منبع تحقیق درمورد کاربری اراضی، فرسایش خندقی، استان ایلام، پوشش گیاهی

دانلود پایان نامه ارشد

باشد،ثانیاً رابطه نزدیکی بین مساحت مناطق خندقی با مساحت مناطق فاقد پوشش گیاهی و طول جاده خاکی وجود دارد به طوریکه بیشترین مساحت اراضی لخت و بیشترین طول جاده خاکی مربوط به مناطق دارای تمرکز جمعیت و توسعه شهری می باشد که دارای مساحت بیشتری از خندق هستند
یمانی و همکاران(1390) در تحقیقی که در علاء مرودشت استان فارس فرسایش خندقی و تأثیر آن بر توسعه سکونت گاهی را بررسی نمودند که نتایج نشان داد که دشتهای دامنه ای و قاعده مخروطه افکنه ها به دلیل فاصله مکانی و نیز بافت خاک و شیب، مناسبترین اراضی با قابلیت توسعه و نواحی پست دشت علاء مرودشت به ویژه اراضی پیرامون آبراهه به دلیل توسعه خندقها دارای محدودیت توسعه می باشند، و اعلام کردند که در این خصوص شاید بهترین راه کنترل توسعه خندقها، کاهش و کنترل شیب آبراهه از طریق روشهای مهندسی است
ثروتی و همکاران (1387) پژوهشی در بررسی عوامل موثر در شکل گیری و گسترش فرسایش خندقی در لس ها انجام دادند که نتایج حاصل از این تحقیق مبین این است که شکل گیری و گسترش فرسایش خندقی در اراضی لسی منطقه تحقیق تابعی از ارتفاع متوسط بارندگی و دمای متوسط سالانه هوا، شیب و جهت اراضی، سازند زمین شناسی، منابع اراضی، نوع خاک و ویژگیهای مربوط به آن، نوع وتیپ گیاهی، نحوه استفاده از اراضی می باشد. اما در این میان شیب اراضی، نوع سازند، عمق خاک، میزان املاح محلول، هدایت الکتریکی و میزان سدیم قابل تبادل موجود در خاک که موثر در رخداد فرسایش تونلی نیز هستند بیشترین نقش و تأثیر را در شکل گیری و گسترش فرسایش خندقی و مشخصات مرفولوژیکی خندقها دارند.
زارع مهرجردی و همکاران (1384) در منطقه کندوان هرمزگان به این نتیجه رسیدند که خاک های با بافت سیلتی و دارای املاح زیاد، حساسیت بالایی به فرسایش دارند و بیشترین میزان رسوب را تولید می کنند.
سلیمان پور و همکاران(1389) با بررسی تأثیر ویژگیهای خاک (شیب، شوری اسیدیته، پوشش گیاهی، کاتیون های محلول، بافت خاک، پایداری خاک دانه، ازت خاک، وزن مخصوص ظاهری، نسبت جذب سطحی سدیم و درصد سدیم قابل تبادل) بر گسترش طولی خندق ها در استان فارس نتیجه گرفتند که عواملی مانند شیب، شوری، اسیدیته و پوشش گیاهی، رابطه معنی داری با پیشروی طولی خندق دارند، در صورتی که سه عامل اول رابطه مثبت ولی پوشش گیاهی رابطه منفی را نشان داد
مجید صوفی و همکاران ( 2011) در پژوهشی در استان فارس تأثیر بعضی از عوامل مورفومتریک و ویژگیهای خاک آبخیز بر رابطه بین حجم و طول آبکند را بررسی نمودند که نتایج نشان داد که میانگین ویژگیهای خاک، آبخیز و کاربری اراضی نشان دادند که حجم مقطعی میانگین خندق با عمق خندق در قسمتهای مختلف و شیبهای سر خندق همبستگی داشته اند. همچنین معلوم شد که پارامترهای کارکردهای متناسب شده با پلات های حجم های خندق در مقایسه با طول های خندق و عرض دو سر خندق دارای نسبت هستند.
نور محمدی و همکاران (1388) به بررسی ارتباط بین عوامل اصلی رواناب در فرسایش خندقی در استان ایلام پرداخته و نتایج آنها نشان دهنده تأثیر سرعت رواناب در توسعه خندق ها داشته است.
صادقی و همکاران (1388، 1387 و 1390) به بررسی عوامل مختلف موثر بر توسعه فرسایش خندقی در استان ایلام در منطقه دره شهر پرداختهاند. نتایج حاکی از تأثیر بافت خاک، مقدار بارش، مقدار شن، فقر مراتع و همچنین ارتفاع راًس و طول خندق در رسوب زایی خندق های منطقه دارد.

فصل سوم

مواد و روش ها

3- مواد و روشها
3-1- معرفی منطقه مورد مطالعه
3-1-1- مشخصات عمومی استان ایلام
استان ایلام در غرب ایران و در ناحیه‌ای کوهستانی و دشتی قرار گرفته ‌است. استان ايلام با 19086 كيلومترمربع حدود 4/1 درصد مساحت كل كشور را تشكيل مي دهد. اين استان درغرب سلسله جبال زاگرس بين 31 درجه و 58 دقيقه تا 34 درجه و 15 دقيقه عرض شمالي و45 درجه و24 دقيقه تا 48 درجه و 10 دقيقه طول شرقي درگوشه غربي كشور قرارگرفته است. این استان از جنوب با خوزستان، از شرق با لرستان، از شمال با كرمانشاه و از سمت غرب با 425 كيلومتر مرز مشترك با كشور عراق همسایه می باشد. دارای نه شهرستان به این شرح است: آبدانان، ایلام، ایوان، دره شهر، دهلران، سرابله، ملکشاهی، مهران و سیروان. مناطق مورد مطالعه در سه شهر ایلام (چوار)، مهران (صالح آباد) و دهلران می باشد.

تصویر (3-1) نمایی کلی از مناطق مورد مطالعه تصویر (3-2) پراکنش خندقها در مناطق مورد مطالعه

3-1-2- وضعیت اقلیمی منطقه چوار
در سردترين ماه سال، به طور متوسط دماي هوا به زير صفر نمي‌رسد. پايين‌ترين متوسط حداقل دماي هوا 3- درجه و بالاترين متوسط حداكثر دما 39 درجه سلسيوس گزارش شده است
در سردترين ماههاي سال (فصل زمستان) متوسط حداكثر دماي هوا بالاتر از 20 درجه سلسيوس بوده است. بنابراين، در طول روزهاي زمستان، مشكلي از نظر حرارتي وجود ندارد. در تابستان هوا به مرور گرم مي‌شود و در گرمترين ماه سال به 7/35 درجه سلسيوس مي‌رسد. در هر سه ماه از فصل تابستان، متوسط حداكثر دماي هوا بالاتر از 32 و متوسط حداقل آن بالاتر از 16 درجه سلسيوس است. در طول اين ماهها رطوبت هوا كاهش مي‌يابد. و در گرم‌ترين ساعات از روزهاي اين سه ماه به 22% مي‌رسد. با توجه به دماي هوا در اين ساعات ميزان رطوبت در هوا پايين نيست و به همين دليل هواي چوار در تابستان خشك نيست. بالا بودن رطوبت هوا و شفاف بودن در شبها به سرعت باعث كاهش دماي هوا مي‌گردد. بطوريكه در گرمترين ماه سال (مرداد) نوسان روزانه دماي هوا به بيش از 16 درجه سلسيوس مي رسد.
3-1-3- وضعیت اقلیمی شهرستان مهران(صالح آباد)
با توجه به اينكه نحوه توزيع بارندگي ماهانه در طول سال مي تواند در محاسبات فعاليتهاي بيولوژيك منطقه نقش تعيين كننده‌اي داشته باشد لذا بررسي آن حائز اهميت است.

جدول شماره (3-1): مقدار بارندگي فصلي در ايستگاه مورد مطالعه (ميلي متر)
منطقه
پاييز بهار زمستان پاييز
زمستان
بهار
تابستان
صالح آباد
8/107
2/604
8/61
6/0

نمودار (3-1) : نمودار درصد بارندگی فصلی ایستگاه صالح آباد

3-1-4- وضعیت اقلیمی شهرستان دهلران
منطقه بیابانی دهلران در جنوب تا جنوب شرقی استان ایلام قرار گرفته که داراي مختصات جغرافيايي”59 ’23 ̊46 تا “44 ’11 ̊47 طول شرقي و “32 ’29 ̊33 تا “25 ’25 ̊32 عرض شمالي ميباشد. بر اساس بررسی های انجام شده توسط سازمان هواشناسی، این منطقه از نظر طبقه بندی اقلیمی کوپن جزء اقلیم خشک با تابستان های گرم به حساب می آید. بر اساس آمار هواشناسی، متوسط بارندگی 4/264 میلی متر، متوسط تبخیر سالیانه 3553 میلی متر در تشتک و 3117 میلی متر در سطح آزاد بوده و متوسط دمای سالیانه 4/31 درجه سانتی گراد میباشد(شهریاری و همکاران، 1389).

3-1-5- ویژگیهای زمین شناسی منطقه چوار
براساس تقسیم بندیها چوار در زون زاگرس چین خورده واقع شده است. این زون که کوههای زاگرس را در بر می گیرد، در جنوب غربی ایران قرار دارد و به سمت شرق توسط گسل میناب محدود می شود. رخساره های سنگی و رسوبی این زون تحت تأثیر رخدادها و تحولات زمین شناسی به وقوع پیوسته دارای خصوصیات متمایزی نسبت به زون های ساختاری دیگر بوده و به تربیت قدیم به جدید شامل رخساره های دوران پالئوزوئیک، مزوزوئیک و دورههای نئوژن و کواترنر می باشد. بر اساس این تقسیمات در منطقه چوار تشکیلات زیر مشاهده می شود:
- تشكيلات سروک: از گروه بنگستان شامل آهک هاي خاكستري سفيد و آهک هاي مارني است. سن اين تشكيلات مربوط به كرتاسه زيرين تا بالايي است.
- تشكيلات سورگاه: از گروه بنگستان شامل شيل تيره رنگ و لايه هاي سنگ آهک نسبت به عمر اين تشكيلات مربوط به كرتاسه بالايي است
- تشكيلات ايلام: شامل سنگ هاي آهكي سفيد از گروه فوق و مربوط به كرتاسه بالايي است
– تشكيلات گورپي: شامل شيل هاي سياه رنگ مارني خاكستري رنگ است
– تشكيلات پابده: حاوي شيل ها و مارن هاي تيره رنگ همراه با رگه هاي آهكي، كه در قسمت خاور استان تغيير شكل داده و به صورت تشكيلات تاشكان و آهک شهبازان نمايان مي شود. سن اين تشكيلات مربوط به دوره هاي پاليوسن تا اليگوسن است. در بيش تر مناطق بر روي تشكيلات پابده، محدوده آهک هاي آسماري تشكيل شده كه در برخي مناطق بين آهک هاي آسماري و تشكيلات پابده، لايه هاي تبخيري كم ضخامتي به نام تشكيلات كلهر ديده مي شود. قسمت جنوب باختري استان ايلام را تشكيلات آسماري شامل آهک هاي كرم رنگ در برگرفته است. سن اين لايه مربوط به اليگوسن زيرين تا ميوسن زيرين است. بازديد از جلوه هاي زمين شناسي، چشمه هاي آب گرم، کوه هاي منطقه برنامه هاي ژئوتوريسم اين منطقه را تشکيل خواهد داد.

3-1-6- ویژگیهای زمین شناسی شهرستان مهران(صالح آباد)
محدوده حوزه صالح آباد با وسعت كلي 6/15171 هكتار و در موقعيت جغرافيايي بين”3/3’07(46 تا 
“4/57’1746 طول شرقي و”17′ 2433 تا”2/17’ 3533عرض شمالي واقع شده است حداكثر ارتفاع این حوزه 1880 متر و حداقل ارتفاع آن در خروجي حوزه برابر 580متر از سطح دریا می‌باشد.
طبق بررسی‌های به عمل آمده مشخص گردیده که حوزه مورد بررسی از نظر نبوی(1355) و طبق نظر اشتوکلین این حوزه در زون ساختمانی- رسوبی زاگرس چین خورده واقع گردیده است و سیمای ساختاری منطقه، متأثر از تحولات ساختمانی آلپی و بیش از آلپی است که در مقاطع زمانی پالئوزوئیک و سنوزوئیک به صورت فازهای خشکی‌زائی و کوهزائی منطقه را تحت تأثیر قرار داده‌اند، و در نتیجه عملکرد متقابل مؤلفه‌های فشاری و تنش‌های ناشی از رویدادهای زمین‌ساختی منطقه مورد مطالعه به صورت ساختمان‌های چین‌خورده تاقدیسی و ناودیسی، گسلش، عناصر خطی رورانده و شکستگی‌های بزرگ مقیاس تظاهر یافته‌اند. بدیهی است اطلاعات حاصله اهمیت بسزایی در ارزیابی اختصاصات فرسایشی و نفوذپذیری رخنمون‌های سنگی و رسوبی ایفا خواهند نمود.

3-1-7- ویژگیهای زمین شناسی شهرستان دهلران

محدوده مورد مطالعه در زون زاگرس چین خورده قرار گرفته است. قدیمی ترین سازند موجود در این محدوده مربوط به دوران مزوزوئیک و دوره کرتاسه می باشد. در این دوره سازندهای سروک، سورگاه، ایلام، گورپی تشکیل شده و پس از آن در ترسیر سازندهای پابده، آسماری، گچساران، آغا جاری، بختیاری و بخش لهبری تشکیل شده است. بخش وسیعی از حوزه را نیز رسوبات آبرفتی کواترنر تشکیل داده است.
3-1-8- نقشه کاربری اراضی منطقه چوار

با توجه به اینکه منطقه چوار دارای بارندگی مناسب بوده و قسمتهای کوهپایه ای دارای شیب نسبتاً کمی هستند، شرایط برای زراعت دیم فراهم شده است. لذا مردم منطقه از دیر باز تاکنون اقدام به زراعت نموده و دامنه فعالیت خود را به مناطق جنگلی اطراف روستاها گسترش داده اند بطوری که قسمتهای وسیعی از تنگ دالاب و مناطق کوهستانی و جنگلی اطراف روستاها در زیر اشکوب درختان زراعت مشاهده میشود، این فعالیت باعث تخریب جنگلها شده و زادآوری درختان را با مشکل مواجه نموده است. در حال حاضر 2479 هکتار از زمینهای منطقه به صورت زراعت زیر اشکوب درختان جنگلی بوده و تحت عنوان تیپ Quercus – Dryfamingمشخص گردیده اند.

شکل(3-3) نقشه کاربری اراضی منطقه چوار
3-1-9- نقشه کاربری اراضی شهرستان مهران(صالح آباد)

شکل(3-4) نقشه کاربری اراضی شهرستان مهران

3-1-10- نقشه کاربری اراضی شهرستان دهلران

شکل(3-5) نقشه کاربری اراضی شهرستان دهلران

3-1-11- پوشش گیاهی منطقه چوار
در این منطقه 7 تیپ گیاهی موجود می باشد که گونه غالب آن بلوط می باشد. مهمترین تیپ های پوششی منطقه عبارتند از:
1- تیپ Quercus – Anualgrass – Annualforbs
2-

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق درمورد فرسایش خندقی، کاربری اراضی، منابع طبیعی، فرسایش خاک Next Entries منبع تحقیق درمورد رگرسیون، چند متغیره، فرسایش خندقی، تحلیل اطلاعات