منبع پایان نامه ارشد درباره اشخاص حقوقی، دادرسی مدنی، آیین دادرسی مدنی

دانلود پایان نامه ارشد

دعوا به خوانده زندانی (قسمت اخیر ماده 77 ق.آ.د.م)
این اشخاص در موقع تصدی امر ابلاغ، به عنوان مأمور ابلاغ، انجام وظیفه نموده و کلیه مقررات مربوط به مأمورین ابلاغ در مورد آنها نیز اجرا میشود.30
بند دوم: مأمورین ابلاغ به معنی اخص (ضابطین قوه قضاییه)
به موجب ماده 15 ق.آ.د.ک. سال 1378، مأمورین ابلاغ بخشی از ضابطین هستند. که طبق قانون، در خصوص ابلاغ و رساندن اوراق قضایی به مخاطب اقدام میکنند.
بند سوم: سایر مأمورین و وسایل ابلاغ
به موجب ماده 33 لایحه قانون تشکیل دادگاههای عمومی مصوب 10/7/1358 الحاقی 24/8/1358 شورای انقلاب که هنوز به قوت خود باقی است: “علاوه بر موارد پیش بینی شده در قانون آیین دادرسی مدنی،دادگاه میتواند امر ابلاغ را به هر نحو و وسیله دیگری که صلاح و مقتضی بداند انجام دهد.”
گفتار دوم: وظایف مأمورین ابلاغ و نحوه ابلاغ اوراق قضایی
پس از صدور دستور دادگاه و تعیین وقت دادرسی (نک. ش. 69 )، دفتر دادگاه در اخطاری که در دو نسخه صادر میکند وقت دادرسی، دادگاه و عندالاقتضا، شعبهای را که دادرسی در آن انجام میشود مشخص و نشانی کامل خواهان را در آن نوشته و برای ابلاغ، به واحد ابلاغ (یا مأمور ابلاغ) رسانده و اخطاری با مشخصات مزبور نیز به نام خوانده صادر مینماید (البته در صورتی که اقامتگاه او اعلام شده باشد) و این اخطار را به پیوست نسخه دوم دادخواست و ضمایم آن، برای ابلاغ به خوانده میفرستد. مأمور ابلاغ باید برگهای مزبور را با رعایت تشریفات قانونی ابلاغ نماید.
بند اول: برگهای مشمول مقررات
برگهایی که ابلاغ آنها مشمول تشریفات ابلاغ مقرر در ق. ج. آ. د. م. است عبارت از دادخواست و انواع اخطاریه به اصحاب دعوا و وکلا، اظهارنامه، اخطار به کارشناس،احضاریه گواه، دادنامه و همچنین اجراییه و نیز برگها و احکام و تصمیمات دیوان عدالت اداری (ماده 37 آ. د. د. ع. ا.، مصوب اردیبهشت 79)، است. افزون بر آن، به موجب ماده 114 ق. ج. آ. د. ک.، مصوب 1378 اگرچه در ابلاغ احضارنامه به متهم بیسواد باید مضمون آن در حضور دو نفر به وی ابلاغ شود، اما سایر “… ترتیبات ابلاغ احضارنامه به گونه مقرر در فصل مربوط به آیین دادرسی مدنی خواهد بود”. ابلاغ برگهای واخواست اسناد تجاری نیز برابر مقررات آیین دادرسی مدنی به عمل میآید.31 افزون بر آن در مقررات مختلفی، در ابلاغ برگهای دیگری، نیز مقررات آیین دادرسی مدنی لازمالرعایه گردیده است (نک.، برای مثال، تبصره 2 ماده 4 قانون رسیدگی به تخلفات اداری، مصوب 1372).
بند دوم: انواع ابلاغ و شیوه انجام آن
با توجه به مواد 303 و 306 ق. ج. ابلاغ را میتوان به “واقعی” و “قانونی” تقسیم نمود.
الف: ابلاغ واقعی
ابلاغ واقعی در صورتی است که برگ موضوع ابلاغ، طبق تشریفات قانونی، به شخص مخاطب در مورد اشخاص حقیقی یا به شخصی که صلاحیت وصول برگ را دارد در مورد اشخاص حقوقی، توسط مأموری که قانوناً مسئول اجرای امر ابلاغ میباشد تحویل شده و رسید دریافت و مراتب گزارش گردد. با توجه به این تعریف در موارد زیر ابلاغ واقعی شمرده میشود.
1-ابلاغ واقعی به اشخاص حقیقی
به موجب ماده 68 ق. ج. مأمور ابلاغ باید دادخواست و پیوستهای آن (یا هر برگ دیگر) را ظرف دو روز از تاریخ وصول آن، به شخص مخاطب ابلاغ نموده و در برگ دیگر رسید گرفته و مراتب را گزارش نماید. ابلاغ برگها به شخص صغیر، مجنون و … باید، حسب مورد، به ولی یا قیم و … آنها انجام شود.
به موجب ماده 82 ق. ج. مأمور ابلاغ باید در نسخهی نخست و دوم ابلاغنامه، نام و مشخصات خود و کسی که دادخواست به او ابلاغ شده و همچنین محل و تاریخ ابلاغ را، با تعیین روز و ماه و سال با تمام حروف به خط خوانا نوشته و امضا کند. بهتر بود قانونگذار نوشتن ساعت مراجعهی مأمور را نیز الزامی اعلام مینمود؛ در این صورت راه گزارشات خلاف واقع احتمالی تا اندازهای بسته میشد. در هر حال تاریخ ابلاغ برگ قضایی همین روزی است که مراتب مزبور انجام و اعلام شده است. رعایت ماده 82 ق. ج. در تمام مواردی که برگ توسط مأمور ابلاغ به مفهوم اعم، انجام میشود ضروری است. در حقیقت، گزارش مأمور است که به ابلاغ اعتبار میدهد.
چنانچه مخاطب در حوزهی دادگاه دیگری اقامت داشته باشد، برگها توسط دفتر دادگاهی که به دعوا رسیدگی مینماید، به دفتر دادگاه محل اقامت مخاطب، به پیوست نامهای فرستاده و انجام امر ابلاغ درخواست میشود. در این صورت دفتر مرجوعالیه برگها را توسط مأمور ابلاغ برابر تشریفات یاد شده، به شخص مخاطب ابلاغ و نسخه نخست را که متضمن گزارش مأمور ابلاغ است به دفتر دادگاه ارجاع کننده برمیگرداند (ماده 77 ق. ج. ).
چنانچه مخاطب در مقر دادگاه مقیم نباشد (هیچ دادگاهی) برگها، بر اساس ماده 77 ق. ج. توسط مأمورین نیروی انتظامی محل، بخشداری یا شورای اسلامی، با رعایت تمام ترتیبات مزبور، به مخاطب تحویل میشود. چون این اشخاص مسئول اجرای امر ابلاغ میباشند، ابلاغ توسط اشخاص مزبور نیز با رعایت سایر شرایطی که در خصوص مأمور ابلاغ به مفهوم اخص، مطالعه شد ابلاغ واقعی شمرده میشود.
در صورتی که مخاطب در بازداشتگاه یا زندان باشد، برگها به وسیلهی ادارهی زندان به نامبرده ابلاغ خواهد شد (ماده 77 ق. ج. ) مأمور مربوط باید همهی ترتیبات مزبور را رعایت نماید و در این صورت ابلاغ، واقعی شمرده میشود.
ابلاغ به کارکنان دولت و موسسات مأمور به خدمات عمومی و شرکتها، در محل کار آنها، بدین ترتیب است که برگها به کارگزینی قسمت مربوط یا نزد رئیس کارمند فرستاده میشود. چون به صراحت قانون، اشخاص مذکور نیز مسئول اجرای امر ابلاغ میباشند، اگر برگها را به مخاطب تحویل و ترتیبات قانونی گفته شده را رعایت نمایند، ابلاغ، واقعی شمرده میشود. در هر حال کارگزینی یا رئیس کارمند باید برگها را ابلاغ و حداکثر ظرف ده روز نسخهی دیگر را برگرداند، در غیر این صورت به مجازات مقرر در قانون رسیدگی به تخلفات اداری محکوم میشوند (تبصره 1 ماده 68 ق. ج. ). بنابراین، به قرینهی قسمت اخیر ماده، منظور از شرکتها، شرکتهایی است که کارمندان آنها مشمول قانون مزبور میباشند و در هر حال شرکتهای خصوصی را در بر نمیگیرد32.
ابلاغ برگها به اشخاص مقیم خارج از کشور: ابلاغ به این اشخاص بوسیله مأمورین کنسولی یا سیاسی ایران به عمل میآید. مأمورین مزبور، به موجب ماده 71 ق. ج. برگها را بوسیلهی مأمورین سفارت یا هر وسیلهای که امکان داشته باشد میفرستند و چنانچه مأمورین یاد شده برگها را به شخص مخاطب تسلیم و رسید دریافت داشته و امر را گزارش نمایند ابلاغ، واقعی شمرده میشود. در کشورهایی که ایران مأموران کنسولی و سیاسی ندارد؛ ابلاغ به هر گونهای که وزارت امور خارجه شایسته بداند انجام میشود. چنانچه مخاطب مقیم خارج، از اتباع همان کشورخارجی یا سایر کشورها (غیر از ایران) باشد و کشور مزبور با کشور ایران “قرارداد تعاون قضایی” داشته باشد، ابلاغ توسط مأمورین کشور خارجی انجام میشود. در این صورت نوع ابلاغ نیز مشمول مقررات کشور خارجی است (ملاک مواد 1259 ق. م. و 169 ق. ا. ا. م. ).
2-ابلاغ واقعی به اشخاص حقوقی
به موجب ماده 75 ق. ج. “در دعاوی راجع به ادارات دولتی و سازمانهای وابسته به دولت و مؤسسات مأمور خدمات عمومی و شهرداریها و نیز مؤسساتی که تمام یا بخشی از سرمایهی آنها متعلق به دولت است برگهای اخطاریه و ضمایم به رئیس دفتر مرجع مخاطب یا قائم مقام او ابلاغ و در نسخهی اول رسید اخذ میشود. در صورت امتناع رئیس دفتر یا قائم مقام او از اخذ برگها، مراتب در برگ اخطاریه نوشته و برگها پس فرستاده میشود. در این مورد خودداری از گرفتن برگهای اخطاریه و ضمایم و ندادن رسید تخلف از انجام وظیفه خواهد بود و بوسیله مدیر دفتر دادگاه به مراجع صالحه اعلام و به مجازات مقرر در قانون رسیدگی به تخلفات اداری محکوم خواهد شد.
تبصره: در دعاوی مربوط به شعب مراجع بالا یا وابسته به دولت به مسئول دفتر شعبهی مربوط یا قائم مقام او ابلاغ خواهد شد”.
در این صورت و با رعایت ترتیباتی که آورده شد (از جمله ماده 82 ق. ج.) ابلاغ مزبور واقعی و تاریخ آن تاریخ تسلیم برگ به رئیس دفتر اداره … و یا مسئول دفتر شعبه مربوط خواهد بود.
در دعاوی راجع به سایر اشخاص حقوقی (اشخاص حقوقی حقوق خصوصی) برگ به مدیر یا قائم مقام او و یا دارندهی حق امضا و در صورت عدم امکان به مسئول دفتر، با رعایت مقررات مرتبط مواد 68، 69 و 72، ابلاغ خواهد شد (ماده 76 ق. ج.).
در خصوص ابلاغ به اشخاص حقوقی حقوق خصوصی چون صلاحیت مدیر، قائم مقام مدیریت و دارندهی حق امضا در گرفتن برگها تصریح گردیده است تحویل برگها به آنها، با رعایت تمام ترتیبات، ابلاغ واقعی به شخص حقوقی شمرده میشود33. مأمور ابلاغ، برابر ماده 69 ق. ج.، باید نام و سمت گیرنده را در نسخهی دوم نوشته و آن را برگرداند و در صورت خودداری هر یک از اشخاص مزبور از گرفتن برگها، برابر ماده 68 ق. ج. عمل نماید و چنانچه شخص حقوقی در محل تعیین شده شناخته نشود، برابر ماده 72 همان قانون اقدام کند. البته در صورتی که ابلاغ برگها به مدیر، قائم مقام او و یا دارنده حق امضا ممکن نبوده و به مسئول دفتر شرکت ابلاغ شود ابلاغ را نمیتوان ابلاغ واقعی دانست.
چنانچه شرکت مخاطب ورشکسته شده باشد برگها، حسب مورد، به ادارهی تصفیه امور ورشکستگی یا مدیر تصفیه ابلاغ میشود. در صورتی که شرکت منحل شده و دارای مدیر تصفیه نباشد برگها به آخرین مدیر پیش از انحلال در آخرین محلی که به ادارهی ثبت شرکتها معرفی شده ابلاغ خواهد شد (تبصرههای 2 و 3 ماده 76 ق. ج.). در تمامی این موارد چنانچه اخطاریه به اشخاص مزبور و در مورد ادارهی تصفیه به رئیس دفتر یا قائم مقام او، تحویل و رسید دریافت گردد، ابلاغ واقعی شمرده میشود.
ب: ابلاغ قانونی
ابلاغ قانونی در صورتی انجام میشود که مفاد برگها، طبق تشریفات قانونی به طریقی غیر از تحویل به “مخاطب” (ابلاغ واقعی)، به آگاهی او رسانده شود. در حقیقت، تسلیم برگها به شخص مخاطب توسط مأموری که وظیفه اجرای امر ابلاغ را دارد در مواردی غیرممکن و در موارد دیگر موجب تأخیر بسیار خواهد گردید. از این رو قانونگذار تشریفات دیگری را پیشبینی نموده که با رعایت آنها مفاد برگها به آگاهی مخاطب رسانده شده و یا چنین فرض میشود که او آگاه شده است. در زیر موارد ابلاغ قانونی به اشخاص حقیقی و حقوقی مورد بررسی قرار میگیرد.
1-موارد ابلاغ قانونی به اشخاص حقیقی
خودداری مخاطب: در صورتی که مخاطب شخص حقیقی بوده و از گرفتن برگها خودداری نماید مأمور ابلاغ مراتب را، با نوشتن نام و مشخصات خود و تاریخ و محل اقدام در نسخه نخست ابلاغنامه گزارش و برگها را به دفتر دادگاه برمیگرداند. تاریخ مزبور تاریخ ابلاغ شمرده میشود (مواد 68 و 82 ق. ج.). چنین ابلاغی در صورتی درست شمرده میشود که برگها در نشانی تعیین شده در ابلاغنامه به مخاطب ارائه شود. در حقیقت، راست است که چنانچه مخاطب برگها را در غیر محل تعیین شده دریافت داشته و رسید دهد ابلاغ واقعی انجام شده است اما اگر او حاضر به قبول برگها در غیر محل تعیین شده نگردد مأمور ابلاغ نمیتواند خودداری او را بنویسد تا برگها ابلاغ شده بهشمار آید؛ چنین اقدامی ابلاغ شمرده نمیشود.
حضور نداشتن مخاطب: به موجب ماده 69 ق. ج. چنانچه مأمور نتواند برگها را به شخص مخاطب برساند باید در نشانی تعیین شده به یکی از بستگان یا خادمان او ابلاغ کند، مشروط به اینکه به نظر مأمور سن ظاهری شخصی که برگها را دریافت میدارد برای تشخیص اهمیت برگها کافی باشد. در احراز این شرط سن واقعی شخص، مورد نظر قانونگذار نمیباشد و بنابراین ضرورتی به احراز آن از طرف مأمور نیست؛ اما سن ظاهری شخص که علیالاصول، مطابق سن واقعی او است، باید برای تشخیص اهمیت برگها کافی باشد و این امر بهعهدهی مأمور ابلاغ است که صحت اقدامات و اعلامات او مفروض اما در هر حال، خلاف آن قابل اثبات بوده و باید ادعا شود. بدیهی است مشخصات و رابطهی کسی که برگها را دریافت داشته نیز باید گزارش شود.
قانونگذار تحویل برگها را، در صورت حضور نداشتن مخاطب در محل (یا روبهرو نشدن او با مأمور ابلاغ) تنها به

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره تخلفات اداری، خدمات عمومی، مراجع صالح Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره اشخاص حقوقی، حقوق خصوصی، قانون جدید