منابع پایان نامه با موضوع دارالفنون، ناصرالدین شاه، فضای مجازی

دانلود پایان نامه ارشد

به زبان فارسی نوشته و بازی شد. چندین نمایش کوچک که موضوع آنها، اوضاع اجتماعی ایران بود از قلم “میرزا ملکم خان” تراوش کرد و نیز ترجمه‌های مشهور وزیر خان لنکران – حکایت دزد خرس افکن – که اصل ترکی آنها را فتحعلی آخوند زاده نوشته بود. همچنین به دستور شخص ناصرالدین شاه قاجار بود که در محل دارالفنون زیر نظر میرزا علی اکبر مزین الدوله نقاش، تئاتری دایر گردید.
با طلوع مشروطیت در ایران به سال 1324 هجری قمری، جوش و خروش عجیبی در زمینه ادبیات و فرهنگ به وجود آمد و تئاترهای مختلفی گسترش یافت.
سپس در سال 1329 تئاتر ملی که از قضا سید علی نصر نیز عضو آن بود، تشکیل شد. این تئاتر را سید عبدالکریم محقق الدوله در سال 1329 هجری قمری بنا کرد. مرکز فعالیت این گروه، در محل هتل فاروس در لاله‌زار بود و شاید بتوان گفت که لاله زار، مرکز فعالیت‌های تئاتر تهران شد(ملک پور، 1363: 23).
سرانجام در سال 1334 هجری قمری، سید علی نصر ضمن بازگشت از سفر اروپا، کمدی ایران را تاسیس نمود که ده سال باقی بود و این موسسه، اولین موسسه منظم تهران به شمار می‌رفت و وزارت تئاتر ایران، این تئاتر را به رسمیت شناخت. بنابراین عواملی که در ایجاد تئاتر دولتی موثر بوند به شرح زیر است:
1ـ دارالفنون مهمترين پايگاهي بود كه در باب ترجمه در ايران به صورت آكادميك گشود. اگر چه در دارلفنون بيشتر ترجمه آثار علمي مورد توجه بوده، اما به هر حال در اينجا بود كه هنر ترجمه همچون يك وسيله پر اهميت آموزشي تلقي شد. از اينجا بود كه مترجمان در زمره ي اهل علم و فرزانگان بشمار رفتند ودر جامعه ي فرهنگي و حتي در دربارهايشان نشان و منزلتي يافتند. در این مکان بسیاری از آثار هنرمندان خارجی در زمینه تئاتر و نمایش به زبان فارسی ترجمه شد.
2ـ يكي ديگر از مراحل تئاتر در ايران نتايجي بود كه سفرهاي ناصر الدين شاه به غرب و روسيه پديد آورد. ناصر الدين شاه در كنار ديدارهاي رسمي خود از مظاهر علمي و حتي مدني در شهرهاي اروپايي به ديدار نمايش ها و سرگرمي هاي آنها علاقه نشان مي داد كه شرح آن را در سفرنامه هاي خود نوشته است. وي در نوشته هاي خود از واژه هايي چون اكت Act، سن، لژوكوكمه دلي، باله، اپرا، تماشاخانه و بسياري از اصطلاحات نمايشي استفاده كرده و چنان است كه گويي اين واژه ها در زمان او لااقل براي مخاطبان او قابل فهم بوده اند.ديدارهاي مکرر ناصر الدين شاه از تئاتر هاي غربي موجب شد كه به تقليد از سبك معماري آبرت هاي لندن، در سال 1290قمري (تكيه دولت) را بنا كند، تا اگر او هم متقابلاً با نمايش هاي ايراني از مهمان هاي خارجي پذيرايي كند، يا لااقل با كشورهاي غربي به رقابت بپردازند. تكيه دولت كه به منظور اجراي نمايش هايي به شيوه غربي شناخته شده بود، به علت مخالفت مردم و روحانيون آن دوره به محل اجراي تعزيه خواني و تكيه هاي مذهبي تبديل شد.
3ـ انقلاب مشروطيت و تبعات مهمترين انگيزه هاي تحول تئاتر در ايران به شمار می آید كه هم خود نهضت و هم شيوه هاي بروز آن تحت تاثير غرب بوده است. به نظر مي رسد كه در جريان مشروطيت لااقل قشر تحصيلكرده به اهميت تئاتر پي برده بودند و با تاسيس گروهها و انجمن ها كوشيدند كه تئاتر را به جامعه ي بيدار شده ايراني معرفي كنند و اگر اين جريان ادامه پيدا مي كرد تئاتر امروز وضع ديگري پيدا كرده بود(آژند، 1386: 45).
1-2-4 تاریخچه تئاتر خصوصی در ایران
به طور کلی برگزاری تئاتر در ایران بیشتر به صورت دولتی بوده است و تئاتر خصوصی به صورت خاص جز در موارد ابتدایی و اولیه ظهور تئاتر وجود نداشته است. وجود تئاتر خصوصی و پدیده‌های بازیگریمردم دور از دخالت های دولتی را می‌توان در مراسم و تشریفاتی جستجو کرد که در آن‌ها به ستودن قهرمان‌های افسانه‌ای و ملی و تحقیر دشمن می‌پرداختند. که از این دست آثار می‌شود به سوگ سیاوشو روایات نمایشی از تاریخ، داستان‌های اساطیری و عشقی که توسط هرودوتو گزفون گزارش شده اشاره کرد.(ربانی، 1376: 34).
به طور خاص تئاترهای خصوصی در ایران همان تئاترهایی است که پیوند عمیقی با واقعه کربلا و سایر وقایع و زندگی پیامبران دارد که عموماً تعزیه نامیده می‌شود.به طور کلی تاریخ پیدایش تعزیه به صورت دقیق پیدا نیست. برخی با باور به ایرانی‌بودن این نمایش آیینی، پاگیری آن را به ایران پیش از اسلام به پیشینه سه‌ هزار ساله سوگ سیاوش پهلوان داستان‌های ملی ایران نسبت داده و این آیین را مایه و زمینه‌ساز شکل‌گیری آن دانسته‌اند.[۶]برخی پژوهشگران نیز پیشینه آن را به آیین‌هایی چون مصائب میتراو یادگار زریران باز می‌گردانند و برخی پیدایش آن را متأثر از عناصر اساطیری میان رودان، آناطولیو مصر، و کسانی نیز مصائب مسیح و دیگر افسانه‌های تاریخی در فرهنگ‌های هند و اروپایی و سامیرا در پیدایش آن کارساز دانسته‌اند. برخی دیگر با استناد به گزارش‌هایی، پیدایش تعزیه را مشخصاً از ایران پس از اسلام و مستقیماً از ماجرای کربلا و شهادت حسین و یارانش می‌دانند(شهیدی و بلوکباشی، 1380: 65).
آن چه مسلم است این است که در گذشته تعزیه و نمایش هایی از این دست به صورت خصوصی و صرفا به دلیل اعتقادات مردم در سطح شهر ها برگزار می شد. بنابراین برگزاری تئاتر به صورت خصوصی در اوایل و بدو ورود تئاتر در ایران بوده به طوری که بعد از روی کار آمدن حکومت های سیاسی چون آل بویه و صفویان و به دنبال آن ناصرالدین شاه در ایران، تئاتر شکل دولتی پیدا کرد.

بخش دوم-آسیب شناسی تئاتر
1-3 آسیب شناسی تئاتر
با سخنان رضا حداد درباره معضلات تئاتر شروع می کنیم: « شرایط تئاتر از دو جهت مدیریت و کیفیت خوب نیست. مدیریت در تئاتر باید به شکل درازمدت اعمال شود تا مدیران بتوانند به برنامه‌ریزی بپردازند اما متاسفانه این مهم تحقق نیافته با ادامه روند حاضر در تئاتر هیچ امید و چشم اندازی برای تئاتر مشاهده نمی کنم و در این شرایط تنها به تئاتر خصوصی معتقد هستم ».درباره کیفیت تئاترها هم نظراو اینست که: «در زمینه کیفیت در تئاتر با اجرای نمایش‌هایی روبرو هستیم که مخاطبان و منتقدان تئاتر را راضی نمی‌کنند و به استثناء چندین اثر که تعداد آن‌ها از انگشتان دست نیز کمتر است جرقه‌هایی از نوآوری در آثار دیده نمی‌شود.این تعداد نمایش برای تئاتر کافی نیست دل بستن به کارگردان‌های معدودی چون امیررضا کوهستانی برای تئاتر کفایت نمی‌کند. باید شرایط به گونه‌ای فراهم شود تا نمونه این کارگردان‌ها در طول سال کشف و به تئاتر معرفی شوند»3.
از دیگر مشکلات تئاتر مسئله تبلیغات است. به طور کلی تبلیغات شهری و محیطی در جلب توجه مردم بسیار اثرگذار هستند. افراد از هر طبقه و جایگاه اجتماعی با دیدن این نوع تبلیغات به سوی دیدن آثار فاخر هنر تئاتر ترغیب می شوند و به این ترتیب و با افزایش توجه به این آثار، سالن ها مملو از تماشاگر شده و همین امر مدیران دولتی و گاهی حتی مدیران بخش های خصوصی را به حمایت مالی و معنوی از یک اثر متمایل می کند و در نتیجه بر بهبود امکانات فنی سالن ها، افزایش تماشاخانه ها، بهبود وضعیت هنرمندان این عرصه و… کمک می کند.
از سوی دیگر افزایش مخاطبان هنر تئاتر را از راه تبلیغات و تیزرهای تلویزیونی و رادیویی نباید دست کم گرفت. این دو رسانه نیز به سبب فراگیر بودن و ارتباط با طیف وسیعی از مردم کشور و همچنین تکنیک های خاصی که با آن مخاطب را مجذوبِ یک کالا می کنند، در جلب توجه مردم به سوی هنر تئاتر نقش بسزایی دارند. کافی است برای اثبات این ادعا میزان استقبال از یک نمایشی را که شانس بهره گیری از تیزرهای تلویزیونی را داشته با نمایش دیگری که از چنین نعمتی محروم بوده، مقایسه کنید. نتیجۀ این مقایسه نشان می دهد که هنر تئاتر نیازمند تبلیغ و جلب توجه است. قاعدتاً وقتی مردم از چیزی بی اطلاعند و از وقایع فرهنگی و هنری که در شهرشان می گذرد، بی خبرند، طبیعی است که بسیاری از گروه های تئاتری که به روی صحنه می روند، با صندلی های خالی و سالن هایی که نفس گرم تماشاگر در آنها حس نمی شود، مواجه و دلسرد شوند.براین اساس تبلیغات تلویزیونی و رادیویی به سبب امکان تکرارِ مجددِ چندین و چند باره دارای اهمیتی مضاعف هستند. اساساً یکی از تکنیک های تأثیرگذاری بر ذهن مخاطب عنصر تکرار است و این امر به واسطۀ ماهیت این وسایل ارتباط جمعی به راحتی امکان پذیر است.
یکی دیگر از عوامل مهم بر تأثیر این تبلیغات زمان پخش آنهاست. به طور مثال این تبلیغات می توانند با یک زمان‎شناسی دقیق در حین پخش یک سریال جذاب و یا یک فیلم مشهور مورد علاقه عموم مردم به صورت میان برنامه پخش شود. در این هنگام مخاطب تلویزیون به سبب اشتغال ذهنی به آن سریال توجه ویژه ای به تبلیغات میانی آن خواهد داشت و کمتر پیش می آید که کسی تلویزیون خود را خاموش کند و پس از شروع برنامه آن را دوباره روشن نماید. به این ترتیب این تأثیر می تواند موفقیت بیشتری یابد.
به هر روی تبلیغات به هر شکل و به هر طریقی خون تازه ای در رگ های تئاتر خواهد دمید. تئاتر با تماشاگر زنده است و باید در شرایط فعلی که مردم به شدت با مشکلات اقتصادی و معیشتی دست به گریبان هستند، به آنها یادآوری شود که چقدر روح و روان شان نیازمند تفکر و لذت معنوی است. تبلیغات تئاتر، تبلیغ زندگی است، تبلیغ فرصتی برای دگرگونه نگریستن و ترویج معنویت است. 
یکی از مهم ترین آسیب هایی که در زمینه تئاتر وجود دارد، عدم تبلیغات موثر در این راستا است. در ادامه به بیان دیدگاه های بزرگان هنر در زمینه عدم امکانات تبلیغاتی در ایران پرداخته می شود.
یعقوبی: از طریق فضای مجازی، می توان، تبلیغات خوبی را برای تئاتر انجام داد.از نظر وی مطمئنا تبلیغات در فروش یک اثر نمایشی تاثیر زیادی دارد‌ و امروز فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی نقش موثری را در تبلیغات نمایش‌ها ایفا می‌کنند. او در عین حال گفت: البته در بسیاری از شهرهای دنیا، شهرداری بیلبوردهایی را برای تبلیغات تئاتر در نظر می‌گیرند و این حداقل‌ کاری است که شهرداری می‌تواند برای تئاتر انجام دهند که در اینجا چنین چیزی را نمی‌بینیم.
فرهاد نقدعلی که نمایش «خیر نبینی سعیده» را در تماشاخانه «پارین«به صحنه برد به ایسنا گفت: استفاده از بیلبوردهای تبلیغاتی‌ در سطح شهر بسیار محدود است و در صدا و سیما هم امکان تبلیغ نمایش‌ها وجود ندارد، در سطح شهر هم به جزء تعدادی کتاب فروشی‌ها و کافی‌شاب‌ها امکانی برای تبلیغ وجود ندارد. این کارگردان با اشاره به استفاده هنرمندان تئاتر از شبکه‌های اجتماعی برای تبلیغ آثارشان در شرایطی که امکانات دیگر وجود ندارد مطرح کرد، شبکه‌های اجتماعی هم به هر حال حیطه خود هنرمندان است و همه مردم به آن دسترسی ندارند، برای همین این نوع تبلیغات هم محدودیت خود را دارد.
میلاد نیک‌آبادی که نمایش «رابینسون کروزوئه» را در تالار « قشقایی » تئاتر شهر به صحنه برد، اظهار کرد: مطمئنا گروه‌های نمایشی برای داشتن نمایش موفق، به تبلیغات مناسب نیاز دارند و تماشاگران نمایش‌ها به واسطه این تبلیغات افزایش پیدا می‌کنند. او درباره چگونگی تبلیغ نمایش‌اش توضیح داد، تاحدودی توانستیم برای نمایش‌مان تبلیغاتی انجام دهیم‌، پوسترها را پخش کردیم و خبررسانی را انجام دادیم‌، اما به طور کلی هزینه تبلیغات خیلی بالا رفته است و هزینه پوسترها در کتاب فروشی‌ها و جاهای دیگری که آن ها را پخش می‌کنیم بسیار زیاد است. این کارگردان با اشاره به اینکه مشکل تبلیغات نمایش‌ها باید در سطح مدیریتی حل شود عنوان کرد، مرکز هنرهای نمایش تعامل لازم را با نهادهای دیگر ندارد. مرکز می‌تواند تفاهم ‌نامه‌ای با شهرداری داشته باشد و چند مکان را برای تبلیغات اجاره کند و اگر می‌خواهد هزینه‌هایش را هم از گروه‌های نمایشی کسر کند. نیک‌آبادی ادامه داد: این مساله باید در سطح مدیریتی حل شود. باید برای سالن‌های‌ مختلف تبلیغات تعریف شود. مثلا اینکه فلان سالن می‌تواند 10 بیلبورد داشته باشد. همچنین صدا و سیما هم می‌تواند نقشی مهمی در تبلیغات تئاتر داشته باشد. قبلا تنها یک برنامه تحت عنوان «مجله تئاتر» از تلویزیون پخش می‌شد که آن هم تعطیل شد‌،

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه با موضوع ناصرالدین شاه، ناصرالدین شاه قاجار، علی اکبر داور Next Entries منابع پایان نامه با موضوع فضای مجازی، کالاهای فرهنگی، سیاست گذاری