منبع تحقیق درمورد فرسایش خندقی، کاربری اراضی، منابع طبیعی، فرسایش خاک

دانلود پایان نامه ارشد

……………………………………………
56
5-5- تعین مهمترین فاکتورهای موثر بر فرسایش خندقی مناطق مورد مطالعه ……….
57
5-6- راه حلها و پیشنهادات………………………………………………………………………
59
منابع مورد استفاده…………………………………………………………………………………….
61
فهرست جداول

عنوان و شماره شکل
صفحه

جدول(1-1) طبقه بندی براساس تعداد و تراکم خندقها در واحد سطح………………
11
جدول(1-2) طبقه بندی براساس عمق مساحت حوزه………………………………………
12
جدول(1-3) طبقه بندی براساس عمق ووسعت منطقه خندقی…………………………….
14
جدول(1-4) طبقه بندی براساس طول…………………………………………………………..
14
جدول(1-5) طبقه بندی براساس توصیه فائو…………………………………………………..
14
جدول (4-1) میانگین پارامترهای مربوط به فرسایش خندقی……………………………..
41
جدول (4-2) همبستگی پارامترهای فیزیکی با فرسایش خندقی…………………………
46
جدول (4-3) همبستگی پارامترهای شیمیایی با فرسایش خندقی……………………….
47
جدول(4-4)پارامترها با محورهای 1و 2 -PCA…………………………………………..
جدول (4-5)گونه های موجود درحوزه زهکشی خندقهای منطقه چوار…………….
48
49
جدول (4-6)گونه های موجود درحوزه زهکشی خندقهای منطقه صالح آباد……..
49
جدول (4-7)گونه های موجود درحوزه زهکشی خندقهای منطقه دهلران………….
49

عنوان و شماره شکل

صفحه

تصویر (1-1) مراحلتشکیلخندق…………………………………………………………………………
9
تصویر(1-2) مراحل مختلف تشکیل سر خندق…………………………………………………………..
10
تصویر(1-3) انواع مختلف فرسایش خندقی………………………………………………………………
13
تصویر(1-4) انواع مختلف سر خندق……………………………………………………………………….
15
تصویر(3-1) نمایی کلی از منطقه مورد مطالعه…………………………………………………………..
22
تصویر(3-2) پراکنش خندق ها در مناطق مورد مطالعه ………………………………………………..
25
تصویر(3-3) نقشه کاربری اراضی چوار…………………………………………………………………….
27
تصویر (3-4) کاربری اراضی مهران(صالح آباد)………………………………………………………….
27
تصویر (3-5) کاربری اراضی دهلران…………………………………………………………………………
27
تصویر (3-6) خندق از نوع خطی ……………………………………………………………………………
33
تصویر (3-7) خندق از نوع پنجه ای ………………………………………………………………………..
33
تصویر (3-8) خندق از نوع جبههای ………………………………………………………………………..
34
تصویر (3-9) اندازه گیری ارتفاع هدکت………………………………………………………………….
34
تصویر (3-10) اندازه گیری عرض بالا خندق……………………………………………………………..
35
تصویر (4-1) آنالیز چند متغیره (PCA)…………………….…………………………………………….
48
تصویر (4-2) نمومه شماتیک از مقطع های بدست آمده خندقها……………………………………
49

عنوان و شماره نمودار
صفحه
نمودار (3-1) نمودار درصد بارندگی فصلی ایستگاه صالح آباد………………………..
23
نمودار(4-1)اثر شیب بر فرسایش خندقی………………………………………………………
42
نمودار (4-2) اثر جهت بر فرسایش خندقی ………………………………………………….
43
نمودار (4-3)اثر ارتفاع بر فرسایش خندقی ……………………………………………………
44
نمودار (4-4) رابطه بین کاربری اراضی و فرسایش خندقی……………………………….
45
نمودار (4-5) رابطه بین نوع خندق و فرسایش خندقی…………………………………….
45

فصل اول

مقدمه
و
کلیات

1-مقدمه و کلیات

1-1-مقدمه

افزایش روز افزون جمعیت جهان، از قرن بیستم تا کنون بواسطه پیشرفتفناوری تولید غذا در حال افزایش بوده است در حالی که به دلیل افزایش جمعیت، سرانه تولید غذا در جهان روند نزولی داشته است، با توجه به افزایش جمعیت موجود در قرن بیست و یکم، سرانه زمین زراعی نیز کمتر شده و این در حالی است که یکی از منابع مهم تولید غذا خاک است(شبکه اطلاع رسانی جهانی، 1380)
بدین ترتیب وابستگی انسان به منابع طبیعی واز جمله خاک سیری صعودی داشته است.در ابتدا انسان با تکیه بر بالا بردن میزان بهرهبرداری از منابع طبیعی بواسطه فناوری ساخت ابزارآلات کشاورزی ودر نتیجه افزایش سطح بهره برداری، به جوابگوی نیازهای غذایی خویش برآمد، لیکن افزایش سریع و تصاعدی جمعیت کره زمین از یک طرف و محدودیت اراضی و منابع قابل استفاده از طرف دیگر، انسان را وادار به تفکر در بالا بردن میزان تولید در واحد سطح با تکیه بر روشهای مدیریتی و حفاظتی، استفاده از بذر های اصلاح شده، کودها وغیره نمود.علیرغم همه این تمهیدات، آمارهای بدست آمده مؤید این مطلب است که میزان رشد تولید مواد غذایی در جهان در طول 30 سال گذشته، روندی نزولی داشته است.آمارها نشان می دهند که میزان رشد تولید مواد غذایی در دهه 1960، 1970،1980،1990به ترتیب وبه طور متوسط برابر با 3، 2/4، 2/2 و2 درصد در سال بوده است (شبکه اطلاع رسانی جهانی، 1380)
از عواملی که موجب کاهش تولید مواد غذایی در جهان می شوند میتوان به تخریب خاک، آلودگی هوا، آلودگی آبها، کاهش منابع آب قابل استفاده اشاره نمود (بیاتی و همکاران، 1385).
میزان تخریب کشتزارهای جهان در سال 1990، 38 درصد بوده است، و 11 تا 13 میلیون هکتار از اراضی در هر سال، پیشازآنکه فرصت تجدید پیدا کند به وسیله عوامل برداشت پوششگیاهی، اعمالکشاورزی غلط، بهره برداری مفرط از اراضی، چرای مفرط، گسترش شهرها و صنایع از بین می روند (شبکه اطلاع رسانی جهانی 1380).یکی از عوامل موثر در اقتصاد هر کشور منابع طبیعی موجود در آن کشور هست.خاک به عنوان یکی از مهمترین منابع طبیعی نقش بسیار عمدهای را در زندگی انسان دارا می باشد. عوامل متعددی نظیر فرسایش خاک، فشرده شدن خاک، سله بندی خاک، غرقابی شدن، شوری و قلیایت خاک و غیره در تخریب خاک دخالت دارند. فرسایش خاک از مهمترین این عوامل است که دو عامل مهم ایجاد آن آب و باد است.در طول تاریخ ما شاهد بودهایم که در نتیجه فرسایش خاک تمدنهای بزرگ از بین رفته و یا این عامل موجب نابودی و یا عقب افتادگی جوامع گوناگون بشری شده است.از دست رفتن سالانه میلونها تن خاک از سطح مزارع و مراتع ایران ثمره تلخی است که از فقر پوشش گیاهی و فرسایش عاید کشور می شود (کاظمی، 1386). به طور کلی فرسایش یک فرآیند سه مرحله ای است که طی آن ذرات خاک از بستر اصلی خود جدا شده، به کمک یک عامل انتقال دهنده به مکانی دیگر حمل شده و در نهایت رسوب می یابند.در صورتی که عامل انتقال دهنده باد باشد به آن فرسایش بادی و در صورتیکه عامل انتقال دهنده آب باشد به آن فرسایش آبی می گویند. بررسی ها نشان داده است که از 165 میلیون هکتار مساحت کل کشور 125میلیون هکتار آن تحت تأثیر انواع فرسایش با شدتهای مختلف می باشد (دهقان، 1363). نتایج ارزیابی دیگر که با استفاده از داده های بیش از 200 ایستگاه رسوب سنجی انجام گرفته، موید فرسایش بیش از 4/1 میلیارد تن در سال است (عرب خدری، 1382). طبق برآورد سازمان خوار و بار و کشاورزی جهانی در سال1980میلادی، بیش از56میلیون هکتار از اراضی ایران در معرض خسارت ناشی از فرسایش آبی بالاتر از 10 تن در هکتار در سال بوده است (دفتر حفاظت خاک و آبخیزداری، 1364).شدت فرسایش برای حوزه های آبخیز ایران حدود 25تن در هکتار در سال محاسبه گردیده است که بسیار تکان دهنده است (جلالیان و همکاران، 1373).
خسارت ناشی از فرسایش خاک و از دست رفتن منابع غذایی آن در کشور سالانه بالغ بر7/2 میلیارد دلار برآورد گردیده است (دفتر حفاظت خاک و آبخیزداری، 1364؛ دهقان، 1363).یکی از مهمترین انواع فرسایش آبی، فرسایش خندقی است که موجب بروز مشکلات و خسارات زیادی میگردد.همچنین این نوع فرسایش باعث کاهش امکان تردد وسائل نقلیه و ماشین آلات کشاورزی شده و در نتیجه هزینه ارتباطات افزایش می یابد و در برخی موارد موجب خراب شدن محصولات کشاورزی به دلیل عدم وجود راههای ارتباطی میگردد. هدر رفت خاک توسط خندق چندین برابر بیشتر از فرسایش سطحی و شیاری است که پیامد آن پر شدن مخازن آب، کاهش ظرفیت انتقال آبراههها، رودخانهها و تخریب اراضی کشاورزی زیر دست آنها می باشد. امروزه خندق ها بعنوان منبعی برای آلوده کردن آبهای سطحی و پر شدن سدها از رسوب تبدیل شدهاند. علاوه بر این، هزینه بسیار زیادی جهت کاهش گسترش خندقها صرف میشود و برای رفع چنین پدیدهای در طبیعت زمانی طولانی باید سپری شود (نور محمدی،1385). با این وجود تحقیقات بر روی فرسایش خندقی در گذشته از سرعت کمی برخوردار بوده است، ولی در دهههای اخیر این مطالعات از رشد قابل ملاحظهای برخوردار گشته است که زمینه های مختلف از جمله مکانیسم تشکیل، گسترش، سرعت پیشروی، کنترل بیولوژیکی و مکانیکی و شناسایی جنبه های مختلف خندق را شامل میگردد. متأسفانه مطالعات در زمینه فرسایش خندقی در کشور ما بسیار محدود است و این در حالی است که فرسایش خندقی به عنوان یکی از مهمترین انواع فرسایش است که باعث تخریب اراضی بسیاری گردیده است. هدف اصلی از انجام این تحقیق، شناسایی کلیه عوامل موثر محیطی و بیولوژیکی در تشکیل و گسترش فرسایش خندقی و تعیین مهمترین عوامل آن میباشد. بطوری که با شناسایی عوامل مؤثر در این فرسایش، اولاً میتوان مناطق را از نظر حساسیت به خندقی شدن اولویتبندی نمود و با بکار بردن اقدامات پیشگیری از ایجاد خندق در این مناطق جلوگیری کرد. ثانیاً در مناطقی که این پدیده مشاهده می شود با حذف عوامل مخرب و بکار بردن مسائل فنی این امکان وجود دارد که این پدیده را کنترل و از گسترش بیشتر آن جلوگیری بعمل آید.
– با توجه به مطالب ذکر شده پژوهش حاضر با نیل به اهداف زیر پیشنهاد، تصویب و اجرا گردید.
1-بررسیاثرعواملفیزیوگرافیبرفرسایشخندقی
2- بررسیاثرعواملخاکیبرفرسایشخندقی
3- بررسیاثرعواملپوششگیاهیبرفرسایشخندقی
– اینتحقیقدرصدد پاسخگویی به سؤالات زیر می باشد:
1- عواملفیزیوگرافیبرروندتغییراتحجمخندقهایافرسایشخندقیچهنقشیدارند؟
2-

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق درمورد فرسایش خندقی، استان ایلام، فرسایش آبی، پوشش گیاهی Next Entries منبع تحقیق درمورد فرسایش خندقی، کاربری اراضی، پوشش گیاهی، تغییرات اقلیمی