منبع مقاله با موضوع بازنشستگان، فعالیت جسمانی، خودکارآمدی

دانلود پایان نامه ارشد

ث ايجاد تغيير رفتار غير بهداشتي شده و در مراحل انتهايي تغيير استفاده مي شوند(20) و شامل شایسته سازی متقابل، روابط یاری دهنده، مدیریت تقویت، خود آزادی و کنترل محرک می باشد (21). سازه ديگر، سازه موازنه و تعادل در تصميم گيري است كه بر پايه الگوي تعارض در تصميم گيري شكل گرفته و تمركز آن بر اهميت ادراكات مثبت (مزايا) و منفي (معايب) فرد در مورد نتايج رفتار يا تغيير رفتارش است. در اين سازه فرض بر آن است كه يك فرد رفتارش را تغيير نخواهد داد، مگر آن كه به ادراك برتري مزايا بر معايب نايل گردد (20). وقتي مزايا نسبت به موانع سنگين تر مي شود، حركت از مراحل پيش از عمل (مراحل پيش تفكر، تفكر و آمادگي) به مرحله عمل (مرحله عمل و مرحله حفظ و نگهداري) مورد انتظار است(22).
سازه آخر، خودكارآمدي است كه معرف اطميناني است كه افراد نسبت به توانايي خود در مقابله با يك موقعيت خطرزا (بدون بازگشت به عادت خطر زا يا غير بهداشتي قبلي خود) دارند و مي توان از آن براي تشريح و پيشگويي تغييرات حاصل از رو ش هاي مختلف مداخله يا درمان براي بسياري از رفتارهاي مختلف استفاده كرد. اين مفهوم را مي توان از طريق مقياس اغوا يا وسوسه نيز به صورت مشابهي اندازه گيري و تعیین كرد(20).
استفاده از مدل مراحل تغيير برای درک مکانیسم رفتار ورزشي چهار مزيت عمده دارد:۱- مراحل تغيير فرد را تعيين مي كند تا محقق بتواند بر اساس مرحله و نياز، مداخله مناسب آن را طراحي كند. ۲- با اتخاذ رويكرد مراحل تغيير، محقق مي تواند جمعيت غيرفعال را در سه دسته پيش تفكر، تفكر و آمادگي تقسيم بندي كند. ۳- با تعيين آمادگي فردي برای تغيير و تعيين ارتباط بين سازه هاي مختلف مي توان احتمال موفقيت شخص را در اتخاذ و حفظ رفتارهاي ورزشي پيشگويي كرد. ۴- تمرکز واضح و آشکار بر اندازه گيري سازه ها، زير بنايی قوي براي مدل فراهم مي کند، در جمعيتها و رفتارهاي مختلف متغيرهاي مختلفي جهت حرکت از يک مرحله به مرحله ديگر وجود دارد(23).
این مدل بطور موفقیت آمیزی برای تعیین مراحل تغییر رفتار فعالیت جسمانی و عوامل مرتبط با آن در جمعیت های متنوعی استفاده شده است اما اکثر این مطالعات در کشورهای غربی صورت گرفته است. از آنجا که این مدل شامل متغیرهای روانی شناختی می باشد و از جامعه ای به جامعه ی دیگر متفاوت است و نیز تغییرات و تنوع فرهنگی، شرایط جغرافیایی و پراکندگی آنها در ایجاد و حفظ این رفتار تاثیر زیادی دارد و با نظر به اینکه استان گیلان تفاوتهای فرهنگی جغرافیایی با بقیه نقاط ایران دارد و با توجه به بررسی های انجام گرفته مطالعه ای در خصوص رفتار فعالیت جسمانی در سالمندان گیلانی صورت نگرفته است؛ منطقی به نظر می رسد که به منظور داشتن پایه ای موثر جهت انجام مداخلات برای ایجاد، افزایش و حفظ رفتار فعالیت جسمانی می بایست میزان فعالیت جسمانی و مراحل تغییر رفتار فعالیت جسمانی سالمندان و عوامل پیش بینی کننده ی موثر در طول مراحل تغییر را با توجه به بستر اجتماعی و فرهنگی منحصر به فرد هر جامعه مورد بررسی قرار گیرد؛ لذا مطالعه ی حاضر با هدف تعیین میزان فعالیت جسمانی و عوامل مرتبط با آن در جامعه ی سالمندان رشت طراحی شد، که این مطالعه می تواند بعنوان پایه ای برای طراحی مداخلات موثر آینده در جهت ارتقاء فعالیت جسمانی سالمندان و تعدیل عوامل مرتبط با آن مورد استفاده قرار گیرد.

هدف کلی طرح:
تعیین میزان فعالیت جسمانی و عوامل مرتبط با آن بر اساس مدل مراحل تغییر در سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت در سال 1391
اهداف ويژه‌ي طرح :
تعیین میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین فراوانی مراحل تغییر(مرحله پیش تفکر، تفکر، آمادگی، عمل، حفظ و نگهداشت) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت بر حسب مراحل تغییر
تعيين میانگین نمره خودکارآمدی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعيين میانگین نمره توازن در تصميم گيري (مزایا و معایب درک شده) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین میانگین نمره فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعيين ارتباط میانگین نمره خودکارآمدی با میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعيين ارتباط میانگین نمره توازن تصميم گيري با میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین ارتباط میانگین نمره فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری) با میزان فعالیت جسمانی در سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعيين ارتباط میانگین نمره خودکارآمدی با مراحل تغییر سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعيين ارتباط میانگین نمره توازن تصميم گيري با مراحل تغییر سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین ارتباط میانگین نمره فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری) با مراحل تغییر در سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت
تعیین عوامل پیش بینی کننده فعالیت جسمانی سالمندان بر اساس مدل مراحل تغییر عضو کانون بازنشستگان شهر رشت با کنترل متغیرهای مداخله ای و فردی و اجتماعی
سوالات پژوهش:
میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت چقدر است؟
مراحل تغییر رفتار فعالیت جسمانی (مرحله پیش تفکر، تفکر، آمادگی، عمل، حفظ و نگهداشت) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت چگونه است؟
میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت بر حسب مراحل تغییر چگونه است؟
میانگین نمره خودکارآمدی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت چقدر است؟
میانگین نمره توازن تصميم گيري (مزایا و معایب) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت چقدر است؟
میانگین نمره فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری) سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت چقدر است؟
عوامل پیش بینی کننده فعالیت جسمانی سالمندان با کنترل متغیرهای مداخله ای و فردی و اجتماعی چیست؟

فرضیات پژوهش:
بین میانگین نمره خودکارآمدی با میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.
بین میانگین نمره توازن تصميم گيري با میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.
بین میانگین نمره فرآیندهای تغییر با میزان فعالیت جسمانی سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.
بین میانگین نمره خودکارآمدی با مراحل تغییر سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.
بین میانگین نمره توازن تصميم گيري با مراحل تغییر سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.
بین میانگین نمره فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری) با مراحل تغییر سالمندان عضو کانون بازنشستگان شهر رشت ارتباط وجود دارد.

تعاریف واژه ها:
سالمندان
تعریف نظري: طبقه بندی سازمان بهداشت جهانی از نظر تقویمی، افراد 45-59 سال را میانسال و 60-74 سال را مسن، 75-90 سال را پیر و بیشتر از 90 سال را خیلی پیر معرفی می کند(24).
تعریف عملی: در اين پژوهش، به افراد ٦٠ سال و بالاتر كه به کانون بازنشستگان سالمندان شهر رشت مراجعه می کنند، اطلاق مي شود.
فعالیت جسمانی
تعريف نظري: فعاليت جسماني به معني انجام حركات بدني است كه از طريق فعاليت ماهيچه ها بوجود آمده و در نتيجه اين حركات، انرژي مصرف مي‌شود(25)
تعریف عملی: در این پژوهش منظور از فعالیت جسمانی ، موارد ذکر شده در ابزار استاندارد فعالیت جسمانی سالمندان 9می باشد و شامل اطلاعاتي در خصوص زمان صرف شده توسط فرد براي انجام پياده روي و فعاليت جسماني متوسط و شديد و فعاليت خانگي و محيط كار در طی ۷ روز گذشته است که با استفاده از مقیاس های استاندارد ( شرح آن در قسمت ابزارها آمده است) تعیین می گردد.
مدل مراحل تغییر
تعریف نظری: مدل مراحل تغییر نیروی عظیمی در کمک به پیشرفت زمینه ای در جهت رویکردهای جامع تری به پژوهش و عملکرد بوده است که انگاره های کهن را با انگاره های جدید تکمیل می نماید(26). مدلی یکپارچه و جامع در تغییر رفتار است که بطور گسترده ای برای ارتقای رفتار فعالیت فیزیکی منظم بکار رفته است(27).
تعریف عملی: در این پژوهش ، منظور مدل مراحل آمادگی پروچسکا می باشد، که شامل سازه ی مراحل تغییر ، خودکارآمدی، فرایندهای تغییر و توازن در تصمیم گیری می باشد.
مراحل تغییر
تعریف نظری: پنج مرحله مرتبط با ترک یک رفتار زیان آور یا پذیرش یک رفتار مثبت بهداشتی که شامل پیش تفکر، تفکر، آمادگی، عمل و نگهداری رفتار جدید می باشد(28).
تعریف عملی: در این پژوهش ، مراحل تغییر افراد براساس الگوریتم مراحل تغییر مدل ترانس تئورتیکال در مورد انجام فعالیت جسمانی مورد بررسی قرار می گیرد که با استفاده از پرسشنامه استاندارد ( شرح آن در قسمت ابزارها آمده است) تعیین می گردد.

خودکارآمدی
تعریف نظری: خودکارآمدی باور یا درک شخص از توانائیش برای انجام وظایف محوطه می باشد(29). بر طبق این سازه، جهت تغییر رفتار، افراد در مواجهه با موقعیتهایی که احتمال خطر عود رفتار وجود دارد نیاز به اطمینان و خودکارآمدی بالایی دارند.(27)
تعریف عملی: در این پژوهش بر اساس مدل مراحل تغییر رفتار، منظور از خودکارآمدی اطمینان شخص به این است که جهت انجام ورزش می تواند بر موانعی از قبیل خستگی، تنهایی، داشتن کارهای دیگر، نداشتن روحیه مناسب برای ورزش کردن، وجود مشغله زیاد، داشتن احساس تنبلی و مشکلات جوی فائق آید که با استفاده از مقیاس های استاندارد ( شرح آن در قسمت ابزارها آمده است) تعیین می گردد.

توازن در تصميم گيري (مزایا و معایب)
تعریف نظری: توازن در تصمیم گیری یک قسمت مکمل الگوی مراحل تغییر است و یکی از مهمترین سازه ها در فهم فرایند عمدی تغییر رفتار و پذیرش رفتارهای جدید است. در هنگام حرکت بسوی هر تصمیم گیری افراد هزینه ها و فواید عمل مورد نظر را در نظر می گیرند. در تغییر رفتار این مورد بعنوان تعادل تصمیم گیری در نظر گرفته می شود، فرآیندی که در آن افراد بطور شناختی جنبه های خوب یا فواید و جنبه های کمتر خوب یا موانع رفتار را ارزیابی کرده و دلیل تغییر یا عدم تغییر را سبک و سنگین می کنند(27) .
تعریف عملی: در این پژوهش توازن در تصمیم گیری ( مزایا و معایب درک شده از رفتار) سالمندان برای انجام فعالیت جسمانی در نظرگرفته شده که با استفاده ازمقیاس های استاندارد ( شرح آن در قسمت ابزارها آمده است) تعیین می گردد.

فرآیندهای تغییر (شناختی-رفتاری)
تعریف نظری: فرآيندهاي تغيير که شامل فعالیتها واستراتژيها یا فرایندهایی است که فرد را به پیشروی در مراحل تغییر کمک می کند شامل دو دسته اصلی : فرایندهای شناختی (سر و کار با تفکر واحساس افراد در مورد رفتار غیر بهداشتی دارد) و فرایندهای رفتاری (باعث ایجاد تغییر رفتار غیر بهداشتی می شوند) می باشند.(28)
تعریف عملی: در این پژوهش منظور استراتژیهایی شناختی و رفتاری است که سالمندان در ارتباط با مراحل تغییر فعالیت جسمانی تجربه کرده اند که با استفاده از مقیاس های استاندارد (شرح آن در قسمت ابزارها آمده است) تعیین می گردد.

پیش فرضها :
سالمندی جمعیت فرآیندی شناخته شده و پیامد انتقال جمعیت شناختی است، که در آن باروری و مرگ و میر از سطوح بالا به سطوح پایین کاهش پیدا می کند(31).
جمعیت سالمند در جهان رو به افزایش است. مجریان مراقبت بهداشتی و سلامت با هر تخصصی باید با مسائل بهداشتی و سلامت سالمندان به عنوان شاخص مهم فعالیت بالینی خود آشنا شوند(32).
توصیه های عمومی برای ورزش کردن، تشویق مردم به انجام فعالیت فیزیکی منظم است که از نظر بهداشتی سودمند باشد. سالمندانی که تحرک فیزیکی ندارند ابتدا باید با انتخاب فعالیتهای مناسب و لذت بخش شروع کرده سپس در فعالیتهای روزانه عادی شرکت کنند(33).
ورزش و حرکت موجب عقب انداختن دوران سالمندی می شود و سالمندانی که ورزش می کنند از سلامتی و نشاط بیشتری برخوردار می باشند. البته تاکید می شود که منظور از ورزش، تمرینات خسته

پایان نامه
Previous Entries منبع مقاله با موضوع فعالیت جسمانی، سازمان بهداشت جهانی، افراد سالمند Next Entries منبع مقاله با موضوع فعالیت جسمانی، فیزیولوژی، ابتلا به بیماری