منابع پایان نامه ارشد درمورد سازمان ملل، استان فارس

دانلود پایان نامه ارشد

مانند اقليم، خاك و فيزيوگرافي مي‌باشند به همين جهت براي ساليان متمادي آنها در طبقه‌بندي رويشگاه مورد استفاده قرار گرفته‌اند تا شرايط رويشگاهي و توليد بالقوه جنگل را نشان دهند (ميرزايي و همکاران، 1386). از طرفي گرد آمدن درختان و درختچه‌ها و ساير گياهان و جانوران کوچک و بزرگ در رويشگاه معين به هيچ وجه تصادفي نيست (احمدي و شيخ السلامي، 1383). پوشش گياهي، شرايط و شايستگي‌هاي زيادي را در روي زمين براي مطالعه کردن دارد زيرا اولاً توزيع و تعريف تيپ‌هاي مختلف پوشش و جوامع گياهي بعنوان علم فيتوسوسيولوژي معرفي مي‌شود که در آن، تيپ‌ها و جوامع در نقشه‌هاي پوشش گياهي به ترسيم کشيده مي‌شوند و ثانياً مطالعه روابط گونه‌هاي گياهي و محيط زيست آنها بعنوان زيستگاهي براي جانوران، پرندگان و حشرات، مهم‌ترين نقش را در سرنوشت موجودات کره زمين بازي مي‌نمايد. اثرات ناهمگن بودن محيط بر روي پوشش گياهي به خوبي شناخته شده است و هر چند چنين واکنش‌هايي از پوشش گياهي در الگوي پراکندگي آنها متجلي مي‌شود ولي عمدتاً ترکيب گياهي را تغيير داده و در مقياس کلان ظاهر مي‌گردند (مقدم، 1380). داشتن اطلاعات از پوشش گياهي ممکن است ما را در حل مسائل اکولوژيکي مانند اهداف مديريتي بر پوشش و حفاظت بيولوژيک، کمک کند. در واقع، با مطالعه پوشش گياهي و عوامل مختلف محيطي همچون فيزيوگرافي، خاک و اقليم، مي‌توان به پايداري جوامع گياهي و همبستگي اين عوامل با پوشش گياهي پي برد که اين مسئله از جهت توسعه و احياي جوامع جنگلي بسيار مهم و کاربردي است (بصيري، 1382). توصيف پوشش گياهي همواره بخش مهمي از مطالعات اكولوژي را به خود اختصاص داده و ارتباط بين شرايط رويشگاهي و پوشش گياهي توسط محققين مختلفي بررسي شده است (ويتني4، 1991.، هيکس و پيرسي5، 1997 و کاشين6 و همکاران، 2003). از نظر جغرافيايي، کشور ايران در منطقه‌اي از نيمکره شمالي واقع شده است که معمولاً فقير از جنگل مي‌باشد. با اين وجود، به دليل تنوع اقليمي کشور، وسعت زياد آن و رشته کوههاي البرز و زاگرس جنگلهاي متنوعي در آن گسترش يافته‌اند. ناحيه رويشي زاگرس به عنوان وسيع‌ترين ناحيه رويشي کشور محسوب مي‌شود (آريان‌وند و پيروکيلي، 1374)، که با طول متوسط 1500 کيلومتر و عرض 75 کيلومتر بين دو مدار 29 تا 38 درجه عرض شمالي و 45 تا 52 درجه طول شرقي از ارتفاع 650 تا 2700 متر از سطح دريا گسترش دارد (يوسفي و همکاران، 1381) كه از سردشت واقع در استان آذربايجان غربي تا فسا واقع در استان فارس گسترش داشته و شامل استانهاي آذربايجان غربي، کردستان، لرستان، کرمانشاه، ايلام، خوزستان، اصفهان، چهارمحال و بختياري، کهگيلويه و بويراحمد و فارس مي‌باشد. اين جنگلها نقش بسيار مهمي در جلوگيري از فرسايش خاک، تلطيف آب و هوا و حفاظت محيط زيست منطقه و کشور ايفا مي‌کنند. همچنين وجود گونه‌هاي متنوع گياهي و جانوري اين منطقه را متمايز از ساير مناطق ساخته و توجه اکثر محققين علوم زيستي را به خود معطوف ساخته است. امروزه اين جنگل ها در معرض تخريب قرار گرفته‌اند (فتاحي، 1373). بنابراين اين جنگلها نياز مبرم به حمايت و حفاظت دارند که اين هم نيازمند شناخت بهتر از روابط بين رستني‌ها و شرايط رويشگاهي در اکوسيستم و تنوع زيستي آن مي‌باشد که يکي از اهداف مهم مديريت واحدهاي زيست محيطي و دستيابي به اصل توسعه مستمر و پايدار مي‌باشند. جنگلهاي استان کهگيلويه و بويراحمد در ناحيه رويشي زاگرس جنوبي قرار گرفته‌اند و يک ميليون هکتار از جنگلهاي زاگرس را شامل مي‌شوند. گونه غالب اين جنگلها بلوط ايراني مي‌باشد و گونه‌هاي ديگري از جمله بنه، بادام وحشي، زالزالک، زبان گنجشک، گلابي وحشي، افرا و غيره همراه آن حضور دارند. منطقه مورد تحقيق بخشي از جنگل‌هاي استان کهگيلويه و بوير احمد در 15 کيلومتري جنوب شرق ياسوج در منطقه وزگ قرار دارد که به لحاظ توپوگرافي، جهات جغرافيايي، غناي گونه‌اي و شرايط خاص رويشگاهي داراي تنوع بسيار خوبي بوده و چشم انداز رويشي خاصي را در منطقه به وجود آورده است. با توجه به اينکه گزارشي مبني بر مطالعه اکولوژيک پوشش گياهي در اين منطقه مشاهده نشده است به همين منظور به جهت انجام مطالعات پوشش گياهي و تفکيک جوامع موجود و بررسي تنوع زيستي منطقه جهت مديريت بهتر اين تحقيق انجام مي‌شود. علاوه بر اين در اين تحقيق زادآوري طبيعي گونه‌هاي درختي و درختچه‌اي منطقه نيز مورد بررسي قرار مي‌گيرد تا با دستيابي به اين اطلاعات بتوان گام مهم و مؤثري در جهت حفظ و احياي گونه‌هاي درختي و درختچه‌اي منطقه برداشت و با بررسي اثر عوامل مختلف محيطي بر زادآوري طبيعي گونه‌ها بتوان راهكارهاي كاربردي و مناسبي در امر جنگل‌كاري گونه‌هاي بومي ارائه داد. به طور کلي مي‌توان گفت که تحقيق حاضر اهداف زير را دنبال خواهد کرد:
1- تعيين گروههاي اکولوژيک گياهي منطقه مورد مطالعه
2- تعيين مهمترين فاکتورهاي محيطي مؤثر در تفکيک گروه‌هاي اکولوژيک
3-دستيابي به اطلاعاتي در خصوص تنوع زيستي منطقه و رابطه آن با فاکتورهاي محيطي
4-بررسي زادآوري طبيعي گونه‌هاي درختي و درختچه‌اي و رابطه آن با فاکتورهاي محيطي
5-شناسايي فلور گياهي منطقه

فرضيات تحقيق
1- مهمترين فاکتورهاي محيطي مؤثر در تفکيک گروه‌هاي اکولوژيک، جهت دامنه و ارتفاع از سطح دريا مي‌باشد
2-تنوع زيستي گياهي در منطقه تحت تأثير جهت جغرافيايي بوده و از اين لحاظ جهت شمالي تنوع بيشتري را داراست.
3-با افزايش ارتفاع از سطح دريا تنوع زيستي کاهش مي‌يابد.
4-زادآوري گونه‌هاي درختي تحت تأثير فاکتورهاي خاکي مي‌باشد.
5-تروفيت‌ها، بارزترين شكل زيستي منطقه هستند.

1-2-کليات
1-2-1- اکولوژي
منابع طبيعي تجديد‌ شونده از مهم‌ترين و در عين حال از گران‌بهاترين سرمايه‌هاي طبيعي محسوب مي‌شوند و نقش بسيار ارزنده‌اي در توليد فراورده‌هاي مختلف اعم از غذايي، دارويي و صنعتي دارند (اکبرزاده و رزاقي، 1381) و به عنوان بستر حيات بشر و توسعه پايدار اقتصادي محسوب مي‌شوند (خليليان و طاهري، 1380). يکي از شيوه‌هاي اصولي نيل به اين پايداري نسبي بوم شناختي، توجه به حفظ و افزايش تنوع گونه‌اي در اجراي عمليات زيست شناختي است (حقاني و حجتي، 1385). طبق تعريف، به مطالعه ارتباط بين موجودات زنده و محيط‌شان، اکولوژي گويند. محيط نه تنها در برگيرنده محيط فـيزيكي اسـت بـلكه شرايـط بـيولوژيـكي كه موجود در آن زنـدگي مي‌كند را در بر مي‌گيرد (اسميت7، 1999). اکولوژي گياهي يکي از شاخه‌هاي اکولوژي است که به مطالعه ارتباط گياهان با عوامل محيطي مي‌پردازد (کربز8، 2001). پوشش گياهي به لحاظ اکولوژيکي داراي جنبه‌هاي مهمي است چرا که پوشش گياهي به عنوان يکي از اجزاء حياتي يک اکوسيستم، ما حصل توليد اوليه است که اين نيز خود پايه هرم غذايي بوده و در آخر به عنوان زيستگاه عمل مي‌کند که در آن انواعي از موجودات زيست مي‌کنند (مصداقي، 1378). با مطالعه اكولوژيك منابع و محيط، مي‌توان توازني بين توليد و بهره‌برداري ايجاد نمود.

1-2-3-جامعه گياهي9
گونه‌هاي گياهي در طبيعت به تنهايي زندگي نمي‌کنند. آنها همواره به طور جمعي، منطقه‌اي را اشغال مي‌کنند. جامعه گياهي به مجموعه‌اي از گونه‌هاي گياهي که در يک جاي بخصوص با يکديگر زندگي مي‌کنند و يک قرابت با همديگر داشته و يا يک اجتماع واضحي را نشان مي‌دهند، گفته می‌شود (مصداقي، 1384). يک جامعه گياهي مانند ساير جامعه‌ها از افراد متعددي تشکيل يافته است که در بعضي صفات با يکديگر شباهت دارند و همين اشتراک منافع و وجود صفات مشترک سبب شده است که در شرايط واحد برويند. يکي ديگر از شاخه‌هاي علم اکولوژي، جامعه‌ شناسي گياهي است که به فيتوسوسيولوژي معروف است که در آن اجتماعات گياهي از نظر ترکيب گونه‌اي مورد بررسي قرار گرفته مي‌شود (براون-بلانکه10، 1932). جوامع گياهي يکي از مهم‌ترين جنبه‌هاي اکولوژي گياهي است (لوئيزيا11 و همکاران، 2001.، جيانگ12 و همکاران، 2000). در واقع با شناخت جوامع گياهي که در برگيرنده تشخيص زيستگاهها است مي‌توان چگونگي تحول يابي پوشش گياهي را در يک محيط معين پيش بيني نمود. کلمنتس13 که نظريه ارگانيسمي را توسعه داد، معتقد است که هر جامعه گياهي مانند يک واحد زيستي (موجود زنده) است که هر قسمت آن با ساير قسمت‌هاي ديگر ارتباط دارد و همچنين بيان کرد که پوشش گياهي در نواحي مختلف به صورت منظم تکرار مي‌شود. ‌در حالي که گليسون14 عقيده دارد گرچه جوامع گياهي در يک نقطه از مکان به صورت گروهي از گونه‌ها ديده مي‌شوند اما اين ترکيب منحصراً مربوط به همان نقطه‌اي است که وجود دارند. امروزه عقيده بر اين است که توزيع پوشش گياهي به صورت موزاييکي است (ويتاکر و لوين15، 1977.، ويتاکر، 1953). براي شناخت و تفکيک جوامع گياهي مکاتب مختلفي به وجود آمده‌اند. از ميان مكاتب موجود، مكتب زوريخ- مونپليه كه توسط براون-بلانكه در سال 1928 پيشنهاد شده از اهميت خاصي برخوردار است (کنت و کوکر16، 1994). هدف کلي روش برون-بلانکه ساختن طبقه‌بندي جوامع گياهي مي‌باشد. مطالعه فيتوسيولوژي به روش برون- بلانکه توسط محققيني چون شمي‌ول17، بيکينگ18، پاولوسکي19، پوره20، مولر-دامبويس21 و واندرمال22 تشريح شده و روشهاي اجرايي آن مورد بررسي قرار گرفته است.

1-2-4- گروه گونه اکولوژيک 23
به مجموعه‌اي از گونه‌هاي گياهي که زندگي مشترکي دارند، گروه گونه اکولوژيک گويند. اين گونه‌ها در شرايط محيطي مشابه با همديگر رشد مي‌کنند (کاشين و همکاران، 2003) و شرايط خاص محيطي از قبيل نور، رطوبت، حرارت و ويژگي‌هاي خاک در ايجاد ترکيبات گياهي مشخص که گروه گونه‌هاي اکولوژيک ناميده مي‌شوند، نقش بسزايي دارند (ديبنسکي و هولت24، 2000.، وايت25، 2002). به عبارت ديگر، گروه گونه‌هاي اکولوژيک ارتباط بين جوامع گياهي و محيط رويشگاهي را نشان مي‌دهند. گروه گونه‌هاي اکولوژيک بر اساس فراواني چندين گونه از يک گروه ايجاد مي‌شود (برگرون و بئوچارد26، 1984 و اسپيز27 و بارنز، 1985). نواحي كه از گروه گونه‌هاي اكولوژيك مشابه تشكيل شده باشند تشكيل گروههاي اكولوژيك را مي‌دهند. گروههاي اكولوژيک واحدهاي رويشي همگن جنگل بوده كه از تركيب فلوريستيك و محيطي يكساني برخوردار هستند. (زاهدي و نويل، 1378). گروه گونه اکولوژيک اغلب در طبقه‌بندي پوشش گياهي بکار مي‌روند (براون28 و همکاران، 1996.، کونولوا و چي‌تري29، 2004). هدف اصلي طبقه‌بندي پوشش گياهي، نشان دادن ماهيت يك واحد گياهي و تركيب گونه‌هاي سازنده آن مي‌باشد (مقدم، 1380)
طبقه‌بندي و گروه‌بندي اکولوژيک اراضي و رويشگاه‌هاي جنگلي از دهه 1980 تا به امروز از مباحث اصلي مديريت جنگل بوده است (بارنز و همکاران، 1982). گروه گونه‌هاي اکولوژيک از طريق معيارهايي نظير حضور و غياب يا پوشش نسبي، در هر گروه به شناسايي اکوسيستم‌ها و طبقه‌بندي آنها کمک مي‌کند. گروه‌ها با توجه به خصوصيات فيزيوگرافي و خاک تشکيل مي‌شوند و از اين طريق مي‌توان ارزيابي سريعي از کيفيت رويشگاه‌ها و تهيه‌ي نقشه اراضي جنگلي داشته باشند و به تعيين عمليات جنگل شناسي کمک کنند (آرچمبولت30 و همکاران، 1990). روشهاي متعدد براي طبقه‌بندي پوشش گياهي ابداع و توسعه يافته است كه روش تجزيه و تحليل خوشه‌اي31 و تجزيه و تحليل دو طرفه گونه‌هاي معرف32 به طور گسترده‌اي در مطالعات اكولوژي پوشش گياهي براي تشخيص گروههاي اکولوژيک در جنگلها به کار گرفته مي‌شود (سهرابي و همکاران، 1386، بصيري و کرمي، 1385).

1-2-5- تنوع زيستي33
بر اساس نتايج کنفرانس محيط زيست و توسعه سازمان ملل متحد34 (UNCED) هر گونه تغييرپذيري بين موجودات زنده در تمام منابع شامل: زميني، دريايي، ساير اکوسيستم‌هاي آبي و فرايندهاي اکولوژيکي آن را تنوع زيستي مي‌نامند (پوربابايي و آهني، 1383) که به بررسي تنوع بين گونه‌ها، تنوع در ميان گونه‌ها و تنوع اکوسيستم‌ها مي‌پردازد (بورلي35، 2002). ارزيابي تنوع زيستي، درک انسان را از تغييرات پوشش گياهي و محيط زيست بهبود مي‌بخشد. جدا از اهميت اقتصادي، جنگلها تضمين کننده بقا و پايدار

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد نتايج، محيطي، آناليز Next Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد گونه‌اي، زيستي، غناي