منابع پایان نامه درباره حقوق بشر، گفتگوی تمدنها، سازمان ملل، سازمان ملل متحد

دانلود پایان نامه ارشد

پيشرفت تكنولوژيكي، شكل و ماهيت ارتباطات و اطلاع رساني را به شدت دستخوش تحول و دگرگوني كرده و جهاني شدن گفتمان غالب جهاني را تشكيل داده است. گسترش دامنه اطلاعات جهاني و تعاملي شدن آن، ضرورت رهنمودهايي همه جانبه را براي شبكههاي اطلاعات جهاني آشكار كرده است. جهاني شدن با شتابي چشمگير پيش ميرود و چالشي جهاني پديد ميآورد كه پاسخي جهاني را ميطلبد، با اين حال، اين پاسخ بايد با رعايت شايسته تنوع فرهنگي، هويت فرهنگي و احترام به مولفه فردی گرانقدری همراه باشد كه كرامت راستين مردمان را تشكيل مي دهد. 4
يونسكو به عنوان سازماني بينالمللي، نقش حساسي براي پيشبرد و ابعاد مختلف اخلاقي، حقوقي و اجتماعي و كاربرد تكنولوژيهاي نوين اطلاعات و ارتباطات بر عهده دارد. به همين منظور از سال 1997 با برپايي نخستين كنگره بينالمللي اخلاق اطلاعات به مسائل حقوقي، اخلاقي و شيوه دستيابي به اطلاعات الكترونيك توجه كرد. دو نشست ديگر نيز در سال هاي 1998 و 2000 بر پا شد كه در هر دو كنگره به مواردي چون دستيابي جهاني به اطلاعات، بررسي چالشهاي اخلاقي، حقوقي و اجتماعي، فضاي سايبرنتيك 5 و تعدد گرايي زباني، مفهوم استفاده منصفانه در جامعه اطلاعاتي و حمايت از منزلت انساني در عصر ديجيتال پرداخته شده است. از نظر يونسكو، جهاني كردن جامعه اطلاعاتي و توسعه آن به صورت جامعهاي باز و توسعه همگاني آن، در كنار قواعد كلي مندرج در اعلاميه جهاني حقوق بشر از جمله حق آزادي بيان كه شامل آزادي دسترسي به اطلاعات و همچنين حق آموزش و حق مشاركت در زندگي است، بايستي صورت گيرد. قدرتهاي عمومي، موسسات خصوصي و جامعه مدني در برخورد با اطلاعات الكترونيكي و براي اجراي اصول از پيش پذيرفته شده، دشواريها و چالشهاي بزرگي را پيش روي دارند؛ به وي‍ژه مساله بسيار مهم، چگونگي تامین شرايط ورود كشورهاي در حال توسعه به عصر ديجيتالي و ناتواني آشكار آنان در رويارويي با اين وضعيت است. از اين رو، روشنتر و دقيقتر كردن خط مشيها و رهنمودها نياز به بازتر شدن دامنه اطلاعات جهاني و تعاملي شدن آنها دارد. 6 چنين رهنمودهايي بايد تمام جوانب شبكه هاي اطلاعات جهاني را نه تنها در عرصه فني و اقتصادي بلكه آموزش، علوم، فرهنگ و مسائل اجتماعي را نيز در بر گيرد. درصورتيكه در حال حاضر، مباحثههاي ملي و بينالمللي، بيشتر به جنبههاي فني و اقتصادي اطلاعات و ارتباطات نوين و آثار بلافاصله مشهود آنها ميپردازد، و چنين وضعيتي اغلب به زيان جنبه هاي ديگر اطلاعات و ارتباطات، كه در نهايت نقش عميقتر و تعيين كنندهتري در ايجاد يك جامعه ارتباطي براي همه خواهند داشت، تمام مي شود.7
هدف از برپايي كنگره بينالمللي يونسكو درباره اخلاق اطلاعات، قدرت بخشيدن به اينگونه بحثها با بازتابي بينالمللي بر اساس اهميت دادن به جنبههاي اخلاقي و اجتماعي در جامعه اطلاعاتي است. تشكيل كنگرههاي بينالمللي در سال هاي 1997 و 1998 بر اين نكته تاكيد داشت كه يونسكو بايد نقش حساسي را براي پيشبرد ابعاد مختلف اخلاقي، حقوقي و اجتماعي كاربرد تكنولوژيهاي نوين اطلاعات وارتباطات بر عهده گيرد. در اين دو كنگره مشخص شد كه يونسكو بايد هر چه سريعتر براي برانگيختن حساسيت بيشتر افكار عمومي به مسائل مربوط به اين تكنولوژيها در جهت گسترش دسترسي آزاد به محتويات اطلاعاتي آنها به ويژه اطلاعات مربوط به عرصه عمومي اقدام كرده و از استفاده كنندگان تكنولوژيهاي مذكور در برابر افراطها و سواستفادههاي فزاينده از طريق شبكه اطلاعرساني حمايت كند.
سومين كنگره بينالمللي يونسكو در مورد اخلاق اطلاعات، كه از 13 تا 15 نوامبر 2000، براي بحث و بررسي راجع به حق دسترسي همگاني به اطلاعات در قرن بيست و يكم در مقر اين سازمان، در پاریس، برگزار شد، مکمل دو كنگره بين المللي پيشين درباره اخلاق اطلاعات و چگونگي رويارويي با چالشهاي اخلاقي، حقوقي و اجتماعي فضاي سابيرنتيك بود كه در سال هاي 1997 و 1998 از طرف يونسكو برگزار شد. هدف اصلي برگزاري اين كنگرهها، بهطوريكه در عنوانها و موضوعهاي مورد مباحثه و مذاكره در اين گردهمايي ها تعيين شده بود، تبادل نظر و تصميمگيري راجع به مسائل بينالمللي ناشي از پيشرفت و گسترش تكنولوژي نوين اطلاعاتي و ارتباطي در دهههاي اخير به ويژه مسائل مربوط به بزرگراههاي اطلاعاتي8، زير ساختهاي اطلاعاتي9 و جامعه اطلاعاتي10 در سطح ملي و جهاني و دستيابي به توافق نهايي براي تصويب يك ابزار حقوقي بينالمللي، بهصورت قطعنامه، اعلاميه يا عهدنامه درباره چگونگي استفاده از فضاي سایبرنتیک بود.11 در كنگره، ابتدا با تكيه بر ضرورت توسعه جامعه اطلاعاتي، بهصورت جامعهاي باز و همگاني و مبتني بر اصول مندرج در اعلاميه جهاني حقوق بشر، بر حق آزادي بيان و از جمله دسترسي به اطلاعات و حق آموزشي و حق مشاركت در زندگي تاكيد شده بود و سپس به كوشش قدرتهاي عمومي، موسسات خصوصي و جامعه مدني براي اجراي اصول از ديرباز پذيرفته شده در زمينه اطلاعات الكترونيكي و برخورد آن با دشواريها و چالشهاي بزرگ، به ويژه مساله بسيار مهم چگونگي تامين شرايط ورود كشورهاي در حال توسعه به عصر و ديجيتالي و وضعيت ضعيف كاملا مشخص آنها در اين باره، اشاره گرديده بود. همچنين در اين كنگره، راجع به نقش قدرتهاي عمومي در دسترسي به اطلاعات، دو توصيه خاص مطرح گرديده بود؛ به موجب اين توصيهها، از يك سو بر ضرورت گسترش دادن و موثر كردن عرضه اطلاعات متعلق به عرصه عمومي و از سوي ديگر بر لزوم سهل و ساده كردن دستيابي به شبكهها و خدمات اطلاعاتي تاكيد شده بود. در این کنگره، درباره نقش قدرتهاي عمومي در دسترسي به اطلاعات تاكيد شده بود كه اگرچه بخش خصوصي موظف است زيرساختهاي ضروري براي دسترسي به منابع اطلاعات را تدارك كند، اما مساله اصلي در اين مورد، مشخص ساختن مفاهيم “عرصه عمومي “و “دسترسي همگاني” در شرايط كلي جهاني است؛ به نحوي كه خير و مصلحت عمومي پيشرفت يابد و در عين حال ابتكار خصوصي نيز تشويق شود و منافع اقتصادي مشروع مورد حمايت قرار گيرند.
از نظر سازمان يونسكو، دسترسي به تكنولوژيهاي اطلاعاتي و ارتباطي ميتواند معلومات افراد را براي بهبود امور زندگي شخصي و جمعي افزايش دهد. در عين حال، دسترسي به اطلاعات و ارتباطات به خودي خود، خرد پديد نميآورد، بلكه خرد از تفاهم و همكاري انسانها براي چگونگي استفاده از تكنولوژيهاي اطلاعاتي و ارتباطي و تفاهم در زمينههاي اين استفاده و شرايط و لوازم خاص آن ناشي ميشود. يونسكو ميكوشد تا ضرورت تفاهم جهاني درباره طرز كاربرد اطلاعات و ارتباطات نوين را در كنفرانس سران كشورهاي جهان در مورد جامعه اطلاعاتي كه با همكاري ساير نهادهاي تخصصي سازمان ملل متحد تشكيل مي شوند را مطرح نمايد. از نظر يونسكو، هدف، حمايت از منزلت انساني در عصر ديجيتالي و ايجاد شرايط لازم براي احترام گذاشتن به اصل آزادي دسترسي به اطلاعات و جريان آزاد آن بر اساس ماده 19 اعلاميه جهاني حقوق بشر در استفاده از وسايل ارتباطي ديجيتالي است. 12
گفتار دوم: گفتگو و تعامل میان تمدنها
انسان موجودی اجتماعی است و پدیدارهایی چون زبان، اندیشه و اخلاق که خاصه آدمی است، در اجتماع شکل میگیرند و محصول روابط اجتماعیاند و خاستگاهشان جامعه بشری است. انسان نیز خود محصول روابط و مناسباتی است که او را در بر گرفته و بر او حاکم است. یکی از عوامل رشد، تکامل و توسعه جامعه انسانی، و شاید مهمترین آن، ارتباط است. 13 در این راستا سازمان یونسکو با این انگیزه که با افزایش ارتباط و همکاری میان ملل مختلف، میتوان به حفظ صلح و امنیت بینالمللی کمک کرد، پا به عرصه وجود گذاشت. توسعه اجتماعي در بستر تعامل، گفتگو و همزيستي مسالمتآميز شكل گرفته و مبتني بر تفاهم مشترك و درك متقابل گروههاي اجتماعي است. توسعه اجتماعي از نقطهاي آغاز ميگردد كه گروههاي اجتماعي به خودآگاهي و ديگر پذيري نسبي دست يافته باشند. يكي از عوامل عمده و اساسي شكوفايي و بالندگي فرهنگ ها، مبادله فرهنگي ميان فرهنگي است. گفتگو يك وسيله و ابزاري است كه هدف آن رشد معرفتهاي فردي و جمعي و بالندگي فرهنگها و زندگي مسالمت آميز است. در اثر گفتگو، آگاهيهاي فردي و خودي با آگاهيهاي جمعي و ديگري پيوند خورده و زنجيره تفكر انساني را شكل مي دهد. گفتگو به منزله ملاقات دو روح، برخورد دو انديشه و ديدار دو جان است. فرهنگهاي گوناگون در سايه ارتباط با يكديگر كه از راههاي مختلف و در محافل بينالمللي برقرار مي شود، به داد و ستد فرهنگي ميپردازند. اهميت گفتگو و تعامل بين فرهنگي، بيشتر زماني آشكار ميشود كه به اين واقعيت پي ببريم كه رشد پيشرفت و تحول در عرصه حيات اجتماعي، ابتدا از تحول مثبت در انديشهها و تفكر آغاز ميشود. 14 سازمان يونسكو نيز به اين امر واقف است و اين نكته در دیباچه اساسنامه یونسکو که نمودی از اهداف این سازمان میباشد آورده شده است. ديباچه اساسنامه یونسکو بيان ميدارد: ” از آنجا كه جنگها نخست در اذهان بشر به وجود مي آيد، دفاع از صلح نيز بايد در اذهان بشر به وجود آيد. “15 بر همين اساس سازمان يونسكو با برپايي گردهماييها و كنگرههاي با موضوعات مختلف سعي در ايجاد تعامل و همكاري ميان ملل با فرهنگهاي مختلف دارد و قطعا يكي از طرق نزدیک کردن ملتها به هم، همین گفتگو و تعامل میان آنهاست.
فرهنگ در سادهترین و خلاصهترین تعریف عبارت است از ” سبک وشیوه زندگی “16. از آنجا که هر فردی و بهعبارت بهتر هر جامعهای دارای روشهای زندگی متفاوت و خاصی است، لذا هر فرد و هر جامعهای دارای یک فرهنگ است و نمیتوان فرد یا جامعهای را تصور کرد که فرهنگ نداشته باشد. جامعه و فرهنگ دو واژهایست که اغلب در کنار هم بهکار میروند و هرچند برای تفکیک دقیق مرزهای جامعه و فرهنگ اختلاف نظر وجود دارد، اما در کل میتوان گفت که جامعه عبارت است از یک ساختار و یک سیستمی که دارای مجموعهای از واحدها میباشد که این واحدها از طریق مبادله و رد و بدل کردن اطلاعات، ارتباطات تنگاتنگ و پیچیدهای را بهوجود میآورند. به این اطلاعات بهعنوان محتوای این مبادله، فرهنگ گفته می شود.17 در دنیای امروزی فرهنگهای بسیار متفاوتی وجود دارد، اما گفتگوی میان فرهنگی یک مفهوم جدیدی است که از دهه 1950 به بعد مطرح شده و گسترش یافته و هدف آن نزدیکی کردن فرهنگ ملتها بههم است. ارتباطات بین فرهنگی، هر نوع اطلاعات مبادله شده میان شخص پیامگیر ومنبع انتقال دهنده پیام است که ویژگیهای متفاوت از فرهنگ دریافت کننده پیام دارد. منبع چنین پیامی می تواند فرایند ارتباط شخصی یا شکل دیگری از رسانه باشد. منظور از ارتباطات فرهنگی، ارزشها، هنجارها، باورها، رفتارها، کالاها و اطلاعات یا اخبار میباشد. ارتباط بینفرهنگی در کلیترین مفهوم خود زمانی رخ می دهد که عضوی از یک فرهنگ، پیامی را برای عضوی از یک فرهنگ دیگر ارسال می کند18.
گفتگوی بین تمدنها، که ایده اصلی شکلگیری آن به سخنرانی جناب آقای سید محمد خاتمی، رئیس جمهور وقت کشورمان، در پنجاه و سومین نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد در تاریخ 22 اکتبر 1998 برمیگردد، به یکی از راهکارهای اصلی یونسکو در پیشبرد اهدافش تبدیل شده است. استقبال سازمان ملل متحد و سازمان یونسکو از ایده گفتگوی تمدنها میتواند در چارچوب اهداف راهبردی آن سازمان تعریف و تبیین شود. پیگیری مسائل مربوط به حقوق بشر از راه گسترش و آموزش فرهنگ صلح و توسعه پایدار، سازمان یونسکو را ترغیب می کند که از ایده گفتگوی تمدنها بهعنوان یک طرح تکمیلی در کنار منشور جهانی حقوق بشر، دفاع کند و این ایده را در چارچوب دستورالعملهای فرهنگی و آموزشی خود قرار دهد. بدین اعتبار میتوان گفت که ایده گفتگوی تمدنها، منادی آرزوهای صلح دوستانه و همزیستی مسالمتآمیز دولتها و ملتها بوده است و قابلیت و ظرفیت آن را دارد که ضمن باز تولید و تعریف و تبیین شدن، از حالت یک ایده به قالب یک استراتژی درآید و در نهایت به منشوری جهانی تبدیل شود و تحقق اهداف سازمان ملل متحد را تسریع و تسهیل کند.
گفتگوی تمدنها همسویی تنگاتنگی با ارزشها، روشها و

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه درباره سازمان ملل، حقوق بشر، سازمان ملل متحد، جامعه اطلاعاتی Next Entries منابع پایان نامه درباره دانشگاهها، گفتگوی تمدنها، نقش ارتباطی، اجرای برنامه