منبع پایان نامه ارشد با موضوع سرمایه فکری، مدیریت سرمایه، سرمایه انسانی، عملکرد سازمان

دانلود پایان نامه ارشد

محدود است. (چوپانی و همکاران،1391، ص 35)
سرمایه مشتری یکی از اجزای اصلی و اساسی سرمایه فکری به شمار می رود که ارزش را در کانال‌های بازاریابی و ارتباطاتی که شرکت با رهبران آن صنعت و تجارت دارد، جای داده است. تعاریف جدید مفهوم سرمایه مشتری را به سرمایه ارتباطی توسعه داده‌اند که شامل دانش موجود در روابطی است که شرکت با مشتریان، رقبا، تأمین‌کنندگان و عوامل دولتی دارد. (انوری رستمی و همکاران،1392، ص 93)

بروکینگ (بریتانیا) روس (بریتانیا) استوارت (ایالات‌متحده) بنتیس (کانادا)
دارایی‌های انسانی:
مهارت‌ها، توانایی‌ها و تخصص، توانایی حل مسئله و سبک‌های رهبری
سرمایه انسانی:
شایستگی، طرز تلقی و چالاکی فکری
سرمایه انسانی:
کارکنان به مثابه مهم‌ترین دارایی سازمان
سرمایه انسانی:
دانش کارکنان
دارایی‌های زیر ساختاری:
فن آوری، فرایندها وروش های کاری
سرمایه سازمانی:
دارایی فکری، نوآوری، فرایندها دارایی فرهنگی
سرمایه ساختاری:
دانش موجود در فن آوری اطلاعات
سرمایه ساختاری:
دارایی‌های غیرانسانی یا قابلیت‌های سازمانی مورد نیاز برای تحقق نیازمندی‌های بازار
دارایی فکری:
دانش فنی، مارک های تجاری و حق ثبت محصولات
سرمایه نوسازی و توسعه:
حق ثبت محصولات و تلاش‌های آموزشی
سرمایه ساختاری:
حق ثبت محصولات، طرح‌ها ومارک های تجاری
دارایی فکری:
برخلاف سرمایه فکری، دارایی فکری یک دارایی به ثبت رسیده با تعریف قانونی است.
دارایی‌های بازار:
نام‌های تجاری، مشتریان، وفاداری مشتریان و کانال‌های توزیع
سرمایه رابطه:
روابط با ذی‌نفعان درون و بیرون سازمان
سرمایه مشتری:
اطلاعات بازار برای استفاده در جذب و حفظ مشتریان
سرمایه رابطه:
سرمایه مشتری تنها یک بخش دانش موجود در روابط سازمانی است.
جدول 2-2: مقایسه مفهوم‌سازی‌های سرمایه فکری (نمامیان و همکاران،1390)
2-2-5) مدیریت سرمایه فکری:
اسچیوما ولررو28(2008)، مدیریت سرمایه فکری را فعالیتی «چترگونه» تعریف می‌کنند که بر شناسایی، اندازه‌گیری، کنترل و توسعه منابع نامشهود متمرکز است. (داداشی خاص، بابائی،1392، ص 19)
مدیریت سرمایه فکری، بیش از آنکه یک فن مدیریتی باشد، رویکردی بنیادی در مدیریت منابع و دارایی‌های سازمان است. در واقع، سازمان‌هایی که به شکلی راهبردی بر مواردی چون: مدیریت و سنجش سرمایه فکری، ارزیابی فناوری رقابتی و سامانه‌های مالکیت فکری تمرکز دارند، قادرند سرمایه فکری خود را به صورتی کاراتر مدیریت کنند. الزامات دستیابی به چارچوب مدیریتی کاراتر علاوه بر توجه راهبردی به موارد یادشده، درک تفاوت‌های موجود میان سرمایه انسانی و دارایی‌های فکری است. چرا که سرمایه انسانی را نمی‌توان به مالکیت سازمان در آورد و در مقابل دارایی‌های فکری (چون: متدولوژی ها، فرایندها و پایگاه‌های داده) به راحتی به مالکیت سازمان و سهامداران آن در می‌آیند. از این رو مهم‌ترین وظیفه در مدیریت سرمایه فکری، تبدیل سرمایه انسانی (دانش سر بسته) به دارایی‌های فکری (دانش آشکار) است. (ناظم و همکاران،1391، ص 150-149)
امروزه مدیریت سرمایه فکری، سازمان را به موفقیت‌های بیشتری در افق‌های آینده بازارهای رقابتی خواهد رساند. استقرار نظام مدیریت سرمایه فکری در سازمان مهم‌ترین قدم در توسعه سامانه اکتساب ارزش و پشتیبانی از این ارزش، از خلال این سرمایه است. به طور قطع، مدیریت مناسب سرمایه فکری منجر به تولید ارزش پنهان برای سازمان خواهد شد به باور بسیاری از نظریه‌پردازان و پژوهشگران حوزه سرمایه فکری یکی از نشانه‌های موفقیت هر سازمان در میزان توانایی مدیریت سازمان در تبدیل ظرفیت‌های نامشهود ارزش بالقوه به دارایی‌های نامشهود ارزش بالقوه به دارایی‌های نامشهود باارزش بالفعل است. یکی دیگر از مهم‌ترین جنبه‌هایی که مورد توجه به جنبه‌ای سرمایه اجتماعی به عنوان یکی از مؤلفه‌های موثر در تشکیل سرمایه فکری در سازمان است. مدیریت سرمایه فکری را می‌توان بسته‌ای از دانش تشکیل‌شده از مجموعه منابعی نامشهود و پنهان، اصول، فرهنگ، الگوهای رفتاری، قابلیت، شایستگی‌ها، ساختارها، ارتباطات، فرآیندها و پردازش‌های منجر به دانش یا منتج ازآن به حساب آورد. (ناظم،1391، ص 84)
در مرحله واقعی عصر دانش، لازم است تا شرکت ه برتری رقابتی به دست آورند و آن را حفظ کنند ویکی از راه‌های عملی، از طریق مدیریت سرمایه فکری آسان است. این روش مستلزم تلاش زیادی از سوی مدیران سطح متوسط وپائین در ارائه اطلاعات به موقع ودانش در مورد فرآیندها و نتایج شرکت است. حجم بزرگی از دیتا، اطلاعات و دانش می‌بایست ذخیره و ترکیب شوند تا به وسیله شاخص‌های مرتبط برتی عملکرد سازمانی محاسبه شوند. (Gogan, et al, 2014,p 728)
امروزه سرمایه‌های فکری به عنوان یک دارایی راهبردی برای عملکرد سازمانی و افزایش رقابت‌پذیری سازمان‌ها شناخته می‌شوند. مدیریت سرمایه‌های فکری شامل موارد زیر است:
الف) شناسایی سرمایه فکری کلیدی که باعث تحقق عملکرد راهبردی سازمان می‌گردد.
ب) تجسم و به تصویر کشاندن مسیرها و تحولات خلق ارزش سرمایه فکری در سازمان.
ج) اندازه‌گیری تحولات ناشی از سرمایه فکری در عملکرد.
د) پرورش و خلق سرمایه فکری کلیدی با استفاده از فرایندهای مدیریت دانش.
ه) گزارش دهی خارجی و داخلی عملکرد بررسی اثر سرمایه‌های فکری بر عملکرد سازمانی و کسب مزیت رقابتی. (ناظم،1391، ص 85)
با استفاده از اندازه‌گیری سرمایه فکری، سازمان قادر خواهد بود که سرمایه فکری خود را مدیریت کند. بدون داشتن ارزیابی مربوط به سرمایه فکری
_درک سطح عملکرد جاری،
_دانستن اینکه آیا سرمایه فکری در طول دوره، افزایش‌یافته یا بر عکس کاهش پیدا کرده است،
_درک هر فعالیت و عاملی که عملکرد سازمان را تحت تأثیر قرار می‌دهد، غیرممکن خواهد بود.
سازمان‌هایی که اطلاعات معناداری در مورد عملکرد سرمایه فکری خود در طول دوره مالی داشته باشند. می‌توانند از آن برای اطلاع پیدا کردن از تصمیم‌گیری‌ها، آزمون و بررسی استراتژی ها و مدیریت ریسک‌های مربوط به سرمایه فکری استفاده کنند. (ستایش و همکاران،1392، ص 81_80)
2-2-6) توسعه و مدیریت سرمایه فکری:
با گذشت سه دهه از عمر تحقیقات در حوزه سرمایه فکری و نقش و مدیریت بهینه این سرمایه‌ها، لزوم آگاهی از رویکردهای نوین در رفع نارسایی‌های اجرای برنامه‌های اقتصاد دانش‌محور در شرکت‌ها به شدت محسوس است. در پرتو دانش مدیریت سرمایه فکری وبکارگیری رویکردهای نوین است که تصویر کاملی از وضعیت فعلی و آتی صحنه رقابت در آتیه مدیران نقش گرفته و با تصمیم‌گیری‌های سریع موجبات توسعه سازمان فراهم می‌آید. (داداشی خاص، بابایی،1392، ص 17)
با ورود به اقتصاددانشی، دانش در مقایسه با سایر عوامل تولید مانند زمین و سرمایه و ماشین‌آلات و… از ارجحیت بیشتری برخوردار شده است به طوری که دز این اقتصاد، دانش به عنوان مهم‌ترین عامل تولید محسوب می‌شود و از آن به عنوان مهم‌ترین مزیت رقابتی سازمان‌ها یاد برده می‌شود در این اقتصاددانشی، موفقیت سازمان‌ها به توانایی مدیریت این دارایی‌های نامشهود بستگی دارد. امروزه مدیریت دارایی‌های دانشی در سازمان به مهم‌ترین اقدام در ایجاد چارچوب کسب‌وکاری موفق تبدیل شده است، اما همچنان پیچیدگی ناشی از تعابیر گوناگون مدیریت سرمایه فکری بر جای خود باقی مانده است. متداول شدن این عبارت یکی از نشانه‌های این موضوع است که سازمان‌ها در قبال مدیریت این سرمایه، توانسته‌اند به مزیت رقابتی دست یابند که از این رو علایق و توجهات مدیریت سرمایه فکری رو به فزونی گذارده است. (داداشی خاص، بابایی،1392، ص 17)
از این رو مفهوم مدیریت و سنجش سرمایه فکری در سطح جهانی مفهومی بسیار گسترده دارد. به نظر پابوس29 سرمایه فکری همان منابع دانش‌محوری است که برای سازمان ارزش تولید می‌کنند ولی در صورت‌های مالی وارد نمی‌شوند. مدیریت سرمایه فکری، توانمندی سازمان در ارتقا سطح سودآوری به شمار می‌آیند. این توانمندی به شرکت‌ها اجازه می‌دهد تا محصولات و خدمات جدیدی را خلق و معرفی کرده، رویه‌های جدیدی در کسب‌وکار خود طراحی کنندو یا اشکال سازمانی جدیدی را برای خود تعریف نمایند. طراحی محصولات و خدمات جدید در تمامی حوزه‌های صنایع امروز، نیازمند اطلاعات از دارایی‌های نامشهود است. (داداشی خاص، بابایی،1392، ص 17)
در پرتو دانش مدیریت سرمایه فکری است که مدیران می‌توانند با تصمیم‌گیری‌های سریع و به موقع موجبات رشد و توسعه سازمان خود را فراهم سازند. به همین دلیل، افراد سازمانی به خصوص رهبران، نیازمند تقویت سرمایه‌های فکری در راستای تحقق و بهره‌گیری در فرآیند تصمیم‌گیری به منظور اتخاذ تصمیمات استراتژیک خود هستند. تا بتوانند وظیفه‌شان را به طور متوازن همه‌جانبه به انجام برسانند. در واقع سرمایه فکری موجودیت دانشی یک سازمان است که در یک مقطع زمانی خاص در آن وجود دارد. سرمایه فکری به عنوان یکی از عناصر شایستگی‌های محوری شرکت‌ها محسوب می‌شود. سودارسانام30 معتقد است مدیریت سرمایه فکری به سازمان اجازه خواهد داد توانایی‌ها و شایستگی‌هایش را به منظور بهره‌برداری از آن‌ها طی زمان، شناسایی، حفظ و بازسازی کند. (داداشی خاص، بابائی،1392، ص 19)
مدیریت کارا و اثربخش شرکت‌ها همواره مستلزم ابزارها وتکنیک های مناسب برای درک مسائل مدیریتی معاصر می‌باشد. امروزه، جریان اقتصاد و معیارهای ایجاد ارزش تغییر یافته است و منابع نامشهود و سرمایه فکری اهرم‌های جدید برای مواجهه با این تغییرات محیطی و ساختاری است. برای تأثیرگذاری مثبت برای ارزش آینده بنگاه، لازم است درک بهتری از سرمایه فکری و آخرین ابزار موجود برای شناسایی، اندازه‌گیری و مدیریت این عامل مهم ایجاد ارزش را داشته باشیم. عملکرد تجاری به طور فزاینده‌ای نیازمند مدیریت فعال در حوزه سرمایه فکری و منابع نامشهود برای دستیابی به بازده پایدار سهامداران است. رهنمود حسابداری مدیریت منتشرشده به وسیله انجمن رسمی آمریکا (AICPA)31، پنج گام اساسی را برای مدیریت موفق سرمایه فکری تعیین می‌کند:1) شناسایی سرمایه فکری بنگاه،2) ترسیم عوامل کلیدی ارزش،3) اندازه‌گیری سرمایه فکری،4) مدیریت سرمایه فکری و 5) گزارشگری سرمایه فکری. (دستگیر و همکاران،1393، ص 8)
در مرحله اول باید سرمایه فکری تعریف و معیارهای شناسایی آن مشخص شود تا بر این اساس، بتوان ارزش واقعی دارایی‌های فکری سازمان را تعیین کرد. مشخص کردن اینکه چه اقلامی جز سرمایه فکری هستند، از این نظر مهم است که می‌تواند به سازمان در جهت رسیدن به اهدافش کمک کند. در مرحله دوم، سرمایه فکری از نظر محرک‌های ارزش، مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. منظور از محرک‌های ارزش، عواملی هستند که موجب تغییر در ارزش سرمایه فکری می شوندوآن را تحت تأثیر قرار می‌دهند. این محرک‌ها باید بر اساس یک طرح استراتژیک و برنامه هدفمند مشخص شوند. در مرحله سوم، اطلاعات مدیریتی دقیق و معناداری در رابطه با اندازه‌گیری عملکرد سرمایه فکری جمع‌آوری می‌شود. در مرحله چهارم، اطلاعات مدیریتی جمع‌آوری شده در مرحله قبلی، برای تجزیه و تحلیل عملکرد و بهبود عملیات مدیریتی در زمینه آموزش و تصمیم‌گیری در سازمان مورد استفاده قرار می‌گیرند. در مرحله آخر نیز گزارش‌های خارجی در رابطه با عملکرد سازمان در زمینه سرمایه فکری در طول یک یا چند دوره مالی فراهم می‌شوند. این گزارش‌ها برای سهامداران داخلی و خارجی و بقیه افرادی که منافعی در شرکت دارند مفید خواهد بود. (دستگیر و همکاران،1393، ص 9)

شکل 2-2 فرایند مدیریت سرمایه فکری (کمث32،2008)
2-2-7) اهمیت سرمایه فکری در سازمان:
سرمایه فکری در نوآوری، بهره وری، رشد و نمو، رقابت‌جویی تجاری و عملکرد اقتصادی از اهمیت اساسی و فزاینده‌ای برخوردار است. این دارایی‌ها فرصت‌های سازمان را افزایش می‌دهند. اندازه‌گیری سرمایه فکری گام مهمی است در تعیین اینکه چگونه بهبود بهره وری کلی سازمان اندازه‌گیری شود. بدون اندازه‌گیری صحیح سرمایه فکری، شرکت یا سازمان به طور صحیحی اندازه‌گیری نمی‌شود و مدیریت قادر به تنظیم

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد با موضوع سرمایه فکری، سرمایه انسانی، مدیریت سرمایه، سرمایه ساختاری Next Entries منبع پایان نامه ارشد با موضوع سرمایه فکری، منابع انسانی، ارزش افزوده، سرمایه انسانی