منابع پایان نامه ارشد درباره تجارت الکترونیکی، تجارت الکترونیک، قانون تجارت الکترونیکی، سیاست گذاری

دانلود پایان نامه ارشد

گواهی الکترونیکی ریشه174
مرکز دولتی صدور گواهی الکترونیکی ریشه، نقطه اطمینان زیرساخت کلید عمومی است. این مرکز با کسب مجوز از شورای سیاست گذاری گواهی الکترونیکی کشور مذکور در آئین نامه اجرایی ماده 32 قانون تجارت الکترونیکی فعالیت می کند، بنابراین مجوز این مرکز توسط شورای سیاستگذاری صادر و در صورت لزوم لغو می شود. این مرکز وابسته به مرکز توسعه تجارت الکترونیکی موضوع ماده 80 قانون تجارت الکترونیکی می باشد.175 این مرکز براساس بند «الف» ماده 4 آیین نامه اجرایی ماده 32 قانون تجارت الکترونیکی176 با کسب مجوز از شورای سیاست گذاری فعالیت می کند. و مطابق تبصره یک ماده 4 آیین نامه مذکور، «این مرکز وابسته به مرکز توسعه تجارت الکترونیکی» وزارت صنعت، معدن و تجارت است.
مطابق تبصره 2 ماده 4 آیین نامه « تبصره2ـ سیستم بانکی می‌تواند با اخذ مجوز شورا در حوزه نظام بانکی مرکز ریشه مستقل ایجاد نماید که در این صورت مرکز یادشده وابسته به مرکز توسعه تجارت الکترونیکی موضوع این ماده نخواهد بود». بنابراین همانطور که از مفاد تبصره 2 ماده 4 آیین نامه بر می آید، این مرکز تنها در حوزه فعالیت بانکی می تواند فعالیت نماید.
براساس ماده 5 آیین نامه مذکور، وظایف و مسئولیت های مرکز ریشه عبارتند از:
« وظایف و مسئولیتهای مرکز ریشه به شرح زیر تعیین می‌شوند:
الف ـ پیشنهاد سیاستها و دستورالعمل گواهی مرکز ریشه و ارایه به شورا جهت تصویب.
ب ـ اجرای سیاستها و دستورالعمل‌های شورا.
پ ـ بررسی و تصویب سیاستها و دستورالعمل مراکز میانی.
ت ـ بررسی و احراز شرایط لازم و صلاحیت متقاضیان ایجاد مراکز میانی و صدور مجوز برای آنها.
ث ـ حصول اطمینان از ثبت اطلاعات معتبر و مناسب در گواهیها و نگهداری مدارک و شواهد دال بر صحت این اطلاعات.
ج ـ حصول اطمینان از عملکرد صحیح مراکز میانی.
چ ـ ابطال گواهی مراکز میانی که برخلاف تعهداتشان عمل کرده‌اند.
ح ـ اطلاع‌رسانی به صاحبان امضا و طرفهای اعتماد کننده در مورد هرگونه تغییر در
کارکرد مرکز میانی.
خ ـ ایجاد و به‌روزرسانی یک مخزن بر خط و اطلاع‌رسانی خدمات آن.
پ ـ دفتر ثبت‌نام گواهی الکترونیکی که با کسب مجوز از حداقل یک مرکز میانی نسبت به ثبت و انتقال درخواست متقاضیان درخصوص صدور و لغو گواهیها و سایر امور مربوط به آنها مطابق با ضوابط و دستورالعمل صادره از سوی مراکز میانی که تعهد همکاری با آنها را امضا نموده است، اقدام می‌نماید.»
از مشاهده وظایف مقرر در این ماده می توان استنباط کرد که اصلی ترین وظیفه ی این مرکز صدور مجوز تاسیس و نظارت بر فعالیت مراکز میانی است. یکی دیگر از وظایف مرکز ریشه به عنوان یک مرجع اصلی،اطلاع رسانی در خصوص صدور گواهی الکترونیکی است. این مرکز با راه اندازی یک «مخزن برخط» برای اطلاع رسانی به این امر همت می گمارد. مطابق بند «ر» ماده یک آیین نامه «مخزن»، یک پایگاه داده ذخیره و انتشا گواهی های الکترونیکی و اطلاعات مربوط به آن ها، برای بهره برداری طرف های اعتمادکننده است. بنابراین این مخزن در واقع یک پایگاه اینترنتی است که کاربران می توانند از طریق آن، اطلاعات لازم در ارتباط با صدور گواهی های الکترونیکی را به دست آورند و مرکز اطلاع رسانی به صاحبان امضا و طرف های اعتماد کننده در مورد تغییرات مختلف در کارکرد مراکز میانی می باشد، از جمله در ماده 6 مقرر شده است که مرکز ریشه به محض قطع عملیات مرکز میانی و زمانی که فعالیت آن مرکز به موجب حگم مراجع قضایی و یا به دلیل دیگری متوقف می شود و همچنین در صورت لغو مجوز مرکز میانی باید به روش مندرج در ماده 5 (بند خ) آیین نامه و درج در روزنامه رسمی کشور فهرست گواهی های صادره و پرداخت خسارت به زیان دیدگان از ابطال مجوز مرکز میانی که در نهایت موجب ابطال گواهی های صادره خواهد شد،بسیار حایز اهمیت می باشد و زمان آغاز مسئولیت و نحوه پرداخت غرامت (خسارت) بابت ضرر و زیان وارده ناشی از ابطال گواهی صادره از سوی مرکز میانی به صاحبان امضای الکترونیکی صادره و یا به دفاتر ثبت نام از سوی آن مرکز تصریح شود. در غیر این صورت، امکان احراز مسئولیت مرکز میانی و الزام آن به پرداخت غرامت متعسر می شود از تاریخ انتشار فهرست گواهی های باطله در روزنامه توسط مخزن آنلاین مرکز ریشه، گواهی های صادره از سوی مرکز میانی، باطله محسوب می شوند و لیکن قبل از انتشار در روزنامه رسمی از قوت و اعتبار قانونی برخوردار هستند.

3-2-1-3 مرکز میانی صدور گواهی الکترونیکی177
سومین مرکزی که در سلسه مراتب مراکز دخیل در امر صدور گواهی الکترونیکی در آیین نامه پیش بینی شده است مرکز میانی صدور گواهی الکترونیکی می باشد. این مرکز به عنوان اصلی ترین مرجع ارائه خدمات مربوط به گواهی الکترونیکی مطرح است و وظایف آن علاوه بر موارد مذکور در ماده 31 قانون تجارت الکترونیکی به طور کامل در آیین نامه ذکر شده است. مطابق ماده 7 آیین نامه اجرایی ماده 32 قانون تجارت الکترونیکی به تشکیلات، ساختار و شرایط ایحاد این مرکز پرداخته است. در این ماده آمده است: « مراکز میانی حسب مورد توسط دستگاههای دولتی یا بخش غیردولتی ایجاد می‌شوند و شرایط و ضوابط تأسیس مراکز میانی به شرح زیر تعیین می‌شود:
الف ـ ارایه اساسنامه یا مجوز ثبت از مراجع ذی ربط
ب ـ ارایه تقاضا از طرف متقاضی
پ ـ معرفی پنج نفر دارای مدرک تحصیلی مرتبط مورد تأیید وزارتخانه‌های علوم،تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با شرایط زیر:
1ـ سه نفرکارشناس دارای مدرک تحصیلی دانشگاهی و ترجیحاً دارای تجربه فعالیت مرتبط.
2ـ دو نفر با مدرک کاردانی در رشته‌های مرتبط با فناوری اطلاعات و ارتباطات یا
حداقل سه سال تجربه در حوزه‌های مرتبط با فناوری اطلاعات و ارتباطات همراه با مجوز طی‌ دوره آموزشی از مراکز فنی و حرفه‌ای.
ت ـ تأمین مکان فیزیکی مناسب همراه با تجهیزات سخت‌افزاری و نرم‌افزاری لازم اعلام شده از سوی مرکز ریشه به نحوی که امنیت فنی و رمزنگاری را تضمین نماید و مورد تأیید بازرسان مرکز ریشه قرار گرفته باشد.
ث ـ ارایه تضمین معتبر متناسب با مبلغ تعیین شده توسط مرکز ریشه.
ج ـ تدوین سیاستها و دستورالعمل گواهی مرکز.
تبصره1ـ مراکز ریشه مکلفند ظرف دو ماه نسبت به بررسی تقاضا اقدام و نتیجه را به متقاضیان اعلام نمایند.
تبصره2ـ مراکز میانی ایجاد شده توسط سازمانهای دولتی به صورت غیرانتفاعی فعالیت خواهند نمود.
تبصره3ـ مراکز میانی دولتی از ابتدای سال 1388 مجاز به ارایه خدمات گواهی الکترونیکی به بخشهای غیردولتی خارج از حوزه فعالیت خود نمی‌باشند.
تبصره4ـ اشخاصی که مجوز راه‌اندازی مرکز میانی را با ملاحظه شرایط این ماده اخذ می‌نمایند مکلفند ظرف شش ماه از تاریخ صدور مجوز نسبت به تأسیس مرکز اقدام نمایند. در غیر این صورت مجوز ایشان لغو شده تلقی می‌گردد.»
همانطور که ملاحظه نمودید این ماده از شرایط متقاضیان تاسیس مرکز میانی از جمله مدارک مورد نیاز و تضمین های لازم برای تاسیس و دیگر قوانین حاکم بر آن توضیح می دهد. در ماده 8 آیین نامه در بیان وظایف مراکز میانی آمده است : «مراکز میانی در حین فعالیت با رعایت مفاد دستورالعمل گواهی، وظایف زیر را به عهده خواهند داشت:
الف ـ بررسی صلاحیت و صدور مجوز برای دفاتر ثبت‌نام ذی‌ربط.
ب ـ تضمین ارایه خدمات صدور و لغو گواهیها به صورت مطمئن.
پ ـ تضمین ارایه خدمات تأیید صحت گواهیها به صورت سریع و مطمئن.
ت ـ تضمین محرمانه بودن داده‌های مربوط به امضا در فرآیند ایجاد این داده‌ها برای جلوگیری از شبیه‌سازی گواهیها.
ث ـ حصول اطمینان نسبت به موارد زیر:
1ـ در لحظه صدور گواهی الکترونیکی، اطلاعات مندرج در گواهیها صحیح باشند.
2ـ در هنگام صدور گواهی الکترونیکی، امضاکننده مشخص‌شده در گواهی، داده‌های ایجاد و وارسی امضای الکترونیکی را دریافت نموده و داده ایجاد امضای الکترونیکی تحت کنترل انحصاری وی باشد.
3ـ کلیه اطلاعات مرتبط با گواهی الکترونیکی را تا مدت زمان تعیین‌شده در دستورالعمل گواهی به صورت الکترونیکی حفظ نماید.
4ـ تاریخ و ساعت صدور و لغو یک گواهی به دقت تعیین شده و قابل تشخیص باشد.
5 ـ عدم کپی یا ذخیره داده ایجاد امضای الکترونیکی متقاضیان را تضمین نماید.
6 ـ گواهی قابل دسترسی برای عموم نباشد، جز در مواردی که صاحبان گواهیها رضایت خود را اعلام کرده‌اند یا نوع گواهی انتشار عمومی را ایجاب نماید.
7 ـ در صورت امکان مرکز میانی و با دریافت درخواست دفتر ثبت نام، یک مهر زمانی به داده‌های الکترونیکی ضمیمه شود.
تبصره1ـ هر مرکز میانی موظف است فهرستی از گواهیهایی را که توسط آن مرکز صادر می‌شود با ذکر تاریخ صدور، نام صاحب گواهی و نوع گواهی تهیه و منتشر نماید. اطلاعات مزبور ‌باید در جایگاه اینترنتی مربوط درج گردد.
تبصره2ـ مرکز میانی بر عملکرد دفاتر ثبت‌ نام طرف قرارداد خود نظارت داشته و در صورت احراز تخلف طبق ضوابط با آن برخورد کرده و در صورت لزوم با رعایت تمهیدات پیش‌بینی شده در دستورالعمل گواهی نسبت به لغو مجوز دفتر ثبت‌ نام متخلف اقدام خواهد نمود.»
مطابق ماده 9 آیین نامه178، مجوز مراکز میانی به طور موقت صادر می شود و به طور ادواری مطابق سیاست های گواهی و با ملاحظه شرایط و تحولات فناوری های جدید و پس از احراز مجدد صلاحیت متقاضیان، توسط مرکز ریشه قابل تمدید می باشد. بنابراین مساله به روز رسانی و پیشرفت و همگامی با تحولات نوین در عرصه تکنولوژی و توسعه استفاده از امکانات الکترونیکی در انجام مبادلات تجاری و اطلاعاتی مستلزم تجدید نظر در عملکرد و فرآیند صدور گواهی های الکترونیکی می باشد. در نتیجه، متصدیان مربوطه در سطوح مختلف صدور گواهی می بایستی خود را با تحولات مزبور همگام سازند و بهترین وسیله برای کسب اطمینان از این همگامی، بررسی و احراز صلاحیت مجدد متصدیان می باشد که از طرق مختلف قابل انجام می باشد و لرا برای آن که این امر به فراموشی سپرده نشود به عنوان یک تکلیف در ماده 9 پیش بینی شده است؛ در نتیجه تنها مجوز کسانی تمدید خواهد شد که از این آزمون با موفقیت خارج شوند.
ماده 10 آیین نامه برای مجوز مراکز میانی ارزش اقتصادی قائل شده است و آن را جزو حقوق صاحبان مراکز میانی به حساب آورده که با تایید مرکز ریشه و رعایت مقررات آیین نامه ماده 32 قانون تجارت الکترونیکی،قابل واگذاری به غیر می باشد.179
در ماده 11 پیش بینی شده است کلیه موسسات اعم از دولتی و غیردولتی می توانند در حوزه فعالیت داخلی خود بدون اخذ مجوز از مرکز ریشه مبادرت به ثبت و صدور گواهی نمایند. گواهی هایی که به این صورت صادر می شود، خارج از شمول مقررات آیین نامه ماده 32 قانون تجارت الکترونیکی بوده و امضاهایی که به این وسیله تایید می شود خارج از موضوع ماده 10 قانون و صرفا قابل استفاده در همان موسسات خواهد بود.
ضمنا مطابق ماده 2 دستورالعمل اجرایی ساماندهی مراکز صدور گواهی الکترونیکی میانی به 4 دسته تقسیم می شوند که عبارتند از :
الف ) مرکز میانی عام
مرکز منحصر به فردی است که به طور عام مبادرت به ارائه خدمات گواهی الکترونیکی برای تمامی کاربردهای مختلف به متقاضیان می نماید.
ب) مرکز میانی دولتی
هر یک از دستگاه های اجرایی، می توانند با کسب مجوز و اخذ گواهی از مرکز ریشه، در حوزه فعالیت خود، مبادرت به تاسیس مرکز میانی دولتی نمایند.
ج) مراکز تابعه
مراکز میانی دولتی یا یک سطح بعدی دستگاه یا دستگاه های متبوع خود در صورت داشتن شرایط مربوط و رعایت ماده 3 همین دستورالعمل، می توانند صرفا در حوزه فعالیت خود، اقدام به ایجاد مراکز تابعه و صدور گواهی برای آنها نمایند.
د) مراکز میانی خصوصی
این مراکز برای صدور گواهی الکترونیکی مورد استفاده در بخش خصوصی برای کاربردهای تعریف شده آنها پس از احراز صلاحیت های کیفی، کمی و حقوقی، مجوز تاسیس از مرکز ریسه خواهند گرفت.

3-2-1-4 دفتر ثبت نام گواهی

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد درباره تجارت الکترونیکی، تجارت الکترونیک، قانون تجارت الکترونیکی، فناوری اطلاعات Next Entries منابع پایان نامه ارشد درباره اشخاص حقوقی، کسب و کار، اعتیاد به مواد مخدر، سازمان های دولتی