منبع پایان نامه ارشد درباره صائب تبریزی، ادب فارسی، شعر فارسی، دانشگاه آزاد اسلامی

دانلود پایان نامه ارشد

ه است…………………………………………………………………………………………………..112
4-2-69-دنیا جای کاسه لیسیدن است………………………………………………………………………………..112
4-2-70-جهان چون کنج قفس است، قفسی پر وحشت………………………………………………………112
4-2-71-دنیا چون کاه است……………………………………………………………………………………………..113
4-2-72-دنیا چون کوزه است…………………………………………………………………………………………..114
4-2-73-دنیا چون گنج است……………………………………………………………………………………………114
4-2-74-جهان چون کشتی است………………………………………………………………………………………115
4-2-75-جهان چون کتاب است……………………………………………………………………………………….115
4-2-76-جهان چون گلشن است………………………………………………………………………………………116
4-2-77-جهان چون گلستان است…………………………………………………………………………………….116
4-2-78-دنیا چون شهر است……………………………………………………………………………………………116
4-2-79-دنیا مادر است……………………………………………………………………………………………………117
4-2-80-جهان معموره است که جای اقامت نیست……………………………………………………………..117
4-2-81-جهان مشت گل است…………………………………………………………………………………………118
4-2-82-جهان مزرعه ویران است……………………………………………………………………………………..118
4-2-83-جهان چون مرده است………………………………………………………………………………………..118
4-2-84-دنیا خسیس چون نی خشک بی شکر است……………………………………………………………119
4-2-85-تلخ و شور جهان به نوال تشبیه شده است…………………………………………………………….119
4-2-86-جهان چون نوبهار است………………………………………………………………………………………119
4-2-87-جهان نامرد است………………………………………………………………………………………………..119
4-2-88-جهان جای نوش است که دارای نیش بسیار است………………………………………………….120
4-2-89 -جهان وحشت سراست………………………………………………………………………………………120
4-2-90-نگاه رمانتیک به دنیا و تمثیل های آن…………………………………………………………………….122
4-2-91-سایر موارد………………………………………………………………………………………………..151-123
فصل پنجم :جمع بندی و نتیجه گیری و ارائه پیشنهادها………………………………………………………..152
5-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………153
5-2- خلاصه تحقیق………………………………………………………………………………………………………..153
5-3- خلاصه یافته های تحقیق………………………………………………………………………………………….153
5-4- بحث و نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………..153
5-5- نتیجه گیری کلی……………………………………………………………………………………………………..154
5-6-پیشنهادهای تحقیق……………………………………………………………………………………………………155
5-6-1-پیشنهادهای کاربردی…………………………………………………………………………………………….155
5-6-2-پیشنهادهای پژوهشی……………………………………………………………………………………………155
فهرست منابع و مآخذ……………………………………………………………………………………………………….156
پیوست ها……………………………………………………………………………………………………………………….159

فصل اول
کلیات طرح تحقیق

1-1- مقدمه
دنیایی که ما در آن زندگی می کنیم با همه فرازها و فرودهایی که برای بشر امروز به وجود آورده است در نگاه هر کس نسبت به آن فرق می کند. آدمی در توقفی که در منزل گاه دنیا دارد در پی آن است چیزهایی را از عبرت و ثروت و علم و آگاهی در آن بدست آورد. در این میان عده ای با دیدی حقیقی و اخلاقی به آن می نگرند و عده ای دنیوی به آن. تا جایی که در قرآن کریم 115 مرتبه کلمه «دنیا» بکار رفته است. حتی ائمه معصومین علیه السلام نیز در این باره روایاتی را ایراد فرموده اند و در میان شاعران نیز در هر دوره نسبت به دنیا پیرامون خود نگاه خاصی داشته اند و این نوع نگاه خاص خود را در شعر بروز داده اند. صائب تبریزی بزرگترین شاعر سبک هندی است که مضامین نو به صورتی گسترده و با بسامد بالا در شعر وی وجود دارد شعری که حامل حکمتی ویژه است. به عبارتی صائب با دیدی حکیمانه شاهد اوضاع جهان است، او به تماشای جهان و تفریح دنیا آمده است و درین تماشا، دیدنیهای طبیعت را با برخی از مفاهیم و مضامین موجود در زندگی انسان برابر می نهد.
1-2- بیان مسأله
در میان بزرگان شعر فارسی شاعرانی هستند که حتی با گذشت سالیان دراز، هنوز سایه آنها بر شعر و ادب فارسی گسترده است، و هر کدام از این شاعران در هر دوره با دیدی خاص دنیای خود را توصیف کرده تا جایی که محتوای هر اثر ادبی نیز بازتابی از نگرش و تجارب ویژه شاعر از دنیای پیرامون خود است.
به طور مثال عده ای با دید افلاکی و حقیقی به آن می نگرند. و عده ای با دید مجازی و دنیوی به آن نگاه می کنند. مثلاً اگر شاعر سبک خراسانی دنیای اطراف خود را شاد و خودش را برخوردار از تنعمات دنیوی می داند، شاعر سبک هندی با دیدی حکیمانه به آن می نگرد. در این میان صائب تبریزی بزرگترین شاعر سبک هندی به علت مضامین نو در شعر خود معیارهای زیبا شناختی جدیدی را مبنای آفرینش آثار خود کرده است. صائب به تفریح و تماشای دنیا آمده است و آن را با تصویری محسوس و در دسترس پیوند می دهد؛ پیوندی که محصول آن عبرت و گاهی پند و اندرز و میوه ی آن حکمت است. غالب مضامین او بازتاب اندیشه و سایه تأملات روحی اوست. از مواردی که این تفاوت در آن دیده می شود و شأن او را بالا می برد ابیات بی شماری است که درباره دنیا و جهان هستی و ویژگیهای آن سروده و در دیوان وی پراکنده است و دریافت او را از زندگی نشان می دهد، در این پژوهش سعی بر آن است که دیدگاه صائب را در مورد دنیا مورد بررسی قرار دهیم.
1-3- سابقه و ضرورت انجام تحقیق
با بررسی های انجام شده در میان پژوهشهای ادبی که در سالهای گذشته انجام شده تنها پژوهشی که در این باره صورت گرفته «تصاویر شاعرانه دنیا در قصاید ناصرخسرو قبادیانی» است که توسط آقای رضا نظری در دانشگاه آزاد اسلامی واحد جیرفت به استاد راهنمایی دکتر حمید طبسی صورت گرفته است.
بنابراین این ضرورت را می طلبد که در مورد دنیا پژوهشهای بیشتری صورت گیرد و در میان شاعران بزرگی که در شعر آنان مضامین نو و تازه در بسامد بالا وجود دارد صائب تبریزی است که از این مضمون در شعر خود بسیار استفاده کرده است. در این پژوهش قصد بر آن است یکی از مضامینی که شاعر اثر خود را در آن بوجود آورده و دیدگاه او را در مورد دنیا مورد بررسی قرار دهیم، شاید با انجام این تحقیق یکی از موضوعاتی را که در لابه لای آثار یکی از بزرگان ادب فارسی مکنون مانده استخراج و مورد بررسی قرار دهیم.
1-4- اهداف تحقیق
1-4-1- هدف کلی
بررسی و تحلیل بخشی از غزلیات صائب و استخراج یکی از هزاران مضمونی که در میان ابیات و سروده های این شاعر پر آوازه ایران قرار دارد و تطابق آن با فرمایشات حضرت علی (ع) در نهج البلاغه.
1-4-2- اهداف اختصاصی
استخراج تمثیلات دنیایی در غزلیات صائب تبریزی و در اختیار قرار دادن این یافته ها برای علاقه مندان به ادب فارسی.
1-5- فرضیه های تحقیق
1- دیدگاه صائب در مورد دنیا چگونه است؟ و دیدگاه او تا چه اندازه برگرفته از معرفت دینی اوست؟
2- صائب چه تمثیلاتی را درباره دنیا به کار برده است؟
3- در تمثیل هایی که از دنیا در شعر خود استفاده کرده چه هدفی را دنبال می کند؟
1-6- پیش فرضهای تحقیق
صائب نسبت به جهانی که همه چیز آن در حال دگرگونی و تغییر است دیدی منفی دارد، انگار که از بودن در آن ناراحت است و این ناراحتی از جهان را می توان در غزلیات او به خوبی دید و آن را درک کرد زمانی جهان را غم کده و در جایی آن را خانه مصیبت و گاهی هم آن را خاکدان می داند. در دید صائب جهان هستی سایه ای بیش نیست و آن هم انعکاسی از جمال ازلی. هر چه هست اوست و عالم امکان و جهان جز مظهر ذات یگانه چیزی نیست. آدمی بیش از سایر موجودات از این فیض بهره گرفته است اگر از تعلقات مادی برهد و از خود بیرون شود یعنی از چسبندگی ماهیت تاریک جهان نجات یابد به جایگاه اصلی خود می پیوندد(دشتی،1-90) و در این میان از تمثیلاتی برای بیان هدف خود به مخاطب استفاده می کند که برای مخاطب قابل فهم و لمس باشد و بیشتر هدف او از این کار پند و اندرز به خواننده است.

1-7- محدودیت های تحقیق
دسترسی به منابعی که بتوان صائب و شعر او را بیشتر به ادب دوستان شناساند میسر نبود و امکان استفاده از پایان نامه هایی که در مورد صائب در دانشگاه های بزرگ انجام گرفته بود امکان پذیر نبود.
1-8- تعریف واژه ها
1-8-1-صائب تبریزی
میرزا محمدعلی، پسر میرزا عبدالرحیم تبریزی اصفهانی معروف به صائب از استادان بزرگ شعر فارسی در عهد صفوی است. او از شاعران مشهور سده هشتم و آغاز سده نهم هجری است. خاندان او تبریزی بوده ولی ولادت او در اصفهان بوده است و گاهی او را اصفهانی نیز دانسته اند در حالی که شاعر انتساب خود را به تبریز فراموش نکرده است:
صائب از خـاک پـاک تبریز است هست سعـدی گـر از گل شیراز
صائب دانش های ادبی و عقلی را نزد استادان زمان آن شهر و خط را از عموی خود شمس الدین تبریزی معروف به «شیرین قلم» آموخت.
صائب از شاعرانی است که در عهد و زمان خود در هند، ایران و رم شهرت بسیار داشت و این شهرت و نام آوری بیشتر به سبب سبک نو و توانایی کم نظیرش در شعر بوده است، و این امر باعث آن شده بود که در هند و ایران محفلش محل اجتماع ادیبان و شاعران و یا نوآموزانی و بزرگانی از طبقات مختلف بود.
کلیات اشعار صائب شامل قصیده، غزل و مثنوی است. و سخن شناسان از این میان تنها غزلیات او را ستوده اند که قسمت اصلی دیوانش را در بر می گیرد.
روش و شیوه

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره نهج البلاغه، صائب تبریزی، آیات و روایات، رفاه اقتصادی Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره نهج البلاغه، صائب تبریزی، قرآن کریم، حضرت محمد (ص)