منبع تحقیق درباره تاب آوری، ویژگیهای شخصیت، ویژگیهای شخصیتی، یژگیهای شخصیتی

دانلود پایان نامه ارشد

مشارکت معنامند
(4) پیشاهنگی در پیوندهای اجتماعی
(5) مرزبندی شفاف و سازگار
پترسون(1988، 1995) یک الگوی تبادلی برای ادراک تابآوری و آسیبپذیری در بافت اجتماعی مطرح کرده است. الگوی سازگارانه و انطباقی خانواده(FAAR)20 حاکی از اینست که پاسخ فرد به تنیدگی با تعادل بین تقاضاها (محرکهای تنشزا، کششها و مسائل روزمره) و قابلیتها(منابع و رفتارهای مقابلهای) تعیین میشود. عوامل خطر(آنچه پترسون تحت عنوان مقتضیات تعریف میکند) و تابآوری(تواناییها در الگوی FAAR) هر دو شامل عوامل زمینهای، خانواده و بیرونی هستند. این عوامل که با معانی فردی رویداد مرتبط میشوند(که خود متأثر از خانواده و عوامل بیرونی است)، میزانی که با آن رویداد بعنوان محرک تنشزا تجربه میشود را تعیین خواهند کرد.
رویداد یا بحران سبب پاسخی میشود که همواره تا زمان وقوع محرک تنشزای دیگر، ایجاد تعادل میکند. این الگو چندین مؤلفۀ تابآوری و آسیبپذیری را یکپارچه میسازد و چارچوبی را برای مداخلات برنامه درمانی تابآوری بنا مینهد.
ویژگیهای افراد تابآور
افراد تاب آور دارای توانمندی های درونی هستند که آنها را در پشت سر گذاشتن شرایط دشوار کمک می کند. ادوارد و وارلو (2005) برخی از ویژگی های افراد تاب آور را شامل مواردی از این قبیل می دانند: داشتن حس شوخ طبعی، انعطاف پذیری، مراقبت، مهارت های ارتباطی خوب، داشتن حداقل یک مراقب حمایت کننده، توانایی حل مسئله، درایت در کمک طلبیدن از دیگران و جلب حمایت آنان، احساس استقلال، داشتن هدف، اشتیاق به آموزش، پشتکار و امیدواری.
از سوی دیگر پژوهشها حاکی از آن است که پیوندهای غیررسمی اجتماعی که در همسایگی شکل میگیرد، تابآوری اجتماعی را بالا میبرد. ریشههای اجتماعی تابآوری، ساخت اجتماعی جامعه و دسترسی به منابع اجتماعی و مواجهسازی با شرایط مختلف را شامل میشوند. به علاوه افراد تابآور همواره میدانند که ایجاد شبکههای حمایتی اجتماعی، مقابله را تسهیل میکند(دیمونس، ١٩٨٩، کومفر، ١٩٩٩) و بهبود سریعتر را پس از رویدادهای منفی نشان میدهد(توگاید، فردریکسون و بارت، ٢٠٠٤). درکل، پژوهشها نشان میدهند که تابآوری یک ویژگی روانشناختی مطلوب است. بنابراین، سؤال مهم اینست که آیا فرد میتواند سطح تابآوری خود را به طور ارادی از طریق راهبردهای بهبود شادکامی بهبود بخشد. پژوهشها حاکی از این بوده که بهزیستی فزاینده میتواند مقابله با تجربیات منفی بعدی را تسهیل کند(ریچ و زاترا، ١٩٨١). بنابر شواهدی که از مطالعه ریچ و زاترا(1981) و سایر مطالعات تجربی به دست آمده است ، پاسخ این سؤال که آیا تابآوری میتواند تقویت شود،” بله” است.
در پژوهشی، گارمزی (1991) افراد خردسالی که در محیط های فقیر زندگی می کردند را مورد بررسی قرار داد و به این نتیجه رسید که برخی از ویژگی های فردی هستند که باعث افزایش پیامدهای مثبت می گردند. آنها شامل طیف وسیعی از مهارت های اجتماعی، تعامل مثبت با همسالان، حساسیت، پاسخ دهی اجتماعی و هوش بالا، حس همدلی، احساس شوخ طبعی، اعتماد به نفس بالا، منبع کنترل درونی و مهارت های حل مسئله است.

در مجموع افراد تاب آور دارای ویژگی های ذیل می باشند:
1) واقعیت های زندگی را به سهولت می پذیرند.
2) ایمان دارند که زندگی پرمعنا است و این باور معمولا به وسیله ارزشهای آنها حمایت می شود.
3) دارای توانمندی های چشمگیری برای وفق دادن سریع خود با تغییرات بزرگ هستند.
4) موضع گیری فعال درقبال یک مشکل
5) ایستادگی منطقی درمقابل مشکلات وچالشها باتوانایی اینکه چه موقع بگویند ،بس است.
6) توانایی نگاه به یک مشکل به عنوان مسله ای که می توانند ان راکندوکاو کنند،تغییردهند،تحمل کنندویا دوباره به طرق دیگرحل کنند.

خصوصیات کودکان و نوجوانان تاب آور (ماستن و کاتسورث ،1998به نقل از فیرس و ترال ،2003)
منشا خصوصیات
فردی ایمان،کارآیی خوب عقلانی، جذابیت، مردم آمیزی
بردباری، خودبسندگی، اعتمادبه نفس،عزت نفس بالا

خانوادگی رابطه نزدیک و صمیمی با والد/ تربیت اقتداری:گرم بودن
نظم داشتن ،توقعات بالا/امکانات اجتماعی-اقتصادی

غیرخانوادگی ارتباط با بستگان/ارتباط با بزرگسالان مفید برای اجتماع/
رابطه با سازمانهای مفید برای اجتماع/ رفتن به مدارس کارآم

وجوه مختلف تاب آوری؛
باتوجه به تعاریف و تئوریهای مختلف از مفهوم تاب آوری ،در مجموع می توان به موارد زیر دست یافت که شامل :”ایستایی در برابر پویایی” ،”رشد پس از آسیب”،”مکانیسمهای روان-زیستی” و “خود تاب آوری” میباشد که در این میان، وجه “خودتاب آوری” به طور اختصاصی تر توسط محققین مورد بررسی قرار گرفته است که در زیر بدان اشاره خواهیم کرد.
خودتاب آوری21:از میان محققین مختلف، بلاک به طور تخصصی به این وجه پرداخت.بلاک (1996)”خودتاب آوری “را شرح داد. از نظر وی این ساختار به ظرفیت کلی افراد جهت انطباق با استرسورهای درونی و فوق العاده به طور متعادل اشاره دارد.در این تعریف “خودتاب آوری”به همان ویژگی شخصیتی اشاره داردکه افراد خودرا به رفتاری عادت داده اند که در مسیر مطالبات تحمیل شده محیط به صورت متناسب منطبق شوند.بلاک(2002)بر این باور است که خودتاب آوری ،توانایی سازگاری سطح کنترل بر حسب شرایط محیطی میباشد.خودتاب آوری از منابع درون فردی است که میتواند سطوح استرس و ناتوانی را در شرایط ناگوار تعدیل نماید و اثرات منفی استرس را کمرنگتر جلوه دهد.(ویسی و همکاران،1379) ورنر و اسمیت (1992)”خود تاب آوری “را “سازو کار ذاتی خود اصلاح گری انسان” می دانند. افزون بر این به باور ورنر (1997)خود تاب آوری،صرفنظر از خطرات تهدید کننده،عاملی بالقوه در همه افراد برای تغییر است.
از دیگر وجوه عنوان شده ،مکانیسمهای روان-زیستی است.چارنی22(2004) این مکانیسم ها را توصیف کرد.وی بیان می دارد که در سالهای اخیر روند رو به رشدی در علم ایجاد شده نسبت به این سوال که چگونه مغز پاداش و انگیزش، یادگیری،عکس العمل در برابر ترس و افزایش گسترش رفتار اجتماعی سازگارانه را تعدیل یا سازماندهی میکند.
مکانیسمهای عصبی ایجادکننده این عملکردها، به روشی که فرد در برابر استرس شدید عکس العمل
نشان می دهد مربوط میشود. آنها ویژگیهای شخصیتی را توصیف میکنند که با تاب آوری و تشویق مرتبط میباشد.
چارنی (2004)،11مکان عصب شیمیایی، نورپپتید ومیانجیهای هورمونی واکنش روان-زیستی در برابر استرس شدید را اثبات کرد.وی آنها را به تاب آوری یا آسیبپذیری مرتبط دانست.متعاقب این اقدام، ویژگیهای شخصیتی متناسب با مکانیسمهای عصبی منتج شد که شامل:
1-انگیزش و پاداش: لذت جویی23، خوش بینی24 ، و خوش خویی کسب شده
2- حساسیت (تاثیر پذیری) به اضطراب: جدای از اضطراب، به طور موثر رفتار کردن
3- رفتار اجتماعی سازگار(انطباقی): نوعدوستی، دلبستگی، عضویت در شبکه گروهی

ویژگی های شخصیتی دخیل در تا ب آوری:
1- طاقت25(بنیه):این ویژگی شخصیتی یعنی “طاقت”یا “پرطاقت26″به عنوان ضربه گیر بودن در برابر استرسهای خارجی عمل میکند .(کوباسا27،مدی28 و کهن29،1982؛بونانو،2004) این ویژگی
شامل سه بعد می باشد:توانایی شناسایی یک هدف معنی دار در زندگی، این باور که افراد می توانند محیط و پیامد وقایع را تغییر دهند، و اعتقاد به آموختنی بودن تجارب مثبت و منفی در زندگی. فردی که “پرطاقت”هستند اطمینان بیشتری دارند و به استفاده از مهارتهای مقابله ای و مزیت حمایت اجتماعی مجهزترند.
2-خودافزایی30:افرادی که خود را بسیار باور دارند در برابر وقایع استرس زا مقاوم تر به نظر میرسند. (بونانو،فیلد31،کوناسویک32 و کلتمن33،2002؛بونانو،2004)
3-مقابله های سرکوب کننده34:سرسختی(طاقت) و خودافزایی جزء فرایندهای شناختی هستند، در حالیکه “مقابله سرکوب کننده “در نتیجه بعضی از زیر مولفههای مکانیسمهای هیجان مدار اتفاق می افتد.برای مثال، گسستگی هیجانی. “سرکوب کننده هاً به نسبت عکس العملهای استرس کمی در موقعیت های استرس زا نشان می دهند.”سرکوب کننده ها” بهتر استرس زاها را مدیریت میکنند:
گاهی اوقات آنها نشانه های جسمانی تری دارند و در عین حال در طولانی مدت نشان داده میدهند.(وینبرگر35 و همکاران،1979؛بونانو،2004).
4-هیجان مثبت و شوخ طبعی: مستن (1994) مطالعه ای طولی همراه با برشهای عرضی در مورد تاب آوری ترتیب داد .او موضوعاتی را که لحاظ کرده بود شامل :والدین بیمار از نظر روانی، تفاوتهای مالی، مادران تین ایجر، کودکانی که در مهد کودک ها رشد یافتند، بیماری مزمن، جرم، غفلت و یا سوءاستفاده بود
مستن (1994): ده فاکتور حمایتی را که قسمتی از تاب آوری محسوب میشد را معرفی کرد:
– تاثیرگذار بودن والدین (والدین موثر) -ارتباط با دیگر بزرگسالان اصلح- دسترسی به افراد یا بزرگسالان خاص – مهارتهای عقلانی خوب-استعدادهایی که توسط خود بچه یا دیگران ارج نهاده میشود – خوداعتمادی،احساس به خود امیدوار بودن یا خود را لایق دانستن – مذهب یا احساس تعلق به جایی مقدس -موقعیت اجتماعی –مالی -عملکرد خوب در مدرسه یا شرکتها – داشتن فرصت های خوب در مسیر زندگی. مستن به ترویج استراتژیهایی برای تقویت و قدرتمندی تابآوری توجه دارد و به همین منظور مداخلاتی را عنوان می کند:
1) استراتژیهای مبتنی بر خطر36:کاهش فشار در فرزندان زمان وقوع وقایع خطرناک (جلوگیری از خانه بدوشی)
2) استراتژیهای مبتنی بر کیفیت37:افزایش کمیت، قابلیت وصول وکمیت منابع.همان منابعی که فرزندان برای ارتقاء شایستگی خود به آن نیازمندند. این منابع میتواند مستقیم باشد (از طریق ارائه فعالیتهای برون مدرسه ای) یا غیرمستقیم باشد (از طریق دوره های تربیت “فرزندپروری38″برای والدین)
3) استراتژیهای مبتنی بر پردازش39:با این هدف که ،سیستمهای حمایتی به صورت بنیادی برای تکامل فرزندان فعال باشند، که شامل برنامه هایی است که بچه هارا از این سیستمها آگاه میسازد. این برنامه ها تضمین میکنند که بچه ها افزایش خودشناسی را مقارن با آموزش بعضی چیزها، تجربه میکنند و به این دلیل احساس کنترل شخصی افزایش می یابد.
سخت‌رويي کلیدی برای تابآوری
سخت‌رويي40 يكي از ويژگي‌هاي شخصيتي است كه به عنوان عاملي براي ارتقاي سلامتي تلقي مي‌شود. كوباسا (1979) سخت‌رويي را تركيبي از باورها در مورد خود و جهان مي‌داند كه فرد را در برابر فشار‌هاي بيروني و دروني مصون نگه مي‌دارد. در واقع اين ويژگي، توانايي پردازش مناسب محرك‌هاي دروني و بيروني است. مفهوم سخت‌رويي را نبايد صرفاً در نيروهاي خاص براي تحمل فشارهاي رواني خلاصه كرد بلكه وجود اين سازه فرد را در شرايط دشوار به پيش مي‌راند و او را ياري مي‌كند كه وقايع تهديد آميز را با موفقيت بيشتري پشت سر گذارد. سخت‌رويي توانايي درك درست شرايط پيرامون و قابليت تصميم گيري مطلوب در مورد خويشتن است (كوباسا و مدي ، 1977).
مؤلفه‌هاي سخت‌رويي
كوباسا(1982) سخت‌رويي را تركيبي از باورها در مورد خويشتن و جهان تعريف مي‌كند كه از سه مؤلفة تعهد41،‌ كنترل42 و مبارزه جويي43 تشكيل شده است.
1(کنترل
افرادي كه در بازخورد كنترل قوي هستند، معتقداند كه قادر به كنترل و يا تأثير گذاري بروي حوادث‌اند. شخصيتي كه ميزان كنترل بالايي دارد،‌ به كنترل و توانايي تعيين جهت سرنوشت و آيندة خود اعتقاد دارد. اين افراد قادر به نفوذ و تأثير گذاري بروي حوادث مختلف زندگي هستند. آنها با استفاده از دانش، مهارت و قدرت انتخاب مي‌توانند رويدادهاي زندگي را پيش‌بيني و كنترل كنند و بر اين اساس در مواجهه با مشكلات بيشتر به مسئوليت خود تكيه و تأكيد مي‌كنند تا بر مسئوليت ديگران (مدي، كاهن و مدي، 1998).
2( تعهد
افرادي كه در بازخورد تعهد قوي هستند، نسبت به آنچه انجام مي‌دهند احساس تعهد مي‌كنند و خود را وقف فعاليت‌هايشان مي‌كنند. اين افراد اهميت و ارزش

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق درباره تاب آوری، ناسازگاری، عزت نفس، سلامت روان Next Entries منبع تحقیق درباره تاب آوری، پرخاشگری، رفتار پرخاشگرانه، عوامل خطر