منبع پایان نامه ارشد درمورد متادون، تحت درمان، حمایت اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

تهدید و چالش جدی قرار می دهد.
آمار رو به افزایش مصرف مواد مخدر در دنیا به حدی است که یکی از سم شناسان معروف دنیا به نام لودوینگ می گوید:«اگر غذا را مستثنی کنیم هیچ ماده ای در روی زمین نیست که به اندازه مواد مخدر چنین آسان وارد زندگی ملتها شده باشد».(فرخناک.1387)
از آنجا که مسئله اعتیاد بر سلامت جسم و روان افراد مصرف کننده تاثیر منفی و خطرناک دارد به بررسی سلامت عمومی اشخاص معتادان گمنام و آنهایی که به درمان از طریق متادون روی آورده اند، می پردازیم.
نحوه رویارویی افراد با مشکلات زندگی و عوامل فشارزا با یکدیگر متفاوت است.در برخورد با چنین رویدادهایی راهکار مقابله در اشخاص یا اقدام برای حل مشکل استیا درجهت کاهش و دوری ازمشکل وانجام اعمالی غیر مفید مثل مصرف مواد مخدرصورت میگیرد.(یزدی زاده.1387)
مسئله دوم مورد بررسی در این پژوهش بررسی نحوه کنار آمدن با مشکلات زندگی و راهبردهای مقابله ای بکار گرفته شده توسط معتادان گمنام و افراد تحت درمان با متادون می باشد.
انسان موجودی اجتماعی است. در محیط خانواده پا به عرصه وجود می گذارد با افزایش سن و رشد جسمی و ذهنی به محیط گسترده تر اجتماع (همبازیها ،همکلاسیها و مدرسه) می گذارد. تعداد افرادی که در یک شخص به عنوان حمایت اجتماعی ذکر می شوند می توانند زیاد یا کم باشد.
وجود این منابع حمایتی به شخص احساس ارزشمندی و قابل احترام بودن را القاء می کند. در هنگام بروز موقعیتهای حساس در کنار این اشخاص بودن باعث رشد فکر، سعی برای کاهش ناراحتی از طریق گفتگو و قابل پذیرش بودن بسیاری از حوادث ناگوار می گردد.
مورد سوم که در این تحقیق بررسی می شود بررسی منابع حمایت اجتماعی در معتادان گمنام و تحت درمان با متادون می باشد.
پس به طور کلی با توجه به بغرنج بودن عوارض و پیامدهای اعتیاد روی سلامت اشخاص و با آگاهی به اینکه در جهت پیشگیری و کاهش افراد در گیر با اعتیاد و مصرف مواد به بررسی حمایت اجتماعی، راهبردهای مقابله ای و سلامت روانی معتادان گمنام و افراد تحت درمان با متادون پرداخته می شود.
4-1- اهداف تحقیق:
هدف کلی:تعیین تفاوت میزان حمایت اجتماعی، راهبردهای مقابله ای، و سلامت روانی معتادان گمنام بامعتادان تحت درمان با متادون در شهرستان قروه می باشد.
– اهداف جزئی :
1- تعیین تفاوتحمایت اجتماعی در معتادان گمنام باافراد تحت درمان با متادون.
2-تعیین تفاوت راهبردهای مقابله ای به کار گرفته در معتادان گمنام باافراد تحت درمان با متادون.
3- تعیین تفاوتوضعیت سلامت روانی در معتادان گمنام با افراد تحت درمان با متادون
5-1-سوالهای پژوهش:
1- بین میزان حمایت اجتما عی در معتادان گمنام ومعتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
2- بین راهبردهای مقابله ای به کار گرفته شده معتادان گمنام و معتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
3-بین میزان سلامت روانی در معتادان گمنام ومعتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
3-1- بین میزان وجود علائم افسردگی در معتادان گمنام ومعتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
3-2- بین میزان وجود علائم اضطراب و مشکلات خواب (اختلالات خواب: کم خوابی / پر خوابی) در معتادان گمنام ومعتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
3-3- بین میزان عملکرد اجتماعی (میزان مقدار ناسا کنش وری اجتماعی) در معتادان گمنام و معتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
3-4- بین میزان وجود علائم جسمانی در معتادان گمنام ومعتادان تحت درمان با متادون چه تفاوتی وجود دارد؟
6-1-فرضیه های پژوهش:
1- میزان دریافت حمایت اجتماعی در معتادان گمنام بیشترازمعتادان تحت درمان با متادون است.
2- بین نوعراهبردهای مقابله ای به کار گرفته شده معتادان گمنام با معتادان تحت درمان با متادون تفاوت وجود دارد.(معتادان گمنام از راهبردهای مقابله یی مساله محور(کارآمد)بیشتر از معتادان تحت درمان با متادون استفاده می کنند).
3- میزان سلامت روانی در معتادان گمنام بیشترازمعتادان تحت درمان با متادون است.
3-1- میزان وجود علائم افسردگی در معتادان گمنام کمتراز معتادان تحت درمان با متادون است.
3-2- میزان وجود علائم اضطراب و مشکلات خواب (اختلالات خواب: کم خوابی / پر خوابی) در معتادان گمنام کمترازمعتادان تحت درمان با متادون است.
3-3- میزان عملکرد اجتماعی (میزان مقدار ناسا کنش وری اجتماعی) در معتادان گمنام کمتراز معتادان تحت درمان با متادون است.
3-4- میزان وجود علائم جسمانی در معتادان گمنام کمتراز معتادان تحت درمان با متادون است.

7-1-متغیرهای تحقیق و تعریف نظری و عملی(عملیاتی) آنها.
تعریف نظری
1-7-1-سلامت روانی
سلامت عمومی به معنای توانایی دسترسی به اهداف،ارضای نیازهای شخصی، مقابله بهینه با مشکلات شخصی(که فقط جنبه بیماری ندارد)و تغییر و اصلاح محیط فردی و اجتماعی به شیوه منطقی می باشد.(استفان و رافائل 2002).
کاپلان و سادوک، سلامت روانی حالتی از بهزیستی در فرد داست، و این احساس که می تواند با جامعه کنار بیاید و موقعیت های شخصی و ویژگی های اجتماعی برای وی رضایت بخش است.(مسعودنیا.1386)
تعریف عملی:
سلامت روانی:در این پژوهش سلامت روانی در افراد با آزمون GHO مورد اندازه گیری قرار می گیرد. GHO توسط گلدنبرگ و هیلر در سال (1972) تهیه شد که دارای 28 آیتم می باشد و شامل 4 زیر مقیاس 7 سوالی (افسردگی،اضطراب و اختلالات خواب،مشکلات جسمانی و نارسا کنش وری اجتماعی) را می سنجد.تقوی ضریب آلفای کرونباخ را برای کل مقیاس در جامعه ایرانی 90/0 وروایی مقیاس هارا 55/0 گزارش نموده است.(عاشوری.1388) این پرسشنامه یک ابزار غربال گر است که در مجموعه های بالینی با هدف ردیابی کسانی که درای یک اختلال روانی هستند مورد استفاده قرار میگیرد.

2-7-1- حمایت اجتماعی:
تعریف نظری:
کاپلان و هاینزرمن (1988):حمایت اجتماعی مفهومی چند بعدی است که شامل:1-حمایتی است که در عمل دریافت شده است:(حمایت آگاهی دهنده،حمایت عاطفی و حمایت ابزاری)؛2-منابع حمایت: که (خانواده، دوستان، غریبه و حیوانات) را شامل می شود.(مسعودنیا.1386)
شریدن و رادماچر:حمایت اجتماعی منابعی است که توسط اشخاص دیگر از طریق اقدام متقابل، به ما ارائه می شود.(زکی.1387)
فیشر:حمایت اجتماعی به عنوان یک سپر محافظتی در برابر استرس عمل می کند که موجب افزایش خودارزشمندی در شخص شده و این احترام به خویشتن از طریق بازخورد اطلاعات به دست می آید؛ موجب مقابله موثرباعوامل فشارزاشده وتعادل قوارابه نفع عوامل ضد فشار تغییرمی دهد.(بهاری.1388)
تعریف عملی:
پرسشنامه حمایت اجتماعی(SPS) توسط کاترونا و راسل (1987)ساخته شد و دارای 24 سوال 5 گزینه ای(کاملا مخالفم:1 تا کاملا موافقم:5).
در ایران نیز این ابزار توسط دکتر زکی (1389) در دانشگاه اصفهان مورد ارزیابی قرار گرفته است که آلفای کرونباخ برای بررسی پایایی روی 200 آزمودنی 85/0 گزارش شده است.(بوالهری.1387)
آزمون به کار رفته در این پژوهش آزمون ارزیابی شدهءدکتر زکی میباشد که دارای 16مولفه می باشد.این پرسشنامه بر اساس مقیاس فاصله ای مورد ارزیابی قرار گرفته است.
3-7-1-راهبردهای مقابله ای:
تعریف نظری :
از نظر لازاروس و کافمن(1989) مقابله عبارت است از تغییرات با دوام و تلاشهایی شناختی یا رفتارهایی به منظور اداره و کنترل خواسته های درونی و بیرونی ویژه ای که بر توانایی های شخص برتری یافته اند. مطابق این تعریف عادات خودبخودی که لازمه زندگی روزانه همه آدمیان است را شامل می شود.
همچنین این رویکرد مقابله ای بر دو بخش قابل طبقه بندی است:
-مقابله فعال: فرایندی که طی آن گامهای فعالی برای تغییر منبع ایجاد(استرس) برداشته می شود که شامل عملی مستقیم و افزایش تلاش فردی، معطوف شده است.
-مقابله متمرکز بر عاطفه: فعالیت یا افکاری را شامل می شوند که جهت کنترل و بهبود هیجانها و احساسات نامطلوبی صورت می گیرد که توسط شرایط فشار زا ایجاد شده اند.(مسعودنیا.1386)
تعریف عملی :
پرسشنامه راهبرد مقابله ای توسط موس و بلینگر در سال (1982)طراحی شده و دارای 32 ماده چهار گزینه ای(همیشه،بیشتر ماقع،به ندرت،هرگز) است و شامل مقابله متمرکز بر مسئله و مقابله متمرکز بر هیجان می شود.ضریب اعتبار بر اساس آلفای کرونباخ و روایی محتوایی آن به ترتیب برابربا 78/0 و 88/0 می باشد.. شیوه نمره گذاری بر مبنای مقیاس درجه بندی از نمره 0 تا 3 می باشد. هرچه مقدار نمرات فرد در هر دو بخش بالاتر باشد نتیجه متفاوت خواهد بود.
این آزمون نیز بر اساس مقیاس فاصله ای مورد سنجش قرار می گیرد.

فصل دوم

مبانی نظری و پیشینه پژوهش

بخش اول: مبانی نظری پژوهش
1-2- مقدمه
هزاران سال بشر در تمام نقاط کره زمین از مواد مخدر به عنوان وسیله ای جهت فراموشی و رهایی از غم و رنج و اندوه استفاده می کرده است. در زمانهای بسیار کهن انسان تمایل به مصرف موادی داشته که در حالات هشیاری و روانی او تغییر ایجاد کنند.
هر چند با گذشت زمان به خصوص چند دهة اخیر نوع مواد و داروهایی که بشر به قصد تفریح و تفنن و یا تسکین دردها از آنها استفاده کرده ، فرق کرده اند ، اما الکل و تریاک در این میان از قدیمی ترین داروهای روان گردان محسوب می شوند که در بسیاری از فرهنگ ها و جوامع مورد استفاده و تقاضا بوده اند.(گراوند ، 1390)
در نقاشی هایی که بر روی سنگها حک شده است طرح هایی از گل بوته ی شقایق و خشخاش دیده شده است. قدیمی ترین آثار مربوط به 4 هزار سال پیش در نواحی رم و مصر باستان می باشند.بابلیان،سومریان،فنیقیها،آشوریها با خواص انواع مواد مخدر آشنا بوده اند و از دو هزار سال پیش مصریها ، پارتها ، هندوها ، چینیها ، ژاپنی ها و رومیان ملتهایی بوده اند که خشخاش را به عنوان دارویی مخدر شناخته و مصرف می کرده اند. بر روی یکی از سکه های بسیار قدیمی یونان (شهر آتن) تصویر بوته خشخاش حک شده است.البته خود واژه افیون دارای ریشه ی یونانی است.
تخدیر، تحریک و تسکین ، بوسیله موادی طبیعی و گاه مصنوعی صورت می گیرند که معمولاً آن را مواد مخدر نامیده اند و فردی که به یکی از مورد عنوان شده وابسته باشد معتاد به مواد مخدر تلقی کرده اند.(قراباغی ، 1387)
واژه اعتیاد از نظر لغوی ، اسم مصدر عربی از ریشه « عاد » است که در فرهنگ لغت معین به مفهوم « عادت کردن و خو گرفتن » معنا شده است و در فرهنگ لغت دهخدا اعتیاد به مفهوم « پیاپی خواستن چیزی » آمده است.(تحلیلی پیرامون اعتیاد.1388)
در حال حاضر درمان پدیده اعتیاد ، خط اول دفاع در جنگ علیه بیماریهای رفتاری ؛ مانند ایدز و هپاتیت و یکی از مهمترین مشکلات سلامت عمومی در سراسر جهان بشمار می رود. ( دالی6 ، مارلات 7، مارگولین8 ) در سال 2006 . دفتر پیشگیری از جرم و کنترل مواد سازمان ملل (UNODCP9 ) در سال 2005 . شمار مصرف کنندگان موجود مواد در بین جمعیت 15 تا 64 ساله سراسر جهان 200 میلیون نفر یا 5/0 کل جمعیت جهان برآورد کرده که از این تعداد 16 میلیون نفر یعنی 4/0 /0 جمعیت ، مصرف کننده مواد افیونی و 11 میلیون نفر مصرف کننده هروئین و مشتقات آن برآورد شده است.(بوالهری.1387)
نوجوانان و جوانان کشورهای مختلف اروپایی ، آسیای جنوب شرقی از حشیش به مقدار فراوان استفاده می کنند. الکل و کوکائین نیز در زمره مواد محرک به شمار می روند که میزان اعتیاد به یان مواد در این مناطق کمتر است. اعتیاد به آمفتامین که تا حدی توهم زا ، محرک است به آرامی وارد جرگه مواد مصرفی اعتیاد آور شده و میزان مصرف و وابستگی به آن در حال افزایش است.(قراباغی.1387)
مواد مخدر به دو دسته قابل تقسیم اند : 1- مواد محرک 2- مواد افیونی
مواد محرک : به عنوان یک طبقه بندی کلی : آمفتامین ها ، مقلدهای سمپاتیک ، مواد شبه آمفتامین ، کوکائین و مشتقات آن را محرکها ، محرکهای روانی هم می نامند که برای بالا بردن عملکرد بدنی و ایجاد احساسی لذت بخش و سرخوشی مصرف می شوند.
مواد افیونی : واژه افیون ، یا شبه افیون از واژه تریاک گرفته شده است که ب

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد مواد مخدر، مصرف مواد، سوء مصرف مواد Next Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد مواد مخدر، مصرف مواد، سازمان بهزیستی