منابع پایان نامه ارشد درباره بازار سهام، ارزش بازار سهام، ارزش بازار، بورس اوراق بهادار

دانلود پایان نامه ارشد

معاملات محدود روي سهام 23 شرکت و در سال 1364 معادلات بر روي سهام 58 شرکت انجام شد. از سال 1364 تا 1367 حجم معاملات با اندکي رونق نسبت به سال 1363 دنبال گرديد و در سال 1367 رشد تقريبا ً چشم گيري به وجود آمد .
پس از پذيرش قطعنامه 598 سازمان ملل متحد از جانب جمهوري اسلامي ايران و پس از اعلام برنامه اول توسعه اقتصادي،اجتماعي و فرهنگي از نيمه دوم سال 1368 بورس اوراق بهادار تهران حياتي دوباره يافت. مبلغ کل معادلات در اين سال بالغ بر 11 ميليارد ريال گرديد که اين افزايش عمدتاً ناشي از اهداف برنامه پنج ساله و سياست تجهيز و مشارکت بخش خصوص در فعاليت هاي توليد بود . در سال 1369 جمعاًٌ مبلغ 65 ميليارد ريال بروي سهام شرکتها (72 شرکت ) معامله انجام شد که اين مبلغ حدود 6 برابر حجم معادلات سال قبل بود . در سال 1369 شاخص قيمت سهام به طور هفتگي محاسبه گرديد و اين سال به عنوان سال مبنا در نظر گرفته شد. در بهمن ماه همين سال بود که محاسبه شاخص قيمت به طور روزانه صورت گرفت اين شاخص در پايان سال 69 معادل 27/184 واحد بوده است .
حجم کل معاملات در سال 1370 بالغ بر 3/478 ميليارد ريال بوده که نسبت به سال قبل از آن رشدي معادل 5/7 برابر را نشان مي دهد . در اين سال شاخص قيمت سهام از عدد 03/186 در ابتداي سال به رقم 55/392 در پايان سال تغيير يافت که بيش از دو برابر شده است . بورس تهران در سال 1371 به علت رکود اقتصادي در کشورهاي صنعتي و رشد منفي توليد ناخالص آنها که براقتصاد کشورهاي صادر کننده نفت از جمله ايران نيز تاثيرگذاشت ، دچار رکود نسبي شد . حجم معاملات در سال 1371 بالغ بر 08/352 ميليارد ريال گرديد که 39/26 درصد کاهش را نسبت به سال 1370 نشان مي دهد . همچنين شاخص قيمت سهام نيز رو به کاهش نهاد و در پايين ترين حد به رقم 12/435 واحد رسيد .
آشنايي با شاخص هاي قيمت سهام
شاخص از نظر لغوي به معني وسيله اي جهت تشخيص و يا تميز بين دو پديده از يکديگر مي باشد. اما از نظر آماري شاخص کميتي است که به صورت نسبت براي مقايسه بزرگي اندازه هاي مختلف يک يا چند متغير بکار مي رود وتغييرات نسبي اندازه صفتي را نسبت به يکي از اندازه هاي همان صفت به نام «اندازه پايه » نشان مي دهد . معمولاً عدد پايه برابر 100 مي باشد ( اکباتاني ، 1373 )
اعداد شاخص عبارتست از وسايل اندازه گيري، مقايسه و سنجش پديده هايي که داراي ماهيت مشخص و لااقل يک خاصيت مشخص کننده هستند . اين اعداد معمولاً تغييرات زماني را اندازه گيري مي نمايد و آنها را بصورت درصد بيان مي کنند. به طور کلي اگر بخواهيم پديده هاي مختلف اقتصادي و اجتماعي را با هم مقايسه نماييم وتغييرات ايجاد شده را بررسي کنيم از شاخص ها بهره مي گيريم .

فوايد شاخص ها
محاسبه و بررسي اعداد شاخص فوايد زيادي براي تجزيه وتحليل فرايند مورد بررسي وپيش بيني نتايج احتمالي آن دارد. اين تجزيه وتحليل ها و پيش بيني ها اطلاعاتي را براي تصميم گيريهاي مختلف فراهم مي آورد . به طور خلاصه فوايد شاخص ها به شرح زير است ( اکباتاني ، 1373):
از اعداد شاخص تغييرات احتمالي در آينده را مي توان بررسي کرد .
شاخص ها وسايلي هستند براي مقايسه کردن تغييرات يک پديده در دو زمان متفاوت.
اعداد شاخص بيانگر اطلاعات عمومي و کلي درباره ترکيب يک سازمان است.
با شاخص ها مي توان تغييرات گروهي چند پديده را با هم مقايسه نمود.
به وسيله شاخص ها مي توان فعاليت هاي اقتصادي را به طور محرمانه از نظر رقبا دور نگاه داشت .
انواع و اقسام شاخص ها در زمينه هاي مختلف و مخصوصا ً در زمينه اقتصادي استفاده مي شود . به طور مثال مي توان از نرخ بيکاري ، درآمد سرانه ملي ، شاخص جمعيت ، شاخص قيمت خرده فروشي و شاخص قيمت سهام و… نام برد .

شاخص قيمت سهام
شاخص قيمت سهام، نشان دهنده وضعيت کلي اقتصاد کشور است. افزايش اين شاخص به معني رونق و بهبودي در اوضاع و احوال اقتصادي و کاهش آن گوياي بحران و رکورد است.(دواني،1382)
اندازه و روند شاخص هاي قيمت سهام امروزه يکي از مهمترين عوامل تاثير گذار بر تصميمات سرمايه گذاران در بازارهاي مالي مي باشد . با توجه به اينکه سرمايه گذاران با علايق و سليقه هاي خاصي اقدام به سرمايه گذاري در بورس اوراق بهادار مي کنند لذا در اکثر بورس هاي پيشرفته علاوه بر شاخص هاي کل شاخص هاي معيني جهت نمايش رفتار بخش خاصي از بازار طراحي و محاسبه مي گردند.

عوامل موثر بر شاخص سهام
شاخص بازار سهام يک معيار مفيد وخلاصه شده اي از انتظارات جاري در مورد آينده سهام مي باشد و ميزان الحراره حساسي از آثار پديده هاي سياسي ، اقتصادي و غيره است و همچنين نمايش دهنده تغييرات ساختاري و بلند مدت در اقتصاد مي باشد. بنابراين به طور ايده ال ، يک شاخص بازار سهام که خوب فرمول بندي شده است مي تواند به عنوان معرف عملکرد اقتصادي کشور باشد .براي تضمين اينکه يک شاخص سهام به طور منطقي نشان دهنده رفتار بازار و شرايط آينده اقتصاد باشد در رابطه با آن بايد معيارهاي واقعي را در مورد استفاده قرار داد( بت شکن ، 1383).
متداول ترين نقطه شروع براي سرمايه گذاران در هنگام خريد سهام ، بررسي روند تغييرات قيمت سهام مي باشد . اين قيمت تحت تاثير دو عامل قرار دارد . نخست عواملي که بر يک سهم بخصوص تاثير مي گذارد و ديگري عواملي که بر کل بازار سهام اثر خواهد گذاشت . در بازار سرمايه عوامل نوع دوم به نام ريسک بازار شناسايي مي شود. شاخص هاي سهام و بهتر از آن ، تغييرات اين شاخص ها بيان کننده درجه ريسک بازار مي باشند .
تغييرات شاخص قيمت سهام ، به دنبال تغيير در مقدار سهام مورد معامله و تغييرات قيمت آنها پديد مي آيد . اين تغييرات ناشي از عوامل داخلي وخارجي يا عوامل درون سازماني وعوامل برون سازماني است. منظور از عوامل داخلي يا عوامل درون سازماني وضعيت داخلي شرکتها با توجه به سرمايه گذاريهاي جديد، سود آوري يا زيان دهي ، تصميمات مجامع عمومي ومديريت و… مي باشد . مقصود از عوامل خارجي يا عوامل برون سازماني نيز قوانين مالي ومالياتي ، بحرانهاي سياسي واقتصادي ، ثبات و يا بي ثباتي حکومت ها ، جنگ ها و… است . عوامل تاثير گذار بر قيمت سهام شرکتهاي پذيرفته شده در بورس در شکل ( 2-1) دسته بندي شده است . ( حيدري ،1381).
شكل 2-1- عوامل موثر بر قيمت سهام
روشهاي رايج محاسبه شاخص
نظريه ها و نوآوري هاي مالي در يکي دو دهه اخير بر پايه نقش محوري توجه به حرکتهاي عمومي بازار با گرايش روز افزون به محاسبه و بررسي روند هاي حرکتي شاخص ها همراه بوده است به طور خلاصه شاخص هاي بازار سرمايه براي موارد زير استفاده مي شوند: ( براون و رايلي ،2000)
به عنوان محکي براي ارزيابي عملکرد مديران حرفه اي سرمايه گذاري.
ايجاد و نظارت بر صندوق هاي سرمايه گذاري .
اندازه گيري نرخهاي بازده بازار در مطالعات اقتصادي .
پيش بيني حرکات آتي بازار (توسط تحليل گران فني).
به عنوان شاخصي براي پرتفوي دارايي هاي ريسک دار ، به هنگام محاسبه ريسک سيستماتيک دارايي ها .
به عنوان ابزار معاملاتي .

به طور خلاصه يک شاخص قابل اطمينان در بازار سهام بايد نماينده و تاثير پذير باشد و بايد سازگاري و انعطاف پذيري ذاتي داشته باشد .بنابراين بسيار مهم است که سال پايه وشرکتهاي تشکيل دهنده آن به دقت انتخاب شوند امروزه طراحي و محاسبه شاخص هاي قيمت سهام در بازار هاي مالي دنيا به روش هاي مختلفي انجام مي شود . که هريک نقاط ضعف و قوت خاص خود را دارند . يکي از مهمترين دلايل اين گستردگي آن است که شاخص هاي قيمت سهام معمولاً بر پايه دو ويژگي زير دسته بندي مي شود :

روش وزن دهي
روش ميانگين گيري

از ديدگاه روش وزن دهي شاخص ها را مي توان به سه دسته تقسيم کرد :

الف ) شاخص هاي قيمتي بي وزن
ب ) شاخص هاي قيمتي با وزن برابر
ج ) شاخص هاي قيمتي با وزني برابر با ارزش بازار سهام

شاخص هاي قيمتي بدون وزن از ميانگين حسابي ساده قيمت هاي سهام به دست مي آيد. شاخصهاي قيمتي داراي وزن هاي برابر با توجه به تغييرات قيمت هر سهم نسبت به مقدار پايه آن (به کمک نسبتهاي قيمتي) به دست مي آيند . شاخصهاي قيمتي با وزن هاي برابر با ارزش بازار سهام از حاصل ضرب تعداد سهام در قيمت جاري سهام منتشره شرکت ها حاصل مي شود . همچنين روشهاي ميانگين گيري قيمت هاي سهام شرکت ها به دو روش زير انجام مي پذيرد :
ميانگين حسابي
ميانگين هندسي

هر دو روش در محاسبه شاخص قيمت سهام کاربرد دارد و در حال حاضر مورد استفاده قرار مي گيرد در روش ميانگين ساده مجموع قيمت روز متغير مربوط که در موارد اوراق بهادار، سهام و اوراق قرضه مي باشد (از هر سهم يک عدد ) ، بر مجموع قيمت پايه متغيير مربوط تقسيم و حاصل در عدد 100 ضرب مي گردد . اين روش ساده مي باشد ولي از نظر کاربردي محدوديت دارد. در روش ميانگين هندسي، حاصلضرب قيمت هاي روز اوراق بهادار شرکت ها ( سهام شرکتها ) بر حاصلضرب قيمت هاي پايه تقسيم مي گردد . در روش ميانگين موزون پنج روش معروف شناخته شده است :

روش لاسپيرز
Laspears
روش پاشه
Pashe
روش باولي
Bowely
روش مارشال اجورت
Edeuort Marshall
روش والش
Walsh

در کليه روشهاي فوق ، تغييرات سهام براساس تعداد سهام موزون شده و سپس مورد استفاده قرار مي گيرد . روش ميانگين موزون از دقت بيشتري برخوردار است و به همين دليل بيشترين کاربرد را دارد .
با توجه به مطالب فوق در کل، شش حالت ممکن براي طراحي و محاسبه شاخص هاي مذکور وجود دارد که در عمل تنها از چهار حالت استفاده مي شود . در جدول 2-1 شيوه هاي محاسبه هر شش حالت نمايش داده شده است .

جدول 2-1- شیوه های محاسبه شاخصص قیمت سهام

که در آن :
t: زمان محاسبه
n: تعداد شرکتهاي موجود در شاخص
b:زمان پايه
W: ارزش بازار سهام شرکت i ام و
در عمل محاسبه شاخص ها فقط بر پايه 4 حالت از 6 حالت ممکن انجام مي شود و روش ميانگين گيري حسابي به شيوه وزن دهي بر پايه ارزش جاري سهام بيشترين کاربرد را دارد .

تاريخچه وشيوه محاسبه شاخص هاي معتبر جهاني ( بت شکن ، 1383)
براي اولين بار شاخص قيمت سهام در سال 1884 در آمريکا مورد استفاده قرار گرفت . در آن زمان روش محاسبه به صورت ميانگين ساده حسابي بود . بدين طريق که قيمت سهام انتخابي را با هم جمع کرده و سپس به تعداد سهام فوق تقسيم مي نمودند .
اين روش توسط چارلز داو اختراع گرديد، که توسط آن ميانگين قيمت هاي سهام یازده شرکت راه آهن به دست مي آمد. و به عنوان شاخص قيمت ها در صنعت راه آهن مورد استفاده قرار مي گرفت تا سال 1897 اين ميانگين سهام دویست شرکت راه آهن را شامل مي شد . در همان زمان داو ميانگين سهام صنايع را تدارک ديد که شامل سهام دوازده شرکت بود . اين روش محاسبه به عنوان تنها روش محاسبه شاخص تا سال 1928 ادامه داشت و در اين تاريخ شاخص ديگري طراحي و جايگزين روش محاسبه قبلي شد. علت تغيير روش محاسبه شاخص مشکلاتي بود که عملا با استفاده از بکارگيري روش محاسبه شاخص قبلي بوجود آمده بود و آن عبارت از تاثير منفي کاهش قيمت سهام در شاخص که ناشي از افزايش سرمايه شرکت ها بود. بدين معني که وقتي سرمايه شرکت افزايش مي يافت، به علت اينکه تعداد سهام نيز افزايش مي يافت طبعا قيمت سهام کاهش نشان مي داد در حاليکه در واقع ارزش سهام کاهش نيافته بود که منجر به کاهش شاخص قيمت گردد. لذا روش جديد محاسباتي ابداع گرديد که قادر بود بخشي از مشکلات ناشي از بکارگيري روش ميانگين ساده را بر طرف نمايد . در روش جديد جمع کل ارزش سهام شرکتهاي پذيرفته شده ( ازهر شرکت يک سهم ) را بر يک عدد ثابت تقسيم نموده ودر مواردي که لازم مي شد تعديل لازم در شاخص ايجاد مي گرديد يعني عدد ثابت مخرج کسر مورد تعديل قرار مي گرفت تا از تغييرات غير واقعي شاخص خودداري شود .
شاخص متوسط صنعتي داوجونز
امروز ، اخبار مالي بدون ارايه گزارشي در مورد ارزش سه شاخص 30 شرکت صنعتي ، 20 شرکت حمل ونقل و 15

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد درباره مدل ARIMA Next Entries منابع پایان نامه ارشد درباره بازار سهام، مدل ARIMA