منبع مقاله درباره مدیریت سود، سود عملیاتی، صورت سود و زیان، بورس اوراق بهادار تهران

دانلود پایان نامه ارشد

شرکتهایی که دارای ثبات بیشتری در سود گزارش شده خود بوده و تغییرات عمده ای ندارند دارای ارزش بالاتری می باشند. لذا، مدیران سعی به هموارسازی سود برای از بین بردن نوسانات سود در سال‏های مختلف می‏نمایند. چنانچه سود به دست آمده پائین‏تر از حد مورد انتظار باشد مدیران با اعمال ابزارهای مدیریت سود اقدام به بالابردن سود گزارش شده و حذف نوسان ایجاد شده نسبت به سالهای قبل می نمایند و چنانچه سود واقعی بالاتر از حد مورد انتظار باشد، مدیران به جهت حفظ روند سود و ارزش شرکت اقدام به انتقال درآمدها به دوره های آتی می نمایند. تحقیقات صورت گرفته دراین خصوص (هانت، مویر و شلوین3، 1996) موید این مطلب است که صلاحدید مدیریت در نشان دادن رقم پائین تر برای سود حاصل از اقلام تعهدی، باعث افزایش ارزش بازار سرمایه می شود. این درحالیست که مدیریت سود چنانچه کشف شود، می تواند تأثیر کاملا منفی داشته باشد ” با استفاده از حسابداری مدیریت سود، مدیریت می تواند تصورات سایرین نسبت به عملکرد شرکت اش را تغییر دهد. ارزیابی قدرت سودآوری شرکت ممکن است به اشتباه تعبیر شود و باعث تعیین نامناسب قیمت اوراق بدهی و سرمایه شود. هنگامیکه اشتباهاتی کشف می شود، شرکت دیگر اطمینان بازار را به دست نخواهد آورد. و این باعث کاهش شدید قیمت اوراق بدهی و سرمایه اش خواهد شد.” (مالفورد و کومیسکی4، 2002).
مدیران برای هموارسازی سود ابزارهای مختلفی در اختیار دارند. روشی که اغلب مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته است مدیریت سود با استفاده از اقلام تعهدی است. مدیر می تواند با شناسایی درآمدهای آتی در سال جاری و یا انتقال هزینه های جاری به سنوات آتی اقدام به مدیریت سود نماید. نوع دوم مدیریت درآمد می تواند با دستکاری در فعالیتهای واقعی اقتصادی همچون تخفیف در قیمت برای بالابردن فروش و یا کاهش هزینه های اختیاری همچون هزینه های تحقیق و توسعه صورت گیرد. سومین ابزار مدیریت سود، که موضوع تحقیق حاضر می باشد، طبقه بندی نادرست اقلام (انتقال اقلام) صورت حساب سود و زیان است. با استفاده از این ابزار مدیران هزینه‏های اصلی (بهای تمام شده، هزینه های اداری و توزیع و فروش) را به اقلام دیگر صورت سود و زیان (همچون هزینه های اخراج دسته جمعی کارکنان شاغل در بخشهای فعال واحد تجاری، به هزینه بردن دارائیهای نامشهود خارج از فرایند استهلاک، کمکهای بلاعوض پرداختی، هزینه های غیرمعمول مربوط به مطالبات مشکوک الوصول و کاهش ارزش موجودی مواد و کالا، ذخیره های غیرمعمول برای زیانهای ناشی از پیمانهای بلندمدت، هزینه های جذب نشده ناشی از عدم دستیابی به ظرفیت معمول مورد انتظار و ضایعات غیرعادی) انتقال می دهند. همچنین آن‏ها می‏توانند با استفاده از این روش درآمدهای غیرعملیاتی شرکت را در قالب درآمدهای اصلی آن طبقه‏بندی نمایند.تحقیقات صورت گرفته عملی بودن انتقال اقلام صورت حساب سود و زیان را تأیید می کنند. پژوهش‏ها نشان می‏دهد که مدیران به صورت عمدی اقلام صورت سود و زیان را جابه جا کرده تا بر درک و دریافت استفاده کنندگان تأثیر بگذارند (کینی و ترزونت5، 1997). این اقلام بیشتر در جابجای سود عملیاتی و سود غیر عملیاتی و همچنین زیان عملیاتی و زیان غیرعملیاتی نمود پیدا می کند چراکه طبقه بندی برخی از درآمدها و هزینه ها در قالب عملیاتی و غیرعملیاتی متأثر ار نگرش ها و تصمیمات مدیریت می باشد. با توجه به موارد فوق دو سوال اساسی این مطالعه به شرح زیر قابل بیان می باشد:
1- آیا مدیران از طریق جابجایی میان درآمدهای عملیاتی و درآمدهای غیرعملیاتی اقدام به مدیریت سود می نمایند.
2- آیا مدیران از طریق جابجایی میان هزینه های عملیاتی و هزینه های غیرعملیاتی اقدام به مدیریت سود می نمایند.

1-3. اهمیت، ضرورت و اهداف اساسی تحقیق
سود خالص و مولفه‏های آن دارای کاربردهای مختلفی می‏باشند. سود گزارش شده و روابط به دست آمده از آن معمولا در قراردادهای حقوق و پاداش و قراردادهای استقراض استفاده می شوند. تصمیم‏گیری برای قراردادی که براساس سود با کیفیت پائین باشد، باعث انتقال ناخواسته ثروت خواهد شد. برای مثال سودهای بیش از واقع نشان داده شده که به عنوان معیار ارزیابی عملکرد مدیریت قرار می‏گیرد، منجر به تعلق حقوق و مزایای بیش از اندازه به مدیریت خواهد شد. به گونه‏ای مشابه ، سودهای متورم ممکن است ورشکستگی ناگهانی شرکت را پنهان سازد که این خود باعث اعتباردادن نادرست از سوی اعتباردهندگان خواهد شد. تغییر طبقه‏بندی ابزاری بسیار جذاب برای مدیریت سود است. مدیران با استفاده از این ابزار کم هزینه می‏توانند مولفه‏های صورت حساب سود و زیان را تحت کنترل داشته و طبق پیش‏بینی های تحلیلگران عمل نمایند این اقدام سود خالص را تغییر نمی‏دهد، اما می تواند تأثیر مهمی بر انتظارت و تصمیمات سرمایه‏گذاران و سایر استفاده‏کنندگان از صورتهای مالی داشته باشد. تمرکز یر این ابزار مدیریت سود به دلایلی حائز اهمیت است: اولا هزینه‏های عملیاتی و غیرعملیاتی ماهیتی کاملاً متفاوت دارند، هزینه‏های عملیاتی نسبتا پایدارند درحالیکه هزینه‏های غیرعملیاتی برطبق تعریف غیرعادی و یا غیرمعمول هستند. هزینه‏های غیرعملیاتی به شدت ناپایدارند و سرمایه‏گذاران نیز بر همین اساس با آنها برخورد می‏کنند. به این ترتیب تغییر طبقه‏بندی بین هزینه‏های عملیاتی و غیرعملیاتی، اگر دقیقا به وسیله استفاده‏کنندگان از صورتهای مالی تشخیص داده نشوند، می تواند بر انتظارات و درنتیجه قیمتها تأثیر شایانی بگذارد.
تمرکز برروی تغییر طبقه بندی بین اقلام عملیاتی و غیرعملیاتی به چند دلیل آزمونی قوی برای سنجش این ابزار مدیریت سود محسوب می شود:
اولاً : هرکدام از اقلام صورت حساب سود و زیان محتوای اطلاعاتی متفاوتی داشته و سرمایه گذاران با هرکدام اقلام صورت سود و زیان (سود ناخالص، سود عملیاتی و سود خالص) برخوردی متفاوت دارند.
ثانياً: اقلام عملیاتی و غیرعملیاتی دارای ماهیتی کاملاً متفاوت می باشند. اقلام عملیاتی نسبتاً پایدارند درحالیکه اقلام غیرعملیاتی به شدت ناپایدار بوده و سرمایه گذاران نیز بر همین مبنا با آنان برخورد می کنند. به این ترتیب تغییر طبقه بندی بین اقلام عملیاتی و غیرعملیاتی اگر کاملاً به وسیله استفاده کنندگان تشخیص داده نشود، می تواند بر انتظارات، تصمیم گیری ها و قیمت سهام تأثیر بگذارد.
با توجه به موارد فوق اهداف اساسی این تحقیق عبارتند از:
1- بررسی میزان استفاده از تغییرطبقه بندی اقلام درآمدی صورت سود و زیان به عنوان یک ابزار مدیریت سود
2- بررسی میزان استفاده از تغییرطبقه بندی اقلام هزینه ای صورت سود و زیان به عنوان یک ابزار مدیریت سود

1-4. فرضیه های تحقیق
فرضیه اول: در صورت اعمال مدیریت سود از طریق جابجایی میان درآمدهای عملیاتی و درآمدهای غیرعملیاتی، با افزایش سود عملیاتی غیرمنتظره، از میزان درآمدهاي غيرعملياتي کاسته خواهد شد.
فرضیه دوم: در صورت اعمال مدیریت سود از طریق جابجایی میان درآمدهای عملیاتی و درآمدهای غیرعملیاتی، بين تغييرات سود عملیاتی غیرمنتظره و درآمدهاي غيرعملياتي رابطه مستقیم و معني داري وجود خواهد داشت.
فرضیه سوم: در صورت اعمال مدیریت سود از طریق جابجایی میان هزینه های عملیاتی و هزینه های غیرعملیاتی، با افزایش سود عملیاتی غیرمنتظره، هزینه های غيرعملياتي نیز افزایش خواهد یافت.
فرضیه چهارم: در صورت اعمال مدیریت سود از طریق جابجایی میان هزینه های عملیاتی و هزینه های غیرعملیاتی، بين تغييرات سود عملیاتی غیرمنتظره و هزینه های غيرعملياتي رابطه معکوس و معني داري وجود خواهد داشت.

1-5. روش تحقیق
روش مورد نظر برای انجام این تحقیق روش شبه تجربی می باشد. از لحاظ بعد زماني با توجه به استفاده از اطلاعات و داده هاي مربوط به گذشته، پژوهش حاضر يك تحقيق پس رويدادي (گذشته نگر) به شمار مي آيد. بر اساس نحوه گردآوري داده ها نيز اين تحقيق از نوع توصيفي و همبستگي مي باشد.

1-5-1. جامعه آماری
جامعه آماري اين تحقيق کليه شرکت هاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مي باشند، که از ابتداي سال 1380 لغايت 1387 در بورس فعال بوده اند.

1-5-2. نمونه آماری
صرف نظر از اینکه استفاده از چه روش آمار استنباطی مورد نظر است، قدرت آن روش بستگی به روشی دارد که برای انتخاب نمونه بکار می رود. در صورتی که نمونه، نماینده ی واقعی جامعه نباشد یا به عبارتی دارای اریب باشد، پیش بینی صحیح و دقیق درباره ی پارامترهای جامعه امکان نخواهد داشت. برای انتخاب نمونه ی آماری مناسب که یک نماینده ی مناسب برای جامعه آماری موردنظر باشد، درابتداشرکت های موجوددرجامعه ی آماری مورد بررسی قرارگرفتندو سپس با توجه به یک سری محدودیت ها و قیدهای معین که لازمه ی انجام تحقیق بود، تعدادی از شرکت ها حذف و مطالعه بر روی شرکت های باقیمانده صورت گرفت.بنابراین می توان گفت روش نمونه گیری مورداستفاده در تحقیق حاضر، روش حذفی می باشد. براي اين منظور 5 معيار در نظر گرفته شده است و در صورتي که يک شرکت کليه معيارها را احراز کرده باشد به عنوان يکي از شرکت هاي نمونه انتخاب شده است. معيارهاي مذکور به شرح زيرند:
1- شرکت بايد در گروه شرکت هاي واسطه‏گري‏هاي مالي نباشد؛
2- سال مالي شرکت پايان اسفند ماه باشد؛
3- شركت در طول دوره مورد بررسي تغيير سال مالي نداشته باشد؛
4- بيش از 6 ماه وقفه در انجام معاملات شرکت وجود نداشته باشد؛
5- اطلاعات کامل و تفصيلي صورت هاي مالي سالانه شرکت براي دوره مورد بررسي موجود باشد.
با توجه به موارد فوق جمعاً تعداد 50 شركت به عنوان نمونه تحقيق انتخاب شده اند.

1-5-3. قلمرو تحقیق
قلمروموضوعی تحقیق،بحث درمورد یکی از ابزارهای مدیریت سود یعنی تغییر طبقه بندی اقلام صورت حساب سود و زیان می باشد. قلمرو زمانی تحقیق از سال 1380 تا سال 1387و قلمرو مکانی تحقیق شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد.

1-5-4. روش گردآوری اطلاعات
اطلاعات و داده هاي مورد نياز براي انجام تحقيق برحسب نوع آنها از منابع مختلفي گردآوري شده است. اطلاعات مربوط به ادبيات تحقيق و مباني نظري از منابع کتابخانه اي و پايگاه هاي علمي و مقالات داخلي و خارجي استخراج شده است.
داده هاي تحقيق عموماً از بانكهاياطلاعاتي نرم افزارهای تدبير پرداز و رهآورد نوین، پايگاه هاي اطلاعاتي سازمان بورس اوراق بهادار تهران و پايگاه اطلاعاتي مديريت پ‍ژوهش، توسعه و مطالعات اسلامي و همچنين گزارشات هفتگي بورس و صورت هاي مالي شرکت ها گردآوري گرديده است.

1-5-5. مدل های تحقیق
در پژوهش حاضر مطابق با تحقيق مك وي6 (2006)براي آزمون فرضيات از مدل هاي ارائه شده توسط وي بهره گرفته خواهد شد. در اين ارتباط براي آزمون فرضيه هاي اول و دوم به ترتيب از دو مدل رگرسيون زير استفاده شده است:

(1-1)
(1-2)

كه در آن:
= سود عملیاتی غیرمنتظره
= درآمدهای غیرعملیاتی
= تغييرات سودعملیاتی غیرمنتظره
با توجه به مبانی نظری عنوان شده، انتظار می رود ضریب منفی و ضریب مثبت باشد.همچنين فرضيه هاي سوم و چهارم نيز به ترتيب با استفاده از دو مدل زير مورد آزمون قرار گرفته اند:
(1-3)
(1-4)
كه در آن:
= سود عملیاتی غیرمنتظره
= هزينه هاي غیرعملیاتی
= تغييرات سود عملیاتی غیرمنتظره
با توجه به مبانی نظری عنوان شده برای فرضیه های سوم و چهارم انتظار می رود ضریب مثبت و ضریب منفی باشد.

1-5-6. متغیرهای تحقیق
متغيرهاي اين تحقيق که در مدل ها مورد استفاده قرار گرفته اند به صورت زير مي باشند:

1-5-6-1. متغیرهای وابسته تحقیق
متغيرهاي سود عملیاتی غیرمنتظره () و تغييرات در سود عملیاتی غیرمنتظره (

پایان نامه
Previous Entries منبع مقاله درباره مدیریت سود، سود عملیاتی، سودآوری، اقلام تعهدی Next Entries منبع مقاله درباره گزارشگری مالی، صورتهای مالی، سود حسابداری، دارایی ها