منبع تحقیق درمورد آموزش شهروندی، وسایل ارتباط جمعی، ارتباط جمعی، تربیت شهروندی

دانلود پایان نامه ارشد

ارتباطی-اطلاعاتی؛ که می تواند تا حدّ زیادی در رفع اختلافات و تضادهای موجود در ارزش ها و رفتارهای مردم و فراهم آوردن محیط مساعد برای توسعه ملّی مؤثر باشد. از جمله نخستین کسانی که در بحث از توسعه به موضوع ارتباطات و رسانه ها و نقش آن ها در فرایند تغییر و نوگرایی توجه کرد ه اند، دانیل لرنر(2005)13 آمریکایی است که پژوهشی را در سال 1958 ، تحت عنوان «گذر از جامعه سنتی: نوسازی خاورمیانه » ارائه کرده است. الگوی نوگرای «لرنر » که الگوی قدیمی عرصه ارتباطات و توسعه به شمار می رود، چهار متغیر را در برگرفته است: شهرنشینی، سوادآموزی، استفاده از رسانه ها و مشارکت.
ه) کارکرد همگن سازی؛ وسایل ارتباط جمعی، موجب نزدیکی سلیقه ها، خواست ها و انتظارات تمامی ساکنان یک جامعه شده و جوامع را از عصر محدوده های جدا خارج می گردانند. ورود وسایل ارتباط جمعی به جامعه، خرده فرهنگ ها و فرهنگ های خاص و مجزا را ناپدید کرده و به نوعی تشابه میان تمامی ساکنان یک جامعه به وجود می آورد و مردم آن جامعه، از سبک زندگی و علایق و خواسته هایی که رسانه های جمعی ارائه می دهند، پیروی می کنند. براساس جامعه شناسی ارتباطات، مخاطبان، توده های عظیمی از انسان های پراکنده با ویژگی های ناشناخته هستند؛ که هیچ گونه پیوندی باهم نداشته و وجه مشترک آن ها همان اثری است که از رسانه می گیرند. در واقع این رسانه ها هستند که عامل پیونددهنده انسان ها با یکدیگر بوده و به آن ها هویت جمعی می بخشند. بر این مبنا، کارکرد اصلی وسایل ارتباط جمعی، همان مخاطب قراردادن توده ها و نه گروه های خاص است. به بیان «ژان کازنو »، رسانه ها به توده سازی می پردازند(همان منبع).
و) کارکرد راهنمایی و رهبری؛ نقش رهبری کننده وسایل ارتباطی و اثر آن ها در بیداری و ارشاد افکار عمومی، امری واضح بوده و روز به روز بر اهمیت آن افزوده می شود، در نظام های دموکراسی، وسایل ارتباط جمعی می توانند در راه گسترش ارتباط میان رهبر یکنندگان و رهبری شوندگان، خدمات مهمی را انجام داده و به عنوان آ یینه تما م نمای افکار عمومی در جلب همکاری مردم و شرکت دادن آن ها در امور اجتماعی، تأثیر فراوانی به جای بگذارند. البته رسانه های گروهی با انگیزه سازی در مخاطب، می توانند ایجاد مشارکت اجتماعی که از عمده ترین نقش های رسانه هاست، را به دنبال داشته باشند. این مهم، یعنی انگیزه سازی برای مشارکت، نیازمند شناخت درست از نیازهای مخاطبان است. توجه به فرهنگ های محلّی مناطق گوناگون یک کشور نیز در انگیزه سازی حائزاهمیت است(سیدمحسنی،1381).
ز) کارکرد بحرا ن زدایی؛ رسانه های گروهی می توانند در عرصه مقابله با بحرا ن های اجتماعی، به ایفای نقش بپردازند و در کاهش بحرا ن های مختلفی مانند بحرا ن هویت یا حوادث تهدیدکننده ثبات اجتماعی، کارکرد مؤثری داشته باشند.
ح) کارکرد آگاه سازی؛ هرچند این وظیفه با مقوله آموزش از طرفی و مقوله خبررسانی جمعی از طرف دیگر، تداخل دارد، اما رسانه ها باید علاوه بر انتقال اخبار و اطلاعات، به تحلیل درست اخبار و تشریح آنان نیز بپردازند. تحلیل عِلّی پدیده های خبری و آگاه سازی انسا ن ها از این علل، موجب تغییر در جها ن بینی انسان ها می شود. به همین سیاق وسایل ارتباط جمعی بایستی موجبات آگاهی انسان ها از کالاهای مورد نیاز را فراهم سازند. این وظیفه، یعنی آگاه سازی، از آ نرو از تبلیغ متمایز است که در آن، هیچ کوششی برای خرید کالایی خاص وجود ندارد، همان گونه که هیچ کوششی نیز برای ایجاد گرایش به سوی دیدگاه خاص وجود ندارد(سیدمحسنی،1381).
ط) اعطای پایگاه اجتماعی؛ این وسایل با دادن معروفیّت به اشخاص و گروه ها به آشکار کردن یا ارتقای پایگاه های آنان می پردازند.
ی) حمایت از هنجارهای اجتماعی؛ (وظیفه اخلاقی)
ک) انتقال میرا ث های فرهنگی و اجتماعی از نسلی به نسل دیگر؛
ل) نقش و کارکرد بیان عقاید؛
م) ا یجاد همبستگی میان ا جزای جامعه در پاسخ به نیازهای محیطی؛
ن) کارکرد تبلیغی(همان منبع).
2-12-روش های آموزش شهروندی
روش های بسیاری رادرتدریس آموزش های مربوط به شهروندی می توان در برنامه ریزی های درسی دانش آموزان و دانش جویان گنجاند. کشورهایی که به اصول دموکراسی معتقدند بیشتر به آموزش حقوق وارزش های دموکراتیک برای مقابله با آثارمخرب تنش های معاصر مثل اختلاف نژادی وفرهنگی می پردازند. دسته دیگر به روش های آموزشی تربیت شهروندی نظیربحث آزاد کلاسی، نظرسنجی ازشاگردان در بخش های گوناگون برنامه درسی، روش حل مسئله گروهی، فرضیه سازی اندیشمندانه و تفکر انتقادی توجه دارند. دسته دیگربه درگیر شدن فعالانه شاگردان و مشارکت درصحنه اجتماعی وحتی سیاسی درتربیت مدنی و شهروندی حساسیت بیشتری نشان می دهند. صرف نظر از دیدگاه ها و نقطه نظرات متفاوتی که در این زمینه وجود دارد می توان برنامه ها را به دو گروه تقسیم کرد;(سرفراز،1388)
1. آموزش مستقیم تربیت شهروندی
در قالب کلاس های درس، سمینارها، کنفرانس ها با توجه به ماهیت برنامه های درسی طراحی و به مرحله اجرا درمی آید.
2 . آموزش ضمن تربیت شهروندی
از طریق رسانه ها و وسایل آموزشی مانند سی دی و… و اینترنت اجرامی شود.
به غیر از برنامه های درسی رسمی درمدارس، باتوجه به مطالعات و پژوهش های انجام شده می توان از عوامل دیگری مانند خانواده، دوستان و همکلاسی ها، مدرسین و کتب مذهبی، فعالیت های فوق برنامه به عنوان دیگر راهکارهای تربیت شهروندی نام برد، که البته نقش خانواده و مدرسه در این بین برجسته تراست(سلطانیفر،1382).
2-13-نقش رسانه ها در آموزش مهارت های شهروندی
جهانی شدن با ایجاد بازار جهانی و رشد و توسعه آنچه اصطلاحاً جامعه اطلاعاتی خوانده می شود، تغییرات زیادی را باسرعت وارد سیاست اجتماعی و فرهنگی کشور ها ساخته است. رسانه ها را به رکن محوری در فرآیند آموزش شهروندی تبدیل ساخته است.
آموزش رسانه ای جایگاه مهمی را در تعیین شرایط شهروندی در اختیار دارد . بدین ترتیب که آموزش شهروندی به دنبال ایجاد امکانی برای ابراز فرهنگی و برخورداری از سواد اجتماعی و مدنی است و در آن صورت ضروری خواهد بود که آموزش های ارائه شده بویژه به کودکان و نوجوانان طوری باشد که آن ها را قادر سازد در فرهنگ رسانه ای پیرامون خود مشارکتی فعالانه داشته باشند. براین اساس آموزش شهروندی منحصر به توانایی افراد برای تجزیه و تحلیل رسانه ها و مهارت های گوش دادن و تماشا کردن انتقادی نیست، بلکه می بایست به دنبال تشویق مشارکت انتقادی آن ها به مثابه تولید کنندگان فرهنگی باشد(باقریان،1387).
آموزش شهروندان از اموری است که همه رسانه ها باید به آن توجه داشته باشند. بر همین اساس باید واقعیتی ارائه شود که بر پیش داوری استوار نبوده بلکه بر پایه های علمی استوار باشد. محتوای آموزش ها نیز شهروندان را به سمت توافق در عین اختلاف سلیقه برساند. در بخش عقلانیت آموزش شهروندی باید باعث شود شهروندان به آگاهی و مفاهمه برسند.کارکرد دیگر رسانه های این حوزه برای گسترش فرهنگ شهروندی ، تولید کالاهای فرهنگی مرتبط با شهروندی است. نقش نها دها و سیستم ها و سازمان های دولتی برای تسهیل آموزش شهروندی، استفاده از امکانات اینترنت، ایجاد رفاه و مفاهمه از دیگر کارکرد های رسانه ها برای ایجاد فرهنگ شهروندی است. در میان انواع رسانه های جمعی، رسانه های جمعی متعلق به دولت از اهمیت بیشتری دارند(بیات سید شهابی،1386).
2-14-تأثیر تکنولوژی های جدید بر آموزش شهروندی
اثر شگرف تکنولوژی های جدید دیجیتالی بر این اساس است که این نوع تکنولوژی ها هزینه ها را کاهش می دهند و کاربردشان در سطح جامعه مدنی و دولت هر روز گسترش می یابد. همین خصوصیت شهروندان را قادر می سازد تا بوسیله شیوه هایی که قبلاً تصورش را هم نمی کردند و به کمک تکنیک های دموکراتیک با همارتباط برقرار کنند. در قرن بیستم، کامپیوترها به طور ناگهانی زندگی را تغییر دادند. امروزه ما به پیوندهای جهان گستر کامپیوتری متکی هستیم که به ارتباطات ما توسط رادیو،تلویزیون، و روزنامه سرعت بخشیده است. ایده ها در سراسر جهان با سرعت الکتریسیته به حرکت در می آیند. این ایده ها، درست در گوشه و کناری که واقعیت مجازی از راه رسیده، پنهان شده است، جایی که ما قادر هستیم تا خود را در شبیه سازهای حسی غوطه ور سازیم، شبیه سازهایی که نه تنها مربوط به جهان واقعی بلکه مربوط به هر جهان متصور شده اند(بصیریان راد،1386). در نظر گرفتن تکنولوژی هم چون ابزار اگرچه درست است اما آن چه درست باشد صرفاً نمی تواند حقیقت آن چیز راتوصیف کند. ”این گفته درست است که: حتی تکنولوژی جدید هم وسیله ای است برای رسیدن به هدفی. به همین دلیل، تصور ابزاری از تکنولوژی شرط هر گونه تلاش برای برقراری نسبت صحیح انسان با تکنولوژی است.“ باظهور فناوری های مدرن ارتباطی و گستردگی و شمول اینترنت، جهان وارد دوران جدیدی شده است که با عنوان های خاص ارتباطی نظیر «جامعه اطلاعاتی»، «جامعه شبکه ای»، « جامعه های معرفتی»، «جامعه اطلاعاتی و ارتباطی » و «جامعه دانایی » از دوره های پیش از خود متمایز می شود. وجه تمایز این جهان جدید را می توان در این خلاصه کرد که شهروندان عادی قادر شده اند بدون آموزش های حرفه ای خود به تنهایی یا با همکاری یکدیگر محتوای رسانه ای را خلق کنند، مورد بحث قرار دهند یا صحت آن را مورد بررسی قرار دهند(همان منبع). البته دنیای رسانه های شخصی محدود به تولید متن روی وب نیست و برخی از آن ها به پست های تصویری عکس و فیلم از رویداد شخصی یا عمومی یا تهیه فایل صوتی و قرار دادن آن روی وب نیز گرایش دارند. با ظهور ابزارهای دستی مانند تلفن همراه و همه کاره ها(دستگاه های کوچکی که مجموعه ای خدمات چندرسانه ای امکا ن پذیر می کنند)،حوزه عمل رسانه های شهروندی گسترده تر شده و بیش از هر زمان دیگر بر عنصر
زمان و مکان چیره شده است. گسترش اینترنت موجب شده است که مدل های جدید ارتباطاتی پا به عرضه وجود بگذارد. توسعه فضای مجازی و افزایش میزان دسترسی به رسانه های جدید، به شکل گیری فضای جدید گفت وگویی میان رسانه ها و مخاطبان آن ها منجر شده است. زندگی در جامعه اطلاعاتی به گسترش آگاهی های عمومی و وسعت حوزه کنشگری منجر شده است. شهروندان امروز در قالب کاربران رسانه های جدید به ابزارهای مختلفی دسترسی دارند که به کمک آن ها فعالیت های اجتماعی و کنش های فرهنگی و سیاسی را شکل می دهند و صورت های مختلفی از هویت های مقاومت را برنامه ریزی و سامان دهی می کنند. استفاده از این ابزارها در طول دوره شکل گیری و تکامل آن ها متفاوت بوده است اما همواره رشد و توسعه و بهره گیری از آن ها باتوجه به نیازهای جامعه شکل گرفته است. در ادامه نحوه فراگیری و استفاده از شماری از این ابزارهای مبتنی بر وب را مرور می کنیم. نکته مهمی که باید مورد توجه قرار گیرد این است که ظهور و بروز هرکدام از این ابزارها دستان کاربران را بیشتر برای بهره گیری از آن ها گشوده است و نمی توان میان آن ها ارزش گذاری کرد(تامپسون،1380).
2-15-مبانی نظری پژوهش
حضور و گستردگي رسانه در سپهر عمومي و انباشت و فوران نشانه ها و تصاوير رسانه اي در همه شئون زندگي چون اقتصاد،‌ سياست، فرهنگ و… و توليد و توزيع معاني، به رسانه اي شدن فرهنگ،‌سياست و اجتماع منتهي شده است. به اين معنا كه امروزه، رسانه ها صرفاً به عنوان يكي از نهادهاي فرهنگي و اجتماعي و موثر بر ديگر قلمروها تلقي نمي شوند،‌ بلكه فضا و چارچوبي فراهم مي آورند كه فرهنگ، سياست و اجتماع در آن جَرَيان مي يابد.
به گونه اي كه تقسيم بندي ها و گونه سازي هاي تاريخي و اجتماعي عمدتاً حول محور ارتباطات و رسانه شكل مي گيرد و نامگذاري برهه هاي زماني چون دهكده جهاني، جامعه اطلاعاتي، جامعه شبكه اي و… بر بنيان خصلت ها و ويژگي هاي ارتباطي و رسانه اي صورت مي گيرد(آبرکرامبی،1389).
از نظریه پردازان حوزه رسانه می‌توانیم به “هور كهایمر14” و “آدرنو15” و “ماركوزه16” و “هابرماس17” و “مك لوهان18″ و”هارولداینیس19” و “میروتیز20″(1998) اشاره كنیم كه هر كدام از منظری خاص، رسانه‌ها را مورد

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق درمورد ارتباط جمعی، وسایل ارتباط جمعی، اوقات فراغت، فرهنگ سازی Next Entries منبع تحقیق درمورد دوران مدرن، آداب و رسوم، مصرف كننده، قرن نوزدهم