منبع پایان نامه ارشد درباره حقوق و دستمزد، دارایی ها، بهای تمام شده

دانلود پایان نامه ارشد

هزینه واحد (Unite cost) است ، که دلیل آن تاثیر هزینه های ثابت در ساختار هزینه ای واحد اجرایی است. برای مثال در این زمینه می توان به استفاده کوتاه مدت از ظرفیت های عاطل اشاره کرد. در مواقعی که قیمت محصول توسط دولت تعیین می شود ، در تعیین قیمت باید عواملی چون ارزیابی هزینه تولید ، قیمت های بازار و کارایی تولید در نظر گرفته شود(کردبچه 1382).
نقاط ضعف و قوت هزینه یابی بر مبنای فعالیت
کوپر و کپلن (1992)مزایای سامانه بها یابی بر مبنای فعالیت را در این می دانند که هزینه های محصول براساس منابع استفاده شده اندازه گیری می شود و منابعی که در سازمان از آن استفاده نمی شود، از هزینه های محصول جدا و تحت عنوان « ظرفیت بلا استفاده » شناسایی می شود. این موضوع در هنگام تخصیص بهتر منابع و کاهش هزینه ها مورد استفاده قرار می گیرد( 45).
اما در عین حال بها یابی بر مبنای فعالیت رویکردی بلند مدت دارد که در آن « هزینه منابع » به کار رفته به محصولات ردیابی می شود.اغلب هزینه ها متغیر فرض می شوند و بنابراین مطابق با سطح ستانده تغییر می کنند.در کوتاه مدت،موسسه هزینه های ثابت بسیاری از قبل دستمزد، اجاره، استهلاک و غیره دارد. شرکت این گونه هزینه ها را در شرایط تولید یا توقف، متحمل خواهد شد. در نتیجه، سامانه بها یابی بر مبنای فعالیت ممکن است اطلاعات نادرستی در رابطه با تصمیمات کوتاه مدت به علت عدم انعکاس هزینه های واقعی ارائه کند. ضعف دیگر این روش، در نظر نگرفتن محدودیت های سامانه در تحلیل هزینه هاست. در کوتاه مدت ظرفیت تمام هزینه ها ثابت فرض می شود اما بها یابی بر مبنای فعالیت با نادیده گرفتن این موضوع،« هزینه فرصت»استفاده از منابع محدود ( که در معرض تنگنا قرار دارند) را در نظر نمی گیرد( 45).
محاسبه هزینه های تمام شده در یک بیمارستان
در دنیای اقتصادی که محدودیت منابع وجود دارد ، استقرار سیستم حسابداری بهای تمام شده ، بخصوص در مراکز بهداشتی درمانی که واحدهای صفی هستند ، اجتناب ناپذیر است ، گرچه این امر به دلایل متعدد ، تاکنون در ناظم درمانی کشور صورت نگرفته است. در صورت استقرار سیستم بهای تمام شده در بیمارستان ها و مراکز بهداشتی درمانی ، همواره خواهیم توانست به سوالات زیر پاسخ دهیم :
1. کدام یک از بخش های بیمارستان یا واحد سیستم شبکه از هزینه بیشتری برخوردار است؟
2. هزینه واحد خدمت ارائه شده در بیمارستان یا واحد سیستم شبکه چه میزان است؟
3. در مقایسه بین دو واحد درمانی یا بیمارستان ، کارایی کدامیک بیشتر است؟
4. آیا مدیریت در توزیع و مصرف منابع به درستی عمل نموده است؟
5. چه بخشی از هزینه های ثابت ، قابل حذف و یا جایگزینی است؟
و ده ها سوال تخصصی دیگر ، به میزان قابل توجهی در برنامه ریزی ، کنترل و تصمیم گیری های مدیریتی موثر می باشند(ابوالحلاج 1379).
بنیادی ترین اطلاعات و داده های مالی مورد نیاز برای یک مدیر بیمارستمان ، هزینه های تخصیص یافته به واحدهای هزینه (یک برنامه یا یک بخش داخل بیمارستان) و هزیه واحد خدمات بیمارستانی است(خداد حسینی و همکاران 1390). در این بخش ، چگونگی تخصیص هزینه ها به واحدهای هزینه و نحوه محاسبه هزینه های واحد را توضیح خواهیم داد. برای این منظور ، مراحل زیر را طی خواهیم نمود:
مرحله اول : تعریف محصول نهایی هزینه یابی
برای هر واحد هزینه نهایی ، بایستی واحد ستاده تعریف شود (مثلا روز بستری ، پذیرش ، ویزیت). برای مراقبت بستری ، معمولا روزهای بستری یا تعداد پذیرش ملاک عمل قرار می گیرند. برای مراقبت های سرپایی ، تعداد ویزیت ها ، واحد ستاده محسوب می شود. همین طور ، طیف وسیعی از دیگر انواع واحدهای هزینه مورد استفاده قرار می گیرند(ابوالحلاج 1379).
مرحله دوم : تعریف واحدهای هزینه
گام بعدی در محاسبه هزینه های واحد ، تعیین واحدهای فعالیت در بیمارستان است که هزینه های مستقیم و غیرمستقیم به آنها تخصیص داده می شود. عمده ترین هزینه های مستقیمی اغلب بخش ها و دپارتمان ها را حقوق و دستمزد ، تدارکات و ملزومات و دیگر چیزها (از قبیل خدمات خریداری شده ، ایاب و ذهاب و اجاره ها) تشکیل می دهد. هزینه های غیرمستقیم ، استهلاک و هزینه های تخصیص یافته از دیگر دپارتمان ها را در بر می گیرد(ابوالحلاج 1379).
از دیدگاه مدیریتی ، واحدهای هزینه می توانند بر اساس ماهیت کار و وظایف خود ، شناسایی و متمایز گردند ، مانند مراقبت بیمار ، مراقبت کلینیکی (واسطه یا میانی) و واحدهای بالاسری(ابوالحلاج 1379).
الف. مراقبت های بیمار (خدمات نهایی):
این واحدها هزینه ، مسئول ارائه خدمات مستقیم به بیمارند ، نظیر بخش ها یا واحدهای مراقبت بستری به عنوان یک کل ، یا واحد مراقبت های سرپایی(ابوالحلاج 1379).
ب. واسطه (خدمات میانی) : این واحدهای هزینه ، خدمات پشتیبانی را برای حمایت از واحدهای مراقبت بیماران ارائه می دهند ، اما در عین حال ، به عنوان دپارتمان های جداگانه و مستقل سازمان دهی می شوند. آزمایشگاه ، داروخانه و رادیولوژی ، مثال هایی در این زمینه به شمار می روند(ابوالحلاج 1379).
ج. بالاسری (خدمت سرباری) :
این واحدهای هزینه ، خدمات حمایتی بالاسری را هم برای واحدهای مراقبت بیمار و هم برای واحدهای هزینه واسطه فراهم می کنند. دپارتمان های امور مالی ، تغذیه و انتظامات از مصادیق دپارتمان های بالاسری به شمار می روند(ابوالحلاج 1379).
در تمام واحدهای فوق ، هزینه هایی صورت گرفته و لازم است هزینه های مربوطه را از طبقه بندی هزینه ها ، که به صورت کلی در گزارش مالی بیمارستان تهیه گردیده است ، استخراج نموده و به واحد مربوطه تخصیص د اد. در یک چنین انتقالی ، لازم خواهد بود که از یک سری شاخص های اندازه گیری استفاده نماییم. به طور مثال ، هزینه برق در بیمارستان به صورت کلی انجام می شود و نمی توان تشخیص داد که به تفکیک در واحد آشپزخانه ، بخش ها ، نگهبانی و غیره چه میزان برق مصرف شده است ، مگر آن که ، در هر یک از واحدهای مزبور یک کنتور جداگانه ، جهت تعیین مصرف برق نصب شود و این کار نه منطقی است و نه اقتصادی. از این رو ، کل هزینه را می توان بر اساس شاخص زیربنا ، به واحدهای مربوطه تسهیم نموده و سهم هر واحد را مشخص کرد و با هزینه دستمزد را بر اساس تعداد و پرسنلی که در هر واحد اشتغال دارند ، تعیین نمود و در نهایت ، کل به دست آمده را به واحدهای نهایی تقسیم نمود و در صورتی که آمار بیماران ترخیص شده را بر حسب مدت زمان بستری داشته باشیم ، کل هزینه را به واحد خدمت ارائه شده نیز می توان تسهیم نمود (ابوالحلاج 1379).
مرحله سوم : شناسایی کل هزینه برای هر یک از منابع
الف. حقوق و دستمزد : برای محاسبه کل هزینه دستمزد و حقوق ، در شرایط ایده آل باید مبالغ واقعی حقوق و دستمزد پرداخت شده به کارکنان بیمارستان مورد استفاده قرار گیرد. در مواردی که کارکنان حقوق خود را از وزارت بهداشت یا وزارت خدمات عمومی دریافت می کنند ، بیمارستان می تواند به طور مستقیم به داده های حقوق و دستمزد دسترسی داشته باشد(ابوالحلاج 1379).
در مواردی افراد ممکن است در بیش از یک بیمارستان مشغول فعالیت باشند و لذا ، بیش از یک حقوق دریافت کنند. در این حالت ، سهم مدت زمانی که توسط آنها در هر بیمارستان صرف می شود باید تعیین و مطابق آن عمل شود. به عنوان مثال ، اگر یک پرسنل بیمارستان چهار روز در هفته در بیمارستان مورد نظر و یک روز در هفته در جای دیگر کار کند ، بایستی فقط 80% از حقوق و دستمزد او را در محاسبات خود برای بیمارستان مذکور منظور نماییم و 20% باقی مانده ، به عهده واحد دیگر خواهد بود. چنین تجزیه و تحلیلی ، درمورد مزایای جانبی نیز قابل استفاده است(ابوالحلاج 1379).
ب. مزایای جانبی : چنین هزینه هایی که به عنوان بخشی از مزایای شغلی به پرسنل پرداخت می گردد ، باید به عنوان جزئی از هزینه های کل حقوق و مزایای منظور شود ، اعم از این که این مزایا توسط بیمارستان و یا توسط صندوق های بخش دولتی که توسط وزارت بهداشت اداره می شوند ، پرداخت گردد. پاداش های پزشکان و سهم کارکنان از عواید ، نمونه هایی از این مزایا محسوب می شوند(ابوالحلاج 1379).
برای به دست آوردن تصویری دقیق و جامع از هزینه های پرسنلی یک بیمارستان ، نه تنها آگاهی از هزینه دستمزدها و مزایای جانبی پرداخت شده ، بلکه «هزینه های غیرنقدی» (مانند دستمزدهای پرداخت ندشه یا کار داوطلبانه) نیز برای اهداف برنامه ریزی ممکن است مورد نیاز باشد(ابوالحلاج 1379).
ج. اقلام اهدایی : معمولا زمانی که ملزومات و تجهیزات از طرف اهداکنندگان خارجی تامین شود ، در دفاتر هزینه بیمارستان ثبت نمی شود ، بیمارستان ها یا بخش هایی که اقلام اهدایی بیشتری دارند ، کارآمدترین و پربازده تر به خواهد رسید ، حتی اگر کارایی واقعی آنها ، هم سطح دیگر بخش ها یا بیمارستان ها باشد. چنین اقلامی می توانند سهم عمده ای در منابع بیمارستانی داشته باشند(ابوالحلاج 1379).
د. مخارج وزارت بهداشت: در بسیاری از کشورها ، وزارت بهداشت مستقیما هزینه بعضی منابع مورد استفاده بیمارستان ها را پرداخت می کنند ، مانند هزینه لوازم التحریر ، نگهداری خودروها ، حقوق و دستمزد. در چنین حالتی ، فقط بایستی منابع تخصیص یافته به ردیف اقلام هزینه مربوط افزوده شوند(ابوالحلاج 1379).
هـ . داروها : بعضی از اوقات ، اطلاعات مربوط به هزینه های دارویی و دیگر ملزومات مصرفی پزشکی ، از طریق حساب های خود بیمارستان یا حساب های وزارت بهداشت قابل دسترسی نیست. به عنوان مثال ، در بعضی از کشورها ، دارو توسط یک بنگاه مرکزی دولتی خریداری و در اختیار بیمارستان یا وزارت بهداشت قرار داده می شد ، بدون آن که ، در بودجه بیمارستان یا وزارت بهداشت اثری از آن به چشم بخورد. در چنین مواردی ، دسترسی به پرونده های ان بنگاه ، برای سفارش و دریافت دارو از سوی دپارتمان موجود در هر بیمارستان را ثبت کند ، اطلاعات فراهم آمده ازاین طریق ، در مراحل بعدی تحلیل هزینه با اهمیت است و در هر گونه نقل وانتقال اطلاعات و داده ها ، باید منظور شود(ابوالحلاج 1379).
و. سوخت : اگر پرونده و گزارش هزینه سوخت در دسترس نباشد ، برآورد هزینه آن به طور مستقیم شاید امکان پذیر باشد. بعضی بیمارستان ها مسافت طی شده توسط هر وسیله نقلیه را در هر ماموریت اندازه گیری می کنند. با برآورد مسافت طی شده به ازای هر واحد سوخت (مثلا کیلومتر به ازای هر لیتر) می توان کل سوخت مصرف شده را در یک دوره زمانی دقیق تر محاسبه کرد. در مقابل هزینه سوخت می تواند با ارزش گذاری میزان مصرف سوخت بر اساس قیمت خرده فروشی محل به ازای هر لیتر ، برآورد و محاسبه شود(ابوالحلاج 1379).
همین طور ، اگر ارقام هزینه مروبط به ژنراتورها و دیگر تجهیزات بیمارستان نیز در دسترس نباشد ، در این صورت ، هزینه ها می تواند با استفاده از اطلاعات مربوط به دفعات استفاده از تجهیزات ، میزان سوخت مصرفی آن و قیمت هر واحد سوخت برآورد شوند(ابوالحلاج 1379).
ز. نگهداری : در بعضی از کشورها ، پرسنل مسئول نگهداری بیمارستان های دولتی توسط وزارت بهداشت و نه توسط خود بیمارستان ها ، به کار گرفته می شوند. این ممکن است هزینه واقعی عملیاتی بیمارستان را کمتر از مقدار واقعی برآورد کند. ساده ترین راه برآورد هزینه نگهداری بیمارستان می تواند تعیین سهم بیمارستان از هزینه های نگهداری بر مبنای سطح یا مساحت آن (متر مربع) باشد. البته دقیق تر آن است که برای بیمارستان های قدیمی تر ، وزن و ضریب بیشتری در نظر گرفته شود زیرا به مراقبت و نگهدرای ویژه نیازمندند(ابوالحلاج 1379).
ح. اقلام سرمایه ای : دارایی های سرمایه ای ، دارایی هایی هستند که به لحاظ اقتصادی دارای عمر مفیدی بیشتر از یک سال اند و اساسا برای فروش مجدد تهیه نشده اند. دارایی ها با فعالیت های روزمره بیمارستان ها فرسوده و مستهلک می شوند و این استهلاک ، نوعی هزینه جاری است که بر خلاف هزینه مربوط به خرید دارو یا حقوق و دستمزد ، ملموس نبوده و پرداخت واقعی و عینی ندارد. بنابراین ، اندازه گیری میزان و هزینه استهلاک ، در صورتی که اطلاعات مشخصی

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره بهای تمام شده، خدمات بهداشتی، میزان استفاده Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره بودجه ریزی، بودجه ریزی عملیاتی، منابع مالی