منابع پایان نامه ارشد درمورد آموزش و پرورش، بهبود مستمر، ضمن خدمت

دانلود پایان نامه ارشد

نوآوري به تدريج از خلال برخي كانال ها به اعضاي سيستم اجتماعي معرفي و ارائه مي شود.
– اجرا: تصميم گيري درمورد نوآوري از اجراي پروژه جدايي ناپذير است. اجراي نوآوري در سازمان با سازمان دهي نوآوري درارتباط است. سازماندهي نوآوري نيز به متغير هايي چون نحوه ي كنترل و تشويق نوآوري ، انعطاف پذيري سازمان، ارتباط بين تحقيق و توسعه و بازاريابي و متغير هاي اجراي پروژه ي نوآوري يعني برنامه ريزي مؤثر، حضور و نقش مدير پروژه، تعهد نسبت به مدت زمان مقرر، هزينه ها، اهداف، مقدار منابع موجود و غيره اشاره دارد.

روش های انجام نوآوري
روش هايي كه سازمان ها از طريق آن مي توانند راهبردهاي نوآوري خود را به اجرا در آورند، متعددند. در يك جمع بندي كلي مي توان به برخي از آن ها اشاره نمود كه عبارتند از :
– نوآوري از طريق رهبري: نوآوري و موفقيت مؤسسه، به کارايي مديريت در رهبري بستگي دارد.
– نوآوري از طريق كاركنان (افراد): اجراي راهبردهاي نوآوري، مستلزم وجود كاركنان و مديراني است كه به انديشه اي نو و مخاطره پذير تأكيد دارند.
– نوآوري از طريق سازمان: سازمان زمينه ي اصلي و چارچوب اجراي راهبردهاي نوآوري را فراهم مي سازد. ساختارهاي غير بروكراتيك ، موجب افزايش نوآوري مي شود.
– نوآوري ازطريق فرهنگ:فرهنگ هاي مؤثرچارچوب هاي مؤثري براي خلق وابداع به شمارمي آيند.
فرهنگ شامل سيستم هاي ارزشي و عقايد و ايدئولوژي هاي حاكم بر مؤسسه مي باشد. سيستم هاي ارزشي از طريق قضاوت هاي ارزشي بيان شده اند و قضاوت هاي ارزشي بر انتخاب، مأموريت، هدف و راهبردسازمان تاثير مي گذارند. براي مثال، آن ها مي توانند فعاليت هاي ابداعي را تشويق يا باز دارند. برخي از ارزش هاي مؤثر عبارتند از: ايمان فردي يا جمعي به بهترين بودن، ايمان به نياز اساسي بودن نوآوري ، ايمان و توجه به جزئيات نقش اساسي مديريت شكل دهي به فرهنگ گروهي مؤثر است.

تعريف نوآوري آموزشي
در آموزش و پرورش ، نوآوري عبارت از كوشش هايي است كه براي ايجاد تغيير در نظام آموزشي و به طور آگاهانه و هدف دار در جهت بهبود بخشيدن به نظام موجود، به عمل مي آيد (آقازاده، 1362) .
ايجاد تغييرات در اداره، برنامه ها و كتاب هاي درسي ، روش ها و شيوه هاي آموزشي، و كاربرد آن ها را معمولاً با اصطلاح نوآوري تعبير مي نمايند.
تغيير در نظام يا فرآيند آموزش و پرورش يك كشور در صورتي نوآوري تلقي خواهد شد كه براي پاسخ گويي به نيازهاي جديدي به عمل آيد و صرفاً نتيجه خواست يك نفر يا يك گروه نباشد. نوآوري بايد براي ارضاي نياز يا نيازهاي پيش بيني شده انجام گيرد و كم و كيف آن در ارتباط با همين نيازها، پيوسته ارزيابي شود.

نوآوري در سازمان هاي آموزشي
امروزه وظيفه سازمان هاي آموزشي پاسخ گويي به نيازهاي فردي و اجتماعي مردم است. ماهيت متغير بودن نيازهاي فردي و اجتماعي اهميت توجه به تغيير و نوآوري را در سازمان آموزشي بيشتر كرده است. درميان سازمان هاي آموزشي،رسالت آموزش و پرورش در زمينه ي سازگاري و تطابق، حساس تر و حياتي تر از ساير سازمان ها است. زيرا وظيفه ي عمده ي زمينه سازي و ايجاد تغيير و تحول در جامعه را بر عهده دارد و به همين منظور توجه به مسئله ي خلاقيت و نوآوري در سازمان هاي آموزشي، از اهميت بيشتري برخوردار است.
سازمان ها جهت رفع نيازهاي خود، در جوامع، فعاليت هاي متعددي انجام مي دهند. يكي از عمده ترين فعاليت سازمان ها، سازگاري و تطابق است. سازگاري و تطابق زمينه ي رشد و بقاي سازمان ها را فراهم مي نمايد که اين مهم در سايه توجه به پديده و مفهوم خلاقيت و نوآوري محقق مي گردد.از اينرو از ويژگي هاي بارز سازمان هاي آموزشي معاصر اين است كه پيوسته تحت تاثير فرآيند انطباق، بهبود، تغيير و نوآوري هستند. رسالت آموزش و پرورش از طريق سازمان هاي آموزشي ( مدارس ) به شكل رسمي اجرا مي شود. مدرسه زيربناي هر گونه توسعه و تغيير در جامعه به شمار مي رود، زيرا با تربيت و شكوفايي استعداد هاي خلاقيت و تفكر خلاق و حل مسئله در دانش آموزان، جامعه را به سمت شكوفايي و بالندگي رهنمون مي سازد.
انواع نوآوري های آموزشي
تغيير يا نوآوري در آموزش و پرورش در سه بعد انجام مي گيرد:
1- بعد محتوايي (برنامه هاي درسي و كتاب هاي درسي )
2- بعد مادي ( تجهيزات ، ساختمان، وسايل و ابزار آموزش به طور كلي)
3- بعد ارتباطي (روابط متقابل عوامل انساني در كل سازمان آموزش و پرورش)

نوآوري درآموزش و پرورش به طور كلي به صورت هاي زير انجام گيرد:
– جانشيني: دراين نو آوري يكي از عناصر با عوامل آموزشي را تغيير مي دهند و عنصر مطلوبي را جانشين عنصر موجود مي كنند . همانند تغيير كتاب درسي يا معلم
– ترميم: منظور تغيير بعضي از ساخت ها و تركيب هاي سازماني موجود است. مثلاً راهنمايي دانش آموزان به عهده ي مشاوران مخصوص گذاشته مي شود.
– الحاق: تكميل برنامه ي موجود و تأمين وسايل آموزشي يا كمك آموزشي تازه.
– نوسازي: به تجديد نظر اساسي و تغيير اطلاق مي شود مانند تغيير برنامه ي درسي
– حذف رفتار رایج: مانندحذف قسمت هايي از كتاب هاي درسي يا برنامه هاي درسي يا كوشش براي تغيير عقيده ي خاص .
– تحكيم رفتار متداول: مانند افزايش آگاهي و تجارب معلمان نسبت به روش هاي تدريس معمول از راه تشكيل دوره هاي ضمن خدمت

فرآيند نوآوري آموزشي
اجراي نوآوري مستلزم در نظر داشتن مراحلي است كه در عمل لازم است طي شود. در زمينه ي آموزش و پرورش، اين مراحل را مي توان به شرح ذيل بيان كرد( سليمي دانشگر، 1380) .
1- درك و فهم : اولين گام در فرآيند نوآوري ، فهم كامل مشكل و مسئله است: زيرا ماهيت مسائل آموزشي به گونه اي است كه حل آن ، وظيفه ي سنگيني را مي طلبد و براي اين منظور بايد جنبه هاي سطحي مشكلات را كنار گذاشت. به عنوان مثال، كيفيت برتر در آموزش و پرورش، معناهاي مختلفي دارد، ممكن است نه تنها تدريس بهتر يا تعيين انتظارات برتر از دانش آموزان باشد، بلكه به معناي گزينش دانش آموزان و راهبردهاي برتر نيز باشد.
2- بينش : دومين مرحله ي نوآوري در نظام هاي آموزشي، توسعه ي بينش و برنامه ريزي نمادها است. در مرحله ي ايجاد بينش بر تعيين اهداف برانگيزاننده و ارايه ي مقصود و فضاي فعاليت ها تأكيد شود.
3- ايجاد انتظارها: مرحله ي سوم در فرايند نوآوري، تبديل بينش ها و نماد ها به انتظارهاي روشن و مشخص است. ايجاد انتظارها براي دست يابي اهداف رفتاري مطلوب و قابل حصول، به عنوان وسيله اي براي شكل دهي و تقويت ديدگاه هاي مثبتي است كه براي فعاليت هاي نوآوري، بسيار ضروري هستند.
4- قدرت بخشيدن: فعاليت هاي نوآور در درون ساختارهايي كه كنترل شديدي را اعمال مي كنند، به مرحله ي اجرا نمي رسند. فعاليت هاي نوآور به جاي اين كه صرفاً بر اساس اهداف اصلي برنامه ريزي شده باشند، بايد برانگيزش و تعهد نيز مبتني باشند. گسترش فرايند اختياردهي، موجب تعهد و پركاري كادر آموزشي مي شود و معلمان، مديران و ساير كاركنان بايد در امتحان كردن ايده هاي خود، اختيار عمل داشته باشند. قدرت دهي، به نقش هاي فزاينده براي برنامه ريزي، به عنوان مربي و تسهيل كننده ، اشاره دارد.
5- حمايت و پشتيباني : از آن جايي كه ويژگي و خاصيت نوآوري هميشگي نيست، بنا بر اين هميشه خطر با آن همراه است. دشواري و مشكلات نوآوري با ايجاد و پياده كردن ايده هاي اساسي شروع و با تبديل آن ها به اهداف ادامه مي يابد.
اگر اختيارهاي تفويض شده در موقعيتي به كار برده شوند كه بدون اطمينان با خطر همراه باشد دشواري نوآوري، حاد تر مي شود. بنا بر اين ايجاد و توسعه ي سيستم پشتيباني كه براي موقعيت هاي نوآوري مناسب باشد، ضروري است. شعاري نژاد(1375) معتقد است نوآوري در آموزش و پرورش مستلزم معرفت يا آگاهي هاي زير است:
– ضرورت تغييردر موارد يا رفتارهاي مشخص: ابتدا بايد حقيقت يا ضرورت تغيير در موارد يا رفتار هاي مشخص پذيرفته شود و بدان اعتقاد پيدا كرد، سپس به كيفيت ايجادآن انديشيد.
– نقايص‌ونارسايي‌هاي‌وضع موجود:ايجادنوآوري‌مستلزم‌شناخت‌نقايص‌ونارسايي وضع تربيتي موجود است.
– كم و كيف وضع مطلوب: دراين مرحله لازم است رفتار ها يا اقدامات جديد مطلوب را تعيين كرد.
– موانع موجود يا احتمالي اجراي نوآوري : اجراي موفقيت آميز نوآوري نيازمند شناخت و پيش بيني موانع و مشكلات اجراي نوآوري است.
– تعيين فعاليت هاي لازم براي پايه گذاري تغييرات: پس از شناخت وضع مطلوب و يافتن مشكلات احتمالي لازم است فعاليت هاي لازم براي اجراي تغييرات قبلاً پيش بيني شود ومسئوليت افراد و نهاد ها مشخص شود.
– وسايل و امكانات لازم : اجراي نوآوري مستلزم تهيه ي وسايل و نيروي انساني، مالي، فيزيكي و … است . از ميان سه عامل ياد شده آمادگي نيروي انساني به ويژه معلمان شرط اصلي نوآوري در آموزش و پرورش محسوب مي شوند.

نقش مديريت مدرسه در نوآوری
خلاقيت ، به دلايل زير براي مديران آموزشي ارزشمند است:
1- مديران خلاق‌به احتمال بيشتر مي توانند خودومدرسه‌تحت مديريت خودرابامشكلات‌وفرصت‌ها سازگار نمايند.
2- چنانچه مديريت و تيم اوخلاق تر شوند، كميت و كيفيت تصميمات و فعاليت ها افزايش مي يابد.
3- مدير و معلمان از لحاظ فردي، احساس چالش و رضايت بيشتري در ارتباط با كار خود مي كنند.
4- دانش آموزان از آموزش بهتري برخوردار مي شوند.

خلاقيت و نوآوري از مهم ترين اهداف آموزش و پرورش و جزو مهم ترين رسالت هاي سازمان آموزشي مي باشد. در توسعه و تقويت خلاقيت در سازمان هاي آموزشي، بيش از همه عامل مديريت خلاق و نوآور، مؤثر و اثرگذار است. زيرا نگرش و اعتقادمديران مدارس به خلاقيت و نوجويي در خود و سازمان مي تواند محيط آموزشي را به كانون تغييرات و نوآوري مبدل سازد. بنابراين اگر مديران مدارس در كنار مهارت هاي مديريتي از دانش و مهارت خلاقيت و نوآوري نيز برخوردار باشند، زمينه هاي ايجاد و رشد خلاقيت در آموزشگاه فراهم مي آيد. غلام پور ( 1379)

راهبردهاي مديريتي مؤثر بر نوآوري در مدرسه
مديريت نوآوري ، يكي از مهم ترين اجزا و بخش هاي مديريت در سازمان هاي آموزشي است كه با استفاده از راهبردها ، روش ها و راه كارهاي مديريتي، نظير:مديريت كيفيت فراگير، نظام مديريت مشاركتي، نظام پيشنهادات سازماني، برنامه هاي آموزش نوآوري و غيره، خلاقيت و نوآوري منابع انساني را فعال و شكوفا مي نمايد.
– مديريت كيفيت فراگير
مديريت كيفيت فراگير، ايجاد سيستمي در مديريت است كه ضامن انجام يافتن كارها به طور صحيح ، مداوم و در همه ي سطوح يك سازمان است ،مديريت كيفيت فراگير به بهبود مستمر فرآيند فعاليت هاي سازمان از طريق تك تك افراد، مديران و كاركنان مي انديشند. نظام مديريت كيفيت فراگير مبتني بر شش اصل اساسي تمركز بر مشتري ،مركز بر فراگرد ( عملياتي)،پيش گيري به جاي بازرسي ،بسيج كردن مهارت و تخصص نيروي كار ،تصميم گيري بر پايه ي اطلاعات و بازخورد است(علاقه بند، 1376).استقرار نظام مديريت كيفيت فراگير يا جامع در مراكز آموزشي به عنوان مهم ترين و اصلي ترين واحد هاي نظام آموزشي، مي تواند نقش بسيار مهم و تاثير گذار بر نوآوري،پويايي، تحول، رشد و توسعه ي آن ها و در نتيجه، بر كل نظام آموزشي و تعليم و تربيت داشته باشد. كه برخي از مهم ترين اين دستاوردها، عبارتند از (گلستان هاشمي، 1378):
• ارتقاي بهره وري سازمان آموزشي
• افزايش انگيزش به همكاري و مشاركت عمومي
• ايجاد تحول مثبت و سازنده در سازمان و مديريت مراكز آموزشي
• افزايش خلاقيت و نوآوري در سازمان آموزشي
• افزايش موفقيت در دست يابي به اهداف سازمان آموزشي
– نظام پيشنهادات سازماني
در اين نظام همه ي كاركنان سازمان، حق دارند براي بهتر كردن كميت و كيفيت همه ي عامل هايي كه بر كار يا زندگي كاري آنان اثر مي گذارند، به انديشه بپردازند و به منظور از ميان برداشتن دشواري ها،راه چاره هايي را كه مناسب و مؤثر مي دانند،براي بررسي كارشناسان،پيشنهادكنند(طوسي، 1379).
خلاقيت، زماني بروز مي كند كه شرايط و فضاي مناسب آن در نظر گرفته شود. يكي از شرايط و عوامل لازم

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد تحول گرا Next Entries منابع پایان نامه ارشد درمورد آموزش و پرورش، پردازش اطلاعات، معلمان مدارس، روش شناسی