منابع پایان نامه با موضوع اندازه اثر، پردازش اطلاعات، رفتار انسان

دانلود پایان نامه ارشد

الگوهاي تدريس، طبقه بندي هاي مختلفي صورت پذيرفته است. معروف ترين و در عين حال جامع ترين طبقه بندي الگوهاي تدريس كه ساير طبقه بندي ها را هم پوشش مي دهد طبقه بندي جويس و همكاران است (بهرنگي، 1387). در اين طبقه بندي الگوهاي تدريس در 5 خانواده به شرح زير گروه بندي شده است:
الف) خانواده الگوهاي اجتماعي يادگيري: الگوهاي اين خانواده، يادگيري را حاصل فعاليت در گروه ها و اجتماعات يادگيري و در كل از طريق هم افزايي مي داند. الگوهاي اجتماعي تدريس، بر ماهيت اجتماعي انسان، چگونگي يادگيري اجتماعي و اينكه چگونه تعامل اجتماعي، يادگيري آموزشگاهي را افزايش مي دهد، تأكيد دارد اين خانواده شامل الگوهاي همياري، كاوشگري سازمان يافته، كاوشگري گروهي، ايفاي نقش، و كاوشگري به شيوه ي محكم قضايي است. هيلاكس 93 (1987) دريافت كه ميانگين اندازه اثر در شيوه هاي تدريس مبتني بر كاوشگري در مقايسه با شيوه هاي كتاب محور 67% است. جانسون و جانسون 94 (1999) ميانگين اندازه اثر الگوي تدريس همياري را برابر 48% گزارش كرده اند.
ب) خانواده الگوهاي پردازش اطلاعات: اين خانواده بر روش هاي مبتني بر كنجكاوي دروني انسان، براي درك جهان از طريق گرد آوري و سازماندهي اطلاعات اوليه، كشف مسائل و ارائه ي راه حل هاي آنها و ايجاد مفاهيم و انتقال آنها تأكيد دارند اين خانواده شامل الگوي تفكر استقرايي، الگوي دريافت مفهوم، الگوي كاوشگري علمي، الگوي ياد ياري، الگوي بديعه پردازي، الگوي پيش سازمانده، و الگوي مهارت آموزي كاوشگري است. راليسر 95 (1986) ميانگين اندازه اثر الگوي پيش سازمان دهنده بر تفكر در سطح بالا را 42% بدست آورده است. هيلاكس (1987) نشان داده است كه تدريس خواندن و نوشتن به شيوه ي استقرايي در مقايسه با ساير روش ها، ميانگين اندازه اثري برابر 6% به وجود آورده است. نيوباي و ارتنر 96 (1994) ميانگين اندازه اثر براي توليد نظرات و حل مسأله را 65% گزارش كرده است.
ج)خانواده الگوي هاي رشد عقلي و سازگاري: الگوهاي اين خانواده بر اساس نظريات رشد، چهار چوب هايي براي تفكر درباره شاگردان و سازگاري آموزشي با تفاوت هاي فردي آنان ترسيم مي نمايد كه شامل الگوي سيستم هاي مفهومي، رشد شناختي و شرايط يادگيري است.
د)خانواده الگوهاي انفرادي: خانواده الگوهاي انفرادي بر آن هستند تا آموزش را چنان شكل دهند كه افراد بتوانند خود را بهتر بشناسند، مسئوليت آموزشي خود را بر عهده بگيرند و به حدي بالاتر از رشد خود دست يابند تا در جستجوي زندگي سطح بالاتر باشند. به بيان ديگر، خانواده الگوهاي انفرادي علاوه بر اين باور كه رشد شاگرد به عنوان يك فرد به لحاظ آموزشي به نوبه خود هدف با ارزشي است، اعتقاد دارد كه فراگيران رشد يافته تر، مثبت تر و خود شكوفاتر در يادگيري توانمند ترند. بنابراين، الگوهاي انفرادي با عطف توجه به روان دانش آموزان موجب افزايش پيشرفت تحصيلي آنها مي شود . خانواده الگوهاي انفرادي در تركيب با الگوهاي ديگر مي توانند براي طرح درس مستقل، از جمله برنامه مبتني بر منابع بكار روند. اين خانواده شامل الگوي تدريس غير مستقيم و الگوي افزايش عزت نفس است
ه)خانواده سيستم هاي رفتاري: اين الگوها بر پذيرش انسان ها به عنوان سيستم هاي مقابله پيام با رفتارهاي خود، تصحيح و تغيير دهنده رفتار ناشي از اطلاعات دريافتي از نحوه عملكرد است. اين خانواده شامل الگوهاي تسلط ياب، ‌ آموزش مستقيم‌، شبيه سازي، يادگيري اجتماعي و آموزش تقويت مدار (شرطي سازي) شده است. (گنجي و همکاران ، 1391)

جدول(2-1) – الگوهاي تدريس
خانواده ها
معرفي خانواده ها
الگوها
عناصر اصلي
پردازش اطلاعات
محور اين دسته از الگوها، اطلاعات، سازمان دادن به آن، فرضيه سازي و استفاده از آموخته ها در خواندن و نوشتن و كشف خود و دنياي پيرامون خود است. هدف اصلي شان افزايش و تقويت قواي ذهني و مهارت هاي فكري انساني است.
-تفكر استقرايي
-ياد سپاري
-دريافت مفهوم
-پيش سازمان دهنده ها
-آموزش كاوشگري
-بديعه پردازي
-عقل رشد يابنده
مراحل:
-روابط ميان گروهي
-اصول واكنش
–شرايط و منابع
-اثرهاي آموزشي و پرورشي
فردي
اين دسته از الگوها فرد محور و هدف اصلي شان ايجاد و تقويت ويژگي هاي مثبت شخصيتي از قبيل اتكا به نفس، استقلال، ارزش شخصي و اراده در فراگيران است.
-فراگير در كانون (الگوي غير دستوري)
-مفاهيم خود
مراحل:
-روابط ميان گروهي
-اصول واكنش
-شرايط و منبع
-اثرهاي آموزشي و پرورشي
اجتماعي
اين دسته از الگوها گروه محور و هدف اصلي شان ايجاد مهارت هاي اجتماعي است. اين مجموعه مدرسه را مينياتوري از اجتماعي بزرگتر تلقي مي كنند و با استفاده از راهبردهاي مشاركتي در فرايند ياد دهي – يادگيري سعي در تزريق خاصي با عنوان نيروي گروهي به اين فرايند را دارند.
-ياران در يادگيري (تفحص گروهي)
-ايفاي نقش
-كاوشگري به روش محاكم قضايي
تطبيق با تفاوت هاي فردي
مراحل:
-روابط ميان گروهي
-اصول واكنش
-شرايط و منبع
-اثرهاي آموزشي و پرورشي
رفتاري
هدف اصلي اين خانواده از الگوها ايجاد رفتارهاي مشخصي در فراگيران است. شالوده نظري اين گروه از مدل هاي مكتب روانشناسي سلوك و رفتار است.
-يادگيري تسلط ياب
-آموزش مستقيم
-نظريه يادگيري اجتماعي
خود گرداني
مراحل:
-روابط ميان گروهي
-اصول واكنش
-شرايط و منبع
-اثرهاي آموزشي و پرورشي
(اقتباس از جويس، ويل و كالهون، 1380)
2-2-2-4-مهارت هاي تدريس
در سال هاي اخير، براي شناخت راه هاي مؤثر تدريس، پژوهش هاي فراواني به عمل آمده است و در بسياري از موارد، مدرسان موفق با مدرسان ناموفق مقايسه شده اند حاصل اين مقايسه ها مجموعه اي از ويژگي ها و مهارت ها بوده است كه تصور مي شده تأكيد و آموزش آنها، توفيق مدرسان را در نيل به اهداف مورد نظر به دنبال خواهد داشت. اين پژوهش ها كه به طريق مختلف به انجام رسيده اند، از نظر نوع نتايج با يكديگر همخواني دارند و بالاتفاق مجموعه شناخته شده اي از رفتارهاي مدرس را عرضه كرده اند. طرح سوال هاي يادآوري، سازماندهي محتوا به گونه اي كه ميزان سردرگمي شاگردان به حداقل برسد، ارائه و تشريح از سوي مدرس، تدارك تمرين كافي تحت نظارت مدرس، ارائه بازخورد به شاگردان براي درك موضوع و آموزش به كل كلاس و . . . رفتارها يا كنش هاي بنيادي تدريس كه ما حصل تركيب دقيق نتايج پژوهش روزنشاين و روزنبين (1987)97 است، عبارتند از: مرور و عرضه درس، تمرين هدايت شده، بازخورد و اصلاح، تمرين مستقل، به نظر روزنشاين و استيونس “همه مدرسان از برخي از اين رفتارها در پاره اي اوقات بهره مي گيرند، اما مؤثرترين مدرسان تقريبا در همه اوقات و از اغلب آن ها استفاده مي كنند” . به اعتقاد رئوفي (1377)، هر استاد، براي بالا بردن تدريس و يادگيري فراگيران، علاوه بر استفاده از طرح نظام يافته درس، لازم است از مهارت هايي كه تحت عنوان مهارت هاي تدريس ناميده مي شوند در تدريس كلاسي بهره گيرد. اين فنون و مهارت ها از ابتداي يك تدريس كلاسي تا انتهاي آن به ترتيب عبارتند از: 1- مهارت آغاز 2- مهارت شروع 3- مهارت صدا 4- مهارت ارتباط كلامي 5- مهارت تشويق و تنبيه 6- مهارت و توضيح دادن 7- مهارت پرسش 8- مهارت اختتام 9- مهارت ارزيابي انتهاي كلاس 10- مهارت تكليف خارج كلاس. نظر به اينكه مدرسان دانشگاهي معمولاً‌ از نظر دانش محتواي مرتبط با رشته خودشان قوي هستند، اما بسياري از آن ها دانش محدودي درباره نظريه ها و الگوهاي تدريس دارند. (طاهري زاده و همکاران ، 1390)اعتقاد والسي 98 مدرسان زماني از رشد حرفه اي اثر بخش بهره مند مي شوند كه توان مندي هاي فعلي خود را بشناسند و براي ارتقاي اندوخته هاي خود و تفكر درباره روش هاي جديد به چالش وا داشته شوند. رشد حرفه اي متضمن فوايد بسياري براي مدرسان و دانشجويان و روابط في ما بين آن هاست. مدرسان با فعال شدن در رشد حرفه اي، به روز نگه داشتن محتوا، مهارت ها و رويه هاي مديريت كلاس، روز آمد كردن مهارت هاي تدريس بر مبناي دانش جديد، ارتقاي مهارت هاي حرفه اي و افزايش فرصت هاي برقراري ارتباط با ديگران قادر خواهند بود از مزاياي رشد حرفه اي بهره مند شوند و نظر مثبت دانشجويان را به خود جلب نمايند. لذا مي توان چنين بيان داشت كه مدرس هر اندازه داراي رفتار انساني مطلوبي باشد، ولي از نظر عملي ضعيف و ناتوان تلقي شود، مورد قبول شاگردان واقع نخواهد شد. شخصيت متعادل همراه با تسلط علمي تدريس او را از نظر شاگردانش با ارزش و اعتبار مي سازد. اگر استاد از اين امر غافل شود، در امر تدريس ناچار از تكرار مكررات خواهد بود. مطالعه دائم براي مدرس بيش از هر كس ديگري لازم و ضروري است. (شعباني، 1380)
همچنين از رويکردي ديگر مي توان گفت مهارت هاي آموزشي به سه دسته؛ مهارت هاي آموزشي پيش از تدريس، مهارت هاي ضمن تدريس و مهارت هاي پس از تدريس تقسيم بندي مي شوند كه در مهارت هاي آموزشي پيش از تدريس به بررسي با تعريف و تحليل هدف، ضرورت تعيين و تنظيم هدف هاي آموزشي، منابع تعيين هدف هاي آموزشي، مراحل تعيين و طبقه بندي و تحليل هدف هاي صريح آموزشي، با توجه به حيطه هاي يادگيري و سطوح مختلف آن پرداخته شد . همچنين مهارت هاي آموزشي ضمن تدريس شامل فعاليت هاي آموزشي است كه اساتيد در هنگام تدريس به آن روش ها توجه مي نمايند، همانند روش هاي تدريس سنتي و روش هاي تدريس جديد كه در الگوي سنتي (ماشيني) نگري و الگوي سازماني نگري الگوي عمومي تدريس، الگوي پيش سازمان دهنده، اساس نظري الگوي پيش سازمان دهنده، ويژگي هاي پيش سازمان دهنده، الگوي حل مسأله، ويژگي هاي الگوي حل مسأله، روش تدريس سنتي و متداول، روش حفظ و تكرار، روش سخنراني، روش پرسش و پاسخ، روش نمايشي (نمايش علمي)، روش ايفاي نقش، گردش عملي يا فعاليت تجربي خارج از كلاس (كار ميداني)، روش بحث گروهي ، روش آزمايشي (آزمايشگاهي)، روش هاي جديد تدريس، روش هاي آموزش انفرادي ، آموزش برنامه اي (PI) ، آموزش به وسيله رايانه (CAL) ، آموزش انفرادي تجويز شده (IPI) ، آموزش انفرادي هدايت شده (LGE ) ، يادگيري تا حد تسلط ، تدريس خصوصي، آموزش برنامه اي (PI) ، آموزش به وسيله رايانه (CAT) ، سازماندهي مجدد مدارس براي آموزش انفرادي، ارزشيابي IPI و CAL و LGE و ساير روش ها، روش مسأله اي، چگونگي اجراي روش مسأله اي، روش واحد طرح و در مهارت هاي آموزشي بعد از تدريس، كوشش هايي كه معلم پس از ارائه درس به عمل مي آورد. در پايان هر جلسه درس، دو نوع فعاليت عمده براي معلم باقي مي ماند. يكي انجام فعاليت هاي تكميلي، ديگري انجام ارزشيابي در صورت لزوم – مهارت در انتخاب روش براي انجام فعاليت هاي تكميلي: انتخاب روش براي انجام فعاليت هاي تكميلي به موضوع و هدف درس بستگي دارد. (دانش فرد و علي پور ، 1389)

2-2-2-5- طبقه بندي تدريس
فعاليت تدريس در چهار حيطه و 22 قسمت تقسيم و طبقه بندي شده اند كه افکانه (1388) آنها را جمع آوري کرده است که عبارتند از:
حيطه اول: برنامه ريزي و آمادگي كه شامل: الف- نشان دادن دانش محتوا و آموزش، ب- نشان دادن دانش مربوط به شاگردان، پ- انتخاب اهداف آموزشي، ت- نشان دادن دانش مربوط به منابع، ث- طراحي آموزش منسجم و قابل فهم، و ارزيابي يادگيري دانش آموز.
حيطه دوم: محيط كلاس كه شامل: الف- ايجاد محيطي توأم با احترام و صميميت، ب- ايجاد فرهنگ يادگيري، پ- روش هاي كلاس داري، ت- مديريت رفتار دانش آموز و سازماندهي فضاي فيزيكي.
حيطه سوم شامل: الف- برقراري ارتباط واضح و درست، راه ها و روش ها و زبان گفتاري و نوشتاري، ب- استفاده از تكنيك هاي پرسش و پاسخ و مباحثه، پ- در گير كردن دانش آموزان در يادگيري، ت- دادن باز خورد به شاگردان و حساسيت و انعطاف پذيري نشان دادن.
حيطه چهارم: مسئوليت هاي حرفه اي شامل: الف- تفكر در امر تدريس، صحت يا درستي و استفاده در تدريس آينده. ب- نگهداري گزارش هاي

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه با موضوع يادگيري، تدريس، رويكرد Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی مدل سازی، دینامیکی، مقاوم سازی