منبع پایان نامه ارشد با موضوع صراط مستقیم، قرآن کریم، انحرافات اجتماعی، صحیفه سجادیه

دانلود پایان نامه ارشد

انحراف آنان از صراط مستقیم استفاده کرده اند.
2-6-2-1- عوامل پیدایش خرافات توسط مردم:
1.جهل و نادانی:
یکی از مهمترین واصلی ترین علل پذیرش وگسترش خرافات جهل ونادانی است که ریشه بسیاری ازاین خرافات را می بایست در این جا جستجوکرد .

2.تقلید کورکورانه :
در جامعه امروزی گاهی خرافه پرستی چنان در دین مردم به ویژه زنان رواج یافته که اگر به آن عمل نشود احساس می شود جرم و خطایی رخ داده است و شاید خطری آنان را تهدید یا برایشان اتفاقی بیفتد.
3.احساسات بی جا:
یکی دیگر ار این عوامل جایگزین شدن احساسات و عواطف انسانی به جای بهره گیری از منطق و عقل می باشد .
به صورت مختصر به چند مورد از مسائل خرافی می پردازیم.
2-6-2- 2- رجوع به فالگیرها:
امروزه یکی از معضلاتی که مخصوصا در بین زنان رواج یافته است مسأله فال، چهره بینی و چهره خوانی، طالع بینی و امثال آن است که به هیچ عنوان مورد تأیید دین مقدس اسلام نمی باشد و از عقل سلیم انسانی به دور است.
به نظر نگارنده دور افتادن ما از مکتب و سیره اهل بیت– علیه السلام- و عدم انس و اعتقاد حقیقی با خاندان عصمت و طهارت – علیه السلام- باعث می شود که انسان درگرفتاری ها و مشکلات زندگی به دام صیادان دروغین امروزی گرفتارآید. وقتی که کارها بر ما سخت شده و احساس تنهایی و دلتنگی یا افسردگی روحی به ما فشار می آورد اگر درب خانه اهل بیت– علیه السلام- را بلد باشیم و به این باور دست یافته، که تنها خانه ای که باب الحوائج و راه نجات انسان ها از تمام طوفان های فکری وحوادث دنیایی می باشد همین خانه اهل بیت– علیه السلام- است دیگر هیچ گاه به درخانه فالگیرها ورمال ها نخواهیم رفت.
به هرحال این دردی بزرگ برای انسان های مسلمان و شیعیان اهل بیت– علیه السلام- است که با داشتن چنین خاندان بزرگ و کریمی، درب خانه کسانی را به صدا در آورند که جز دروغ وسردرگمی در موهومات، چیز دیگری ندارند. بنابراین باید توجه داشت که یک انسان مسلمان عاقل، هیچ گاه نباید به کارهای خرافی و بی فایده ای همچون فال و طالع بینی رو آورد و باید دانست که رجوع به فالگیرها و رمال ها و امثال آن حرام است و درآمد کسانی که از این طریق کسب روزی می کنند دچار شبهه می باشد.
2-6-2- 3- رجوع به دعاگرها:
« یکی دیگر ازبرنامه هایی که مورد تأیید پیشوایان دینی ما نمی باشد رجوع به دعاگرهای امروزی است که با اجنه در ارتباط بوده و با اوراد و اذکار غیر مأثور و سر کتاب باز کردن و آئینه بینی وامثال آن مردم رافریب داده و محلی برای کسب و درآمد خویش به راه انداخته اند.»(کلینی، 1388، 7/176)
مردم مسلمان باید آنچنان آگاه، اندیشمند و فهمیده باشند که با مختصر رجوعی به قرآن کریم و روایات ائمه اطهار– علیه السلام- متوجه صراط مستقیم دین در تمام برنامه های زندگی شده و راه صحیح را انتخاب کنند.
خداوند متعال در قرآن کریم به پیامبر اکرم – صلی الله علیه و آله و سلم – فرموده است:«وَ إِذَا سَأَلَكَ عِبَادِى عَنىّ‏ِ فَإِنىّ‏ِ قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ فَلْيَسْتَجِيبُواْ لىِ وَ لْيُؤْمِنُواْ بىِ لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُون»=و چون بندگان من (از دورى و نزديكى) من ازتو پرسند،(بدانند كه)من به آنها نزديكم، هر گاه كسى مراخواند دعاى اورااجابت كنم.پس بايد دعوت مرا (و پيغمبران مرا) بپذيرند و به من بگروند، باشدكه (به سعادت) راه يابند.(بقره/ 186) و در جای دیگری فرموده است:« وَ قَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونىِ أَسْتَجِبْ لَكمُ‏ْ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبرُونَ عَنْ عِبَادَتىِ سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِين»=و خداى شما فرمود كه مرا با (خلوص دل) بخوانيد تا دعاى شما مستجاب كنم. آنان كه از (دعا و) عبادت من اعراض و سركشى كنند زود با ذلت و خوارى در دوزخ شوند. (غافر/ 60) همچنین ائمه اطهار– علیه السلام- مکرر ما را سفارش به دعا در محضر پروردگار نموده و بخش عظیمی از معارف الهی که توسط آن بزرگواران به ما رسیده در قالب دعا بیان شده است، همچون صحیفه سجادیه که پس از قرآن کریم معتبرترین کتاب است و دریایی از معارف اخلاقی و انسانی را شامل می شود. به هر حال شیعه ای که می خواهد کاملا پیرو اهل بیت – علیه السلام- باشد در هنگام گرفتاری یاباید خود دعا کند وآداب دعا را رعایت کند و یا به برادران مؤمن و انسانهای پاک و یا به پدر و مادر خویش بگوید که برایش دعا کنند و این نوع دعا کردن ها مورد تأیید اهل بیت – علیه السلام – بوده در صورتی که مصلحت باشد حتما مستجاب می گردد و لذا دیگر نیازی به رجوع کردن به دعاگر و امثال آن نیست. امام علی– علیه السلام- فرمودند:«اِدفَعُوا أمواجَ البَلاءِ بالدُّعاء.»=امواج بلاها و اوج گرفتاری ها را با دعا برطرف کنید. (دشتی، 1385، 102)
به نظرنگارنده اگر شخصی از روی اخلاص تنها دعاهای مأثور اهل بیت– علیه السلام – در برنامه کاری اش باشد و با اجنه و شیاطین مرتبط نباشد وکارهای خرافی و ساختگی و اوراد و اذکار جعلی را تحویل مردم ندهد و فقط به دعاهای اهل بیت– علیه السلام- اکتفا کند رجوع کردن به چنین شخصی اشکال ندارد و به فتوای مراجع اگر انسان پولی به عنوان هدیه به این افراد بدهد جایز است، ولی بهتر این است که انسان خودش یا مؤمنین برای دفع گرفتاری هایش دعا نموده و به این مطلب اعتقاد داشته باشد که اگر صلاح باشد خدا حاجت او را می دهد و اگر صلاح نباشد ولو انبیاء برای او دعا کنند حاجتش برآورده نمی شود.
2-6-2-4- خرافات نوروزی:
به نظرنگارنده برخی از خرافات نوروزی همچون چهارشنبه سوری و پریدن ازروی آتش یا اعمال ساختگی عید نوروز، حساس بودن لحظه تحویل سال، سیزده به در، سبزه و ماهی و امثال آن می باشدکه کاملاً از صراط مستقیم دین خارج است و این کارها نشان دهنده ضعف فکری و فرهنگی و باعث ترویج خرافه و بدعت و در نتیجه ضربه زدن به دین مقدس اسلام است. البته روایاتی از معصومین پیرامون عید نوروز وجود داردکه اعمال مستحبی تلقی می گردد و راجع به موارد ذکرشده منبع موثقی وجود ندارد.
باید توجه داشت که لحظه تحویل سال به هیج عنوان ساعت حساس وسرنوشت سازی نیست ودعا خواندن و تلاوت قرآن کریم و امثال آن در این ساعت مورد سفارش ائمه اطهار– علیه السلام- نبوده است و خواندن دعای یا مقلب القلوب هم اگر چه اشکالی ندارد و دعای خوبی است اما مأثوراز اهل بیت– علیه السلام- نیست و سند روایی ندارد. سفره هفت سین هیچ خاصیتی ندارد و متأسفانه برخی از نویسندگان درکتابها و مقالات خویش آن را آب و تاب داده و برای هر سین آن، تفسیری نوشته اند و آن را نمادی ازنمادهای کهن ایرانی دانسته و ترویج می دهند و در مورد چهارشنبه سوری می گویند: ایرانیان از کهن ترین روزگاران خورشید و روشنایی را گرامی می داشتند و این کارها نشانه گرمی و روشنایی است.
کسی که به این رسم و رسومات خرافی پای بند شود و فرزندانش را به این مسائل تشویق کند آیا پیرو سلوک اهل بیت است؟ ویا شیعه جمشید و پادشاهان امثال اوست و از زرتشتیان پیروی می کند؟ در حالی که این سنت ها بیشتر از زمان جمشید تأیید و تثبیت شده است. زیرا همان طور که نقل کرده اند در«زمان طهمورث عقیده صائبه رایج شد ولی در زمان به حکومت رسیدن جمشید، آئین جدیدی حاکم شد و جمشید دستور دادکه آن روز را عید و نوروز بنامند.»(خوارزمی، بی تا ، 216)
دهخدا درلغت نامه اش درباره جمشید می نویسد:«جمشید در اول جم نام داشت یعنی سلطان و پادشاه بزرگ وسبب جمشید گفتن، آن شد که او سیر عالم می کرد، چون به آذربایجان رسید روزی بود که آفتاب به نقطه اول حمل آمده بود، اودستور داد تخت مرصعی رادرجای بلندی گذاشتند و تاج مرصعی برسر نهاد و برآن تخت نشست. چون آفتاب طلوع کرد شعاع و پرتو آفتاب بر آن تاج وتخت افتاد، شعاعی درغایت روشنی پدیدآمد وچون به زبان پهلوی شعاع را شید می گویند،این لفظ رابرجم افزودند و او را جمشید نام نهادند… جمشید به قول طبری، سالیان سال به خدا پرستی معتقد بود ولی روزگاری ادعای الوهیت و خدایی کرد و پس ازآن ضحاک تازی بالشکری عظیم بر او شورش نمود وجمشیداز مقاومت درمانده شد و فرارکرد.»(دهخدا، 1372، 605)
همچنین در مورد علت احترام آتش در نزد ایرانیان نوشته اند:«ایرانیان عیدی به نام آتش –آذر- در نهم هرماه داشتند وچون این جشن به ماههای زمستان می رسید به علت سرمای شدید احتیاج به آتش بود و به عقیده آنها نام این عید از اسم وکیل و مسئول تمام آتش ها اقتباس شد و به دروغ می گویند:زرتشت دستور داد که مردم در روزجشن آتش به زیارت آتشکده ها بروند تا به وسیله آتش نزدیکی به سوی خدا پیدا کنند تا نقشی درامور عالم داشته باشند!»ودرجای دیگر آمده است:«آنها معتقد بودند که حرارت این آتش ها، چیزهایی که باعث ضرر به گیاهان در دنیا است را از بین می برد.» به هرحال آتش در نزد ایرانیان باستان بسیار مقدس به شمار می آمده است.»(خوارزمی،بی تا،225- 221)
مرحوم علامه مجلسی در رابطه با جلوه شرعی دادن به مراسم نوروز و مراسم آتش بازی ایرانیان می فرماید:«این حرفها هذیانات و سخنان بیهوده ای است که به وسیله اینها مردم را به طرف خرافات بکشانند و این مطالب درباره آتش و احترام به آن که به وسیله آن خواسته اند به حق تعالی تقرب جویند نشان دهنده شرک وکفر به خداوند متعال است.»(مجلسی، 1403ق، 56/146 – 102)
2-6-2- 5- رسومات وعادتهای غلط:
انسانی که می خواهد در صراط مستقیم دین حرکت کند باید کاملا خود را از رسومات و عادتهای غلط جدا نماید. یعنی دل و اندیشه خود را همچون تخته ای که برای نوشتن مطالب جدید باید پاک باشد، از تمام افکار و اعتقادات ساختگی پاک نماید و به هیچ عنوان به مسائلی که به عنوان رسم و رسوم در بین مردم شایع شده و هیچ وجه الهی و عقلی ندارد پای بند نباشد.
چه بسیار جوانان پاک ومؤمنی که به جهت رسومات خانوادگی یا اجتماعی و فشار اقوام و اطرافیان مجبور به گناه و معصیت می شوند، درحالی که قلبا راضی به این برنامه ها نیستند. « خیلی از مراسم باعنوان رسومات دینی و مذهبی مشهور گردیده است که به هیچ عنوان مربوط به دین و سیره و سفارش ائمه اطهار– علیه السلام- نبوده است و اکثر مردم حتی در برخی مسائل ابتدایی نیز تحت تأثیر شهرتهای اجتماعی هستند. (سبزی،1390،430)
به نظرنگارنده گاهی پایبندی به رسومات چه مشکلات و گرفتاریهای فراوانی را برای مردم در بردارد ولی در عین حال مردم حاضر نیستند، ازعادتها و انحرافات اجتماعی و قبیله ای دست بردارند اما باید توجه داشت که معتقد بودن به خرافات و رسم و رسوماتی که در دین وارد نشده یعنی از جانب خدا و ائمه– علیه السلام- دستوراتش نرسیده است نشانه انحراف فکری مردم است. یک مسلمان عاقل قبل از انجام هر کاری ابتدا باید تحقیق کند که این برنامه آیا مورد تایید دین مقدس اسلام می باشد یا خیر؟ آیا این کار اساس اسلامی و دینی دارد یا خیر؟ اگرغیر از این باشد قطعا انسان از صراط مستقیم خارج می شود. راننده ای که می خواهد به محلی سفر کند اولین کاری که می کند پیداکردن راه و جاده ای است که او را به مقصد می رساند و پس از اینکه جاده را پیدا کرد و مطمئن شد که این مسیر به مقصد می رسد باید سخت مراقب باشد که کوچکترین انحرافی پیدا نکند و گرنه هر لحظه ممکن است در دره سقوط کند. اگر می بینیم اکثر مسلمانان به آن کمالاتی که باید برسند نمی رسند به جهت این است که آنها معمولا اعتقادات خوبی دارند، به وظایفشان هم عمل می کنند و ازگناهان نیز دوری می نمایند اما یک شب عروسی رفتن با آن همه گناه و معصیت، یک مراسم چهارشنبه سوری، یک سیزده به در، یک پیروی از هوای نفس و امثال آن انسان را از مسیر خارج می کند. علت اینکه ما در هر نماز می گوئیم: «اهدِنَا الصِّراطَ المُستَقِیمَ» (فاتحه/ 6). یعنی خدایا ما را در مسیر مستقیم از تمام انحرافات، خرافات، افراط و تفریطها و کج روی ها نجات بده، ما را در راه راست قرار بده. «عید غدیر بزرگترین عید شیعیان است، آیا ما هم آن را بزرگترین عید می دانیم، عید قربان و عید فطر روز عید شرافت و آقایی اهل بیت– علیه السلام– است.» (کفعمی ، بی تا ، 416)
آیا ما

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد با موضوع مبانی فکری، قرآن کریم، قانون گذاری، فقه اسلامی Next Entries منبع پایان نامه ارشد با موضوع قرآن کریم، ارتباطات سیار، صدا و سیما، صراط مستقیم