بازی کردن به شکل تئاتر از زمان های قدیم و پس از شکل گیری تمدن و شهر نشینی پدید آمد ه است. در ابتدا تئاتر وسیله ای برای انجام مراسم ، آداب و سنن خاص بود. در حدود 4000 سال ق.م مصریان نیز از تئاتر در این موارد بهره می گرفتند . همچنین در یونان قدیم تئاتر تراژیک نضج گرفت که در آن ، استوره های باستانی مثل استوره ادیپوس به نمایش د

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد کم توان ذهنی، مهارتهای اجتماعی، تئاتردرمانی Next Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد روان شناسی، اختلالات روانی، روان درمانی