منابع پایان نامه ارشد درمورد همبستگي، شاخص‌هاي، يکنواختي

دانلود پایان نامه ارشد

بيشترين مقدار را دارد و مي‌تواند به اين خاطر باشد که اين گروه در مناطق پرشيب واقع‌اند و در مناطق پرشيب اين شاخص بيشترين مقدار را دارد (نتايج جدول 4-9). تنوع بالا در گروه چهارم هم به دليل واقع شدن اين گروه در جهت شمالي است که اين جهت به نسبت ديگر جهات داراي رطوبت بيشتري است. نقش رطوبت در افزايش تنوع مورد تأکيد محققيني زيادي است (بصيري، 1382 و سهرابي، 1383). همچنين با توجه به جدول (4-6) ميزان شاخص‌هاي تنوع شانون-وينر و سيمپسون در گروههاي اکولوژيک سه و چهار بيش از گروههاي يک و دو بود و تفاوت آنها معني‌دار است و همچنين ميزان شاخص يکنواختي و شاخص غناي منهينيک و مارگالف نيز در دو گروه سه و چهار بيشترين مقدار را دارد. از آن جايي که شاخص شانون_ وينر به فراواني گونه‌هاي نادر و شاخص سيمپسون حساسيت بيشتري به فراواني گونه‌هاي عمومي (فراوان) دارد مي‌توان نتيجه گرفت که مقادير بالاي شاخص‌هاي غنا و يکنواختي باعث افزايش تنوع در دو گروه سه و چهار شده است. که با نتايج پژوهشهاي ساير محققين همخواني دارد (پوربابايي، 1380.، محمودي، 1386 و فخيمي195، 2008). همچنين نتايج حاکي از آن است که هر گروه با ديگر گروه‌ها از نظر ويژگي‌هاي فلورستيکي، تنوع زيستي و فيزيوگرافي متمايز است. با توجه به نتايج بدست آمده گروه بلوط ايراني (گروه 1) در جهات جنوب غربي مستقر است، بطور کلي بلوط‌ها در مکانهاي خشک‌تر و اغلب در دامنه‌هاي جنوبي گسترش زيادي دارند (جزيره‌اي و ابراهيمي‌ رستاقي، 1385). بنابراين نتيجه‌گيري مي‌شود که بلوط ايراني گونه‌اي نورپسند است (حبيبي، 1371). در نيمکره شمالي شيب‌هاي رو به جنوب و غرب اشعه‌هاي مستقيم بيشتري دريافت مي‌دارند و بنابراين گرمتر و خشک‌تر از شيب‌هاي شمالي و شرقي هستند (مارش196، 1991). در واقع جهت جغرافيايي با تأثير روي رطوبت و زاويه تابش خورشيد و ساير عوامل تأثير عمده‌اي در ترکيب گونه‌اي دارد (اسمال و مک کارتي، 2005). ميرزايي و همکاران، 1385؛ زاهدي اميري و محمدي ليمائي (1381) نيز به نتايج مشابهي دست يافتند. همچنين اين گروه داراي بيشترين درصد لاشبرگ مي‌باشد. وجود لاشبرگ زياد بيانگر دير تجزيه شدن لاشبرگ‌هاي درختان بويژه بلوط ايراني مي‌باشد (محمدي سماني، 1385). گروه 3 نيز داراي تعداد کمترين درصد پوشش علفي و بيشترين پوشش سنگي مي‌باشد. مي‌توان اينطور بيان کرد که وجود درصد سنگ بالا و بيرون زدگي سنگي باعث محدوديت رشد گياهان شده است که اين مسأله از ويژگي‌هاي رشته کوههاي زاگرس است (محتشم‌نيا، 1386). همچنين نتايج نشان داد که گروه اکولوژيک چهارم داراي تعداد گونه شاخص بالاتري نسبت به ديگر گروه‌‌ها است و به اين علت است که اين گروه در دامنه شمالي واقع است و اين جهت به دليل داشتن شرايط رطوبتي مطلوبتر از پوشش انبوه‌تري برخوردار است که اين با نتايج و استدلال‌هاي محققين مختلف مطابقت دارد (تيمورزاده، 1382.، حمزه، 1387)، همچنين اين گروه در مناطق مرتفع حضور دارند و بالا بودن تعداد گونه‌هاي شاخص در اين ناحيه مي‌تواند به اين علت باشد که در اين گروه پوشش درختي کمترين مقدار را دارد و فرصت براي رشد گونه‌هاي علفي کف وجود دارد. ميرزايي و همکاران (1386) نيز عنوان کردند که با کاهش پوشش درختي فرصت براي رشد گونه‌هاي علفي وجود دارد. در نتايج حاصل از بررسي جوامع گياهي در ارتباط با عوامل خاکي اختلاف معني‌داري وجود نداشت. جعفري و همکاران (1385) در مطالعات خود دريافتند که جوامع گياهي يافت شده با شوري خاک ارتباط دارد و علت آن را وجود گونه‌هاي شور روي در منطقه دانست.

4-2- نتايج تنوع زيستي
ميانگين، انحراف معيار، حداقل و حداکثر تنوع، غنا و يکنواختي شاخص‌هاي مختلف در منطقه مورد مطالعه در جدول (4- 7) درج شده است.

جدول4- 7- حداکثر، حداقل، ميانگين شاخص هاي تنوع، غنا و يکنواختي در منطقه مورد مطالعه
شاخصها

تنوع
غنا

يکنواختي

شانون_وينر
سيمپسون

مارگالف
منهينيک

پايلو
حداکثر
حداقل
ميانگين
انحراف‌معيار

39/3
95/1
66/2
3/0
95/0
69/0
87/0
04/0

56/9
04/4
53/6
32/1
73/3
2/1
44/2
57/0

95/0
56/0
74/0
07/0

4-2-1- نتايج آناليز يک طرفه و مقايسه ميانگين شاخص‌هاي تنوع زيستي در طبقات مختلف (شيب، جهت جغرافيايي و ارتفاع از سط دريا):
نتايج آناليز واريانس يک طرفه نشان داد که ارتفاع از سطح دريا، جهت و شيبهاي مختلف بر برخی از شاخص‌های تنوع موثر هستند (جدول 4-8). بطوريکه که ارتفاع از سطح دريا بر شاخص تنوع سيمپسون و يکنواختي اثر معني‌دار دارد، در حاليکه ارتفاع از سطح دريا بر ديگر شاخص‌ها اثر معني‌داري نداشت (05/0 P).
نتايج همچنين نشان داد که جهت دامنه بر شاخص‌هاي غناي مارگالف و غناي منهينيک اثر معني‌داري دارد در حالي که بر شاخص تنوع و يکنواختي اثر معني‌داري ندارد. اثر شيب نيز بر شاخص‌هاي تنوع سيمپسون و شانون- وينر و شاخص يکنواختي معني‌دار بوده و بر ديگر شاخص‌ها اثر معني‌داري نداشت.

مقدار احتمال
شاخص

منبع تغييرات
01/0*
شانون – وينر

تنوع

ارتفاع از سطح دريا

**001/0
سيمپسون

31/0ns
مارگالف

غنا

19/0ns
منهينيک

**000/0
پايلو
يکنواختي

07/0ns
شانون – وينر

تنوع

جهت جغرافيايي
08/0ns
سيمپسون

**009/0
مارگالف

غنا

*01/0
منهينيک

2/0ns
پايلو
يکنواختي

*01/0
شانون – وينر

تنوع

درصد شيب
*03/0
سيمپسون

ns 8/0
مارگالف

غنا

ns 9/0
منهينيک

*01/0
پايلو
يکنواختي

**معرف معني‌دار بودن در سطح 1 درصد، *معني‌دار بودن در سطح 5 درصد

نتايج مقايسات چند‌دامنه دانکن نشان داد که با افزايش ارتفاع از سطح دريا، شاخص تنوع سيمپسون افزايش مي‌يابد، به طوريکه در طبقه ارتفاعي بالا (2550-2401) بيشترين مقدار و در طبقه ارتفاعي پايين (2250-2100) کمترين مقدار را دارد. در صورتيکه ميزان شاخص تنوع شانون – وينر بين طبقات ارتفاعي مختلف تفاوت معني‌داري آماري را نشان نداد. ميزان شاخص‌هاي غناي مارگالف و منهينيک نيز در ارتفاعات مختلف اختلاف معني‌دار آماري نداشتند. ميزان شاخص يکنواختي در ارتفاعات مختلف داراي تفاوت معني‌دار آماري بود، بطوريکه با افزايش ارتفاع از سطح دريا شاخص يکنواختي نيز افزايش نشان داد (جدول4- 9). بررسي شاخص‌هاي تنوع شانون-وينر و سيمپسون و شاخص يکنواختي پيلو در جهات مختلف جغرافيايي نشان داد که از لحاظ اين شاخصها در جهات مختلف جغرافيايي اختلاف معني‌دار آماري وجود ندارد. اما از لحاظ ميزان شاخص‌هاي غناي مارگالف و منهينيک بين جهات مختلف جغرافيايي اختلاف معني‌داري وجود دارد، طوريکه ميزان اين شاخصها در دامنه‌‌ي شمال شرقي بيشترين مقدار و در دامنه‌‌ي جنوب‌غربي کمترين مقدار را دارد (جدول4- 9). همچنين نتايج نشان داد که ميزان شاخص‌ تنوع شانون وينر در طبقه پايين شيب (30-10%) کمترين و در طبقه بالاي شيب (70-50%) بيشترين مقدار را دارد و همچنين ميزان شاخص تنوع سيمپسون در شيبهاي بالا نسبت به شيبهاي پايين بيشتر است. از لحاظ شاخص‌هاي غناي مارگالف و منهينيک بين طبقات مختلف شيب اختلاف معني‌دار آماري مشاهده نشد. شاخص يکنواختي نيز در شيب‌هاي بالا بيشترين مقدار را دارد (جدول4- 9).

جدول 4-9- مقايسه ميانگين شاخصهاي تنوع زيستي در ارتفاع از سطح دريا، جهات جغرافيايي و شيب‌هاي مختلف
کلاسه‌هاي مختلف

شاخص تنوع
شاخص غنا
شاخص‌يکنواختي

شانون وينر
سيمپسون
مارگالف
منهينيک
پيلو
ارتفاع‌از سطح دريا
(متر)
2250-2100
a35/0±56/2
04/0±85/0b
64/6 ±1/1a
47/2 ±6/0a
71/0 ±7/0 b

2400-2251
a36/0±68/2
04/0±87/0b
51/6 ± 3/1a
a 6/0 ±41/2
74/0 ± 08/0ab

2550-2401
a26/0±82/2
9/0 ±02/0a
38/6 ± 3/1a
47/2 ± 5/0a
79/0 ±05/0 a
جهت
جغرافيايي

جنوب غربي
54/2 ±29/0a
85/0 ±04/0a
03/6 ± 2/1 b
2/2 ±48/0 b
72/0 ±6/0 a

شمال غربي
81/2 ±36/0a
89/0 ±03/0 a
74/6 ± 8/0ab
5/2 ±59/0 ab
78/0 ±09/0 a

شمالي
72/2 ±3/0 a
86/0 ±04/0 a
85/6 ±2/1 ab
6/2 ±53/0 ab
75/0 ± 1 a

شمال شرقي
78/2 ±3/0 a
88/0 ±03/0 a
36/7 ± 2/1 a
72/2 ±85/0 a
75/0 ± 7/0 a
شيب (%)
30-10
4/2 ±28/0 b
84/0 ± 04/0b
37/6 ± 1/1 a
27/2 ±58/0 a
69/0 ±05/0b

50-31
7/2 ±35/0 b
88/0 ± 03a
75/6 ± 3/1 a
55/2 ±6/0 a
76/0 ±07/0a

70-51
8/2 ±28/0 a
9/0 ± 03/0 a
01/6 ± 32/1a
48/2 ±56/0 a
81/0 ±05/0 a
*حروف متفاوت نشان دهنده تفاوت معني‌داري بر اساس آزمون دانکن در سطح 5 درصد مي‌باشد. اعداد بعد از ±انحراف معيار مي‌باشد.

4-2-2- نتايج آناليز همبستگي شاخص‌هاي تنوع زيستي با طبقات مختلف شيب، جهات جغرافيايي و ارتفاع از سطح دريا
جدول (4-10) ضرايب همبستگي رتبه‌اي اسپيرمن شاخص‌هاي تنوع با متغير‌هاي ارتفاع از سطح دريا، جهت دامنه و شيب را نشان مي‌دهد. همانگونه که در اين جدول مشخص است بين شاخص تنوع شانون- وينر با فاکتور ارتفاع از سطح دريا همبستگي معني‌دار وجود ندارد. اما بين شاخص تنوع سيمپسون با ارتفاع از سطح دريا و شيب همبستگي مثبت و معني‌دار مشاهده شد. بين شاخص‌هاي غناي مارگالف و منهينيک با جهت دامنه همبستگي معني‌دار وجود داشت اما بين اين شاخصها با عوامل ارتفاع از سطح دريا و شيب همبستگي معني‌دار مشاهده نشد. نتايج همچنين نشان داد که شاخص يکنواختي پيلو با ارتفاع از سطح دريا و شيب همبستگي مثبت و معني‌دار دارد.

درصد شيب
جهت جغرافيايي
ارتفاع ازسطح دريا
شاخص
** 37/0
ns 31/0
ns 24/0
شانون- وينر
تنوع
** 47/0
ns 26/0
* 31/0
سيمپسون

03/0 ns
** 39/0
05/0 ns
مارگالف
غنا
ns 19/0
* 4/0
ns 01/0-
منهينيک

**49/0
2/0 ns
32/0*
پايلو
يکنواختي
جدول 4-10- ضرايب همبستگي شاخص‌هاي تنوع با طبقات مختلف شيب، جهات جغرافيايي و ارتفاع از سطح
** معرف معني‌داري بودن در سطح 1 درصد، * معني‌دار بودن در سطح 5 درصد و ns عدم معني‌داري

4-2-3-نتايج آناليز همبستگي شاخص‌هاي تنوع زيستي با متغيرهاي محيطي
به منظور بررسي همبستگي شاخص‌هاي تنوع زيستي با متغيرهاي محيطي (خاک و توپوگرافي) از همبستگي پيرسون استفاده گرديد. با توجه به نتايج مشخص گرديد که شاخص غناي منهينيک با درصد پوشش علفي، ازت کل و سيلت درشت همبستگي منفي دارد. شاخص يکنواختي پايلو با متغيرهاي درصد پوشش علفي، ازت کل و سيلت درشت همبستگي منفي و با نسبت C/N خاک همبستگي مثبت دارد. شاخص‌هاي تنوع شانون-وينر نيز با ازت کل همبستگي منفي دارد و با سيلت درشت و درصد پوشش علفي همبستگي مثبت دارد. شاخص سيمپسون تنها با پوشش علفي همبستگي مثبت دارد و با ديگر فاکتورها همبستگي معني‌داري نداشت. درصد پوشش سنگي نيز با تمامي شاخص‌هاي زيستي همبستگي مثبت داشت جدول (4-11).

جدول 4-11- نتايج همبستگي شاخص‌هاي تنوع زيستي با عوامل محيطي
شاخصها
متغيرهاي محيطي
تنوع
غنا
يکنواختي

شانون وينر
سيمپسون
مارگالف
منهينيک
پايلو
آهک
07/0-ns
02/0 ns
004/0- ns
1/0- ns
08/0- ns
ماده آلي
1/0 ns
16/0 ns
006/0- ns
09/0 ns
17/0 ns
فسفر
1/0 ns
03/0 ns
02/0- ns
6/0 ns
6/0 ns
پتاسيم
05/0 ns
15/0 ns
14/0 ns
1/0 ns
1/0 ns
هدايت الکتريکي
15/0 ns
03/0- ns
01/0 ns
01/0 ns
06/0- ns
سديم تبادلي
01/0- ns
05/0- ns
1/0 ns
09/0 ns
03/0- ns
ماسه
04/0- ns
2/0 ns
03/0 ns
14/0- ns
2/0 ns
سيلت درشت
1/0 *
08/0- ns
03/0 ns
08/0-ns
09/0-ns
رس
05/0 ns
1/0- ns
03/0 ns
01/0 ns
1/0- ns
سيلت ريز
05/0 ns
2/0- ns
16/0- ns
26/0- *
2/0- *
اسيديته
26/0- ns
08/0- ns
03/0 ns
1/0 ns
14/0- ns
C/N
18/0 ns
25/0 ns
03/0 ns
1/0 ns
26/0*
ازت کل
39/0-*
23/0- ns
26/0-

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد b، اکولوژيک، گياهي Next Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد طول فصل رشد