منابع پایان نامه درمورد شهرستان رشت، استان گیلان، دریای خزر

دانلود پایان نامه ارشد

مرکز داد و ستد فعال بازرگانی میان شرق حوزه ولگا و خلفایی عباسی بوده است.
دوران اول( پالئوزوییک)
به غیر از برونزدهای آهکی یا سن پر مین در جنوب دهستان لاکان آثار دیگری گزارش نشده است.
دوران دوم ( مزوزوییک)
در این دوران سنگ آهک و ماسه سنگ آهکی فسیل دار در جنوب روستای عزیزکیان مشاهده گردیده.
دوران سوم ( سنوزوییک )
دراین دوران چیزی مشاهده نگردیده است.
دوران چهارم ( کواترنر)
بیشترین قسمت بخش مرکزی توسط رسوبات و نهشته های دریایی، دلتایی و ابرفتی پوشته شده است.
رسوبات جوان کواترنری و شرایط مناسب اقلیمی که در سراسرجلگه بخش مرکزی گسترده است شرایط مساعدی برای زراعت که غالب فعالیتهای کشاورزی مبتنی برکشت برنج است و پیدایش سکونتگاههای روستایی دائمی وگسترش باغات و درختکاری که علاوه بر صرفه اقتصادی برای حفظ محیط زیست و کنترل سیلاب رودخانه ها نیز مفید خواهد بود.

شکل 3-2. زمین شناسی بخش مرکزی شهرستان رشت

3-1-3 . توپوگرافی
توپوگرافی محدوده بخش مرکزی رشت را می توان در 3 قسمت عمده خلاصه نمود
-ناحیه جنگلی و دشتی با ارتفاع کمتر از 100 متر
این قسمت در حقیقت شامل آبرفتهای دریایی و رودخانه ای دریای خزر است که تمامی دهستانهای پیربازار، پسیخان، حومه و بیش از 75 درصد دهستان لاکان را در بر میگیرد.
ناحیه جلگه ای به علت شرایط مناسب آب و هوایی، بیشتر اراضی خویش را به کشت برنج اختصاص داده
است و از سوی دیگر به علت توسعه شهر رشت در تمامی جهات موجبات تغییر کاربری اراضی کشاورزی
گردیده و با توجه به اهمیت زمین همواره سطح زیر کشت اراضی این محدوده کاهش می یابد.
تعداد 84 روستا ( و به عبارت دیگر 89 درصد) روستاهای این بخش در این محدوده قراردارند.
همچنین شهر رشت( به عنوان مرکز استان) نیز در این ناحیه واقع گردیده که ارتفاع قسمتهای مرکزی آن بین
(1+) و (2-) تغییر میکند و در شیب ملایمی از طرف جنوب به شمال قرار دارد و دو رودخانه سیاهرود وگوهر رود از آن گذشته و به مرداب انزلی می ریزند ( طاهری، 1375ص204)
-ناحیه کوهپایه ای با ارتفاع 100 تا 500 متر
این قسمت شامل دامنه های کم شیب ارتفاعات جنوبی دهستان لاکان که دارای توپوگرافی وناهمواری نسبتا محسوسی است. کشت غالب منطقه برنج و درختان غیر مثمر می باشد. روستاهای واقع در این ناحیه 2 روستا به نامهای چشمه سر و خوکی می باشند. این قسمت درگذشته پوشیده از جنگلهای متراکم بوده است
-ناحیه کوهستانی با ارتفاع بیش از 500 متر
این قسمت به صورت لکه هایی در جنوب دهستان لاکان قرار داردوکمترین مساحت بخش مرکزی رشت را به خود اختصاص داده و هیچ سکونتگاهی در این ناحیه قرار ندارد. دلیل عدم استقرارسکونتگاههای روستایی دراین قسمت را می توان وسعت کم اراضی جهت انجام فعالیتهای اقتصادی، شیب زیاد اراضی، دسترسی مناسب و راحت این مناطق به مناطق جلگه ای همجوار و پوشیده بودن منطقه ازگیاهان و جنگلی بودن منطقه دانست. لازم بذکر است ناحیه کوهپایه ای بخش مرکزی رشت در محدوده حفاظتی اداره کل منابع طبیعی استان گیلان قرار دارد.

شکل 3-3. توپوگرافی بخش مرکزی رشت

3-1-4 . اقلیم
خصوصیات اقلیمی ازعوامل مهم درتعیین وضعیت جغرافیایی هر موقعیت جغرافیایی است ودر رابطه بابرنامه ریزیهای جغرافیایی و انسانی از اهمیت بالایی برخوردارند
نزدیکی با دریای خزر، ارتفاع کمتر از 800 متر در بخش مرکزی رشت و تاثیر پذیری از جریانهای پرفشار سیبری، مدیترانه ای و. . . شرایط خاص آب و هوایی را در محدوده مورد مطالعه بوجود آورده که بر اقتصاد و شیوه ی تولید و معیشت تاثیرگذار است. بخش مرکزی دارای ایستگاههای هوا شناسی به شرح زیر است.

جدول 3-2 ایستگاه های هواشناسی واقع در بخش مرکزی رشت
ردیف
نام ایستگاه
نوع ایستگاه
ارتفاع
طول جغرافیایی
عرض جغرافیایی
طول دوره آماری
1
رشت
سینوپتیک
7-
49 36
37 19
1365 -1385
2
رشت
تبخیر سنجی
7-
49 30 36
37 15 30
1365 -1385
3
لاکان
کلیماتولوژی
2-
49 36
37 12
1365 -1385
ماخذ: شرکت جهاد تحقیقات آب

-بارندگی
ریزشهای جوی به لحاظ اهمیت تعیین کننده در ارزیابی پتانسیل های آبی هر حوزه آبریز از نقطه نظرحجم سالیانه و پراکنش مکانی وزمانی آن مورد مطالعه دقیق قرارگرفته اند. علاوه بر آن بارندگیهای 24 ساعته و کوتاهتر از آن به لحاظ نقش آنها در ایجاد سیل، فرسایش و نظایر آنها مورد توجه اندخصوصیات بارش در شهرستان رشت بویژه بخش مرکزی از ویژگیهای خاصی برخوردار است.
وجود بارش غنی سرمنشاء اصلی وپشتوانه ی رویش گیاهی درمنطقه به شمار می رود به همین ترتیب منبع اصلی تغذیه کننده شبکه رودها نیز بارش است که مستقیم و غیر مستقیم در نظام هیدرولوژیکی وجریان ابها اثر می‎گذارد. میزان بارش در توسعه کشاورزی مهمترین عامل می باشد. نکته قابل توجه در آمار بارندگی‎های رشت این است که مقدار بارش سالهای مختلف بسیار نزدیک به میانگین دوره 20 ساله بوده و مقدار انحراف ازمیانگین بسیار کم است.
بر اساس آمار 35 ساله (1990-1956)ایستگاه سینوپتیک رشت متوسط بارندگی سالانه آن 1369میلی متر و در ماههای شهریور و مهر بیشترین بارندگی مشهود است و از آبان کم کم از مقدار آن کاسته شده و در خرداد و تیر به حداقل خود می رسد. تعداد روزهای بارانی در ایستگاه رشت 7/111 روز در سال است و میانگین بارندگی سالانه آن برابر با4/1291 میلی لیتر می باشد.
– دما
میانگین سالانه درجه حرارت ایستگاه رشت 39/16 درجه سانتی گراد می باشد. گرمترین ماه سال تیر ماه با درجه حرارت سالانه 1/25 درجه سانتی گراد و سردترین ماه سال دی ماه با متوسط 6/6 درجه سانتی گراد است.
– رطوبت
میانگین سالانه رطوبت ایستگاه رشت 58/81 می باشد. بالاترین رطوبت سالانه 86 درصد و مربوط به ماههای مهر وآبان وآذر می باشدو پایین ترین رطوبت سالانه 74درصد و مربوط به ماه تیر می باشد.

جدول شماره 3-3- متوسط باران –دما و رطوبت ایستگاه رشت
سالانه
اسفند
بهمن
دی
آذر
آبان
مهر
شهریور
مرداد
تیر
خرداد
اردیبهشت
فروردین
ماه
1291. 4
66. 4
96. 1
130. 6
156. 4
187. 1
226
151. 7
71. 7
42. 7
47. 5
53. 9
61. 3
باران
16. 39
14. 2
9
6. 6
8. 7
12. 7
17. 3
22
24. 8
25. 1
23
19. 1
14. 2
دما
81. 58
85
85
85
86
86
86
82
77
74
75
78
80
رطوبت

3-1-4-1. طبقه بندی اقلیمی محدوده مورد مطالعه
در شکل گیری اقلیم منطقه مورد نظر عواملی چون دما و رطوبت و بارندگی و. . . دخالت دارند. براساس یک ارزیابی کلی از منطقه، براساس متد ایوانف، اقلیم رشت مرطوب جنگلی است و براساس روش دومارتن اقلیم منطقه بسیار مرطوب می باشد(پوریوسفی، 1382، 50-31).

3-1-5 . پوشش ابری
پوشش آسمان به وسیله ابرها را اصطلاحا ” ابرناکی ” گویند. به وسیله ایستگاههای هواشناسی می توان مقدار ابر آسمان را تخمین زد و از اطلاعات ابرناکی و ساعات آفتابی به منظور بر آورد نیاز آبی گیاهان استفاده به عمل می آید. میزان ابرناکی درماه اسفند به حداکثر میزان رسیده، از اسفند ماه به بعد روندکاهش میزان ابرناکی آسمان در ایستگاه رشت قابل مشاهده می باشد و در تیرماه به حداقل میزان خود می رسد.

3-1-6 . فشار وباد
یکی از خواص اساسی و بنیادی هوا که در ایستگاههای هواشناسی درجه یک هر کشور اندازه گیری می‎شود فشار هواست که در طول شبانه روز در راس هر ساعت اندازه گیری می شود. اهمیت این مشخصه هوا در این است که باعث جابجایی جریانهای هوا می گردد. و این جابجایی است که در مقیاس کوچک جریانهای هوای باد و در مقیاس بزرگ توده های عظیم هوا را بوجود می آورد. این توده های هوا گرما و رطوبت را از جایی به جای دیگر در سطح زمین انتقال داده و شکل یافتن اقلیمهای آب و هوایی را پی ریزی می کنند.
میانگین فشار هوای ایستگاه رشت1017هکتوپاسکال می باشد. این مقدار از کمترین فشار که حدود1009، 5هکتوپاسکال در ماه ژوئیه و بیشترین آن که حدود1021، 5هکتوپاسکال در ماه نوامبر و ژانویه می باشد متغیر است. حداقل فشار ثبت شده طی دوره آماری مورد مطالعه 989 هکتوپاسکال در 29ژوئن 1995 و حداکثر آن 1049 هکتوپاسکال در 14 دسامبر 1959 و 1047 هکتوپاسکال در 16 مارس1990 می باشد.
باد را به جز در نواحی کوهستانی که در اثر ناهمواری از پایین به بالا یا برعکس می وزد، می توان جابجایی افقی هوا دانست. در سطح زمین که انواع خاک ها و آب ها و جنگل ها و کشتزارها و صحراها ودیگر پدیده‎های طبیعی و انسانی آن را پوشانده و هر یک از اینها در مقابل تابش آفتاب عکس العمل خاصی از خود نشان می دهند و این عکس العمل خاص به اختلاف گرما و فشار هوا منجر می شود. ازاین رو بادهای استان گیلان را تحت دو عنوان متمایز عمومی و محلی مورد بررسی قرار می دهند. منظور از بادهای عمومی جریانهای هوایی است که در نتیجه جریانات کلی هوای مجاور زمین از مراکزدور دست سرچشمه گرفته و به مرکز دور می وزند و در بعضی فصول سال از استان گیلان هم عبور کرده و اقلیم آنرا تحت تاثیر قرار می‎دهند.
بادهای محلی بادهایی هستند که د ر اثر اختلاف گرما و فشار هوا در مسافت های نسبتا کم بوجود می آیند
و در منطقه شرایط برای تشکیل این قبیل بادها کاملا آماده است.
بر همین اساس در فصل بهار وزش باد از جهت شمال شرقی به سوی جنوب غرب می باشد. درفصل زمستان بادها از سمت شمال غرب و غرب می وز ند. در فصل پاییز جریانات هوایی دارای فعالیت بیشتری میباشند و جهت وزش آن از جهات زمستانی باد تبعیت م کنند.
میانگین سرعت باد سالانه در رشت 2. 5 گره یا 1. 4 متر بر ثانیه میباشد. کمترین سرعت باد حدود 2 گره یا 1. 1 متر بر ثانیه در ژوئیه و بیشترین آن حدود 3. 1 گره یا 1. 7 متر بر ثانیه در ژانویه و فوریه میباشد. تندترین باد ثبت شده طی دوره آماری 60 گره یا 33. 3 متر بر ثانیه در 10 اکتبر 1985 از جهت شمالی(350 درجه) بوده است. جهت باد غالب رشت در تمام ماههای سال به جز سه ماه مه، ژوئن و ژوئیه که 45درجه (شمال شرقی) می باشد 270 درجه (غربی) است.

3-1-7 . منابع آب منطقه
منابع آب این شهرستان جزء حوزه آبخیز رود های فومنات محسوب می شود که مرز غربی این حوزه، حوزه آبخیز شفا رود و حد شرقی آن اراضی غربی سفید رود و سیاهرود و رود پیربازار است. رود پسیخان و پیربازار از جمله رودهای مهم این منطقه هستند. رود پسیخان شامل، دو شاخه فرعی وکوهستانی رود پسیخان، رود امامزاده ابراهیم و سیاه مزگی است.

3-1-7-1. آبهای سطحی
– رود پیربازار
از دو رودخانه سیاهرود در شرق شهر رشت وگوهر رود در غرب این شهر بوجود آمده است. هر دو رود از ارتفاعات ناحیه چوماچا وبهدان سرچشمه می گیرد(سازمان مدیریت وبرنامه ریزی، 1384، 8).
به طورکلی به واسطه بارندگی فراوان و وجود آبهای جاری عمده، رودخانه های گوهررود و سیاه رود در محدوده مورد مطالعه، بهنگام بارندگی آبهای جاری افزایش یافته و سبب بالا آمدن آب در رودخانه های مذکور گشته که روستاهایی که در محدوده این دو رودخانه وجود دارند با مشکلات آب گرفتگی مواجه هستند.
-رود پسیخان
رود پسیخان پس از عبور از کانال اصلی سفید رود در ادامه از خمام رود از روستاهای پاچکنار وبیجار پس و دارسازی عبور کرده و از روستاهای محدوده به لشت نشاء می رسد.

3-1-7-2. آبهای زیر زمینی
بطور کلی منابع آب زیر زمینی در شمال کشور و در محدوده مورد مطالعه به علت شرایط اقلیمی حاکم زیاد و به حد کافی موجود است البته به شرط آنکه مدیریت درست برمنابع آب بخصوص آبهای سطحی نیز باید لحاظ شود. این منابع از طریق چاههای دستی، عمیق، آرتزین مورد استفاده قرار می گیرند. علاوه براین موارد وجود آب بند ها و کانالهایی که بوسیله آنها آبرسانی صورت می گیرد، از اهمیت ویژه ای برخوردارند.

تصویر 3-1 نمایی از آبندان عمومی در دهستان لاکان -روستای سقالکسار

شکل 3-4. شبکه آب بخش مرکزی رشت

3-1-8 . خاک
شهرستان رشت

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان درباره داروهاي، اندازهگيري، نيکل Next Entries مقاله رایگان درباره روش حداقل مربعات