منابع پایان نامه با موضوع استان اصفهان، تحلیل عاملی، تحلیل عامل

دانلود پایان نامه ارشد

ت اهلی نمودن گونههای وحشی برای مصارف دارویی و صنعتی کمک میکند.

فصل دوم
بررسی منابع
پیشینه اقلیم رویشی
بررسيهاي همبستگي اقليم با پوشش گياهي سابقه طولاني دارد. وایزمن1 (1948)، پراکندگی جهانی اقلیم را در ارتباط با پوشش گیاهی بررسی کرده است. سیستمی که او پایه‌گذاری کرده بر مبناي روش کوپن استوار میباشد. در اين مطالعات براساس دما، 5 منطقه حرارتی در جهان تعیین می‌شود که با هم پوشاني پراکندگی بارندگي و رژیم حرارتی به مناطق فرعیتري تقسیم می‌گردد. در مطالعات با مقياس كوچكتر شبه قارهاي استينر (1965) پهنه بندی اقلیمی ایالات متحده آمریکا را انجام داده كه با استفاده از روش آماری تحلیل عاملی2 اجرا شده است. نتایج این پژوهش نشان میدهد 4 عامل رطوبت، آشفتگی جوی، بری بودن و قابلیت دمایی 6/88 درصد از پراش را توجیه میکند [99]. اين مطالعات در مقياس هاي كوچكتر كشوري و يا استاني در اقصی نقاط دنيا انجام شده كه در ذيل به تعدادي از آنها اشاره مي گردد. در اين مطالعات سعي شده كه رابطه پراكندگي گونهها با فاكتورهاي اقليمي بصورت علم روز و با استفاده از مدلهاي رياضي تعريف گردند [13،34،36،112و…].
مقدم (1377) معتقد است هر اقليمي، وضعيت پراکندگی گونههاي گياهي و اجتماعات گیاهی مناطق مختلف را تعیین می‌نماید. همچنین عوامل آب و هوایی به صورت کمی و کیفی در رشد و نمو گیاهان تاثیر گذارند. به‌طوری که از نظر کمی باعث سرعت یا عدم رشد گیاهان شده، میزان محصول را به میزان قابل توجهی تغییر می‌دهد و به‌صورت کیفی نیز محیط را برای توسعه تعدادي از گونه ها مساعدتر ساخته و برای برخی گونه ها حيطه رشد را محدودتر می‌نماید.
از طرفي علیزاده و همكاران (1388) گزارش كرده اند كه ساده‌ترین و ابتدای‌ترین طبقه‌بندی آب هوایی بر اساس دمای هوا بوده است. در این سیستم سه نوع آب و هوا در سطح دنیا متمایز است که عبارتند از: آب و هوایی تروپیک، آب و هوایی معتدل و آب و هوایی قطبی [30]. هيل (1991) بيان ميكند كه اقلیم در تعیین و توزیع گونههای غالب منطقه نقش عمده دارد [62] و در طول سالهای گذشته در انگلستان طبقه‌بندی‌های بیوکلیماتیک3 مختلفی در زمینه تیپ‌های مختلف گیاهی و یا بایومی4 صورت گرفته است [58،61،62].
یکی از مشخصات عمده مناطق خشک5 و نیمه‌خشک6، اقلیم آن است که موجبات پيدايش انواع معینی از پستی بلندی، خاك، فون و فلور می‌شود به‌طوری که از نظر این ویژگی‌ها آن را بطور كامل از مناطق مرطوب7 متمایز می‌سازد. از آنجایی که خشکی تابعی از مقدار بارندگی، درجه حرارت و تبخیر است، بنابراین هرگونه طبقه‌بندی که فقط شامل یکی از این عوامل باشد، نمی‌تواند مبین واقعیت اقليمي منطقه باشد [10].
مطالعات حلقههاي رشد درختان نشان داده كه رشد ساليانه درخت در طول بهار و تابستان هر سال در جنگل‌ها بستگی به درجه حرارت در زمستان قبلی دارد. مطالعه اين حلقه ها همبستگي مثبت بین عرض حلقههای رشد درخت و درجه حرارت درزمستان را نشان میدهد [109].
پابو (1348) کارشناس فائو، اقاليم رويشي كشور را در مقياس كلان به سه اقليم خزري، ايران – توراني و بلوچي تفكيك كرد [5]. ترابی و جهانبخش (1380) با استفاده از روشهای تحلیل خوشهای و طبقه بندی اقلیمی که با استفاده از دادههای 41 ایستگاه هواشناسی در دوره آماری 30 ساله (1966-1995) انجام گردید، پنج منطقه اقلیمی به اسامی معتدل خزری، سرد کوهستانی، گرم و نیمه خشک، گرم و خشک و گرم خشک ساحلی معرفی نمود [6].
فرج زاده (1390) همبستگي 8NDVI را با رطوبت نسبي ميانگين و حداكثر و دماي حداكثر بررسي كرده و همبستگی بالاتر آنرا در شرايط مورد مطالعه گزارش كرده است، در حاليكه مقدار NDVI با بارش و دماي حداقل همبستگی پايينتری دارد و چنين بيان كرده كه هر چه عنصري داراي توزيع يكنواخت تر مكاني باشد، تاثير آن در پيش بيني مقدار NDVI بيشتر است. همچنين توضيح داده كه تاثير آب و هواي فصل گرم بر روي NDVI بيشتر از فصل سرد بوده است (18). برخي از محققين معتقداند كه همبستگي بالايي بين NDVIو مقدار بارش باران در مناطق خشك وجود دارد، اما همبستگي بين NDVIو دما كمتر ولي معنيدار ارزيابي شده است [67،95،108]. همچنين مطالعات نشان داده كه همبستگی مثبتی بین NDVI با بارش و تبخیر‌و‌تعرق وجود دارد در حالی که همبستگی بسیار ضعیف با دما در بیوم و زیست بایومها برقرار است كه تائيد كننده مطالعات قبلي است [114]. بدين ترتيب ميتوان نتيجه گرفت كه NDVI كه جهت مطالعات پوشش گياهي است و از طريق سنجش ازدورحاصل مي گردد با فاكتورهاي مختلف اقليم شناسي همبستگي دارد و تغييرات عوامل اقليمي را مي توان با آن بررسي نمود.
به دنبال روند تكامل روشهاي آماري در تخمين ذخاير معدني به ويژه براساس پژوهشهاي محققيني از قبيل سيشل و كريگ، ماترون (1962) با انتشار مقالهاي پايههاي زمين آمار را بنا نهاد. اگر چه عمده زمينههاي رشد و توسعه زمين آمار در مساله تخمين ذخاير معدني بوده است ولي در زمينه ژئوشيمي، زمين شناسي، ژئوفيزيك، مكانيك سنگ، تخمين مخازن نفت، اقليم شناسي، هيدرولوژي و منابع آب نيز تحقيقات كاربردي جامعي انجام شده است. امروزه استفاده از روشهاي درونيابي در بسياري از علوم زمين كاربرد دارد. رواج استفاده از سيستمهاي اطلاعات جغرافيايي یا “ساج” (GIS) به استفاده گستردهتر از اين روشها كمك كرده است، زيرا امكان استفاده از اين روشها در بسياري از نرم افزارهاي ساج وجود دارد و ميتوان با استفاده از اين روشها و با دقت مناسب نقشههاي خطوط هم ارزش را ترسيم نمود.
بررسیهای زیست اقلیمی در ایران
خداقلی و همکاران (1385) به بررسی گیاه-اقلیم شناختی حوضه زاینده رود پرداخته و تغییرات مکانی 63 متغیر اقلیمی که از نظر رستنیهای طبیعی اهمیت دارند را با استفاده از تجزیه عاملی و تحلیل خوشهای بررسی کردند و بررسی ها نشان داد که 5 عامل اول 95/95 درصد پراش متغیر های اولیه را بیان میکند که این عوامل عبارت بود از بارش، دمای گرمایشی، جهت و سرعت باد، بارش تابستانه و غبار که به ترتیب 1/35 ، 8/26 ، 5/17 ، 2/11 ، 4/5 درصد از پراش را تعریف میکنند و در نهایت حوضه زاینده رود به 8 پهنه اقلیم رویشی تفکیک، ترسیم و نامگذاری شده است [13].
قطره سامانی (1383) پهنهبندی اگروکلیماتولوژیک استان چهارمحال و بختیاری را از نظر قابلیت کشت گردو با استفاده از سيستم ساج GIS9 مورد بررسی قرار دادند و در این بررسی چنين استنتاج نمودهاند که عامل محدودیت رشد گردو دما است. با توجه به نياز دمايي درخت گردو در استان چهارمحال و بختياري با استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي نقشههاي هم دما (حداقل، حداكثر و ميانگين) رسم و مناطق مناسب جهت كشت را تعيين و مشخص نمود كه كشت گردو در مناطق مركزي و شمال استان مناسب بود. در جنوب استان گرماي تابستان و در منطقه شمال غرب استان سرماي زمستان و بهار از عوامل محدود كننده توليد گردو شناخته شد [36].
مطالعات يغمايي و همكاران (2009) نشان مي دهد كه عناصر آب و هوایی به تناسب موقعیت جغرافیایی، در مناطق مختلف به شدت متفاوتی نمایان می‌شوند به گونه‌ای که در هر ناحیه اي معمولا یک عنصر‌، نمود آشکار منطقه را شکل داده و بقیه عناصر در درجات بعدی اهمیت قرار ميگيرند. بررسی تحلیل عاملی در استان اصفهان نشان می‌دهد که عامل بارش در غرب استان عامل غالبی است در صورتي كه دما در شرق اصفهان بیشترین تاثير را دارد. در این تحقیق با استفاده از تحلیل عاملی و تحلیل خوشهای، 7 اقلیم زیستی در استان اصفهان شناسایی و نامگذاری و تیپ گیاهی شاخص در هر یک از این اقلیم ها معرفی شد [112].
به منظور بررسي تاثير عوامل اقليمي بر گسترش تيپهاي جنگلي استان چهارمحال و بختياري، يغمائي و همكاران (1388) تعداد 71 متغير اقليمي را که از نظر شرايط اکولوژيک گونه هاي جنگلي، اهميت بيشتري داشتند، انتخاب كرده و با روش تحليل عاملي، عوامل موثر بر پراکنش اين گونهها شناسايي و معرفي شد. اين عوامل كه 82/91 درصد از واريانس متغيرها را بازگو ميکنند، عبارتند از: دماي گرمايشي، بارش و تابش. تاثير هر يک از اين عوامل و نيز متغيرهاي اوليه اقليمي بر پراكنش تيپهاي شاخص جنگلي استان مزبور، بررسي شد [48].
خداقلی و همکاران (1386) به منظور تعيين اقاليم رويشي حوضه آبخيز كارون، تعداد 52 متغير اقليمي را با روش تحليل عاملي و تجزيه خوشهاي پهنه بندی کردند اين بررسي نشان داد 5 عامل اول 26/94 درصد از پراش متغيرهاي اوليه را داردکه اين عوامل عبارتند از: 1) دما، 2) بارش، 3) بارش بهاره و برف، 4) باد و5) رطوبت نسبي که به ترتيب 8/43، 96/26، 3/13، 15/5 و 1/5 درصد از تغييرات را نشان مي دهند و نتايج تحليل خوشه اي با روش سلسله مراتبي وارد، نشان داد که حوضه آبخيز كارون با مساحت 4275400 هكتار داراي 9 پهنه اقليم رويشي مختلف با پتانسيل و استعداد متفاوت مي باشد [14].
حيدري و عليجاني (1378) در يک تحقيق ارزشمند، با استفاده از 49 متغير اقليمي با روش تحليل عاملي و تجزيه خوشهاي اقاليم ايران را پهنه بندي کردند. ايشان رطوبت، دما و جهت گيري باد را به عنوان سه عامل اصلي موثر در اقليم ايران دانسته و نهايتا 6 ناحيه اقليمي و 12 زير ناحيه اقليمي شناسائي کردند [11].
مسعوديان (1383) با استفاده از 27 عنصر اقليمي در مقياس سالانه با روش تحليل عاملي و تجزيه خوشهاي نواحي اقليمي ايران را مشخص کرد. بر اساس اين تحقيق اقليم ايران متاثر از 6 عامل اصلي گرما، نم و ابر، بارش، باد، غبار و تندر مي باشد. مسعوديان نهايتا 15 ناحيه اقليمي را شناسائي و تفکيک نمود. مسعودیان به بررسی پراکندگی جغرافیایی بارش در ایران به روش تحلیل عاملی دوران یافته پرداخت، در این بررسی که به روش تحلیل عاملی دوران یافته انجام گرفت آشکار گردید که در ایران سه قلمرو پر بارش وجود داردتحقيقاتي نيز در ارتباط با هم اقليمي برخي گونههاي زراعي در كشور انجام گرفته است كه مي توان به كمالي و كوچكي (1389)، كمالي و همکاران (1387)، مظفري و صادقیان (1390) اشاره نمود [42].
فاطمی آذرخواراني و همکاران (1391) در بررسي زيست اقليم گياهي گونة قيچ صحرايي در استان اصفهان با استفاده از تحیلی عامل تعداد 68 متغیر اقلیمی را به 4 عامل اصلی کاهش دادند، که دماي سرمايشي، بارش، ابرناكي و باد تعيين شدند و به ترتيب 45/34, 43/79,29/11 و 07/9 درصد واریانس کل متغیرها را به خود اختصاص میدهند. عامل ابرناکی به دلیل نزدیکی این ناحیه به تپههای شنی مرکز کشور بوده که میزان گرد و غبار این منطقه را افزایش میدهد [33].
خان حسني و همكاران (1376) ويژگيهاي بوم شناختي و جنگلشناسي مناطق جنگلي استان كرمانشاه را مورد بررسي قرار دادند. در اين تحقيق با استفاده از نقشة اقليم تهيه شده به روش دمارتن اصلاح شده، محل پراكنش جنگلهاي استان در اقليمهاي مختلف از راه تطبيق اين نقشه با نقشههاي توپوگرافي و ديگر نقشهها تعيين و در نهايت 13 منطقة جنگلي در 6 اقليم استان مشخص شد [12].
زارع چاهوكي (1380) در بررسي عوامل محيطي تأثيرگذار بر پراكنش تيپهاي رويشي مراتع پشتكوه استان يزد دريافت كه پراكنش تيپهاي Artemisia aucheri و Artemisia sieberi تحت تأثير عوامل ارتفاع از سطح دريا، شيب و بافت خاك قرار ميگيرد. نتايج تحقيق نشان داد كه گونة Artemisia aucherاز ارتفاع 2400 متر به بالا بر روي اراضي به نسبت شيبدار و در خاكهايي با بافت سبك و سنگريزهدار گسترش دارد. اين در حالي است كه گونة Artemisia sieberi در محدودة ارتفاع 2100 تا 2400 متري بر روي اراضي به نسبت مسطح با بافت متوسط و خاكهايي با املاح زيادتر از رويشگاهArtemisia aucheri مستقر شده است [22].
خوشحال و همكاران (1385) از گروه بندي خوشهاي در پهنه بندي زيست اقليم انساني اصفهان استفاده كرده است. در این پژوهش بهترين روش طبقه بندي زيست اقليمي براي استان اصفهان روش گيوني تشخيص داده شده و براساس روش مذكور استان اصفهان به پنج منطقه زيست اقليم انساني مجزا طبقه بندي گرديد [16].
برادران راد (1378) با استفاده از روش سليانوف و

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه با موضوع استان کرمانشاه، استان کرمان، پوشش گیاهی Next Entries منابع پایان نامه با موضوع پوشش گیاهی، تغییرات اقلیمی، سلسله مراتب