منبع پایان نامه ارشد درباره جدول داده، سیاستهای پولی، جدول داده-ستانده، مخارج دولت

دانلود پایان نامه ارشد

سپردهها را کاهش میدهند. افزایش ذخایر قانونی به مثابه یک سیاست انقباضی پولی عمل کرده و سطح قیمتها و سایر متغیرهای اسمی را پایین میآورند. البته نباید فراموش کرد بههمراه کاهش تولید، اشتغال و سرمایهگذاری نیز کاهش مییابند. بنابراین در مواجه با اینگونه تکانهها، متغیرهای اسمی و حقیقی در یک جهت حرکت میکنند. از طرفی تکانههای حقیقی مانند افزایش قیمت نفت در یک اقتصاد وارد کننده نفت منجر به کاهش تولید و افزایش قیمتها (حتی با فرض ثابت بودن پایه پولی) میشود. در این مورد سطح قیمت در خلاف جهت حرکت تولید تغییر میکند. در یک اقتصاد باز با نرخ ارز ثابت مقامات پولی مقدار حجم پول را نمیتوانند تعیین کنند. بهمنظور حفظ رشد حجم پول دولت باید محدودیتهایی را روی تجارت خارجی (کالاها و دارایی های خارجیان) ایجاد کند. چنین محدودیتهایی ممکن است بر میزان تولید اثرات حقیقی داشته باشند. در مجموع، کلاسیکهای جدید نظریه اقتصادی تعامل بین متغیرهای اسمی و حقیقی را رد نمیکنند. اما، بیان میکنند چگونگی ارتباط بین متغیرهای اسمی و حقیقی به طبیعت تکانه وارده بر ساختار اقتصاد بستگی دارد. اگر چه تکانههای پولی نوسانات عظیمی را در قیمتها و متغیرهای اسمی دیگر ایجاد میکنند، اما تولید، اشتغال و دستمزدهای حقیقی تغییری نمیکنند. از سوی دیگر، کینزیها و طرفداران مکتب پولی بههنگام تجزیه و تحلیل اثر متغیرهای پولی بر متغیرهای حقیقی تمایزی بین پول پیشبینی شده و پول پیشبینی نشده قائل نیستند. در این الگوها پول پیشبینی شده و سیاستهای پولی سیستماتیک نیز تاثیرات حقیقی ایجاد میکنند. در الگوهای ادوار تجاری حقیقی پول عاملی خنثا است. از این دیدگاه، در کنار تکانههای فنآوری، تکانههای مخارج دولت هم میتوانند بر سطح متغیرهای بخش حقیقی اقتصاد از جمله تولید، مصرف و سرمایهگذاری اثرگذار باشند. کینزیهای جدید با ورود انتظارات عقلایی و انعطافناپذیریهای اسمی در آموزههای کینزی متعارف حداقل در کوتاهمدت به اثرات حقیقی سیاستهای پولی و مالی اعتقاد دارند.

2-2-1 مفهوم تعادل عمومی و الگوهای تعادل عمومی
مفهوم تعادل عمومي از علم فيزيک گرفته شدهاست. در فيزيک، تعادل به مفهوم وضعيتي است که انگيزه و نيرويي براي تغيير آن وجود ندارد. درحال حاضر، تعادل خصوصيت بارز و مهم سيستمها و معادلات اقتصادي است. والراس با مطرح کردن تعادل عمومي استدلال کرد تحت شرايط رقابت کامل، انعطافپذيري کامل قيمتها، قيمتپذيري کارگزاران، تحرک کامل نهادهها، عقلايي بودن کارگزاران و اطلاعات کامل ميتوان به شرايطي دست يافت که در آن تمام بهصورت همزمان بازارها در تعادل باشند. براين اساس، نظريه تعادل عمومي نشان ميدهد در تمام بازارها، قيمتهاي تعادلي بهصورت همزمان تعيين ميشوند. تسويه بازارها نتیجهی این سیستم است(بلاگ، 1985، صص 572-570). مطرح شدن بحث کارآيي پارتو در بطن تعادل والراسي، باعث شد تا اين نظريه طرفداران بسياري پيدا کند. با اينحال، انتقاداتي براين نظريه وارد است. از جملهی اين انتقادات، ميتوان به بحث بازارهای ناقص (غیر رقابتی) و در نتيجه عدم وجود منحني عرضه مشخص، منحصر بهفرد بودن تعادل، ناقص و ذهني بودن اطلاعات و پويايي رفتار متغیرها در طی زمان در مقابل ايستايي متغیرها اشاره کرد.
هر الگوي تعادل عمومي، در برگيرنده سيستمي از معادلات اقتصادي است. اين معادلات داراي پارامترها و متغيرهايي هستند که با توجه به ويژگيهاي اقتصاد در بطن معادلات جاي گرفتهاند. در چنین سیستمی مهمترين نقش و وظيفه پارامترها تبيين چگونگي واکنش متغيرهاي درونزا بهيکديگر و تبيين چگونگي عکسالعمل متغيرهاي درونزا به متغيرهاي برونزا است که با توجه به خصوصيات اقتصاد تعريف ميشوند. بههمين علت، الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا ويژگيهاي ساختار اقتصاد را در بر دارند. این ویژگیها علاوه بر آنکه در ماهیت معادلات تعریف شده الگو مشاهده میشوند، در میزان پارامترهای مورد نیاز معادلات نیز تبلور مییابند. با توجه به تفاوت ساختارهای اقتصادی و خصوصيات اقتصادي هر کشور، در مطالعات مختلف مقدار پارامترها متفاوت هستند. سهم مصرف بخش خصوصي از توليدناخالص داخلي، ميزان ريسکگريزي خانوارها، نسبت بدهيهاي خارجي به درآمد نفتي، نرخ تنزيل خانوارها، مثالهاي بارزی از پارامترهايي هستند که در زمان کالیبره کردن الگو بهکار میروند. متغيرهاي الگوي تعادل عمومي به سه بخش تقسيم ميشوند:
1- متغيرهاي درونزا؛
متغيرهاي درو نزا شامل متغيرهايي هستند که در بازارهاي اقتصادی معرفي ميشوند. اين متغيرها، توسط شاخصهاي اقتصاد کلان به تعادل ميرسند. قيمت کالاها، قيمت عوامل توليد، میزان مصرف، سرمایهگذاری، ویزان واردات، صادرات و نرخ ارز نمونههایی از متغيرهاي درونزا هستند.
2- متغيرهاي برونزا؛
متغيرهاي برونزا دربرگيرندهي متغيرهايي هستند که توسط شرايط دروني يا خارجي به سيستم معادلات وارد ميشوند. ويژگي مهم اين متغيرها اين است که سيستم نميتواند تأثيري روي آنها داشته باشد. يعني، مقادير آنها توسط دستگاه معادلات تعريف نميشود. ميزان بهره جهاني، مقدار اوليه موجودي عوامل توليد، شرايط اقتصادي که در تحريمها براي یک کشور بوجود ميآيند، همگی نمونههای بارز متغيرهاي برونزا هستند. از اینروی، متغیرهای برونزا میتوانند شامل تکانههایی باشند که بر سیستم معادلات الگو وارد شده و نحوهی واکنش متغیرهای درونزا نسبت به آنها سنجیده میشوند.
3- متغيرهاي سياستگذاري؛
متغيرهاي سياستگذاري باهدف تأثيرگذاري بر متغيرهاي درونزا تعيين ميشوند. بهعنوان مثال، مخارج مصرفي دولت، ميزان ماليات بر درآمد، ميزان تعرفه واردات و حجم پایه پولی از جمله متغيرهاي سياستگذاري هستند. از انواع الگوهاي تعادل عمومي میتوان به الگوهاي تعادل عمومي محاسبهپذير، تعادل عمومی کاربردی، تعادل عمومي تصادفي، تعادل عمومي پويا و تعادل عمومي تصادفي پويا اشاره کرد. براي مشاهدهي تفاوت بين اين الگوها، نخست لازم است ويژگيهاي الگوي تعادل عمومي تصادفي پويا معرفی شوند.

2-2-2 ويژگيهاي الگوي تعادل عمومي تصادفي پويا
بهطور کلي، الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا شش ويژگي مهم را در بر دارند. اين ويژگيها عبارتند از:
الف- سيستمي از معادلات وجود دارند که با توجه به متغيرها و پارامترهاي معادلات به تسويه بازارها منجر ميشوند.
ب- الگو پويا5 است. به بيان ديگر، امکان بررسي روند حرکت يک متغير در طي زمان وجود دارد. متداول ترين شکل يک الگوي پويا را ميتوان با استفاده از الگوي خودرگرسيون برداري ساده مانند معادلهي نشان داد. ويژگي پويايي، امکان تبيين اثرات کوتاهمدت و بلندمدت حاصل از اتخاذ يک سياست اقتصادي بر متغيرهاي اقتصادي را فرآهم ميکند.
پ- الگو تصادفي6 است. يعني، در هر دوره از زمان توانايي نشان دادن تکانههاي اقتصادي که بر ساختار الگو بهصورت تصادفي وارد ميشوند را دارا است. از جمله اين تکانهها، مي‌توان به تکانه فنآوری، مخارج دولت، نوسانات قيمت نفت و تغييرات در سياستگذاریهاي کلان اقتصادي اشاره کرد. از آنجا که متغيرهاي اقتصاد کلان اغلب دچار نوسانات تصادفي هستند، ويژگي تصادفي بودن الگو مهم و ضروري است.
ت- در الگوي تعادل عمومي تصادفي پويا روابط کلان اقتصادي بر پايه بهينهسازي اقتصاد خرد بنا شدهاند. لذا، ميتوانند در مورد منبع و چگونگي بروز تکانههاي اقتصادي نسبت به الگوهاي رقيب، اطلاعات جامعتري را در اختيار محققان قرار دهند. همچنين، اين الگوها براي بررسي موضوعات رفاهي چارچوب مناسبي فرآهم میکنند.
ث- الگو قابليت پيشبيني دارد. الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا بيشتر پاسخ و عکس العملي به انتقاد لوکاس بودند7. اين الگوها، با در نظر داشتن انتظارات و ويژگيهاي ساختاري اقتصاد، قابليت پيشبيني رفتار آتي متغيرها را دارا هستند. بنابراين، الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا در پيشبيني سياستهاي اقتصادي کاربرد زيادي دارند.
ج- با شبيهسازي الگوهاي کاليبره شده، ميتوان سري زماني متغير شبيهسازي شده را استخراج کرد. اين فرآيند در مورد متغيرهايي که اطلاعات کافي در مورد آنها وجود ندارد، مفيد است. بههمين علت، در الگوهايي که اطلاعات و آمار کافي براي متغيرها وجود ندارد، بهکارگيري الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا پيشنهاد و توصيه ميشود. با توجه به ويژگيهاي خاص اقتصاد ايران مانند نبود دقت کافي در جمع آوري دادهها و در برخي موارد، عدم دسترسي به اطلاعات کافي برخي متغيرها، بنظر ميرسد چنين الگوهايي مفيد و سودمند باشند.

2-2-3 مزايا و معايب الگوهای تعادل عمومی تصادفی پویا در برابر الگوهای رقیب
اقتصاد کلان نوین بهصورت گسترده از الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا براي مطالعهي مصرف بخش خصوصي، پسانداز، انباشت سرمايه، قيمتگذاري داراييها و تحليل سياستهاي مختلف اقتصادي بهره ميبرد. در بيشتر موارد الگوهايي که بتوانند بهصورت جامع فضاي اقتصاد کلان و ارتباط بين بخشهاي مختلف را نشان دهند، بهعلت تعداد زياد معادلات و متغيرها و همچنين بهعلت نياز به اطلاعات ساختاري که اغلب در دسترس سياستگذاران نيز نيست، چندان قابل اعتماد نيستند. بهکارگيري روشهاي جايگزين رهيافت تعادل عمومي تصافي پويا نيازمند اطلاعات بسياري در رابطه با متغيرها است. بنابراين، کمبود دانش و اطلاعات لازم در مورد متغيرها و پارامترهاي ساختاري، ميزان اعتماد به الگوهاي رقيب را کاهش ميدهد. ويژگيهاي اقتصاد ايران مانند عدم دسترسي به اطلاعات کافي در مورد متغيرها و پارامترهاي ساختاري، باعث شدهاست تا در الگوسازي نوسانات و تکانههاي اقتصادي از الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا استفاده شوند. مهمترين کاربرد الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پويا، بررسي تاثير سياستهاي اقتصادي و پيشبيني روند يک متغير در دورههاي آتي است. اين الگوها، تلاش دارند تا با در نظر داشتن ارتباط بين ساختار اقتصاد و پارامترهاي الگو در شکل کاهش يافته8، تاثير نهايي هر متغير و تاثیر بروز تکانهها بر متغيرهاي مختلف اقتصادي را تبيين کنند. اين درحالي است که چارچوب اين الگو در برگيرندهي ادوار تجاري، رشد اقتصادي و توجه به سياستهاي پولي و مالي است. در ادامه، مزايا و معايب الگوهاي تعادل عمومي تصادفي پویا معرفی و با الگوهاي رقيب که براي مطالعات و سياستهاي کلان سنجي بکار رفتهاند مقایسه میشوند.
جدول (2-1) بهصورت خلاصه ویژگیهای الگوهای مذکور و تفاوت آنها با یکدیگر را نشان میدهد.

جدول (2-1) مزايا و معايب الگوهاي رقيب تعادل عمومي تصادفي پويا
نام الگو
مزاياي الگو
معايب الگو

جدول داده ستانده

1- سادگي الگو در تعريف مفاهيم و متغيرها
2- انعطافپذيري الگو با دادههاي اقتصادي موجود بعلت استفاده از حداقل آمار و اطلاعات.
3- بهصورت ساده شماي کلي از اقتصاد را بهتصوير ميکشد.

1- هزينه بالا و زمانبر بودن.
2- فرآيند شکلگيري جدول. یعنی هر سال شکل نميگيرد.
3- خطي بودن تابع توليد و عدم امکان جانشيني عوامل توليد.
4- در اثر تغيير قبمتها، تنها اثر درآمدي مشاهده ميشود.
5- قيمتهاي نسبي بهصورت برونزا تعيين ميشوند.
6- تبيين نادرست مبادلات بخشهاي مختلف .
7- مخدوش شدن ضرايب (به ويژه ضرايب فني).

ماتريس حسابداري اجتماعي
1- سازماندهي اطلاعات و دادهها.
2- گستردگي بلوکها، نسبت به جدول داده-ستانده.
3- محاسبه ضريب فزاينده قيمت.
4- توانايي انعکاس چگونگي توزيع درآمد در اقتصاد.
5- انعکاس ورود و خروج سرمايه
1- مشکلات جدول داده-ستانده را دارا است.
2- در رابطه با تعيين قيمت، تمرکز بر سمت عرضه اقتصاد است و طرف تقاضا را در نظر نميگيرد.

الگوي خودرگرسيون برداري
1- در نظر گرفتن پويايي و آثار تصادفي اقتصاد
2- امکان تعريف تکانهها

1- جانشين مناسبي براي الگوهاي ساختاري نيست. زيرا، توضيحي در مورد منبع تکانهها و چگونگي شکلگيري تکانهها بدست نميدهد.

الگوهاي تعادل عمومي
1- در نظر گرفتن سمت عرضه، تقاضا و قيمت در کل اقتصاد
2- درنظرگرفتن بازارهاي مختلف اقتصادي
3- در بررسي آثار سياستهاي اقتصادي، بويژه در زمينه تغيير قيمتهاي انرژي و تاثير آنها بر اقتصاد کاربرد

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره مبانی نظری، مخارج دولت، سریهای زمانی، سیاست پولی Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره مخارج دولت، معادلات ساختاری، تجزیه واریانس، عرضه و تقاضا