منبع پایان نامه ارشد درباره گزارشگری مالی، کیفیت گزارشگری، اقلام تعهدی، قلام تعهدی

دانلود پایان نامه ارشد

انجام تصمیم‌گیری عقلانی، هم در بخش انتفاعی و هم در بخش عمومی به عنوان یکی از اهداف گزارشگری مالی کارکنان توجه تمامی مجامع بین‌المللی تهیه و تدوین استانداردها و مفاهیم نظری حسابداری بوده است.
به‌عنوان‌مثال، انجمن حسابداران رسمی آمریکا در سال 1966 در شرحی از تئوری حسابداری. حسابداری را فرآیند تشخیص اندازه‌گیری و گزارش اطلاعات اختصاصی به نحوی که برای استفاده‌کنندگان از این اطلاعات، امکان قضاوت و تصمیم‌گیری آگاهانه را فراهم آورد، تعریف کرده است و سه هدف زیر را برای حسابداری عنوان کرده بود :
1- تصمیم‌گیری در مورداستفاده از منابع محدود و تعیین هدف‌های واحد انتفاعی
2- ایفای وظیفه مباشرت و ارائه گزارش‌های مرتبط به منابع
3- تسهیل ایفای وظایف اجتماعی و اعمال کنترل
تصمیم‌گیری معمولاً با ارزیابی انتظار وقوع رویدادها در آینده مرتبط است. صرف‌نظر از به‌کارگیری روش‌های خام یا روش‌های پیچیده پیش‌فرض برای ارزیابی انتظارات آینده این روش‌ها را می‌توان مدل ها تصمیم‌گیری نامید. ظرفیت و توان ارائه اطلاعات مفید برای فرآیند تصمیم‌گیری مرتبط با آینده را اصطلاحاً توان پیش‌بینی می‌نامند. بنابراین مهمترین هدف حسابداری تأمین و ارائه اطلاعات مفید برای تصمیم‌گیری است. در بیانیه شماره چهار هیئت اصول حسابداری نیز حسابداری به عنوان یک فعالیت خدماتی که وظیفه آن تهیه و ارائه اطلاعات کمی درباره واحدهای اقتصادی است که بدواً ماهیت مالی دارد و قاعدتاً باید برای تصمیم‌گیری‌های اقتصادی مفید باشد، تعریف شده است. کمیته تروبلاد11 که توسط انجمن حسابداران خبره آمریکا به منظور تدوین هدف‌های صورت‌های مالی بیان نموده بود. هیئت استانداردهای حسابداری مالی نیز به بیانیه شماره یک مفاهیم حسابداری مالی هدف‌های کلی گزارشگری مالی را فراهم آوردن اطلاعات به منظور تصمیم‌گیری‌های مفید تجاری و اقتصادی قلمداد نموده است. دیدگاه مشترک میان گزارش‌های مطرح‌شده در بالا به تفاهم رسیدن حرفه حسابداری درباره لزوم مفید و مربوط بودن صورت‌های مالی برای تصمیم‌گیری‌های استفاده‌کنندگان است (سروش نیا، 1393).
2-2-5- ویژگی‌های كيفي اطلاعات حسابداري
به خصوصياتي كه موجب می‌شود اطلاعات صورت‌های مالي براي استفاده‌کنندگان مفيد واقع باشد، ویژگی‌های كيفي اطلاق می‌شود (بمانی محمدآبادی، 1382). برخي از خصوصيات كيفي به محتواي اطلاعات مندرج در صورت‌های مالي و برخي ديگر به چگونگي ارائه اين اطلاعات مربوط می‌شود. خصوصيات كيفي اصلي مرتبط با محتواي اطلاعات، “مربوط بودن” و” قابل‌اتکا بودن” است. هر گاه اطلاعات مالي مربوط و قابل‌اتکا نباشد، مفيد نخواهد بود. حتي اگر اطلاعات مربوط و قابل‌اتکا باشد. رابطه بين خصوصيات كيفي در نمودار (2-1) نمايش يافته است.

نمودار (2-1) خصوصيات كيفي اطلاعات حسابداري

منبع: (بمانی محمدآبادی ، 1382)
2-2-5-1- خصوصیات کیفی مرتبط با محتوای اطلاعات
1- مربوط بودن
اطلاعاتی مربوط تلقی می‌شود که بر تصمیمات اقتصادی استفاده‌کنندگان ارزیابی رویدادهای گذشته حال یا آینده یا تأیید یا تصحیح ارزیابی‌های گذشته آنها مؤثر واقع شود. اطلاعاتی مربوط تلقی می‌شود که ارزش پیش‌بینی کنندگی و تأییدکنندگی داشته باشد و همچنین خاصه اقلام مورد ارائه در صورت‌های مالی برای درج در صورت‌های مالی انتخاب شود(سروش نیا، 1393).

2- قابل‌اتکا بودن
برای اینکه اطلاعات مفید باشد باید همچنین قابل‌اتکا باشد. اطلاعاتی قابل‌اتکاست که عاری از اشتباه و تمایلات جانب‌دارانه‌ی بااهمیت باشد و به‌طور صادقانه معرف آن چیزی باشد که مدعی بیان آن است یا به گونه‌ای معقول انتظار می رود بیان کند. اطلاعات ممکن است مربوط باشد لیکن ماهیتاً یا در بیان چنان غیرقابل اتکا باشد که شناخت آن در صورت‌های مالی به‌طور بالقوه گمراه‌کننده شود. به‌طور مثال اگر اعتبار و مبلغ یک ادعای خسارت در یک اقدام قانونی مورد سؤال واقع شود، ممکن است شناخت کل مبلغ ادعا در ترازنامه برای مؤسسه نامناسب باشد گرچه افشای مبلغ و شرایط ادعا می‌تواند مناسب باشد. بیان صادقانه رجحان محتوا بر شکل، بی‌طرفی، احتیاط و کامل بودن از ویژگی‌های اطلاعات قابل‌اتکاست(سروش نیا، 1393).
2-2-5-2- خصوصیات کیفی مرتبط با ارائه اطلاعات
خصوصیات مربوط به ارائه شامل«قابل فهم بودن» و «قابل مقایسه بودن» است. اطلاعاتی که فاقد این خصوصیات باشد علیرغم مربوط بودن و قابل‌اتکا بودن دارای فایده محدودی است.

1- قابل‌مقایسه بودن
وجود ثبات رویه و افشای رویه‌های حسابداری بکار رفته در تهیه صورت‌های مالی و همچنین افشای هرگونه تغییرات در آن رویه‌ها و اثرات این قبیل تغییرات می‌تواند به قابل‌مقایسه بودن اطلاعات بی انجامد.
2- قابل‌فهم بودن
یک خصوصیت کیفی مهم اطلاعات مندرج در صورت‌های مالی این است که به‌آسانی برای استفاده‌کنندگان قابل‌درک باشد. ادغام طبقه‌بندی اطلاعات یک عامل مهم در قابل‌فهم بودن اطلاعات محسوب می‌شود و همچنین اطلاعات مالی عموماً بر اساس این فرض که استفاده‌کنندگان از آگاهی معقولی در مورد فعالیت‌های تجاری و اقتصادی و نحوه حسابداری برخوردارند و اینکه مایل به مطالعه اطلاعات با تلاش معقولی هستند، تهیه می‌شود. درعین‌حال، اطلاعات پیچیده‌ای که برای رفع نیازهای تصمیم‌گیری اقتصادی مربوط تلقی می‌شود نباید به بهانه مشکل بودن درک آن توسط برخی استفاده‌کنندگان از صورت‌های مالی حذف شود، گرچه این‌گونه اطلاعات نیز باید حتی‌المقدور به گونه‌ای ساده ارائه شود (سروش نیا، 1393).
2-2-6- كيفيت اطلاعات حسابداری
كيفيت گزارشگري مالي از جمله موضوعاتي است كه در سال‌های اخير بخش وسيعي از تحقيقات در مديريت مالي و حسابداري را به خود اختصاص داده است. در اين تحقيقات اثرات كيفيت گزارشگري مالي با استفاده از معيارهاي متفاوت و نيز بر ابعاد مختلف شركت مانند هزينه سرمايه، هزينه بدهي، كارايي سرمایه‌گذاری، بازده سهام، ارزش بازار سهام و … موردبررسی قرار گرفته است. اين اثرات عمدتاً بر مبناي تئوري عدم تقارن اطلاعاتي و رابطه نمايندگي تجزيه و تحلیل‌شده‌اند. عدم تقارن اطلاعاتي به معناي نابرابري اطلاعات بين دو طرف قرارداد است كه موجب به وجود آمدن دو دسته اشخاص آگاه و ناآگاه می‌گردد، عاملي كه بر روابط بين ذينفعان و شركت تأثیر می‌گذارد. ايزلي و اوهارا معتقدند كه شرکت‌ها می‌توانند با استفاده از مقدار، دقت و در كل كيفيت اطلاعات ارائه‌شده به سرمایه‌گذاران عدم تقارن اطلاعاتي موجود را تحت تأثیر قرار دهند(فخاری و تقوی، 1388).
اما معيار كيفيت گزارشگري مالي چيست؟ يكي از مهمترين عناصر در بحث گزارشگري مالي، سود حسابداري بر مبناي فرض تعهدي است. سود حسابداري ابزاري براي فائق آمدن بر مشكلات اندازه‌گیری و ارزيابي مؤسسات در حال تداوم فعاليت است، چرا كه جريانات نقدي داراي مشكلات زمان‌بندی هستند و معيار مناسبي براي عملكرد تلقي نمی‌شوند. عليرغم اين برتري، سود تعهدي كه مبتني بر اصل تحقق و شناسايي درآمد می‌باشد ممكن است با جريانات نقدي واقعي شركت مطابقت نداشته باشد. در حقيقت ميزان تطبيق سود شركت با ميزان جریان‌های نقدي ایجادشده، نشان‌دهنده كيفيت اقلام تعهدي است و كاهش اين تطبيق و كيفيت آن سبب افزايش ريسك اطلاعاتي شركت می‌شود. لذا اختلاف بين سود تعهدي و جريان نقدي به عنوان معيار كيفيت سود و به‌طورکلی تر كيفيت گزارشگري مالي مطرح شده است. در اكثر تحقيقات نيز از كيفيت اقلام تعهدي به عنوان بديل كيفيت گزارشگري مالي استفاده شده است(فخاری و تقوی، 1388).
2-2-7- عوامل مؤثر بر کیفیت اطلاعات حسابداری
بازار سرمایه در سال‌های اخیر سرمایه‌گذاران زیادی را به خود جلب کرده است، سرمایه‌گذارانی که برخی در بازار سرمایه نقش بازدارنده را ایفا کرده و سرمایه خود را از دست داده‌اند. به‌عنوان‌مثال در فاجعه انرون تقریباً ده‌ها میلیارد دلار سرمایه ظرف چند ماه از بین رفت. اما سؤال مطرح‌شده این است که سرمایه‌گذاران چه مبلغی حاضرند بپردازند تا از وقوع مواردی از قبیل انرون جلوگیری شود؟ به عبارت دیگر عوامل تشکیل‌دهنده کیفیت گزارشگری مالی همچون حسابرسی، تخصص اعضای کمیته حسابرسی، مقررات مناسب شرکت‌ها و رعایت آن و همچنین استانداردهای حسابداری مناسب چقدر ارزش دارد؟ فقط بازاری که کارکرد خوبی دارد قادر است برای این سؤالات پاسخی ارائه دهد. وقتی بازار سرمایه کارکرد خوبی داشته باشد سرمایه‌گذاران در نقش حامی قیمت ظاهرشده و برای شرکت‌هایی که گزارشگری مالی آنها قابلیت اتکای (اعتماد) کمتری دارند، نرخ بازده بیشتری طلب می‌کنند (کوهن12، 2002).
کیفیت گزارشگری مالی یک کالای باارزش است. صرف‌نظر از این الزام قانونی وجود دارد یا خیر، یک حسابرسی که بر کیفیت گزارشگری مالی می‌افزاید باارزش بوده و از بُعد هزینه یک حسابرسی خوب، اثربخش است، زیرا هزینه سرمایه را کاهش داده و ثروت سهامداران و اعتبار مدیریت را در دیده سرمایه‌گذاران افزایش می‌دهد. بنابراین شرکت‌ها باید سعی کنند کیفیت گزارشگری مالی را افزایش دهند تا جایی که هزینه نهایی بهبود کیفیت برابر منافع نهایی آن در قالب افزایش ثروت سهامداران شود. ازاین‌رو هزینه حسابرسی باید افزایش یابد و مدیریت ارشد شرکت و اعضای هیئت‌مدیره نیز باید در مورد عملکرد حسابرسان داخلی شرکت بیشتر بدانند تا دین وسیله کیفیت گزارشگری مالی افزایش یابد. در صورت افزایش کیفیت گزارشگری مالی، بازار آن را بی‌مزد نمی‌گذارد و هزینه سرمایه را کاهش می‌دهد(کوهن، 2002).
کیفیت گزارشگری مالی علاوه بر کیفیت حسابرسی و استانداردهای حسابرسی به عوامل دیگری بستگی دارد. استانداردهای حسابداری و حسابرسی منتشره از دور زیبا به نظر می‌رسند، ولی هر فردی که صورت‌های مالی شرکت‌هایی که محافظه‌کارانه عمل نمی‌کنند را تهیه و به‌طور دقیق حسابرسی، بررسی و تجزیه و تحلیل کند، به این نتیجه می‌رسد که حسابداری واقعاً یک پدیده بی‌قاعده است. وضعیت واقعی شرکت به این بستگی دارد که شرکت‌ها و حسابداران آنها استانداردهای حسابداری و حسابرسی را چگونه تفسیر کرده و به کار گیرند. به‌طور خلاصه کیفیت گزارشگری مالی محصول مشترکی از حداقل چهار عامل زیر می‌باشد:
نگرش و انگیزه‌های مدیریت؛
کیفیت حسابرسی؛
تخصص اعضای کمیته حسابرسی؛
استانداردهای حسابداری.
این چهار عامل هر یک به عنوان حلقه اتصال از یک رشته کامل به‌حساب می‌آید و هر یک از این حلقه‌ها که به خوبی عمل نکند، عملکرد رشته را مختل می‌سازد (ثقفی و ابراهیمی، 1388، 36). در این مطالعه، برای اندازه‌گیری کیفیت اطلاعات حسابداری شرکت از معیار کیفیت اقلام استفاده می‌شود. در ادامه مفاهیم مربوط به اقلام تعهدی13 تشریح می‌شود.
2-8- اقلام تعهدی
همان‌گونه که هیئت استانداردهای حسابداری مالی در استاندارد حسابداری شماره 95 بیان می‌دارد جریان‌های نقدی ناشی از فعالیت‌های عملیاتی عموماً شامل آثار نقدی معاملات و سایر رویدادهایی است که تعیین‌کننده سود خالص می‌باشد. با توجه به تعریف فوق چنین استنباط می‌شود که اقلام تعهدی تفاوت بین سود خالص و جریان نقدی عملیاتی است. ازاین‌رو تفکیک سود حسابداری به اجزای نقدی و تعهدی و تأثیر این اجزا بر پیش‌بینی جریان‌های نقدی آتی برای سرمایه‌گذاران حائز اهمیت است(ثقفی و هاشمی، 1383). بر اساس مطالعات واکنش سرمایه‌گذاران به اقلام تعهدی و داده‌های جریان‌های نقدی نسبت به تحلیلگران که فقط از اقلام تعهدی در تصمیم‌گیری‌های خود استفاده می‌کنند، بیشتر است. همچنین واکنش تحلیلگران مالی به اقلام تعهدی و جریان‌های نقدی به دلیل این که اطلاعات فوق نشان‌دهنده توان عملیاتی واحد تجاری بوده و به لحاظ پیش‌بینی پذیری سود و بازده سهام اطلاعات مفیدی ارائه می‌کنند، دقیق تر از واکنش سرمایه‌گذاران است. این دقت نظر تحلیلگران باعث می‌شود که تحلیلگران فوق علاوه بر تحلیل تأثیر اقلام تعهدی و جریان‌های نقدی بر بازده سهام به تحلیل تأثیر اقلام تعهدی و جریان‌های نقدی بر بازده غیرعادی سهام نیز مبادرت نمایند(هریش لیفر و همکاران14، 2009).
2-8-1-

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره گزارشگری مالی، اطلاعات حسابداری، مبانی نظری، اطلاعات مالی Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره افزایش سرمایه، بازده مورد انتظار، مجمع عمومی، نرخ بازده واقعی