منبع پایان نامه ارشد درمورد امام سجاد، امام صادق، رسول خدا (ص)

دانلود پایان نامه ارشد

ديگركه حفظ حيات رادرتشريع قصاص نفس مي داندوآن عبارت است ازگفتارخداوندمتعال كه مي فرمايد: “من أجل ذلك کتبناعلي بني اسرا‌ئيل أنه من قتل نفسا بغير نفس أو فساد في الارض فکأنما قتل الناس جميعا ومن أحيا ها فکأنما أحياالناس جميعا و لقدجاءتهم رسلنا بالبينات ثم إن کثيرا منهم بعد ذلک في الارض لمسرفون”327
از اين روي بر فرزندان اسرائيل مقررداشتيم که هرکسي را جز به قصاص قتل،يا فسادي در زمين بکشد چنان است که گويي همه مردم را کشته باشد.وهرکس کسي را زنده بدارد ،چنان است که گويي تمام مردم را زنده داشته است .وقطعا پيامبران ما دلايل آشکار براي آنان آوردند ،پس از آن بسياري از ايشان در زمين زياده روي مي کنند.328
كلمه ي”أجل”به معناي جنايتي است كه خوف آن رود كه در بلند مدت رخ بدهدپس هرأجلي جنايت است ولي هرجنايتي أجل نيست.اين كلمه به تدريج درمعناي غير لغويش يعني تعليل استعمال شد.
وازظاهر سياق برمي آيد كه آيه32/مائده اشاره به كلمه “ذلك”به پسران آدم است.پيش آمدن حادثه فجيع پسران آدم باعث شد كه بربني اسرائيل چنين حكمي انجام دهيم.وجه اشاره “ذلك”به پسران آدم اين است كه اين داستان از طبيعت بشر خبر مي دهد طبيعتي كه خاص پسران آدم نبوده است طبع انسان اين گونه است كه اگر دنبال هواوهوس رابگيرد وقهرا كارش به حسادت وكينه ورزيدن افراد منجرشود،آن هم كينه ورزيدن به سرنوشتي كه در اختيار خود آنان نيست مانند صدا وچهره ي زيبا،وپيروي از هواي نفس اوراوادار مي كند كه برسر ناچيز ترين مزيتي كه درديگران هست ودراونيست به درگاه ربوبي شكايت كند كه چرا دراوهست ودر من نيست ودرصددكشتن خلق خدا بر آيدوفرد محسود را حتي اگر دوست وبرادرش باشد ازبين ببرد.329وحرمت خون اوراناديده مي گيردوبه سبب خشم آني وحسادت بزرگترين جنايت يعني تعرض به خون مسلمانان رامرتكب مي شود.
2-1)مساوات بي حرمتي به خون يك مسلمان با بي حرمتي به خون تمام مسلمين:
خون مسلمانان محترم است وهيچ كس حق تعدي به آن راندارد.بي حرمتي به جان يك مسلمان بابي حرمتي به كل مسلمانان برابر است وباميدان دادن به متجاوزان حيات ساير انسان هادرخطر مرگ قرار مي دهد.
زيراكسي كه دست به خون انسان بي گناهي مي آلايد آمادگي داردكه انسان هاي بي گناه ديگري راكه باآن مقتول ازنظرانساني وبي گناهي برابرندموردحمله قراردهدوبه قتل برساند.330دراين قسمت از آيه32/مائده” فکأنما قتل الناس جميعا “چنان حرمتي براي جان انسان ها قائل است كه كشتن اورابرابر باكشتن همه انسان ها وزنده نگه داشتن اورا برابر بازنده بودن همه مي داند. يك فرداز انسان آن حقيقتي را كه باخود حمل مي كند وباآن زنده است وبا آن مي ميرد ،حقيقتي است كه در همه افراد يكي است وفرقي بين بعضي ازافراد وكل افراد نيست وفردواحد وافراد بسيار در آن حقيقت واحدند.ولازمه ي اين معنا اين است كه كشتن يك فرد به منزله ي كشتن نوع انسان باشد.331 تشبيه قتل يك نفر به قتل همه انسان ها به خاطر آن است كه هرگاه شخصي يک نفر را مي کشد ديگران از اونفرت و عداوت دارند وخصم او هستند.ونتيجه ي جنايت جاني بسيار سنگين است گويا همه ي جهانيان راکشته است.اگر او همه مردم را مي کشت چگونه به قتل مي رسيد حال بايد همان گونه کشته شود وفرقي به حال اوندارد.332ترس ازمجازات قصاص، قاتل راازنابودكردن حيات يك شخص بازمي دارد.پس اوراازتعدّي كردن به حيات كل انسان هابازمي داردزيراكه تعدّي به حيات يك شخص برابرباتعدّي به كل انسان هاست.333
3-1)تأثير احترام خون وإحياي آن:
محترم بودن خون مسلمان باعث مي شودتااوراازخطرمرگ نجات دهدوبراي حفظ آن تلاش شودتامورد بي حرمتي قرارنگيرد.
احترام به حيات نزدشرايع آسماني به ويژه اسلام به حيات اين شخص وآن شخص منحصرنيست بلكه حيات هركسي كه باشدمحترم است باهرخصوصيت وتفاوتي كه باشد.فرقي ميان طفل شيرخواروفرماندارشهرياميان مؤمن صالح ومردم نيست مهم اين است كه حيات محترم است.334 اين قسمت ازآيه32/مائده”من أحيا نفسا فکأنماأحيي الناس جميعا” إحياي جان يك نفررا برابر با إحياي جان همه انسان هاتشبيه كرده است وتشبيه شئ به شئ از وجوه حقيقت ومجاز است پس تشبيه فعل به فعل جايز نيست چون يك إحيا به دوإحيا شباهت ندارد.پس تشبيه درمعني إحيا است .335كه إحياي يك فردبرابرباإحياي كل افراداست.درمورد إحياي جان چند نظر وجوددارد:
1-کسي که انساني را از مرگ نجات دهد مانند کسي است که همه ي مردم را از مرگ نجات بخشيده است.
2-هر کس نفسي را از غرق شدن يا سوختن درآتش نجات دهد اجر و پاداش کسي را دارد که همه مردم را از مرگ نجات داده است.
3-کسي که از کشتن نفسي که مستوجب قصاص است ، بگذردمانند اين است که همه ي مردم را عفو کرده واز جرمشان گذشته است .
4-اگر کسي مانع قتل نفس شود ونهي از آن نمايد يابين نفس وکسي که مي خواهد آنرا به قتل برساند فاصله ايجاد کند ،مانند کسي است که آن کاررا براي جميع مردم انجام داده است.336
5- به معني سرزنش كردن درمورد كشتن شخص است كه براي قتلش بايد ديه دهد چون حرمت قتل اوعظيم است همان طور كه خداوند ريختن خونش را حرام كرده است.وإحيا وجه مجاز است يعني نجات از هلاك شدن همان طور كه نمرود گفته بود من زنده مي كنم ومي ميرانم.337
به نظر مي رسد نظر اول صحيح تر وجامع تر باشد چون در بردارنده ي ساير نظرات با نتيجه ي يکسان است وآن نجات دادن از مرگ مي باشد.338چون همه جنايت هاي خطرناك مانندجرح وقطع به مرگ منتهي مي شود.وإحياي انسان نجات اوازمرگ است وإحيا بعدازمرگ براي انسانها مقدورنيست.339
2)بازدارندگي مجازات متعدي به خون مسلمان واهميت حرمت خون اودرروايات:
1-2)ترس ازقصاص عامل بازدارنده ازتعرّض به خون مسلمين:
زماني كه به خون مسلمانان تعّرض شود اجراي قصاص قاتل يكي ازراه هايي است كه ازتضييع خون مسلمان جلوگيري مي كند.
باوضع حكم قصاص ، كسي راكه مي خواهدمرتكب قتل به ناحق شودازقتل بازمي داردوفكراين كه باقصاص مجازات خواهدشدموجب ترس وبيم اوومانع اقدامش به قتل خواهدشددرنتيجه زندگاني افرادتأمين خواهدشد.340 ابي خالد كابلي ازامام سجاد(ع)درتفسير گفتار خداوند متعال “ولكم في القصاص حياة”نقل كرده است: “لكم ياامة محمد في القصاص حياةلأن من همّ بالقتل فعرف إّنه يقتصّ منه فكفّ لذلك عن القتل كان حياةللذي همّ بقتله وحياةلهذا الجاني الذي أراد أن يقتل وحياةلغيرهما من الناس إذا علمواأنّ القصاص واجب لايجسرون علي القتل مخافة القصاص.” 341 براي شما اي امت محمد در قصاص حيات است چون شخصي كه اراده كشتن رادارد ،پس بداندكه ازآن قصاص مي شودبه خاطر قصاص از قتل خودداري مي كند.دراين صورت حيات هم براي كسي است كه قصدقتلش راكرده بودوهم براي جنايتكاري است كه مي خواست مرتكب قتل شود. وهم حيات براي غيراين دو از مردم است ،هرگاه بدانندكه قصاص واجب است به خاطر ترس ازقصاص جرأت به ارتكاب قتل نيابند.
پس ترس از قصاص موجب تأمين حيات براي قاتل،مقتول واجتماع مي شودكه خون مسلمان راحفظ مي كند.
2-2)مجازات قصاص عامل حفظ حرمت خون مسلمان:
علاوه برترس ازمجازات قصاص كه موجب حفظ حرمت خون مسلمان است خودماهيت قصاص به گونه اي است كه عامل بازدارنده ازتعدّي به خون مسلمان است.
درحكم قصاص اگرچه كه تنهاقاتل كشته مي شود اما انسان هايي زنده مي شوند يعني انسان هايي كه بعدها ممكن بودگرفتاردست ستمكاران شوند.حكم قصاص جلوي همه قتل هاراگرفته است.342امام سجاد(ع)ازپدرپدرايشان ازامام علي(ع)نقل كردند:” أربع أنزل الله تعالي تصديقي بها في كتابه قلت القتل يقلّ القتل فأنزل الله “ولكم في القصاص حياة يا اولي الالباب”.343 خداوندچهاركلمه رانازل فرموده كه مرا باآن دركتابش تصديق كرده است يكي ازآن كلمات قتل است گفتم:قتل،قتل راكم مي كند.پس خداوند آيه “ولكم في القصاص حياة يا اولي الالباب”رانازل كرد.
پس هدف از قصاص حفظ حرمت خون هاوبازداشتن ازتعدّي به آن است.344
3-2)بازدارندگي مجازات اخروي قاتل، ازبي حرمتي به خون مسلمان:
درروايات به بيان اهميت خون مسلمان از طريق بيان مجازات اخروي كه بسيار سنگين است مي پردازد.مجازت اخروي برخلاف قصاص كه مجازات دنيوي است ماندگارتر،شديدتروغيرقابل بخشش است.بيان اين مجازات عظيم كه نشانگر اهميت خون مسلمان است ،مي تواندعامل بازدارنده ازازتكاب بي حرمتي به خون مسلمان قرارگيرد. بابيان رواياتي دراين مورد به بازدارندگي مجازات اخروي كه مانع ازتعدّي به حرمت خون مسلمان است،مي پردازيم.
ابي حمزه ثمالي از امام سجاد(ع)از رسول خدا(ص)نقل كرده است:” لايغرنّكم رحب الذّراعين بالدّم فإنّ له عندالله عزوجل قاتلا لايموت قالوايارسول الله وماقاتل لايموت قال النار.”345شمارا نفريبد كسي كه باتوانايي كه دارد، دستش به ريختن خون،بازوگشاده شده است زيرا نزد خدا قاتلي خواهدداشت كه نمي ميرد.پرسيدنديارسول الله آن قاتلي كه نمي ميردچيست؟فرمودند:آتش .مجازات آتش كه ازبين برنده همه هستي دراين دنياست به طبع درآخرت شديدتراست وترس ازچنين مجازاتي عامل بازدارنده ازارتكاب جنايت بر حيات مسلمانان مي شود.
جابر بن زيداز امام محمدباقر (ع) از رسول خدا (ص) نقل كرده است:” اوّل مايحكم الله عزوجل فيه يوم القيامة الدّماءفيوقف ابنا آدم فيفصل بينهما ثم ّالذين يلونهما من اصحاب الدماء حتي لايبقي منهم أحدثمّ الناس بعدذلك حتي يأتي المقتول بقاتله فيتشخّب في دمه وجهه فيقول هذا قتلتني فيقول انت قتلته فلا يستطيع أن يكتم الله حديثا.”346 اولين چيزي كه خداوند درروز قيامت به آن حكم مي كند ريختن خون انسان ها است پس پسران آدم(ع)رانگه مي دارد وبين آنها حكم مي كندسپس كساني كه بعداز قابيل اقدام به ريختن خون انسانها كرده اند،مي آورندتا آنكه أحدي ازاصحاب دماءباقي نماند سپس مردم بعد ازآن ،تااينكه مقتول باقاتلش را مي آورددرحالي كه خون ازصورتش جاري است. پس مي گويد اين شخص مراكشت، پس به قاتل گفته مي شود: تواورا كشته اي.قاتل نمي تواندسخني رااز خدا پنهان كند.رسيدگي به مجازات قاتلان كه نخستين موردي است كه خداوند درروز قيامت به آن مي پردازد،بيان كننده اهميت خون مسلمين است وبه خاطراهميت آن نحوه رسيدگي دقيق مجازات را بيان مي كندكه حتي أحدي ازمردم باقي نمي مانندتااينكه همه قاتلان مجازات شوند.وافراددراين دنيااجازه تعدّي به خون مسلمان راندهند.
عبدالله بن سنان باواسطه ازشخصي از امام صادق(ع)نقل كرده است:” لايدخل الجنةسافك الدّم ولاشارب الخمر ولا مشّاء بنميم.” 347خون ريز ،شراب خوار وسخن چين واردبهشت نمي شوند.عدم ورود به بهشت كنايه ازمجازات اخروي دوزخ داردتاخون مسلمانان حفظ شودچون منزلگاه اخروي آدميان يادربهشت است يادردوزخ وقتي كه انساني وارد بهشت نشودوارددوزخ مي شودهرچندكه هريك داراي مراتبي مي باشد.
ازامام صادق(ع) درموردشخصي كه ديگري را به عمد كشته بودسؤال شد.امام (ع)فرمودند:” جزاؤه النّار”:جزاءش آتش است.وجودرواياتي كه دلالت بر مجازات آتش برقاتل عمدداردفراوان است ومافقط به چندمورداكتفاءكرديم.اين روايات حاكي ازقطعي بودن مجازات متعرّضين به خون مسلمان است وهم قبح ارتكاب چنين افعالي رابيان مي كند تاخون مسلمين محفوظ بماند.
امام علي (ع)از رسول خدا(ص) درموردجايگاه خاص متعرّضين به خون مسلمانان نقل كرده است:” إنّ في جهنّم واديا يقال سعيراإذا فتح ذلك الوادي ضجّت النّيران منه أعدّه الله للقتّالين.” 348 درجهنم درّه اي است كه سعير نام دارد هنگامي كه در آن باز مي شود آتش از آن جافرياد مي زند كه آن براي (مجازات)قاتلان آماده شده است.
بنابراين خداوند مجازات متعرّضين به خون مسلمان وبي حرمتي كردن به آن راشديدقرارداده است.349تا خون مسلمانان بيشترمورداحترام باشدوازتعدي محفوظ بماند.
4-2)بيان اهميت حرمت خون مسلمان:
درروايت ارزش واهميت خون مسلمان هم بيان شده است.ارزش واهميت خون مسلمان درآيات بابيان انواع مجازات هامانندقصاص مورد اهميت قرارگرفته است.ودرروايات باصراحت به بيان آن مي پردازد.هرچه كه داراي ارزش واهميت است بايد محفوظ بماندتاازبين نرود.خون مسلمان هم كه داراي ارزش واهميت است بايد حفظ شودبا بيان

پایان نامه
Previous Entries دانش آموزان دختر، سلامت روان، گروه کنترل Next Entries منبع پایان نامه ارشد درمورد مصالح مرسله، امام صادق، قتل عمد