منبع تحقیق با موضوع کشورهای در حال توسعه، کشورهای OECD، رشد شهرنشینی

دانلود پایان نامه ارشد

مجاز(مطمئنه)، حجم ترافيک کمتر از 2000 وسيله‌نقليه در ساعت، حرکت با دنده عقب در بزرگراه، نقص فني در وسيله‌نقليه، تصادف‌هاي با موتورسيکلت و دوچرخه، تصادف‌هاي روي پل، تصادف‌هاي جلو ‌به ‌جلو، تصادف‌هاي جلو‌ به ‌‌جلو و تصادف‌هاي چند‌ وسيله، جزء متغيرهايي هستند که باعث افزايش شدت تصادف‌ها در بزرگراه‌ها مي‌شوند(ابو ترابی و رضایی مقدم، 1388).
2-3-9- محاسبه شاخص خطر تصادفات در تقاطع‌هاي شهري و راه‌هاي برون‌شهري ايران
امروزه نقش «مديريت ايمني ترافيك» در شبكه، برجسته‌تر از ساير موارد در مباحث ايمني ترافيك به نظر مي‌رسد. «شاخص خطر» يكي از ابزارهاي مديريت ايمني شبكه است كه روابط آن براي شناسايي، رتبه‌بندي اجزاي خطرزاي شبكه و در برخي موارد تعيين نواقص ايمني راه‌ها به كار مي‌روند. در اين نوشتار ابتدا مفاهيم پايه‌اي و اهميت «شاخص خطر» مورد بحث قرار مي‌گيرد و سپس تاريخچه‌اي از تكامل روابط مربوط به آن ارائه مي‌شود و سپس به تشريح مراحل دست‌يابي به يك رابطه جديد براي تعيين «شاخص خطر» خواهيم پرداخت. ويژگي عمده عوامل و اوزان عددي به كار رفته در اين رابطه هماهنگي و سازگاري آن‌ها با شبكه ترافيكي ايران است كه منتج از نظرخواهي از متخصصين ترافيك و نيز استفاده از روش‌هاي «تصميم‌گيري چند معياره» است. اين رابطه‌ها در دو بخش و با توجه به 12 عامل مؤثر در تصادفات تنظيم شده است(نصیری و مشفق مجرد، 1385).
2-3-10- ملاحظات محيطي در طراحي و به‌سازي خيابان‌هاي شهري
علي‌رغم کوشش‌هاي انجام شده و گفتگوي بسيار از توسعه پايدار و طراحي اکولوژيک در مجامع تخصصي، کيفيات محيطي شهرهاي بزرگ کشورمان به دلايلي از جمله عدم باور بسياري از کارفرمايان، برنامه‌ريزان و طراحان از وخامت شرايط کنوني محيط زيست و فقدان يک برنامه و سياست جامع محيطي، با افت روزافزوني مواجه شده است. به اين موارد مي‌بايد فقدان مفاهيم و اصول روشن را در ارتباط با راه‌حل‌هاي پايدار اضافه نمود. به لحاظ اخير، هدف از اين مقاله، تأکيد بر ملاحظات محيطي در جهت دستيابي به”پايداري”و”سرزندگي و حيات شهري”، از طريق ارائه اصولي در طراحي خيابان‌هاي شهري است.
به‌سازي و سازماندهي معابر شهري، نياز به رويکردي جامع در ارتباط با برنامه‌ريزي، مديريت و طراحي فضا دارد. نقش طراحي از اين جهت مهم و هدايت‌گرست که مي‌تواند زمينه‌گر زندگي متعادل‌تر و خودکفاتري را از نظر منابع و بستر سرزنده‌تري را از نظر روح مکان ايجاد نمايد. در همين راستا سه اصل کلي: نظم‌دهي به محيط در يک چارچوب اکولوژيک، توجه به محدوديت‌هاي مربوط به مصرف انرژي و اولويت دادن به احيا، مرمت و بازيافت به جاي تعريض و احداث، مي‌توانند در پايداري شهري، ارتقاي کيفيت فيزيکي خيابان و نيز سرزندگي و حيات شهرها نقش مهمي داشته باشند، پس از بررسي اجمالي معضلات و مشکلات خيابان‌هاي شهر تهران، به نکاتي در جهت ساماندهي مورد تحقيق با توجه به اصول فوق اشاره شده است(امین زاده و داعی نژاد، 1381).
2-4- تحقيقات انجام شده در خارج کشور
2-4-1- ایمنی راه و ترافیک در کشورهای در حال توسعه
رشد شهرنشینی ازدیاد و تعداد خودروها در بسیاری از کشورهای در حال توسعه باعث افزایش تراکم در مراکز شهری و بالطبع افزایش تصادفات ترافیکی در شبکه‌های معابر شده است که به هیچ‌ عنوان برای عبور حجم و نوع ترافیکی که در حاضر می‌بایست از خود عبور دهند، طراحی نشده‌اند. هم‌چنین رشد بی‌رویه شهری باعث هم‌جواری ناسازگار کاربری‌های زمین گردیده که منجر به تداخل های زیاد عابر پیاده و خودرو شده است.
کشورهای OECD (اکثر کشورهای صنعتی) در طی 25 تا 30 سال گذشته به موفقیت‌های شایای در حل مشکلات ایمنی معابر خود دست یافته‌اند. گرچه در این کشورها با کاربرد اقدامات اصلاحی تصادفات جاده‌ای در بخش‌های مختلف بهبودهایی حاصل شده‌اند ولی یکی از موفق‌ترین و بهترین زمینه‌های سرمایه‌گذاری، طراحی معابر و مهندسی ترافیک بوده است. حذف تدریجی خطرناکترین نقاط در شبکه‌های معابر و استفاده از ورودی‌هایی که با در نظرگرفتن موارد ایمنی طراحی شده‌اند در طراحی و برنامه‌ریزی شبکه‌های معابر جدید باعث افزایش بسیار زیاد ایمنی ترافیکی شده است. گرچه راه حل‌های مربوطه ممکن است با یکدیگر متفاوت باشند ولی روش‌های سیستماتیک و نحوه برخورد با مشکلات مربوطه که در کشورهای صنعتی بکار گرفته می‌شوند، برای استفاده در کشورهای در‌ حال‌ توسعه کاملاً قابل اجرا می‌باشند.
برای به حداکثر رساندن تأثیر مهندسین بر مشکلات ایمنی، لازم است که در مراحل مختلف توسعه شبکه‌های معابر از اصلاحات مناسب استفاده شود. با بکارگیری اصول درست طراحی، از همان نقطه اولیه می‌توان با طراحی و برنامه‌ریزی جاده‌های جدید به صورت امن‌تر، از بسیاری مشکلات پرهیز نمود. نهایتاً می‌توان نواحی خطرناک شبکه معابر را طوری تعیین نمود که اصلاحات ایمنی بتوانند امکان و شدت تصادفات در چنین نقاطی را کاهش دهند. ثابت شده است که این امر یکی از موثرترین روش‌های بهبود ایمنی جاده در کشورهای صنعتی بوده است(آزمایشگاه تحقیقات جاده وحمل‌ و ‌نقل انگلستان، 1375).

2-5 تعريف مفهومي ترافیک
بند 21 ماده يك آيين‌نامه راهنمايي‌ و ‌رانندگي ترافيك را چنين تعريف مي‌كند: ترافيك(آمدو‌شد):آمد‌و شد وسايل‌نقليه و اشخاص و حيوانات در راه‏‌ها.
ترافيک: پديده‌اي است ناشي از جا‌به‌جايي انسان، حيوان و کالا با هر شيوه و با هر وسيله‌اي از نقطه‌اي به نقطه ديگر.
اولين اتومبيل در سال 1895توسط چارلز دورما ساخته شد و اولين اتومبيل به دستور مظفر الدين شاه وارد ايران شده است. همزمان با ورود اتومبيل به منظور ساماندهي اتومبيل‌ها در معابر، در سال 1300شمسي سوئدي‌ها که نظميه کشور را اداره مي‌کردند، شعبه‌آلات‌نقليه را دائر کردند. سپس با ازدياد اتومبيل شعبه‌اي به نام تأمين عبور ‌و ‌مرور و بعداً دايره راهنمايي ‌و ‌رانندگي تأسيس گرديد که سرانجام به اداره راهنمايي ‌و ‌رانندگي تبديل شد.
ترافيک در لغت به معناي آمد‌و‌شد، عبور‌و‌مرور، تردد، حمل ‌و ‌نقل، داد‌و‌ستد بار و مسافر بکار رفته است (حییم، 1368).
در آئين‌نامه راهنمايي‌ و ‌رانندگي ترافيک عبارتست از: آمدوشد وسايل‌نقليه،انسان و حيوانات در راه‌ها (معاونت راهنمایی ‌و ‌رانندگی ناجا ، 1384).
شناخت ترافيک جزئي از فرهنگ شهرنشيني است و قواعد و مقرراتي دارد که آشنايي با اين قواعد و پيروي از آن‌ها را فرهنگ ترافيک مي‌ناميم. ترافيک از جمع سه عامل انسان، وسيله‌نقليه و راه شکل مي‌گيرد.
2-5-1- ارکان ترافيک
عوامل تشکيل‌دهنده ترافيک عبارتند از:
• انسان،
• وسيله نقليه،
• راه.
الف) انسان
انسان‌ها يکي از عواملي مي‌باشند که در ايجاد يک سيستم ترافيک نقش به‌سزائي داشته، گاهي عملکرد و برنامه‌ريزي مناسب سبب ايجاد يک سيستم ترافيک مناسب و گاهي با عدم برنامه‌ريزي مناسب و عدم توجه به مسئله حمل‌ و ‌نقل، سبب ايجاد يک معضل ترافيکي گرديده، پس با توجه به نقش حساس انسان‌ها نمي‌توان بدون توجه به عامل انسان و اهميت آن در مسئله ترافيک برنامه‌ريزي و راه‌کار مناسبي را ارائه نمائيم. انسان از ديدگاه آئين‌نامه راهنمايي‌ و ‌رانندگي شامل راننده و پياده مي‌باشد.
بند 56 ماده 1، آئين‌نامه راهنمايي ‌و ‌رانندگي، راننده را چنين تعريف مي‌کند: کسي که هدايت وسيله‌نقليه موتوري و غيرموتوري و هم‌چنين حرکت دادن حيوانات را به صورت واحد يا گله و رمه بر عهده داشته باشد.
طبق بند18 ماده 1، آيين‌نامه راهنمايي ‌و ‌رانندگي، پياده را چنين بيان مي‌نمايد: شخصي غيرسوار که بدون استفاده از هيچ نوع وسيله‌نقليه موتوري يا غيرموتوري حرکت مي‌نمايد و يا مبادرت به جا بجايي کالسکه، چرخ دستي، جامه‌دان، سبدهاي چرخ‌دار و مانند آن مي‌نمايد.
ب) وسيله‌نقليه
با توجه به پيشرفت علم و تکنولوژي و توليد خودرو يکي از ارکان تشکيل‌دهنده ترافيک وسيله‌نقليه مي‌باشد که در اينجا به تقسيم وسايل‌نقليه مي‌پردازيم:
1- وسيله‌نقليه خصوصي: به غير از اتومبيل که مهم‌ترين وسيله‌نقليه خصوصي مسافرين در شهرها به حساب مي‌آيند وسايل‌نقليه ديگري از قبيل دوچرخه و موتورسيکلت را مي‌توان از وسايل‌نقليه خصوصي محسوب کرد.
2- وسيله‌نقليه عمومي: وسيله‌نقليه عمومي به وسيله‌اي اطلاق مي‌شود که مورد جا‌به‌جايي و حمل ‌و ‌نقل مسافر و کالا قرار مي‌گيرد. وسيله‌نقليه عمومي در شهرها عموماً اتوبوس، مترو و تاکسي مي‌باشد.
بند 99 ماده 1، آئين‌نامه راهنمايي ‌و ‌رانندگي وسيله‌نقليه را چنين تعريف مي‌کند: وسائل موتوري و غير موتوري و موتورسيکلت که براي جا‌به‌جايي انسان و کالا در راه به کار مي‌رود.
ج) راه
طبق بند 57 ماده 1، آئين‌نامه راهنمايي ‌و ‌رانندگي راه عبارتست از: تمامي سطح خيابان، جاده، کوچه و کليه معابري که براي عبور‌و‌مرور عموم اختصاص داده مي‌شود. خود راه نيز به زير مجموعه‌هايي طبق آئين‌نامه تقسيم مي‌شود که شامل آزادراه، بزرگ‌راه، جاده، خيابان و کوچه است.
عوامل مؤثر بر ترافيک در راه شامل حجم ترافيک، ظرفيت راه و مهندسي راه مي‌باشد. بر اساس منابع مربوط به مهندسي ترافيک، هنگامي که ظرفيت معبر ثابت باشد هرگاه حجم ترافيک و يا تعداد وسائل‌نقليه‌اي که تردد مي‌نمايند بيشتر شود از ترافيک با تراکم سنگين‌تر برخورداريم و هرگاه اين ميزان حجم ترافيک کمتر شود، تراکم ترافيک کمتر مي‌گردد. در مورد ظرفيت راه با حجم ترافيک ثابت، هر چه ظرفيت راه را از مقدار مشخص کاهش دهيم بر تراکم ترافيک افزوده مي‌شود در عوض با افزايش ظرفيت راه از ميزان تراکم ترافيک کاسته مي‌شود. يعني تراکم ترافيک با حجم ترافيک نسبت مستقيم و با ظرفيت راه نسبت معکوس دارد. در رابطه با مهندسي راه مي‌توان گفت، در نواقصي که داراي نواقص مربوط به مهندسي راه مي‌باشند که رفع معايب و اصلاح هندسي مقاطع و نقاط مذکور باعث افزايش ظرفيت و در نتيجه بهبود و کاهش تراکم ترافيک مي‌شود(عربانی،1382).
2-6- پليس راهنمايي ‌و ‌رانندگي
این پلیس تحولات وسيع و سريع اجتماعي ،جايگاه و نقش مهمي براي حمل ‌و ‌نقل در زندگي بشر پديد آورده است و اين بخش به موازات نوسازي زير ساخت‌هاي زندگي اجتماعي، سير تكاملي فزاينده‌اي را در پيش‌رو خواهد داشت. نگاهي گذرا به وضعيت ترافيكي كشور، نشان مي‌دهد كه هم‌اكنون در كشور حدود 12000000 خودرو و بالغ بر 9000000 موتورسيكلت وجود دارد كه راهنمايي ‌و ‌رانندگي به عنوان يكي از بخش‌هاي مهم و تأثيرگذار در نظم و امنيت ترافيكي بايستي نظارت و كنترل دقيقي را بر اين بخش اعمال نمايد، اين مهم زماني قابل حصول است كه هم‌زمان با توسعه روزافزون شهرنشيني، در ابعاد و سطوح مختلف، كنترل و نظارت بر ترافيك، نيز توسعه يابد. در حالي كه اين بخش طي دهه‌هاي اخير از منظر درون‌سازماني و برون‌سازماني با معضلات و مسايل متعددي رو‌به‌رو بوده است، از حيث درون‌سازماني، مشكلاتي مانند: عدم توسعه منابع انساني، برقرار ماندن شيوه‌ها و روش‌هاي سنتي، ناكارآمدي و مقررات پيچيده اداري، ضعف نظام كنترلي و بهره‌گيري از فناوري‌هاي قديمي و از نظر برون‌سازماني: فرابخشي بودن موضوع ترافيك، همراه با عدم‌هماهنگي در راهبردها و جهت‌گيري‌ها باعث گرديده‌اند تا انتظارات عمومي از بخش حمل‌ و ‌نقل به طور مناسب برآورده نشود. بنابراين براي كارآمد ساختن مجموعه راهنمايي ‌و ‌رانندگي طرح‌ها و اقداماتي در دو بخش درون‌شهري و برون‌شهري در دستور كار ناجا قرار گرفت.
2-6-1- در بخش درون‌شهري اقداماتي از قبيل:
تدوين آئين‌نامه راهنمايي ‌و ‌رانندگي در سال 1384، كه در حال حاضر بعضي مواد آن نياز به بازنگري دارد.
• سامانه جامع راهنمايي ‌و ‌رانندگي،
• طرح ثبت‌نام غير حضوري متقاضيان انواع گواهينامه،
• تغيير در شيوه‌هاي آموزش و آزمون،
• استفاده از تجهيزات و فناوري‌هاي جديد،
• اجرائيات و شماره‌گذاري،
• طرح ساماندهي موتورسيكلت‌سواران،
• طرح شماره‌گذاري وسايل‌نقليه در كارخانه،
• طرح كنترل نامحسوس ترافيك،
• اجراي طرح كمربند ايمني،
• اقدامات آموزشي در فرهنگ ترافيك،
• طرح برخورد با تخلفات ساكن(طرح ميادين).
گره‌هاي ترافيكي ناشي از تجمع خودروها در

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق با موضوع اصلاح هندسی، استان اصفهان Next Entries منبع تحقیق با موضوع سلسله مراتب، توسعه شهر، استان خراسان