منبع پایان نامه ارشد درمورد کتابخانه های دانشگاهی، تحلیل اطلاعات، دانشجویان، بازیابی اطلاعات

دانلود پایان نامه ارشد

در اختیار مراجعان قرار می گیرد.در 6/55 درصد، خدمات آگاهی رسانی یا اشاعه گزینشی اطلاعات صورت می گیرد.در 3/33 درصد موارد از منابع موجود در کتابخانه فتوکپی تهیه می شود.در 4/44 درصد از کتابخانه ها ،هنگام امتحانات ساعات کار افزایش می یابد.در 8/77 درصد از کتابخانه ها ،کتابدار متخصص در تمام ساعات کار کتابخانه حضور دارد.6/55 درصد کتابخانه ها راهنمای جستجو در پایگاه های اطلاعاتی مشترک تهیه می شود.در 1/11درصد کتابخانه ها(یک کتابخانه)متخصص کامپیوتر برای نظارت بر امور نرم افزاری و سخت افزاری وجود دارد و در 7/66 درصد،اطلاع رسانی منابع جدید صورت
می گیرد.
تجزیه وتحلیل اطلاعات ارائه شده توسط کتابخانه های واحدهای دانشگاهی نشان می دهد شاخص های داشتن امکانات جهت ارائه به معلولان و نابینایان، وجود متخصص کامپیوتر برای نظارت بر امور نرم افزاری و سخت افزاری کمتر از 50 درصد ، استاندارد لازم رعایت شده است. و در شاخص های امانت دادن منابع قابل استفاده در خارج از کتابخانه، وجود ضوابط و مقررات مدون برای امانت کتابخانه ، بیشتر ازحد متوسط( 50 درصد ) استاندار لازم رعایت شده است. در نتیجه موارد معنی دار شاخص های استاندارد ششم، تقریباً رعایت شده است.در بقیه شاخص ها که آزمون معنی دار نیست، حدود 50 درصد استانداردها رعایت شده است.و 50 درصد رعایت نشده است.
پرسش هفتم: ساختمان و تجهیزات کتابخانه ای کتابخانه های واحد های دانشگاهی شهر سبزوار به چه میزان با استانداردهای کتابخانه های دانشگاهی ایران مطابقت دارد؟
استاندارد7 :”ساختمان کتابخانه باید فضای کافی داشته باشد،ایمنی داشته و امکانات جلوگیری از آتش سوزی و زلزله وجود داشته باشد.برای حفظ امنیت ،تنها یک در جهت ورود و خروج در نظر گرفته شده ،تهویه مناسب در کتابخانه وجود داشته و به نیازهای معلولان در استفاده از کتابخانه توجه داشته باشند.” (تعاونی،1381).
تعداد 19سوال جهت پاسخگویی به این پرسش در پرسشنامه در نظر گرفته شده بود .بررسی پاسخ های ارائه شده نشان داد که در 7/66 درصد ساختمان کتابخانه ها به منظور کتابخانه بودن ساخته شده اند.8/77 درصد ساختمان کتابخانه ها دردسترس تمام واحد های آموزشی قرار دارد. 3/33 درصد ساختمان کتابخانه ها قابلیت گسترش برای نیازهای سی سال آتی را دارند.6/55 درصد طراحی داخلی کتابخانه ها طوری است که فضاهای مختلف قابلیت ادغام و تبدیل به یکدیگر را دارند.در هیچکدام از کتابخانه ها نیازهای معلولان در طراحی ساختمان در نظر گرفته نشده است.3/33 درصد کتابخانه ها قابلیت پذیرش 20درصد کل دانشجویان در فضای مطالعه را دارند. 2/22 درصد کتابخانه ها به ازای هر 120جلد کتاب یک متر مربع فضا در نظر گرفته شده است.و در 4/44 درصد موارد برای هر20نشریه یک متر مربع فضا در نظر گرفته شده است.در 1/11درصد(یک کتابخانه)از برگه دان برای بازیابی اطلاعات استفاده شده ودر این کتابخانه سه متر مربع برای هر واحد برگه دان جهت استفاده و تورق در نطر گرفته شده است.3/33 درصد کتابخانه ها اتاق مجزا برای کارمندان فنی دارند.در 4/44 درصد،ایستگاه های کاری جهت جستجوی منابع متناسب با تعداد مراجعان وجود دارد .در 9/88 درصد یک در اصلی برای ورود و خروج وجود دارد .در 8/77 درصد موارد،تهویه و نور کافی بر روی میز مطالعه وجود دارد.در 1/11 درصد(یک کتابخانه) شیشه دو جداره یا صوت شکن برای جلوگیری از انعکاس صدا وجود دارد.7/66 درصد مجهز به وسایل اعلام حریق،9/88 درصد مجهز به وسایل اطفاء حریق و در 4/44 درصد آموزش کار با این وسایل صورت گرفته است.
تجزیه وتحلیل اطلاعات ارائه شده توسط کتابخانه های واحدهای دانشگاهی نشان می دهد در این استاندارد از 19 شاخص ارائه شده در5 مورد، معنی دار است که دردو شاخص ( وجود یک در اصلی برای ورود و خروج و مجهز بودن به وسایل اطفاء حریق ) استاندارد لازم رعایت می شود.اما در سه شاخص دیگر(در نظر گرفتن نیازهای ویژه معلولان در طراحی ساختمان کتابخانه، استفاده از برگه دان برای بازیابی اطلاعات و وجود شیشه دو جداره یا صوت شکن برای جلوگیری از انعکاس صدا ) استاندارد لازم رعایت نشده است.دربقیه شاخص ها که آزمون معنی دار نیست در حدود50درصد استاندارد لازم رعایت شده است. بنابراین می توان گفت استاندارد هفتم یعنی استاندارد ساختمان و تجهیزات در کتابخانه های مورد مطالعه در حدود 50درصد رعایت شده است.
پرسش هشتم: آیا بودجه تخصیص یافته به کتابخانه های واحد های دانشگاهی شهر سبزوار به چه میزان با استانداردهای کتابخانه های دانشگاهی ایران مطابقت دارد؟
استاندارد8:”بودجه کافی،مستقل و متناسب با وظایف برای رفع نیازها،لازمه هر کتابخانه استاندارد است.” (تعاونی،1381).
برای پاسخگویی به این پرسش تعداد 10سوال در نظر گرفته شده است.پاسخ ها نشان میدهد که 2/22درصد از کتابخانه ها دارای بودجه کافی بوده و این بودجه مستقل و متناسب با هدف ها و وظایف مصوب آن می باشد.در 1/11درصد،بودجه سالانه کتابخانه درآغاز هر سال مالی به اطلاع رئیس کتابخانه می رسد.در2/22 درصد هزینه های سرمایه ای از بودجه جاری سالانه مجزا می باشد(در این مورد یک سوال پاسخ داده نشده).در 1/11درصد(یک کتابخانه)پیشنهاد بودجه سالانه کتابخانه توسط رئیس کتابخانه صورت می گیرد.در 3/33 درصدکنترل،نظارت و اداره بودجه کتابخانه با نظر مستقیم رئیس کتابخانه صورت می گیرد.1/11درصد کتابخانه ها برای کنترل و نگهداری
حساب های خود دارای یک بخش واحد به نام حسابداری میباشد.در 3/33 درصد موارد،در قبال ارائه خدماتی چون فتوکپی از درخواست کنندگان وجه دریافت میشود.و در 2/22 درصد موارد درآمد های حاصل از ارائه خدماتی چون فتوکپی به عنوان درآمد اختصاصی کتابخانه منظور میشود(در این مورد دو نفر به این سوال پاسخ نداده اند).
تجزیه وتحلیل اطلاعات ارائه شده توسط کتابخانه های واحدهای دانشگاهی نشان می دهد در این استاندارد از 9 شاخص ارائه شده، 3 شاخص(ابلاغ بودجه سالانه کتابخانه به رئیس درآغاز سال مالی، ارائه بودجه پیشنهادی توسط رئیس کتابخانه،دارا بودن دفاتر یا واحد حسابداری در کتابخانه برای کنترل و نگهداری حساب های مالی) آزمون معنی دار است که حاکی از آن است که استاندارد لازم رعایت نشده است. اما در بقیه شاخص ها که آزمون معنی دار نیست در حد متوسط یعنی 50 درصد استانداردها رعایت شده است . در نتیجه می توان گفت شاخص های استاندارد هشتم کتابخانه های مورد مطالعه، در حدود 50درصد رعایت شده است.

5-1. خلاصه پژوهش
پژوهش حاضر به منظور بررسی و ارزیابی کتابخانه های دانشگاهی شهرستان سبزوار و مقایسه آن با استانداردهای کتابخانه های دانشگاهی صورت گرفت. این پژوهش به صورت پیمایشی و از نوع ارزیابی بوده و برای گردآوری اطلاعات از پرسشنامه، مشاعده عینی و مصاحبه بهره جویی گردیده است. جامعه تحت بررسی کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی دانشگاهی شهرستان سبزوار بوده که شامل 9 دانشگاه و مرکز آموزشی
می باشد.یافته های پژوهش بیانگر این واقعیت است که کل مجموعه موجود شامل موادچاپی و معادل های جلدی میکروفرمی و مواد دیداری و شنیداری زیر استاندارد می باشد. فضا و امکانات نیز از نظر کیفی نامطلوب بوده و همه کتابخانه هااز نظر نیروی انسانی متخصص هم با استانداردهای داخلی فاصله دارند. به طور کلی نتایج حاصل از پژوهش، فرضیه تحقیق را که ” کتابخانه های دانشگاهی شهرستان سبزوار با استانداردهای کتابخانه های دانشگاهی ایران مطابقت ندارد ” را نیز تایید می کند.

5-2. بحث و نتیجه گیری
کتابخانه های دانشگاهی نقش ارزنده و غیر قابل انکاری در پویایی یک مرکز آموزشی دارند و ایفای این نقش زمانی مطلوب خواهد بود که کتابخانه ها از شرایط و امکانات لازم برای انجام وظایف محوله خود برخوردار باشند.
نتایج حاصل از مطالعات و پژوهشهای صورت گرفته و مقایسه پاره ای از پیشینه های تحقیق با نتایج پژوهش از جمله فروزانی(1388)، مومنی(1388)،ترقی(1388)، حیدری و امید چهری(1384)، نصیری و عصار(1383)، حکیمی و طبسی(1381)، عطایی(1381)، غلامی(1380) اکبری (1380)، بول(1979)، آشور(1991)، وگبمی (2004) نشان دهندۀ این است که بیشتر کتابخانه های واحدهای دانشگاهی مورد مطالعه چه از نظر کیفی و چه از نظرکمّی با استانداردها مطابقت کمی داشته و زیر استاندارد می باشند. مجموعۀ کتابخانه های مورد بررسی از نظر کمیّ به استانداردها نزدیک نیست و مجموعۀ موجود با مجموعۀ مورد نیاز، طبق استانداردها،در این کتابخانه ها فاصله دارد. از دلایل فقر مجموعه می توان
عدم تخصیص بودجۀ کافی، عدم همکاری اعضای هیأت علمی در غنی سازی مجموعه، و عدم پیش بینی امکانات لازم و منابع مورد نیاز قبل از ایجاد دوره های تکمیلی اشاره کرد.براساس این بررسی، تعدادنیروی متخصص و کمک متخصص با تعداد نیروی مورد نیاز، مطابق استانداردها فاصلۀ زیادی دارد که علت آن جذب زیاددانشجو و ثابت نگه داشتن نیروی انسانی می باشد.
بیشتر کتابخانه های مورد بررسی پیشینه، از نظر فضا و امکانات تقریبا وضعیت مشابهی داشتند و با برنامه ریزی قبلی ساخته نشده بودند و در بعضی از آنها مشاهده شد که به خاطر کمبود فضای کتابخانه، کتاب ها بیش از حد ممکن در قفسه ها ردیف شده بودند. و در نهایت کتابخانه های دانشگاهی شهرستان سبزوار به اندازه کافی رشد نکرده اند و اختلاف فاحشی با استانداردها دارند.
از بررسی نتایج به دست آمده در این تحقیق، چنین استنباط می شود که کتابخانه دانشگاه آزاد واحد سبزوار با 28 سال خدمت با سابقه ترین کتابخانه و کتابخانه دانشکده فنی بقیه الله با 11 سال کم سابقه ترین کتابخانه دانشگاهی در شهرستان سبزوار هستند. 33 درصد کتابخانه ها، به صورت مرکزی و 67 درصد به شکل دانشکده ای اداره می شوند.درمیان موجودی مجموعۀ هیچکدام از کتابخانه های مورد بررسی، مواد میکروفرمی و دیداری ـ شنیداری وجود ندارد، درحالیکه وجود این گونه مواد و خدمات مربوط به آن می تواند کمک شایانی به افزایش ظرفیت اطلاعاتی مجموعه ها نموده و همچنین می تواند برای دانشجویان، استادان و دیگر محققان در انجام برنامه های تحقیقاتی بسیار مفید باشد.
نتیجه کلی بیانگر این است که، وضعیت کتابخانه های دانشگاهی شهرستان سبزوار، زیر سطح “استانداردهای کتابخانه های دانشگاهی ایران” است. ناکافی بودن مجموعۀ کتابخانه ها به هر دلیلی که باشد، چه به علت مسائل مالی، و یا مسایل مدیریتی، قابل توجیه نبوده و پیامدش ارائه خدمات کنونی این کتابخانه ها را کم اثرو موجب غفلت نیازهای آتی کاربران و مراجعه کنندگان نیز خواهد شد.به منظور ساختن مجموعه ای متناسب، به گونه ای که نیازها را برآورده سازد، نیاز به همکاری همۀ مسئولان و بخش های مختلف دانشگاه می باشد. البته نقش اعضای هیأت علمی و گروه های آموزشی در ایجاد مجموعه ای جامع و مبتنی بر نیازهای همۀ رشته ها بسیار برجسته است.

5ـ3. آزمون رتبه ـ علامتدار ویلکاکسون
آزمون فوق در مورد هرکدام ازاستانداردها انجام گرفت، طبق این آزمون هیچکدام از استاندارد ها معنی دار نیستند.این به این معناست که، استانداردها در حدود 50درصد رعایت شده است.در استاندارد اول از مجموع 9 مشاهده،2مورد بیشتر از مقدار متوسط( 5/0)، 4 مورد کمتر از مقدار متوسط( 5/0)و 3 مورد برابر با این مقدار می باشد که در سطح معنی داری 05/0 معنی دار نمی باشد. مقدار مقایسه 0.5= 1/2 می باشد. اما سطح معنی داری مقدار05/0 می باشد.(خطای نوع اول).
این اطلاعات در مورد بقیه استانداردها به راحتی در جدول فوق قابل مشاهده و صدق می کند.
5-4. تفسیر و بحث موارد معنی دار آزمون
درمواردی که نتیجه شاخص ها به ” آزمون معنی دار است ” منتج شده است باید گفت: اگر نتیجه آزمون معنی دار

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد سطح معنی داری، سلسله مراتب، منابع اطلاعاتی، آزمون استاندارد Next Entries منابع پایان نامه با موضوع مقایسات زوجی، زیست محیطی، سلسله مراتب، سلسله مراتبی