منبع مقاله درباره توسعه گردشگری، صنایع دستی، افزایش درآمد، فرصتهای شغلی

دانلود پایان نامه ارشد

زاهدی،79:1379).
امروز در بسیاری از کشورهای آسیایی، آفریقایی، آمریکای لاتین یا خاورمیانه، صنعت تور گردشگری به فنون و تولید اقلام بسیار زیادی از کالاها و صنایع دستی رونقی دوباره بخشیده است (محلاتی،61:1380).
برای توسعه گردشگری به مسأله فرهنگ توجه خاصی مبذول می‌شود. آثار باستانی و کهن هر کشوری معرف فرهنگ خاص همان کشور و دارای ارزشهای درخور توجه همان سرزمین و ویژگیهای مردم همان مرز و بوم است. این آثار دارای ارزشهای معنوی بسیار زیاد برای آن قوم به طور اعم می‌باشد که در نتیجه باعث جلب و جذب دیگران جهت بازدید و شناخت آنها شده و در پیشرفت اقوام و اجتماعات مختلف اثر بسزایی داشته و در عین حال وسیله‌ای است بسیار موثر برای جلب توجه گردشگرانی که علاقهمنداند این آثار و فرهنگ قومی را از نزدیک مشاهده نمایند. تنها از راه آشنا کردن فرهنگها با یکدیگر است که دشمنیها به دوستی تبدیل می‌شود، این هنر بزرگ از گردشگری یعنی مسافرت به دست می‌آید. انسانها نمایندگان فرهنگهای گوناگون‌اند و تماس و رو در رویی این نمایندگان، تماس رودرروی فرهنگهاست و از این تماس و رودررویی است که غنای فرهنگی و به دنبال آن برکت پدید می‌آید. تماسهای رودررو باید همه گروهها را در برگیرد. از دانشمندان بزرگ، دانشجویان و تا کارگران بیمهارت، و از آنجاست که گردشگری همگانی به صورت یک دستاورد و یک ضرورت جلوه می‌کند (رضوانی، 1385: 50).
2-5-2- اثرات سیاسی توسعة گردشگری
توسعة گردشگری به تقویت شناخت و روابط بینالمللی و توسعة مهارتهای برنامهریزان در جوامع میزبان منجر میشود. گردشگری در عین حال میتواند منجر به تحریف ماهیت صحیح وقایع به منظور منعکس کردن ارزش های نظام سیاسی، ناتوانی در کسب اهداف، استشهار اقتصادی مردم محلی به منظور راضی نگهداشتن رجال سیاسی شود (کاظمی، 1385: 97). آثار سیاسی توسعة گردشگری در جدول (2-3) زیر آورده شده است.

جدول 2-3: اثرات سیاسی مثبت و منفی توسعة گردشگری منبع: زاهدی، 1385: 4
کارکردهای مثبت
پیامدهای منفی
– تلاش برای ایجاد ثبات سیاسی در کشور
– اعتلای سطح امنیت در جامعه
– کاهش کشمکشهای سیاسی به علت کاهش نرخ بیکاری در کشور
– تلاش برای تقلیل آشوبها و تشنجات سیاسی در کشور
– برقراری تماس بین قومیتها و ملیتهای گوناگون و ارتقای درک متقابل بین آنها
– افزایش احترام متقابل بین جوامع مختلف
– سوء استفاده از حربة گردشگری برای رسیدن به هدف های سیاسی
– امکان بروز ناامنی برای توریستها مانند گروگان گیری و باجخواهی و تروریسم
– تهدید امنیت جانی توریستها
– امکان بروز جدالهای سیاسی بین گروههای معارض با حکومت

3-5-2- اثرات زیستمحیطی
از یک طرف محیط زیست فیزیکی (طبیعی و دست‌ساز انسانی) بسیاری از جاذبه‌ها و منابع طبیعی توریستی را فراهم می‌سازد و از طرف دیگر توسعه‌ی گردشگری می‌تواند آثار مثبت و منفی بر محیطزیست داشته باشد به منظور کاهش آثار منفی و افزایش آثار مثبت فعالیتهای گردشگری، راهبردهایی در برنامهریزی و مدیریت این صنعت اجرا میشود (کاظمی، 1385: 132).
با توجه به لزوم رسیدگی به معیارهای سلامتی محیطزیست در برنامهها و سیاستهای توسعه گردشگری، این پرسش مطرح میشود که چگونه میتوان آثار بالقوه گردشگری بر محیطزیست را ارزیابی کرد و نیز برای جلوگیری از تخریب فراوان این محیط و در واقع، بالا رفتن منافع گردشگری و بهرهمندی حداکثر از آن، این ارزیابی را در طرحهای کلّی توسعه متعادل گنجانید؟ به نظر میرسد که پیش از هر چیز باید گفت که برخی از شیوههای ارزیابی آثار زیستمحیطی  را باید قبل از شروع اجرای هر برنامه توسعه گردشگری انجام داد.
ارزیابی آثار زیستمحیطی در واقع کاربرد پیشگیرانه یا محتاطانه مدیریت زیستمحیطی و یکی از جلوههای دیدگاهی است که پیشگیری را بهتر از درمان میداند. به تازگی، ارزیابی آثار زیستمحیطی را چنین تعریف کرده اند: «اقدام برای شناخت آثاری که هر فعالیت انسانی بر جنبههای زندگی، زمین شناختی و طبیعی محیطزیست بر جای میگذارد و پیبردن به نتایج این آثار روی سلامت انسان و رفاه او» اطلاعات به دست آمده از این ارزیابی در اختیار برنامهریزان و مجریان قرار میگیرد تا آنان با توجه به این آثار و نتایج به تدوین برنامهای برای توسعه اقدام کنند. ارزیابی آثار زیستمحیطی برای نخستینبار در سال1960 در ایالات متحده آمریکا برای تحلیل ارزش- منافع ابداع گردید. در آن زمان این کار برای نشان دادن ارزیابی آثاری انجام گرفت که اهمیتشان با معیارها و ضوابط مادی و پولی امکانپذیر نبود. معمولاً هنگامی که پارهای اطلاعات و دادههای اقتصادی- اجتماعی در ارزیابی آثار زیستمحیطی گنجانیده میشود، چون توسعهدهندگان اغلب هوشیارانه عمل میکنند و جنبههایی مانند ایجاد کار و امکان رشد و گسترش زیرساختها را برای پیشرفت و رفاه انسان لازم میشمرند از این رو آنها به تحلیل نهایی سودها و منافع توجه میکنند و اطلاعات ناظر بر آثار این فعالیت های محیطزیست طبیعی مورد عنایت آنان نیست.
گذشته از منافع غیرمستقیمی که از آگاه کردن مردم درباره رفتار دوستانه با محیطزیست به دست میآید، منافع مستقیم چندی نیز از گنجاندن ارزیابی آثار زیستمحیطی در تدوین طرحها حاصل میگردد. توجه به این ارزیابی در نزدیکترین مراحل تدوین برنامهها منافع بالقوه زیادی مانند پیروی بیشتر در طراحی و درختکاری، صرفهجویی در سرمایه و پیشرفت قابل قبول در توسعه و دوری از گرانتر شدن هزینهها را دربردارد. به همین جهت است که در سالهای گذشته در برنامههای توسعة سازمانمللمتحد بر ارزیابی آثار زیستمحیطی در اجرای برنامهها پافشاری شده است. وانگهی این اندیشه روبه رشد است که میان حفظ محیطزیست و توسعه هیچ گونه تضاد ذاتی وجود ندارد و از اینرو میتوان در راه پیشرفت هر دو کوشید. در واقع ارزیابی زیست محیطی نه تنها راهی برای شناخت آثار بالقوه فعالیتهای انسانی بر محیطزیست است، بلکه موجب اصلاح و ارتقا هر دو نیز میشود. محیطزیست طبیعی با کیفیت بالا، منبع کلیدی گردشگری است. طرحهای گردشگری اغلب روابط تنگاتنگ و وابستگی زیادی با کیفیت محیطزیست دارد. ارزیابی زیستمحیطی اگر به گونه شایسته ای صورت پذیرد، موجب اصلاح طرحها و پیشگیری از بروز ناکامی در توسعه گردشگری میشود و از تخریب پیشبینی نشده محیطزیست جلوگیری میکند. (محلاتی،1381: 207)

4-5-2-آثار اقتصادی گردشگری در شهر
مهمترین دلیل توسعه گردشگری در اغلب کشورها استفاده از منافع اقتصادی و اجتماعی گردشگری و تاثیرات آن در جامعه میزبان و یا در کل یک منطقه روشن و مشهود است با این حال اثرات سازنده اقتصادی گردشگری عبارتند از:
منافع حاصل از اشتغالزایی، درآمدزایی گردشگری، منافع حاصل از مالیاتهای اخذ شده از فعالیتهای گردشگری و ایجاد امکانات برای جامعه، حفظ آثار باستانی، ابنیه تاریخی، جاذبههای طبیعی به عنوان منابع درآمدزایی اقتصادی و حفظ میراث فرهنگی و توسعه صنایع دستی و فعال شدن صنایع قدیمی و فراموش شده است (الوانی و دهدشتی،187:1373).
گردشگری شهری به عنوان یک منبع پایدار اقتصادی با گردش مالی بالا در شهرهای دارای توانایی و قابلیت جذب گردشگری، سالهای بسیاری است که در کشورهای توسعه یافته به عنوان یک منبع اقتصادی مطمئن و در کشورهای در حال توسعه به عنوان یکی از محورهای ویژه، جهت نیل به توسعه اقتصادی، مورد توجه مدیران شهری قرار گرفته است (شیخ کاظم،263: 1386).
گردشگری به عنوان یک عامل اقتصادی عمده و بسیار موثر مورد توجه بوده است و امکانات لازم جهت رشد و توسعه باید مهیا شود. از جمله مزایای گردشگری از نقطهنظر اقتصادی، گستردگی زمینه اشتغال و درآمدزایی آن است. به گونهای که هم گارگران ساده بدون مهارت و هم صاحبان مهارتهای گوناگون را به سرعت میتواند جذب و مشغول به کارکند (دیبایی، 43:1371).
بسیاری از تحلیلهای اقتصادی مدعیاند که سرمایهگذاری در گردشگری از یک ضریب فزاینده پیروی می کند بدینترتیب یک گردشگر از یک فروشگاه، محلی کارهای هنری میخرد و بخشی از عادیات فروش برای صاحب فروشگاه به درآمد تبدیل میشود. مالک فروشگاه نیز از یک مغازه دیگر مواد غذایی میخرد که اگر کالا وارداتی باشد بخشی از آن امکان دارد به خارج از کشور منتقل شود اما باقیمانده آن به عنوان درآمد مغازه خواروبار فروشی خواهد بود. این درآمد نیز به نوبه خود دوباره هزینه میشود و الی آخر. بنابراین گفته میشود که گردش و مراحل ضریب اقتصادی کل تولید ناخالص ملی را افزایش میدهد که بر اساس یک مبنای منطقه ای از کشوری به کشور دیگر متفاوت است (لی،55:1378).
توسعه گردشگری دارای تاثیرات مثبت و منفی متعددی است از دیدگاه اقتصادی اصلیترین کارکرد گردشگری کسب درآمدهای ارزی، توزیع مجدد درآمدها، ایجاد زمینههای اشتغال جدید، فروش خدمات و کالاهای مورد نیاز گردشگران به ویژه محصولات صنایع دستی و سنتی، توسعه حملونقل و رونق اقتصادی است (دیبایی،44:1371).

1-4-5-2- گردشگری و درآمد
سود اقتصادی و درآمد حاصله از صنعت گردشگری به صورت مستقیم و غیرمستقیم قابل بررسی است. همچنان که جان میناردکینز اقتصادان مشهور یادآور شده است رشد اقتصادی، که خود ناشی از سرمایهگذاری است در آینده میتواند ایجاد اشتغال و درآمد نماید افزایش صادرات موجب وارد شدن پول به داخل کشور میشود و به لحاظ اقتصادی درآمد حاصل از گردشگری خارجی برای هر کشور در حکم صادرات است (لاندبرگ،251:1383).
ایجاد اشتغال، کسب درآمد ارزی برای کشور میزبان و بهبود تراز پرداختها، افزایش درآمدهای مالیاتی از محل فعالیتهای اقتصادی مرتبط با گردشگری، ایجاد تعادل منطقهای، تعدیل ثروت، دگرگون ساختن فعالیتهای اقتصادی و سوق دادن درآمد از مناطق شهری به روستاها و بالاخره جلوگیری از برون کوچی روستاییان از اثرات اقتصادی گردشگری محسوب میشود (همان). از طرفی در تنوّع و غنا بخشیدن به اقتصاد محلی حائز اهمیت بسیار است، برای تولیدات محلی اعم از صنایع دستی و یا محصولات کشاورزی جهت ارتزاق گردشگران بازارهای جدیدی ایجاد میکند، علاوه برآن، در بهبود کیفیت فرآوردهای کشاورزی و صنایع دستی نیز مؤثر می باشد (پدریان،1374: 72).
گردشگری منبعی قابل اتکاء در بسیاری از کشورهای توسعه ‌یافته و در حالتوسعه است که می‌تواند تأثیر فزاینده‌ای بر روی افزایش درآمد چه در سطح ملی و نیز افزایش فرصت‌های شغلی، افزایش دستمزدها و تحوّل و گسترش تولیدات و … داشته باشد.

2-4-5-2-گردشگری و اشتغالزایی
گردشگری در ایجاد فرصتهای شغلی و کاهش معضل بیکاری با تصحیح الگو و ایجاد ظرفیتهای شغلی پایدار و مستمر نقش بسزایی دارد. پانزده درصد از مشاغل در سطح جهانی به بخش گردشگری اختصاص دارد. اگر چه بخش گردشگری پتانسیل بسیار بالایی از ارتباط با اشتغال دارد لکن قدرت اشتغالزایی آن بستگی به عواملی نظیر تعداد گردشگران، تعداد شب اقامت آنها و میزان پر بودن اتاقها دارد طبق مطالعات انجام شده در ایران با پر بودن 79 % اتاقها واقامت 5/4 شب به ازای هر دو اتاق یک فرصت شغلی ایجاد شده است. واقعیت آن است که علاوه بر ایجاد فرصتهای شغلی مستقیم به دو نوع فرصت شغلی یکی غیرمستقیم و دیگر القایی نیز باید توجه کرد. مراد از فرصت شغلی القایی اشتغالی است از نتیجه هزینه کردن و خرج کردن درآمد افرادی که به طور غیر مستقیم در این  صنعت  شاغلند ایجاد می شود (تولایی ،1386 :69). 
سازمان جهانی گردشگری در این رابطه چنین بیان میکند:
الف- اشتغال مستقیم، اشخاصی که درمؤسسات مرتبط با گردشگری کار میکنند از قبیل هتلها، رستورانها، فروشگاههای گردشگری و آژانسهای مسافرتی
ب- اشتغال غیر مستقیم، مشاغل ایجاد شده در بخشهای عرضه از قبیل کشاورزی، شیلات و صنایع
 ج- اشتغال القایی، اشخاصی که از طریق خرج کردن درآمدی که شاغلان مستقیم و غیر مستقیم کسب کردهاند حمایت میشوند
د-اشتغال ساختمانی، شغلهایی که دربخش احداث زیربناهای گردشگری تولید میشوند. این اشتغال معمولاً موقتی است ولی ممکن است در جاهایی که توسعة مداوم گردشگری وجود دارد

پایان نامه
Previous Entries منبع مقاله درباره گردشگری مذهبی، صنعت گردشگری، زیرساختها، اوقات فراغت Next Entries منبع مقاله درباره رضایت گردشگر، گردشگری مذهبی، حمل و نقل، بازاریابی