منبع پایان نامه ارشد درباره مواد مخدر، مبارزه با مواد مخدر، متادون

دانلود پایان نامه ارشد

را که مسئول از بين بردن مهاجمين به بدن هستند کاهش مي دهند و نيز با کاهش فعاليت آن ها مي توانند سبب رشد سلول هاي سرطاني کاشته شده در بافت هاي طبيعي بدن گردند.98
در انتها بايد اين مطلب را نيز اضافه کرد اين باور که معتاد تا آخر عمر معتاد باقي مي ماند و امکان بازگشت ندارد يکي ديگر از آن باورهاي غلط است بايد دانست که اين بيماري مانند ديگر بيماري ها قابل علاج است و ما بايد ديدگاهمان را نسبت به معتادان عوض کنيم که بازگشت پذير نيستند.99
فصل دوم: درآمدي بر اقسام مواد مخدر و تحليل نظريه هاي اجتماعي گرايش به آن
براي شناخت علمي نسبت به فصل دوم(درآمدي بر اقسام مواد مخدر و تحليل نظريه هاي اجتماعي گرايش به آن)، اين فصل را در دو مبحث تحت عناوين: مبحث نخست: اقسام مواد مخدر و فصل دوم: درآمدي بر اقسام مواد مخدر و تحليل نظريه هاي اجتماعي گرايش به آن؛ به شرح ذيل مي پردازيم.
مبحث نخست: اقسام مواد مخدر
واژه مخدر در لغت اسم فاعل از مصدر تخدير، مي باشد که داراي معاني متعددي است استاد علي اکبر دهخدا در تعريف مواد مخدر مي نويسد: “مواد مخدر با دارويي اطلاق مي شود که سبب بي حسي و سستي گرديده مصرف غالب آن ها موجب اعتياد و دوام استعمال مخدرها موجب بروز نوعي جنون و اختلالات عصبي مي گردد.”100
از نظر دارويي هر ماده اي که با تأثير روي سيستم مرکزي اعصاب قادر به تغييرات جسماني، رواني و رفتاري در انسان باشد مواد مخدر ناميده مي شود و از نظر رواني هر ماده اي که انسان پس از مصرف بدان وابستگي پيدا کند اعم از اين که وابستگي رواني باشد يا جسماني به آن مواد مخدر مي گويند.
در متون انگليسي از لفظ “دراگ”101 استفاده مي کنند ولي بايد توجه داشت که اين لفظ مطلقي است که مي تواند کليه چيزهايي را که به عنوان دارو است در برگيرد اعم از آن که قانوني و مجاز باشند يا غير قانوني و غير مجاز. فرهنگ انگليسي آکسفورد اين لفظ را به يک ماده آلي يا غير آلي پزشکي که ساده و اصلي باشد و في نفسه يا به عنوان يک عنصر در پزشکي مورد مصرف قرار گيرد يا يک مخدر يا افيون تعريف کرده است. در مقابل اين عبارت معني تفصيلي نيز دارد و به ماده اي اطلاق مي شود که اگر بلعيده شود، استنشاق شود يا به بدن تزريق شود ايجاد خواب آلودگي، گيجي يا بي هوشي و يا خواب مي نمايد.
آن چيز که در عامه از کلمات مخدر و مواد مخدر استنباط مي گردد کليه داروهايي که به نحوي اعتيادآور باشد اطلاق مي شود. به عبارت ديگر کليه داروهايي که مصرف آن ها باعث اعتياد گردد اعم از اين که سستي زا، شورانگيز، وهم آور يا مسکن و خواب آور باشند از نظر فرهنگ عامه مخدر محسوب مي شوند.102
به طور کلي مواد مخدر به موادي گفته مي شود که مصرف آن ها در انسان حالاتي غير عادي ايجاد نمايد اين حالات که عموماً لذت بخش هستند به صورت موقت و کاذب ايجاد مي گردد بروز همين حالات و کيف و لذت پس از اولين مصرف که در بعضي موارد فقط به علت کنجکاوي مبادرت به آن مي گردد باعث تداوم مصرف و اعتياد مي شود.
اگر چه در عرف و حتي نص قوانين موجود آن دسته از موادي که مصرف آن ها وابستگي جسمي و رواني ايجاد مي کند و توليد و معامله و مصرف آن جرم است اعم از ترياک و ساير مواد مخدر ناميده مي شود با وجود اين در اصل فقط ترياک و ساير مواد حاصل از آن همانند سوخته ترياک، شيره مطبوخ ترياک، مرفين، کدئين و همچنين هروئين که در آزمايشگاه از ترکيب مرفين با مواد شيميايي خاص به دست مي آيد مخدرند و در مصرف کنندگان اثر تخديري نشئگي و کيف و سرانجام سستي و رخوت ايجاد مي نمايند و حشيش “گراس، ماري جوانا”، چرس و بنگ که از فراورده هاي گياه شاهدانه اند و نيز ال اس دي که در آزمايشگاه توليد مي شود در قانون در زمره مواد مخدر قرار گرفته اند در حالي که عملاً مخدر نبوده بلکه روانگردان يا به عبارتي ديگر توهم زا بوده اثرات سوء آن ها روي سيستم اعصاب و عکس العمل بدن در مقابل مصرف اين قبيل مواد کاملاً با مواد مخدر واقعي يعني ترياک و مشتقات آن متفاوت است کوکائين نيز که محصول درخت کوکاست و در قوانين جاري در شمار مواد مخدر قرار گرفته در اصل مخدر نيست بلکه توان افزا است.103 قانونگذار تقسيم بندي ديگري را در فهرست مواد نموده مصوب 2/5/1388 هيأت وزيران با اصلاحات بعدي ذکر نموده است که بر اساس ماده يک فهرست مواد مخدر از نظر قانون اصلاح منع کشت خشخاش و استعمال ترياک مصوب 31 خرداد 1338 و با توجه به ماده يک قانون مزبور و تبصره يک ذيل آن مواد مخدر به دو دسته تقسيم و تفکيک مي شود: دسته اول: مواد افيوني و حشيش و مشابهين آن دسته دوم : ساير … مخدر در اين قانون تفاوتي بين مواد مخدر صنعتي و يا به دست آمده از راه طبيعي وجود ندارد و تمامي مواد مخدر اين فهرست طبق ماده 2 فهرست يکسان تلقي مي گردد. که در دسته اول موادي چون ترياک، سوخته ترياک، شيره مطبوخ، … جوهر نگاري (سوخته شيره)، بنگ، بنگاب (دوغ دحدت)، چرس(حشيش) قرار مي گيرند. و طبق ماده 6 اين فهرست دسته دوم مواد مخدر خود به دو گروه تقسيم مي شوند: الف) مواد مخدري که شکل خام و املاح و استحصالات آن از نظر قانون يکسان مي باشند و شامل موادي چون: مرفين و استحصالات ترياک که بيش از 20 درصد مرفين باشد، دي استيل مرفين، تبائين، ذرومرفين، الکسي مرفون و … است. ب) مواد مخدري که فقط شکل خام و املاح آن مخدر شناخته مي شود ولي استحصالات آن مشمول قانون نمي گردد.104
هر چند برخي محققين عقيده دارند که به کار بردن عنوان مواد اعتياد آور براي تمامي مواد مناسب تر از عنوان مواد مخدر است اما نظر به اين که در عرف متداول و تقسيم بندي هاي کتب مختلف و عناوين متعدد قانوني از جمله قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر مصوبه مجمع تشخيص مصلحت نظام و اصلاحي اين قانون مصوبه 1389 از اصطلاح مواد مخدر استفاده شده است که تقريب به ذهن نيز مي باشد لذا در اين مجال نگارنده نيز از اصطلاح مواد مخدر به جاي مواد اعتياد آور استفاده مي کند.
در واقع هدف از آشنايي با انواع مواد مخدر و آثار آن ها افزايش توانايي در شناسايي مبتلايان احتمالي به مصرف مواد مخدر در محيط زندگي مي باشد مواد مخدر مورد سوء مصرف انواع زيادي دارد که ممکن است طبيعي بوده از ريشه ساقه برگ يا ميوه برخي گياهان خاص به دست آيد مانند ترياک کوکائين، حشيش و … يا مصنوعي بوده در آزمايشگاه توليد گردد مانند ال اس دي و آمفتامين و غيره در مجموع اين مواد به سه دسته تقسيم مي شوند: 1 ـ مواد سستي زا 2ـ مواد تحريک زا 3 ـ مواد توهم زا که هر يک به تفصيل مورد بررسي قرار مي گيرد.
در مجموع مبحث اقسام مواد مخدر را در سه گفتار تحت عناوين:گفتار نخست: مواد سستي زا، گفتار دوم: مواد تحريک زا و گفتار سوم: مواد توهم زا به شرح ذيل انجام مي دهيم.
گفتار نخست: مواد سستي زا
مواد سستي زا يا افيون ها خود به دو دسته طبيعي شامل (ترياک و مشتقات اوليه آن و سوخته شيره، مرفين، هروئين و کدئين) و صنعتي شامل (متادون، نورمتادون پتدين، باربيتوراتها و برخي مسکن ها مانند واليوم، ليربوم و … ) تقسيم مي شوند.105
افيون ها گروهي از خواب آورها هستند که از گياه خشخاش مشتق مي شوند و يا ترکيبات صنعتي که از لحاظ شيميايي شبيه آن هستند. سومري هاي قديم اين نام را بدان داده اند معني آن “گياه خوشي” است. افيون کاربرد پزشکي عمده اي در تسکين درديابي درد دارند به نظر مي رسد که اين افيون ها مراکز مغز را که تنظم کننده احساس لذت و درد هستند را تحريک مي کند.106

الف: ترياک
قديمي ترين و مشهورترين ماده مخدر که اصل آن از کلمه يوناني “تريا” است از گياه خشخاش به دست مي آيد. اين گياه 2500 قبل در منطقه مديترانه کشت مي شده است. خشخاش بوته اي است يک ساله که در مناطق معتدل مي رويد داراي گل هاي زيبايي به رنگ قرمز تيره است. در اواخر ماه دوم بهار گل ها به کپسولي به رنگ سبز تيره به نام “گرز خشخاش” که به “گرز شيطان” هم معروف است تبديل مي گردد. کپسول ها پس از مدت کمي روي به زردي مي گذارند و در اين هنگام که اواخر بهار يا اوايل تابستان است به روش خاصي مبادرت به تيغ زدن آن ها مي نمايند. از محل شکاف ها شيره اي خارج مي شود که قبل از طلوع آفتاب و با کاردک جمع آوري مي نمايند. اين ماده شيره خام يا “شيره ترياک” نام دارد. شيره ترياک را به وسيله مالش دادن، حراردت دادن يا در مقابل آفتاب گذاشتن به صورت خميري سفت و قهوه اي در آورده به آن ترياک مي گويند که در غلظت و رطوبت هاي مختلف به نسبت داراي مرفين است.107
ترياک داراي بوي تند و طعم تلخ و مسموم کننده است.108
داراي اثر نشئه زا و تخفيف دريافت هاي حسي است اين ماده باعث ايجاد حس پرواز نيز مي شود.109 اين ماده در اغلب جوامع به ويژه کشورهاي آسيايي و آفريقايي به وسيله افراد مسن مصرف مي شود.110
الف)ترياک و مشتقات آن
ترياک و مشتقات آن بعضاً مصارف پزشکي و درماني دارند ولي عملاً از آن ها استفاده نادرست مي شود. نگارنده در بسياري از موارد شاهد کودکان معتادي بوده که دچار بزهکاري شده اند و تنها گناه ايشان اين بوده که والدين ايشان در زمان نوزادي جهت تسکين دردهاي نوزادي يا سرماخوردگي و مواردي از اين قبيل اقدام به خوراندن سوخته ترياک و مواد مخدر ديگر به نوزاد کرده يا اصطلاحاً اقدام به “دود دادن” آن ها نموده اند که منجر به اعتياد کودک شده است و يا از موارد نادرست ديگر مي توان به مصرف خودسرانه خواب آورها، آرام بخش ها و … بدون تجويز پزشک و بدون رعايت دز دارو اشاره کرد. مدتي که براي معتاد شدن به ترياک لازم است ثابت نيست به طور کلي استعمال مرتب يک ماه براي اعتياد کافي است.111
ترياک را با وسايلي از قبيل وافور، قليان، قلقلي يا سيخ و سنگ تدفين مي کنند (دود آن را استنشاق مي نمايند) يا به صورت قرص يا محلول در چاي مي خورند.112 وافور از آلات مخصوصه استعمال محسوب شده و نگه داري آن نيز در ماده 20 قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر جرم انگاري شده است البته هر چند اين ماده عموماً و عرفاً با سيم و سنجاق که جزو آلات غير مخصوصه مي باشد مصرف مي گردد لکن اداره کل حقوق قوه قضائيه در نظريه مشورتي شماره 7252/7-27/10/1377 اظهار مي دارد که مقصود از آلات و ادوات استعمال مواد مخدر آلات و ادواتي است که عرفاً مخصوص استعمال مواد مخدر است نه سيم و سنجاق که موارد استعمال ديگري هم دارد. به علاوه فروش و ساخت و توزيع اين مواد در ماده 4 و نگه داري و خريد و حمل و اخفاي آن در ماده 5 قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 17/8/1376مجمع تشخيص مصلحت نظام جرم انگاري شده و حسب ميزان مواد مخدر داراي مجازات هاي جريمه نقدي، شلاق يا حبس و در موارد شديد مجازات مصادره اموال به استثناء هزينه تأمين زندگي متعارف براي خانواده و اعدام را به دنبال خواهد داشت البته در اصلاحيه جديد قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1389 به جاي عبارت مصادره اموال به استثناء هزينه تأمين زندگي متعارف براي خانواده محکوم عبارت “مصادره اموال ناشي از همان جرم” جايگزين شده است که به نظر نگارنده با توجه به تبديل لفظ مطلق اموال در قانون قديم به لفظ مقيد ” اموال ناشي از همان جرم” اين نوع تقنين جديد به عدالت نزديک تر مي باشد چرا که مجازات (مصادره اموال) بايد متناسب با ميزان درآمد ناشي از جزم باشد. به عقيده برخي جرم شناسان از جمله بکاريا نيز ميان جرايم و مجازات ها بايد تناسبي برقرار باشد.113 و ساير عوايد اموالي که متهم به طرز مشروع و قانوني کسب نموده است بايد مصون از تعرض قرار گيرد.114 چرا که علي الخصوص مطابق اصل 22 قانون اساسي جان، مال و … مردم از تعرض مصون مي باشد و تعرض به اين مقوله ولو با مستمسک قانوني بدون توجيه عقلاني صحيح به نظر نمي رسد.
ب: مرفين
مرفين از کلمه مورفئوس خداي خواب يا رؤياي يونان باستان مشتق شده است. مرفين به هنگام جنگ داخلي آمريکا معرفي شد. وابستگي فيزيولوژيکي مرفين به عنوان بيماري سرباز شناخته شده است چون آزادانه براي از بين بردن دردهاي

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره مواد مخدر، اوقات فراغت، مصرف مواد Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره مواد مخدر، مبارزه با مواد مخدر، زنان معتاد