منبع تحقیق با موضوع امام علی (ع)، پیامبر (ص)، قرآن کریم

دانلود پایان نامه ارشد

(روزى را كه خداوند در آن روز پيمبران را جمع ميكند و به آنها ميگويد: (آيا قوم شما در برابر دعوتى كه شما آنها را نموديد) به شما چه جواب دادند: (آيا جواب ايمان و اقرار يا جواب كفر و استكبار؟) پيمبران به پاسخ باري تعالى گويند ما را (بالنسبه به علم تو) علمى نيست (تویى كه داناى هر پنهان و آشكار هستى) در حقيقت تو هستى كه داناى به تمام امور نهانى و پنهانى (كه ما از آن بى‏خبريم) ميباشى.
نکته ها:
«لا عِلْمَ لَنا» را چند گونه تفسیر نموده‌اند :
1.آنكه چون هول روز قيامت آنها را فرا گيرد فهمشان ميرود و از هول گويند ما را علمى نيست.
2. ما را علمى مانند علم تو نيست چه ما را علم بغيب و باطن آنها نيست.
3. ما به كردار آنها در وقت حيات خودمان مطّلع و دانا هستيم و پس از مرگمان از آنچه گفته و كرده‏اند آگاه نيستيم و تو داناى به آنها هستى كه از ما پنهان است.
پیام ها :
1.هر کس مخلوقی از جمله ائمه (ع) را از عالم غیب بداند از دین خارج است.
2.در روز قیامت هم دخول در آتش داریم و هم مژده به نجات (میرزا خسروانى،1390، ج‏3: 23).
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت پیام ها
بـرادر ز كــار بـــدان شــرم دار
در آن روز كز فـعل پرسنـد و قول‏
بـجـایـى كه دهشت خـورد انبـيا

كه در روى نيكان شوى شـرمسار
اولـو الـعـزم را تـن بـلرزد ز هـول
تـو عـذر گنـه را چـه دارى؟ بيــا
(سعدی، 1383: 249)
شرح ابیات :
اولوالعزم: صاحبان کوشش و ثبات، پیغمبران بزرگ که بر عهده خدا و دعوت به حق آهنگ و کوشش کردند و مؤسس ادیان عمده و صاحب کتاب آسمانی بودند، نوح، ابراهیم، موسی، عیسی و محمّد. این ترکیب از قرآن کریم (احقاف: 35)گرفته شده است.
دَهشتَ : یعنی حیران و سراسیمه و وحشت زده شدن
دَهشتَ: اضطراب ،ترس،سرگشتگی(یوسفی، 1369: 409).

4-2-9- سوره‌ي انعام، آیه‌ي 51
وَ أَنْذِرْ بِهِ الَّذِينَ يَخافُونَ أَنْ يُحْشَرُوا إِلى‏ رَبِّهِمْ لَيْسَ لَهُمْ مِنْ دُونِهِ وَلِيٌّ وَ لا شَفِيعٌ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ.
(و به آنچه به تو وحى ميشود كساني را كه از محشور شدن در پيشگاه پروردگارشان ترسانند انذار كن يعنى بترسان و تذكّر بده كه در آنروز جز خدا نه دوستى براى آنهاست كه از آنها حمايت كند و نه ميانجى كه آنها را از عذاب الهى نجات دهد باشد كه تقوى اختيار كنند.)
نکته ها :
– كساني كه از كلمات خدا بيشتر منتفع مي شوند و سود مي برند متّقين هستند زيرا دواى پزشك، براى پرهيز كننده، سودمند است و إلّا بيمارى كه نترسد و از آنچه براى او بد است پرهيز نكند دوا براى او فايده‏اى ندارد.
پیام ها:
1. به نظر مي‌رسد که خدای تعالی در این آیات به پیامبر (ص) مي‌فرماید: (با این مردم به اندازه‌ي عقول آنها سخن بگو)
2. تخم اسرار را كه بيان حق و حقايق و غذاى قلب و روح است مانند گندم كه غذاى جسم است در زمين بى‏استعداد مردمى كه بينایى ندارند و چشم مشاهده‌ي همه‌ي اشياء در آنها نيست كشت ‏و كار ننمايند
(میرزا خسروانى، 1390، ج‏3: 73).
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت 2 پیام ها
کـسی را کـه بینی ز حق بر کران
دریـغ است با سفـله گفت از علوم
چـو در وی نـگیرد عــدو دانـدت

منـه با وی،‌اي خواجه حـق در میـان
کـه ضایـع شود تـخـم در شـوره بـوم
بــرنـجـد بــجــان و بــرنــجـانــدت
(سعدی، 1383: 88)
شرح ابیات :
برکران: برکنار، بدور
سفله: پست و فرومایه
شوره بوم:شوره زار، زمین شوره که چیزی در آن به عمل نمي‌آید.
چو در وی نگیرد: چون سخن حق در او تأثیر نمي‌کند تو را دشمن خود خواهد دانست
(یوسفی، 1369 : 264).

4-2-10- سوره‌ي انعام، آیه‌ي 160
مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلا يُجْزى‏ إِلاَّ مِثْلَها وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ.
(كسيكه روز قيامت بيايد و يك خصلت از خصائل خوب و فعل پاكيزه با خود بياورد خداوند ده برابر آن حسنه به او پاداش مي دهد و كسيكه بيايد يك عمل زشت بياورد كيفر او به اندازه‌ي همان يك عمل بد است و به آن اشخاص بدكردار ستم نخواهد شد و به اندازه‌ي عملشان به مقتضاى عدل با آنها عمل خواهد شد (يعنى در عمل نيك به مقتضاى فضل الهى رفتار مي شود و در كار بد به مقتضاى عدل معامله مى‏گردد))
نکته ها :
– «بِالْحَسَنَةِ» مقصود از حسنه فعل نيكو است و آن از صفاتى است كه جارى مجراى أسماء هستند همين قسم سيّئه يعنى فعل سيّئه كه به معنى بد است.

پیام ها:
1. عظمت فضل خدا و كثرت انعامش بر بندگان
2. اصل و ريشه حسنات توحيد و يكتا پرستى است و بدترين سيئات كفر و شرك به خداوند است.
3. اینکه مي‌گویند پاداش کار خیر، ده برابر ثوابى است كه مستحق آن باشد یک مثال عددى نيست ولی در واقع مقدار آن را فقط خدا مي‌داند (میرزا خسروانى، 1390،ج‏3: 196).
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت 2 پیام ها
نـكـو كـارى از مردم نيك راى
تو نيز اى پسر هر كرا يك هنر

يكى را به ده مي نويسد خداى‏
بـبينى زده عيبـش انـدر گـذر
(سعدی، 1383: 221- 222)

از امام علی (ع) روایت شده که در روز رستاخیز نیکی‌هاي مومنان را که حساب مي‌کنند و در برابر هر نیکی ده تا هفتصد برابر پاداش مي‌دهند(رضائی اصفهانی، 1387، ج24:44).

4-2-11- سوره‌ي اعراف، آیه ی10
وَ لَقَدْ مَكَّنَّاكُمْ فِي الْأَرْضِ وَ جَعَلْنا لَكُمْ فِيها مَعايِشَ قَلِيلاً ما تَشْكُرُون‏.
(و به حقيقت سوگند كه ما در روى زمين به شما (اولاد آدم) مكانت و منزلت داديم (و مكان و قرارگاه شما را در روى زمين ساختيم و به شما قدرت و تمكّن و تسلّط داديم كه در آن هر نوع تصرّفى بخواهيد بكنيد و زمين در تحت تمكين و اقتدار شما نهاده شد) و در آن براى شما (از انواع روزى و وجوه نعمتها و منافع بى‏شمار) وسايل معيشت و زندگانى برقرار نموديم (و قدرت علمى و فكرى براى تهيه آلات و أدوات لازمه براى زندگانى بخشوديم و هر چه در عالم طبيعت است مسخّر و رام شما نموديم و با آنكه تمام اينها مقتضى شكر گذارى است سپاسگزارى شما بسيار كم است و چه اندك شكر گذار هستيد))
نکته ها:
«مَكَّنَّاكُمْ» از مادّه تمكين است يعنى تمليك كنايه از آنكه به ملكيّت شما در آورديم و شما را مالك و صاحب قرار داديم و به قولى يعنى براى شما امكنه و منزلگاه‏هایى قرار داديم كه در آنها ساكن شويد.
«مَعايِشَ» جمع معيشت و آن چيزهایى است كه مايه‌ي حيات و زندگانى مي باشند مانند خوردنيها و آشاميدني ها.
پیام ها:
1. از كسيكه قدر نعمت را نداند و اداى شكر آن را ننمايد سلب خواهد شد.
2. باید همیشه از شكر حق تعالى غفلت نورزیم و به مرارت زوال نعمت كه سخت‏ترين آن، ذلّت پس از عزّت و طرد بعد از تقرّب و فراق بعد از وصال است دچار نشد (میرزا خسروانى،1390، ج‏3: 208).

شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت پیام ها
نـدانـد کـسـی قـدر روز خـوشـی
زمـستان درویش در تنـگ ســال
سلیمی که یک چند نالان نخـفت

مـگر روزی افتد به سختی کـشی
چه سهل ا ست پیش خداوند مـال
خـداونـد را شـکـر صـحّت نـگفت
(سعدی، 1383: 228)
شرح ابیات:
درویش خداوند مال، درویش: فقیر ،تهیدست، خداوند مال: ثروتمند
سلیم: در این جا معنی تندرستی
سلیم: سالم، بی عیب، پاک، قلبی سلیم ظاهراً از این آیه‌ي شریفه گرفته شد: (الا من اتی الله بقلب سلیم، (شعرا :89 )مگر کسی که با دلی پاک و با اخلاص به درگاه خدا آید.) (یوسفی، 1369: 394)
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت پیام ها
تـو پیـش از عقـوبت در عفـو کـوب
بـر آر از گـریـبـان غــفـلت سـرت

که سودی ندارد فغان زیر چـوب
کـه فـردا نـماند خـجـل در برت
(سعدی، 1383: 253)
شرح ابیات :
عقوبت : یعنی پیش از آن که به کیفر(دچار شوی تقاضای بخشایش کن)
عقوبت: کیفر، مجازات
که فردا نماند: تا فردای قیامت از شرمندگی سرافکنده نباشی(یوسفی،1369: 412).
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت پیام ها
اگـر بنـده کوشـش کنـد بـنده وار
و گـر کنـد رای اسـت در بنــدگی
قدم پیش نـه کـز مـلـک بـگـذری

عزیـزش بـدارد خـداونـدگـــار
ز جـان داری افتد به خربندگـی
کـه گر بـاز مـانی ز دد کمـتری
(سعدی، 1383: 255)
شرح ابیات:
خداوندگار: خدا، صاحب، مالک،
جان داری: سلاح داری، پاسداری، جان دار یعنی سلاح دار، پاسدار از نگهبان
خر بنده: نگهبان خر، مهتر الاغ
دد: جانور درّنده (یوسفی، 1369: 414).

4-2-12- سوره‌ي اعراف، آیه‌ي 168
وَ قَطَّعْناهُمْ فِي الْأَرْضِ أُمَماً مِنْهُمُ الصَّالِحُونَ وَ مِنْهُمْ دُونَ ذلِكَ وَ بَلَوْناهُمْ بِالْحَسَناتِ وَ السَّيِّئاتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ.
و(جماعت يهود همواره بايد به بدترين حال بگذرانند و دائماً مانند گناهكاران نافرمان معيشت نمايند و هيچ وقت داراى دولت و شوكت واحده‏اى نباشند و تا قيامت خوار و زبون ديگران باشند و لذا حكم خدایى درباره‌ي آنها چنين صدور يافته است كه …) ما آنها را در روى زمين پراكنده ساخته و به امّتهایى تقسيم و منقسم نموديم كه جامعه‏اى نداشته باشند- پاره‏اى از آنها مردمان نيك و شايسته‏اند (كه آخرت را بر دنيا ترجيح داده به پيمبران خدا ايمان آورده و تجاوز از حدّ خود ننموده‏اند) و پاره‏اى ديگر از آنها غير از اينانند و در درجه از آنها پست‏ترند (كه يا كافراند يا دچار فسوق و عصيانند- و خداوند سبحانه با آنها همان معامله‏اى را ميكند كه با ديگران كرده است و مي فرمايد:) ما آنها را (به نعمتها و نقمتها و رخاء و شدت و به وسعت رزق و تنگى در معيشت) مبتلى و آزمايش كرديم (كه در حال رفاه و نعمت به اطاعت حق رغبت كنند و مرتبط به حق شوند و در حال رنج و نقمت از گناه دورى گزينند و به خدا بپيوندند) شايد از كفر و گناه برگردند و رجوع به حق نمايند)
نکته ها: تاريخ به ما حكايت مي كند و نشان مي دهد كه قوم يهود به سبب اعمالشان همه وقت دچار عذاب و نگونسارى بوده‏اند.
پیام ها :
1.‏ در آيه اشاره ايست به اين كه شيطان را خداوند برانگيخته و مبعوث گردانيده است تا خلق را تا روز قيامت كه مهلت يافته به رنج سوء عذاب (كه عبارت از دورى از قرب حق و اغراء به ضلالت و دست كشيدن از عبادت و عبوديّت و گمراهى از صراط مستقيم است) معذّب دارد.
2. پروردگار هم سريع العقاب است يعنى آنان را در دنيا معاقب مي سازد به اين كه مهلت
مي دهد تا بر گناه بيفزايند و مؤمنان در دنيا به انواع بلاء (از خوف و جوع و نقص در اموال و انفس و ثمرات) مبتلا مي سازد و آنها را موفّق به صبر و شكيبائى مي فرمايد تا كفّاره‌ي گناهانشان باشد و از دنيا پاك و پاكيزه بيرون روند.
3. عاقل، کسی است كه هميشه به پروردگار خود گمان خوب داشته و در عبادت، تكاسل و تنبلى نكند زيرا كه كشتى، بر خشكى روان نمي شود (میرزا خسروانى،1390، ج‏3: 346).
شواهد شعری سعدی مربوط به قسمت پیام ها
نه يوسف كه چندان بلا ديد و بند
گنـه عـفـو كــرد آل يـعقـوب را
بـه كـردار بـدشان مقيّـد نـكـرد
ز لطفت همین چشم داريـم نيـز

چو حکمش روان گشت و قدرش بلند
كـه مــعنـى بـود صــورت خــوب را
بـضـاعـات مــزجــاتـشـان رد نــكرد
بـر ايـن بـى‏بـضاعـت ببخش اى عـزيز
(سعدی، 1383: 262)

شرح ابیات :
اشاره است به مصائب و زندانی شدن یوسف(ع) سپس به بزرگی و عزّت رسیدن او در سرزمین مصر بعد بر اثر بُروز قحطی درکنعان، دیگر فرزندان یعقوب برای تهیّه‌ي گندم به مصر آمدند و یوسف با آن که از برادران بدی دیده بود، با ایشان نیکی کرد و حاجتشان را برآورد.زیرا صورت خوب را معنایی است که سیرت و رفتار خوب است.
یوسف(ع): فرزند یعقوب که به زیبایی به مثل است.
به کردار بدشان: به واسطه رفتار زشتشان آنان را در بند نکشید و کیفرشان نداد.
بضاعات مزجاه: اشاره است به آیه شریفه ی:فلما دخلوا علیه قالو ایها العزیز مسنا و اهلنا الضر و جئنا مزجاه فاوف لنا الکیل و تصدق علینا ان الله یجزی المتصدقین
(یوسف : 88) چون برادران یوسف (عزیر مصر یوسف) وارد شدند گفتند‌اي عزیز مصر ما و خانواده مان به فقر و قحطی دچار شدیم و با متاعی ناچیز به نزد تو آمدیم از سر احسان

پایان نامه
Previous Entries منبع تحقیق با موضوع بایزید بسطامی، رسول خدا (ص) Next Entries منبع تحقیق با موضوع اسکندر مقدونی