منبع پایان نامه ارشد درباره برج آزادی، ایران باستان، شهر تهران، محمدرضاشاه

دانلود پایان نامه ارشد

های شاه عباسی) به شیوه نو با در نظر گرفتن اسلوبهای چهار ایوانی و نیاز روز از مشخصههای التقاطی بودن سبک بنا میباشد. بنا آجری است اما از سنگ در ستون و سرستون نماها، پایه و پلکان، از راه بنا و کمربندهای تزئینی دور بنا استفاده شده است. سبک معماری بنا باید گفت: سبک بنا به مانند اکثر بناهای منطقه باغ ملی یا میدان مشق سابق سبک ملی رضاخانی است، سبکی که تلفیق و ترکیب عناصر معماری دورههای خاص تلفیق و ترکیب عناصر معماری دورههای خاص تاریخی ایران و جهان را دربردارد. ترکیب عناصر معماری ادوار مختلف تاریخی با در نظر گرفتن عملکرد امروزی از مشخصه های بارز آن است. توجه به سنتها و عناصر معماری ادوار باستان (دورههای هخامنشی، ساسانی و …)و دورههای اسلام (صفویه و قاجاریه و…) با متدها و کلیشههای امروزی سبک ملی را مینمایاند. البته استحکام بنا، عظمت و استواری از صفتهای این سبک به شمار میآید. 295
5-6-10-موزه ایران باستان
طراحی این بنا توسط «آندره گدار» معمار و باستان شناس فرانسوی در سال 1313 ه.ش انجام است. ایده گدار در مورد طرح موزه، نوعی برگشت به فرهنگ معماری ایران قبل از اسلام است. وی سعی کرد که معماری ساسانی را در بنای موزه ایران باستان به نمایش بگذارد. از همین رو گدار در طراحی موزه، از تاق کسری (ایوان مدائن) ساسانی الهام گرفت. با این تفاوت که در ایوان مدائن از طریق ایجاد خطوط افقی تأکید برکشیدگی بناست، در حالی که در موزه ایران باستان خطوط به صورت قائم طراحی شده تا بنا مرتفعتر به نظر برسد. ساختمان موزه، مکعب مستطیلی است که از سه قسمت فضای ورودی، فضای نمایش اشیاء و فضای اداری تشکیل شده است. ورودی آن از یک آرک بزرگ ساسانی که فضای ورودی را مشخص میکند و آجر چینی مناسب به رنگ قرمز، که دیوارهای مرتفع و طویل خارجی را تزیین کرده است، با ابهت خود را در مجموعه شهری نشان میدهد296. تصاویر (5-23) و (5-24)

5-6-11-سردر باغ ملی
سردر باغ ملی، از بناهی به جامانده از دوره قاجار میباشد که در سالهای 1301 تا 1304ه.ش نوسازی شده و اکنون یکی از نمادهای شهر تهران است. این بنا در ضلع شمالی خیابان امام خمینی (سپه پیشین)، در ضلع شرقی وزارت خارجه و در ضلع غربی موزه پست و تلگراف قرار دارد.
پیش از بنیاد برج آزادی، این دورازه به عنوان نماد شهر تهران شناخته میشد.297سردرباغ ملی و پس از آن ساختمانهای مجاور آن به دستور مستقیم رضاشاه توسط جعفر خان کاشانی و کمک آلمانیها (پیش از برافروخته شدن آتش جنگ جهانی دوم) در تهران ساخته شد. این سردر در جانب شرقی سردر قبلی و با همان ابعاد وشکل ظاهری ساخته شد و پس از آن سردر قبلی ویران گردید. این بنا با آمیزهای از سبک معماری ایرانی- اروپایی به ویژه در کاشیکاریها وکلاه فرنگی طراحی شده است. پی این بنا و پایه و ستونهای هشت گانه آن و ساق ستونها آجری است. در کاشیکاریهای بخش های بالایی، از طرحها و تصاویر اسلیمی، مسلسل، میدان جنگ، شصت تیر، رضاشاه با تفنگ شصت تیر، دو فرشته پیروزی، پرچم سهگانه ایران، گلوله توپ، پلنگ، سروده ها و آیه های قرآنی و نامهای امامان به صورت کتیبه زیر کلاه فرنگی نوشته شده است. بر روی کتیبه نمای بیرونی سرودههای از ندیم الملک دیده میشود. کاشیکاریهای این بنا با نقش دو شیر که تاجی را در میان گرفتهاند، پلنگ، شیر و خورشید و مسلسل طراحی شده است. سر در یک دروازه سواره رو و دو در برای گذر پیاده در دو سوی آن دارد. مواد ساخته شده این درها چدنی است؛ که در قورخانه تهران به دست استاد محمد علی کرمانی ساخته شده است. در بخش بالایی این بنا، جایگاه دیده بانی، نقاره زنی و گذر نیروهای نظامی طراحی شده است. در کاشیکاریهای این بنا عناصری برای یادبود کودتای سوم اسفند و فتح تهران به دست رضاخان وجود دارد که از آن میان میتوان تخریب برج بارو با گلولههای توپ، رضا شاه در حال تیر اندازی، دو فرشته پیروزی را نام برد. این بنا به عنوان دوازده ورودی به میدان مشق که محوطه ای نظامی و در اختیار قشون بوده، ساخته شد. چندی پس از ساختن این دروازه، طرح برپایی نخستین باغ همگانی (پارک) شهر تهران (به نام باغ ملی) در زمینهای درون میدان مشق برنامهریزی و پیادهسازی شده و از این رو نام دروازه میدان مشق به سر در باغ ملی دگرگون شد. با این حال باغ ملی چند سال بیشتر دوام نیاورد و در محوطه آن، ساختمانهایی از جمله ساختمان وزارت امور خارجه ایران، کتابخانه ملی و موزه ایران باستان ساخته شد. اما نام این باغ بر سر دروازه میدان مشق پابرجا ماند و سر در باغ ملی در جایگاه نمادی از معماری آن دوره در یادها باقی ماند. تصاویر(5-27)
5-6-12-آتشکده یزد
ساختمان اصلی آتشکده بر ارتفاعی حدود 21 متر از سطح زمین و در میان حیاط بزرگی که درختان همیشه سرسبز سرو و کاج آن را پوشانده، قرار دارد. نگاره فروهر و سرستونهای سنگی آن زیبایی ویژهای به آن بخشیده و روبروی این بنا حوض آبی قراردارد. اینکه اتشکدهها کنار آب باشند از خصوصیات آتشکدهها بوده است. سرستونهای سنگی جلو تالار ساختمان اصلی و سنگهای گلدار پای دیوارها کار هنرمندان اصفهانی است. نگار کاشیهای فروهر بر بالای سردر ورودی و معماری کل این بنا از معماری آتشکده های پارسیان تأثیر پذیرفته است. ساختمان کنونی آتشکده یزد در آبان ماه 1313ه.ش با سرمایه یک زرتشت پارسی به نام «همابائی» بر قطعه زمینی که از سوی چند تن از زرتشتیان ایران از جمله برادران امانت به یاد فوت پدرشان اردشیر مهربان رستم امانت وقف شد، ساخته شد. نقشه این بنا را مهندسان پارسی کشیدهاند و ارباب جمشید امانت سرپرستی و نظارت ساخت این بنا را بر عهده داشت. آتشی که درون این آتشکده می سوزد بیش از 1500 سال است که روشن مانده است. این آتش فروزهای است از آتش آتشکده کاریان در لارستان که به عقدای یزد آورده شد و نزدیک به 300 سال نیز در اردکان یزد بود و در سال 852 از رادکان به این شهر برده شد. نخست در محلهای به نام «خلف خان علی» در خانه یکی از موبدان بزرگ به نام «موبد تیرانداز آذرگشسب» نگهداری میشد و در سال 1313 پس از ساخته شدن این آتشکده به درون برده شد.298
5-6-13-میدان آزادی
تاریخچه برج آزادی به سال 1345ه.ش برمیگردد. در این سال طرح یک نماد شناسایی ایران میان معماران ایرانی به مسابقه گذاشته شد و در پایان طرح مهندس حسین امانت بیست و چهار ساله و دانش آموخته دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران برنده و برای ساخت برگزیده شد. عملیات ساخت برج آزادی در یازدهم آبان 1348ه.ش آغاز شد و پس از بیست و هشت ماه کار، در 24 دیماه 1350 ه.ش با نام برج شهیاد به بهره برداری رسید.299در جشن گشایش این برج که در سمت غرب شهر تهران جای دارد، محمدرضاشاه پهلوی و همسرش شهبانو فرح پهلوی حضور داشتند و منشور حقوق بشر کوروش بزرگ (نخستین نوشته حقوق بشر از کوروش کبیر، پادشاه هخامنشی) برای نخستین بار در این مکان پرده برداری شد. معماری برج آزادی تلفیقی از معماری دوران هخامنشی، ساسانی و دوره اسلامی است. طول این بنا 63 متر، ارتفاع آن از سطح زمین 45 متر است. گفته میشود در ساخت برج آزادی چهل و شش هزار قطعه سنگ بریده و پرداخت شده به کار رفته است.
حسین امانت میگوید:
«این بنا به گذشتههای درخشان تاریخ ایران نظر دارد؛ به دورانی که ایران در ادبیات، هنر، معماری، صنایع دستی، علوم مختلف و خیلی چیزهای دیگر سرآمد بود. من میخواستم جمع بندی خودم از اینها را در آزادی ارائه کنم تا اگر کسی از خارج میآید یا حتی مردم ایران بدانند که این اثر به کجا و به کدام فرهنگ مربوط میشود».
«در این بنا، قوس اصلی وسط برج نمادی از طاق کسری مربوط به دوره پیش از اسلام (دوره ساسانی) است و قوس بالایی که یک قوس شکسته است از دوران بعد از اسلام و نفوذ اسلام در ایران حرف میزند. رسمی سازیهایی که بین این دو قوس را پر میکند، خیلی ایرانی است و من آن را از گنبد مساجد ایران الهام گرفتهام. اساسا تکنیک گنبدسازی در ایران خیلی جالب است شما در هر مسجدی که میروید، یک چیز تازهای میبینید. در این گنبدها که نشانه نبوغ ایرانی است، معماران قدیم از قاعده مربع بنا وارد دایره گنبد شدهاند و این کار را با کمک رسمیبندیها و مقرنس کارهای بسیار زیبا انجام دادهاند. در برج آزادی هم همین کار انجام شده. هندسه بنا یک هندسه مربع و مستطیل است که از روی چهار پایه خود میچرخد و 16 ضلعی میشود و بالاخره به صورت یک گنبد شکل میگیرد. البته شما این گنبد را از بیرون نمیبینید، اما از داخل برج قابل مشاهده است».
«دو طبقه داخل برج، یکی بالای قوس طاق اصلی و دیگری زیر گنبد است که با آسانسور به آن میرسید. این طبقه که به عنوان نمایشگاه طراحی شده با گنبدی از بتن سفید پوشیده شده. این گنبد مقرنس ایرانی را به نوع تازه ای اجرا میکند و ارتفاع آن از بام آزادی بیرون میزند و از بام دیده میشود که با کاشیهای فیروزه آب معرق ایرانی پوشیده شده است. مصرف بتن سفید در این قسمت و در سالن پذیرایی آن، در آن زمان یک کار جدیدی در ایران بود».
« این بنا سنگهایی دارد که در قسمت پایین برج 3.2 متر طول و 1،6 متر ارتفاع دارند و کار دست سنگتراشان است. این سنگها با بتن و آهن ضد زنگ به هم چسبیدهاند و پشت آنها یک سطح خشن است که روی آن نلغزند. ولی هر سنگی کنار سنگ دیگر با یک ماده قابل انعطاف بند کشی شده است. چیزی شبیه به لاستیک که قابل انعطاف است.300»
نقشهای داخلی برج، تلفیقی از سنت و مدرنیسم است به خصوص سقف طبقه دوم. در روی برج، هر یک از لنگههای سنگی درها، حدود 3/5 تن وزن دارد. جنس این سنگها از گرانیت است. هیچ یک از سقفها بسته نیستند و همه آنها به فضای بالاتر راه مییابند. به گفته حسین امانت:
«نقوشی که در میدان هست و باغچه ها و گل کاریها را شکل میدهد، از طرح داخلی مسجد شیخ لطف الله اصفهان الهام گرفته شده؛ منتها هندسه دایره گنبد تبدیل به بیضی شده است. روابط لگاریتمی جالبی در هندسه و ابعاد گنبد مسجد شیخ لطف الله هست که دانش عمیق ریاضی معماران ایران در دوره های گذشته را نشان میدهد».
«طرح آب نما و فوارهها هم الهام از باغهای ایرانی است. همین طور شیب میدان با دقت و به منظور خاصی طراحی شده، حد ارتفاع برج آزادی 45 متر است؛ چون نزدیک فرودگاه مهرآباد قرار گرفته و نمیشود بلندتر از این ساخت. ولی من میخواستم وقتی به بنا نزدیک میشوید به طرف بالا بروید، در حالی که بالا بردن بنا ممکن نبود. ما برای این که مشکل ارتفاع را حل کنیم، یک سرازیری در میدان بوجود اوردیم. یعنی شما از طرف فرودگاه که وارد میدان میشوید به شکل سرازیری به برج نزدیک میشوید و میرسید به آن آب نمای دایره شکل و وقتی به بنا نزدیک میشوید، دوباره بالا میآیید. زمین زیر برج کاملا صاف است. این صافی و آن شیب میدان وقتی به هم میرسند، خط های قوس جالبی را ایجاد میکنند301».
5-6-14-باغ عفیف آباد شیراز
باغ عفیف آباد با وسعتی حدود 127000 متر مربع از زیباترین باغهای تاریخی شیراز است. در اواخر دوران قاجار این باغ به دست عفیفه خانم، خواهر زاده بانی باغ میرسد. وی در این دگرگونی و بهسازی گستردهای پدید آورد و به همین جهت پس از آن این باغ به نام عفیف آباد معروف میشود. اما وارثین باغ در زمان پهلوی آن را به فرح پهلوی همسر محمدرضاشاه هدیه میدهند. این باغ یکی از کهنترین باغهای شیراز است، از همینرو سادگی دیرینه خود نگهداشته است. سردرباغ دارای چهار ستون گچی ساده است و سرستونهای آنها با الگو گرفتن از سرستونهای تخت جمشید طراحی شده است. در پیشانی سردر نگاره دوشیر دیده میشود به گونهای که گویی در میان پنجههای خود گرفتهاند. پس از گذر از در، دالانی که آن را به فضای اصلی باغ پیوند میدهد. در سوی دیگر در و بر پیشانی دهلیز آیین تاجگذاری یکی از پادشاهان ساسانی به چشم میخورد.302ساختمان کاخ دارای دو طبقه است که در آن نزدیک به 30 اتاق تالار وجود دارد. در شمال و جنوب تالار دو بخاری از سنگ مرمر تراشیده شده است. طبقه پایین موزه نظامی شده است و در آن آبنمای زیبایی ساخته شده و سوی خاوری آن با پنجرههای رنگین

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره دانشگاه تهران، تخت جمشید، الگو برداری، طراحی معماری Next Entries تحقیق با موضوع عملکرد برند، برند گرایی، تحلیل عاملی، تحلیل عامل