منبع تحقیق درمورد زیست محیطی، محیط زیست، اصول مدیریت

دانلود پایان نامه ارشد

پایدار، شخم حفاظتي، مديريت تلفيقي آفات، آزمون مواد مغذي خاك و اخيراً كشاورزي دقيق، نمونه هايي از فناوري هايي هستند كه براي حفاظت از منابع طبيعي از طريق كاهش فرسايش خاك و كاربرد بيش از حدكودهاي شيميايي و سموم، ابداع و مورد استفاده قرار گرفته اند. از ميان اين فناوري ها، مديريت تلفيقي آفات به علت تأثيرگذاري بالا بر سلامت اكوسيستم هاي زراعي و توليد محصولات سالم تر جايگاه خاصي در فعاليتها و برنامه هاي كشاورزي پايدار و به تبع آن مطالعات صورت گرفته در اين زمينه دارد (ویسی و همکاران، 1389). از این رو مديريت تلفيقي آفات به عنوان يك شيوه نوين مد نظر قرار گرفت. مديريت تلفيقي آفات در واقع يك نوآوري جديد براي كنترل آفات است كه در 50 سال اخير بيشتر مورد توجه قرار گرفته است (اتحادی و همکاران،1390).

4-2 مفهوم مدیریت تلفیقی آفات
موفقیت کنترل بیولوژیکی، عدم موفقیت آفت کش های مصنوعی و مقاوم بودن بعضی از آفات منجر به ایجاد مفهوم نظام مبارزه تلفیقی کنترل آفات (IPM) شد. در سال 1972 برنامه های تحقیقاتی و ترویجی در این زمینه شروع شد (کوچکی و همکاران، 1376). مدیریت تلفیقی آفات مجموعه ای از روش های موثر طراحی شده برای جلوگیری از زیان های اقتصادی آفات است (حاجی حسنی و همکاران، 1387). همچنین در آيين نامه بين المللي توزيع و مصرف سموم شيميايي (2002)، مديريت تلفيقي آفات چنين تعريف شده است: «مديريت تلفيقي آفات (IPM) عبارت است از بررسي تمامي فنون موجود براي مهار آفات و تلفيق اقدامات مناسب به منظور جلوگيري از رشد جمعيت آفات و نگهداشتن ميزان مصرف سموم شيمايي در حدي كه توجيه اقتصادي داشته باشد و خطرات آن بر سلامتي انسان و محيط زيست به كمترين حد برسد و يا كاهش يابد. در مديريت تلفيقي آفات بر توليد محصول سالم با حداقل آسيب به كشت بوم زراعي و بهره‌گيري از راهكارهاي طبيعي مبارزه با آفات تاكيد مي‌شود» (پورآتشی،1390).
همچنین مدیریت تلفیقی آفات یک رهیافت موثر و حساس از نظر محیط زیست برای مدیریت آفات است که بر ترکیبی از روش های معمول تکیه دارد. برنامه های مدیریت تلفیقی آفات از اطلاعات جامع و جاری درباره چرخه زندگی آفات و تعاملات آنها با محیط استفاده می نماید (نوری و همکاران، 1390). از طرفی مديريت تلفيقي آفات شيوهاي است كه از بين تمامي تكنيكهاي مفيد و سودمند، بهترين ها را بر اساس اصول صحيح اكولوژيكي در سيستمهاي جاري كنترل آفات تلفيق مي نمايد و حفظ كمي و كيفي محيط زيست را ميسر ميسازد (حیدری و افسری کهنه شهری، 1389) همچنین مدیریت تلفیقی آفات یک رهیافت زیست محیطی برای کنترل آفات کشاورزی است. در مقایسه با شیوه های سنتی کنترل آفات، تفاوت زیادی در استفاده از آفت کش ها و شیوه های کنترل مکانیکی و زیست محیطی وجود دارد. مطالعات نشان دهنده تفاوت بین محصول تولید شده به روش مدیریت تلفیقی آفات و روش های معمول است (Fernandes et al., 2012). در تعریفی دیگر، مديريت آفات و بيماريها شامل دامنه اي از فعاليتها مي شود كه يكديگر را تقويت مي كنند. بيشتر فعاليتهاي مديريت، فعاليتهاي طولاني مدتی ميباشند كه از خسارت زدن آفات و بيماريها به محصول، جلوگيري ميكنند. مديريت آفات و بيماريها بر روي نگهداري جمعيت هاي آفات موجود در سطح پايين تمركز ميكند (رفیعی و فخارزاده، 1388). پس می توان بیان نمود که مدیریت تلفیقی آفات یک راهبرد کنترلی طولانی مدت است که به عنوان ترکیبی از تاکتیک های بیولوژیکی، شیمیایی و فرهنگی تعریف شده است. این تاکتیک ها جمعیت آفات را، به زیرسطح قابل تحمل، می رسانند (Liang et al., 2012).
همچنین IPM یک رویکرد متعادل برای مدیریت آفات است که شامل کشت های سالم و تولید محصولات از روش هایی که با کاهش اثرات مضر زیست محیطی همراه است و تضمین کننده سلامت بشر می باشد (fish, 2004).
همچنین IPM ادغام اقدامات کنترلی مختلفی است، که در آن حشره کش ها فقط به عنوان آخرین راهکار استفاده می شوند، بدون این که عوارض جانبی منفی بر محیط زیست و بهداشت حرفه ای و عمومی داشته باشند (Wageningen, 2011). برخی از فعالیت های برنامه IPM عبارتند از اطلاعات عمومی IPM ، که از طریق خبرنامه ها، برای پرورش دهندگان، تولید کنندگان و مدیران زمین های کشاورزی می باشد که آنها را به مسائل مربوطه آگاه ساخته و به انتخاب آنها در تصمیم گیری مدیریت آفات، کمک می کند (Paul, 2004). آموزشهاي IPM حاوي درسهاي ارزشمندي است که توانایی ها، اعتماد به نفس و کسب مهارت ها، ظرفیتهاي سازمانی و نوآوري و خوداتکایی منابع انسانی را بارور می کند. برنامه ملی IPM به عنوان راهبردي براي تجدید حیات فعالیتها در جهت توسعه کشاورزي پایدار تلقی میگردد. مشارکت بنیادي کشاورزان از اصول ضروري توسعه و بکارگیري IPM و دیگر روشهاي کشاورزي پایدار است. با استفاده از مدل هاي آموزشی IPM (مدرسه صحرایی کشاورزان، کارگاههاي آموزشی و … ) که فعال کننده و به حرکت درآورنده انرژي، هوش و خلاقیت کشاورزان است می توان بیشترین بهره ها را از تنوع ها و ویژگی هاي محلی حاصل نمود (قانع و همکاران، 1388).
به لحاظ کارکردی، مدیریت تلفیقی آفات تمامی اقدامات هماهنگ تشخیصی، پیش بینی، پیش گیری، حفاظتی، کنترلی و بهداشتی بهنگام، مرتبط با کاهش زیان های ناشی از آفات و بیماری های گیاهی را شامل می شود و بر پایه اقدامات بیولوژیک و البته در بسیاری از موارد از طریق مبارزه توامان طبیعی یا شیمیایی (البته در سطحی کم) به انجام رسد. با این هدف که توام با کنترل پیامدهای مخرب آفات بر کیفیت و کمیت محصولات، زیست بوم های مربوطه آسیب های کمتری را متحمل می شوند (شریف زاده و همکاران، 1387).

5-2 تاریخچه مدیریت تلفیقی آفات
ادبیات در حال رشد مدیریت تلفیقی آفات از سال 1959 زمانی که کنترل تلفیقی آفات تعریف شد به وجود آمد .(Way and van Emden, 2000) بطوری که در سال 1989 سازمان FAO به عنوان اولین سازمان بین المللی بود که به روش های جایگزین برای کنترل آفات در جنوب شرق آسیا توجه کرد. این پدیده زمانی به وقوع پیوست که مسمومیت های ناشی از آفت کش ها و مقاوم شدن آفات در اندونزی در سال 1980 اتفاق افتاد. در پاسخ به این موضوع دولت اندونزی 57 آفت کش را ممنوع نمود و یارانه حشره کش ها را قطع کرد. که این کار سبب ذخیره 120 میلیون (دلار) در سال، در یارانه های دولت و کاهش هزینه های آفت کش ها برای کشاورزان بود (Skovmand, 2007). در ايران براي اولين بار رويكرد مدارس مزرعه اي مديريت تلفيقي آفات در كشور با مشاركت معاونت ترويج و نظام بهره برداري وقت وزارت جهاد كشاورزي و بخش محيط زيست عمران سازمان ملل در سال 1381هجري شمسي در دستور كار قرار گرفت. هدف اصلي از گرايش به سوي اين رويكرد و پذيرش آن، جلب مشاركت فعال جوامع محلي و بهره برداران به عنوان ركن اصلي در پذيرش و اجراي پروژه بهينه سازي مصرف كود و سموم شيميايي بود (آقاپورصباغی و موسوی، 1390).
6-2 اصول مديريت تلفيقي آفات
اصول مدیریت تلفیقی آفات به شرح زیر می باشد:
– تعهد به كشاورزي خوب و توجه به حيات وحش
– مديريت كارآمد خاك و كاربرد فنون مناسب كشت
– استفاده از تناوبهاي صحيح زراعي
– حداقل اتكا به موادشيميايي و كودها
– انتخاب مناسب و دقيق نوع خاك
– نگهداري و حفظ فضاهاي سبز و محيط روستايي
– افزايش سكونتگاههاي حيات وحش
– تعهد به اخلاق گروهي براي ارتباطات، كارآموزي و مشاركت (دین پناه و زمانی، 1382).
اصل اساسی IPM نسبتا ساده بوده و آن عبارت است از جلوگیری، یا به تاخیر انداختن مقابله با سازگاری آفات با عملیات کنترل از طریق متنوع ساختن این عملیات است. این کار باید با استفاده حداکثر از روشهای غیر شیمیایی کامل شود. پس ممکن است از سم برای پر کردن خلا بین آنچه که بدون سم میتوان به آن دست یافت و میزان کنترل مورد نیاز کشاورز استفاده کرد. بنابراین، باید سموم را طوری به کار برد که حداقل گسیختگی در انجام سایر اقدامات، به ویژه کنترل بیولوژیکی، رخ دهد (ون امدن و پیکال، 1996)
7-2 اجزای اساسی برنامه مدیریت تلفیقی آفات:
1) پیشگیری: عواملی که در جلوگیری از آلودگی محصول نقش دارند؛
2) مشاهده: هدف تعیین زمان و شیوه مناسب مبارزه است؛
3) مداخله: هدف کاهش سطح خسارات آفات به سطح قابل قبول برای کشاورزان است (پیرمرادی،1390).
8-2 اهداف مدیریت تلفیقی آفات
مدیریت تلفیقی آفات (IPM) سه هدف عمده دارد:
هدف اول: حفظ سودمندی یعنی سلامت اقتصادی در زمان مدیریت آفات است. فعالیت های مدیریت آفات تنها زمانی که از نظر اقتصادی توجیه پذیر باشند باید انجام شوند.
هدف دوم: به حداقل رساندن فشار انتخاب ناشی از روش های مدیریتی بر جمعیتی آفات است. مقاومت آفت زمانی توسعه می یابد که یک روش مشخص مانند استفاده از از یک آفت کش فشاری بر جمعیت آفت اعمال کند.
هدف سوم: فقط خصوصیات کیفی محیط بخصوص به حداقل رساندن اثر روش های مدیریتی بر محیط است (کوچکی و همکاران، 1376).
بنابراين مديريت تلفيقي آفات يك نظام حفاظت از محصول مي باشد، كه به بهترين صورت ممكن، با مقتضيات توسعه پايدار و كشاورزي پايدار هماهنگي و همخواني دارد. حفاظت محيط زيست، از طريق بهرهگيري از روشهاي مناسب براي خاك منطقه و منطبق با شرايط اقليمي و اقتصادي مد نظر قرار مي دهد (شوشتری و عمانی، 1391). مديريت تلفيقي آفات از جمله فناوري هايي هستند كه براي حفاظت از منابع طبيعي در مقابل فرسايش خاك و كاربرد بيش از حد كودهاي شيميايي و سموم، ابداع و مورد استفاده قرار گرفتهاند (ویسی و همکاران، 1389).
9-2 عمليات مديريت تلفيقي آفات
مديريت تلفیقی آفات مقدم بركنترل است. تقويت گياهان بهترين روش حفاظت گياهان در برابر آفات و بيماری ها میباشد. از طريق روشهاى كشت سازگار و مديريت مناسب اكوسيستم (موجودات مفيد)، آلودگىها مى توانند پيشگيرى شده و يا كاهش يابند. در بعضى از موارد رو شهاى پيشگيرانه كافى نبوده و خسارت آفات و بيماریها ممكن است به سطح زيان اقتصادى برسد و اين زمانى است كه روشهاى كنترل مستقيم با آفت كشهاى طبيعى ممكن است مناسب باشد (رفیعی و فخارزاده، 1388).
روش های اجرایی IPM شامل وارد نمودن دشمنان طبیعی آفات، استفاده از ارقام مقاوم به آفات، تغییر و اصلاح محیط به منظور معرفی و شناسایی،عوامل کنترل بیولوژیک در طول طغیان جمعیت آفات و کاهش مصرف آفت کش ها، که اختلال کمتر در محیط را موجب می شود، می باشد (پیرمرادی، 1390). مدیریت تلفیقی آفات (IPM) یک رویکرد پایدار در مدیریت آفات با ترکیب روشهای بیولوژیک، زراعی، فیزیکی و مکانیکی و روشهای شیمیایی، به گونه ای است که ریسکهای اقتصادی زیست محیطی را کاهش دهد (سیادت و مرادی تلاوت، 1390).
1-9-2 روش‌هاي كنترل بيولوژيكي
با توجه تعریف IPM ، استفاده از کنترل بیولوژیکی یکی از اجزای استراتژی IPM است (Liang et al. , 2012). استفاده از عوامل طبیعی زنده جهت مبارزه با آفات و کاهش جمعیت آنها را در اصطلاح مبارزه بیولوژیکی گویند. تفاوت این روش با روش مبارزه طبیعی این است که در روش بیولوژیکی دشمنان طبیعی اعم از حشرات شکارچی انگل (پارازیت و پارازیتوئید) بیماری ها و غیره توسط انسان جمع آوری و تکثیر یافته و سپس بر علیه آفات به کار برده می شود (سمیع، 1383). استفاده از کنترل بیولوژیکی استفاده از ارگانیسم های زنده برای کاهش جمعیت آفات است. این موجودات مفید به عنوان دشمنان طبیعی نامیده می شوند. شکارچیان، زنبور و پاتوژن شایع ترین دشمنان طبیعی هستند (Hines, 2001).
2-9-2 روش‌هاي كنترل زراعي
کنترل زراعی (یا مدیریت اکولوژیک آفات) عبارت است از کنترل آفت از طریق تغییر در عملیات زراعی است. این روش، اسلحه مهم انسان در برابر آفات قبل از رسیدن سموم مهم آفتکش مصنوعی نوین بوده است(ون امدن و پیکال، 1996). همچنین روش های کنترل زراعی6روش های بسیار کم هزینه ولی موثری هستند. اگر چه کنترل کاملی را سبب نمی شوند ولی با اعمال آنها همراه با دیگر روشهای کنترل میتوان انبوهی آفت را در زیر سطح زیان اقتصادی نگ

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق درمورد کشاورزی پایدار، مواد غذایی، محیط زیست Next Entries منبع تحقیق درمورد زیست محیطی، اجرای برنامه، علف های هرز