منابع پایان نامه ارشد با موضوع کار کودک، مواد مخدر، آموزش و پرورش، نیروی کار

دانلود پایان نامه ارشد

پیش گیرانه برای ترک کودک و نو جوان معتاد تلاش کنند. از این دسته فعالیت ها می توان به احداث مراکز مخصوص در این زمینه و بهره گیری از نیرو های داوطلب اشاره کرد. همچنین این نهاد ها میتوانند با سایر مراکز ترک همکاری نمایند و نیرو و امکانات خود به ویژه تسهیلات مالی خود را در اختیار آنها قرار دهند. تجربه نشان داده بدون رابطه متقابل مراکز دولتی و غیر دولتی در این زمینه ها رسیدن به موفقیت دشوار است.
2- حمایت از اطفال در مقابل به کارگیری برای خرید و فروش و قاچاق مواد مخدر
از آنجا که استفاده از اطفال زیر سن مسئولیت کیفری در اعمال خلاف قانون به جهت عدم تعقیب و بازداشت آنان قابل توجه قاچاقچیان مواد مخدر قرار گرفته است، کنوانسیون 1988 سازمان ملل متحد، قربانی کردن یا استفاده از اطفال در زمینه مواد مخدر را در کنار عواملی چون وقوع جرم در یک …موسسه آموزشی… یا مجاورت با آنها یا سایر مکانهایی که دانشآموزان به منظور انجام فعالیتهای آموزشی، ورزشی و اجتماعی به آنها مراجعه میکنند، از علل مشدده جرم میداند.104
مهمترین تدابیر حمایتی سازمان های غیر دولتی در خصوص مهار قاچاق مواد مخدر توسط کودکان، همانا توجه به اطفال در معرض خطر است. با شناسایی و جداسازی کودکان در معرض خطر، میتوان گام مؤثری در جهت پیشگیری از به کارگیری اطفال در خرید و فروش مواد مخدر بر داشت. در ایران نیز اقداماتی در این راستا توسط کمیته امداد با همکاری آموزش و پرورش صورت پذیرفته است. از جمله ایجاد خوابگاههایی جهت نگهداری چنین اطفالی که پدران قاچاقچی یا معتاد یا زندانی به هر علت دیگری دارند.
سازمان های مردم نهاد چون معمولا مراکزی را تحت پوشش دارند برای حمایت از این دسته کودکان نقش مهمی را می توانند ایفا نمایند. اهمیت این موضوع وقتی معلوم می شود که بدانیم این مراکز عمدتا در مناطقی تأسیس می شوند که از نظر جرم زایی به ویژه جرایم مواد مخدر دارای بالاترین آمار هستند. از این رو می توان گفت این سازمان ها با رخنه در جوامع محلی که این گونه جرایم در آنها موج می زند، سعی می کنند تا کودکان و نو جوانان را از دست رس قاچاقچیان دور نگاه دارند. همانطور که گفتیم خانواده هایی که افراد قاچاق چی در آن وجود دارند، احتمال سوء استفاده از کودکان و نو جوانان در آنها در جرایم مواد مخدر بیشتر است. شاید بهترین راهکار در این موارد سلب حق نگهداری از چنین خانواده هایی باشد، که نهاد های مردمی برای سر پرستی این کودکان بهترین گزینه می باشند.
به طور کلی سیاست جنایی کشورها از جمله ایران، باید قبل از هرچیز متوجه جنایتکاران واقعی یعنی قاچاقچیان شود و در این خصوص وادار کردن یا تشویق اطفال به حمل و نقل مواد مخدر باید از موارد تشدید مجازاتها تلقی شود. حال آنکه قوانین کیفری ایران در این خصوص با سکوت خود موجبات تسهیل سوء استفاده از کودکان را فراهم میسازد. لذا پیشنهاد میگردد با وضع قوانین این خلأ قانونی جبران گردد.105
گفتار دوم: بزهدیدگی ناشی از کار کودکان
یکی از مصادیق شایع سوء استفاده از اطفال، استثمار اقتصادی آنان میباشد. در ایران با توجه به ممنوعیت کار اطفال زیر 15 سال و با عنایت به جرم بودن استفاده از نیروی کار اطفال کم سن و سال، آمار رسمی و دقیقی وجود ندارد تا بتوان قاطعانه گفت چه تعداد از افراد زیر 15 سال به کار اشتغال دارند و لذا ارزیابی وضعیت ومیزان وخامت اوضاع بسیار مشکل است. ولی برآوردهای غیررسمی نشان میدهد که بین 15 تا 20 درصد اطفال زیر 15 سال ایرانی کار میکنند که با توجه به رشد جمعیت و اوضاع نامطلوب اقتصادی در سالهای اخیر این درصد افزایش یافته است.
بند اول – اشکال مختلف کار کودکان و علل کار کردن آنها
مقصود از اشکال مختلف کار کودکان، انجام کار به صورت مستقل یا تابع و مزدبگیر و کار در چهارچوب خانواده و خارج از آن است. اطفال یا اغلب در داخل خانواده و با ملاحظه کار والدین و تقلید از آنان به حرفه خانوادگی مشغول میشوند و یا خارج از خانواده و به طور مستقل در کارهایی از قبیل دستفروشی و غیره فعالیت مینمایند و گاهی هم در همین کارها مستقل نبوده و برای شخص دیگری در برابر اجرت معین یا درصدی از سود حاصل کار میکنند. گاهی نیز اطفالی که در مغازهها یا مؤسسات مشابه آن به کار می پردازند هیچگونه رابطه استخدامی با صاحب مغازه ندارند و اجرتی ناچیز از مشتریان دریافت مینمایند.106
به طور مثال مشاغل خرده فروشی مانند واکس زنی، روزنامه فروشی، آدامس و سیگار فروشی، شیشه پاک کنی اتومبیل و … که در مکانهای خاصی مانند چهارراها و مکانهای عمومی دیده می شود. یا کار دختران و به ویژه دختران روستایی در صنعت قالیبافی که اغلب منجر به ترک تحصیل آنان میشود. بخش کشاورزی و نیز مشاغل خانگی نیز از شغلهایی هستند که تعداد زیادی از کودکان از سنین بسیار پایین مجبور به کار در آنها میباشند. ولی عمده مشاغلی که اطفال عموماً در آنها به کار گرفته میشوند و سازمان جهانی کار نیز به ان بخشها اشاره نموده، عبارتند از: “کار بردگی و اجباری، کار کشاورزی، کار ساختمانی و کار در خیابانها”107 که این اشکال مختلف به عواملی چون اهمیت بخش کشاورزی یا صنعت، درجه صنعتی شدن کشور و منطقه و عرف و عادات محل بستگی دارد.
علل کار کردن کودکان را نیز میتوان در عوامل خانوادگی، اجتماعی، آموزشی و قانونی و اجرایی تقسیم بندی کرد. پایین بودن سطح درآمد خانوادهها، پیری و ازکار افتادگی والدین، مرگ والدین، عدم پرداخت هزینه تحصیل اطفال توسط والدین، عدم حضانت یا سوءحضانت کودکان به ویژه پس از جدایی والدین عواملی خانوادگی هستند که منجر به روی آوردن کودکان به مشاغل میگردند. البته باید گفت که ریشه تمام این عوامل مشکلات اقتصادی، فقر و نیاز مادی است.
از مهمترین عوامل اجتماعی منجر به اشتغال کودکان نیز میتوان مهاجرت، بیکاری، فقدان امنیت اجتماعی، سنتهای اجتماعی و فرهنگی و افزایش جمعیت اشاره کرد که هر یک از اینها به دلیل نبود برنامه مدون در کشور برای حمایت از آسیبدیدگان این کاستیهای اجتماعی، کودکان را وارد حوزه اشتغال و درآمدزایی میکند. از عوامل آموزشی در این زمینه نیز میتوان بی سوادی والدین، سهل انگاری والدین نسبت به آینده اطفال، دسترسی نداشتن به فرصتهای آموزشی، ناتوانی آموزش و پرورش در جذب و نگهداری کودکان،غیرانتفاعی شدن اکثر مراکز تحصیلی و نازل بودن کیفیت تعلیمات در مراکز دولتی را از موجبات کارگر شدن اطفال نام برد.
حمایتهای قانونی سختگیرانه از کارگران بزرگسال در مواردی چون اخراج و … که شامل اطفال زیر 15 سال نمیشود، نارسایی قانون در برخورد جدی بابه کار گماردن اطفال و عدم اجرای قوانین موجود، فقدان آراء قضایی و اداری مبتنی بر محکومیت مرتکبان بزه موصوف، ضعف بازرسان کار در ایفاء وظایف محوله و… از عوامل قانونی و اجرایی مؤثر در اشتغال اطفال است.108
بند دوم – پیامدهای اشتغال کودکان
اشتغال اطفال دو نوع پیامد مثبت و منفی میتواند داشته باشد که البته به دلیل غلبه ی پیامدهای منفی آن است که قانونگذار درصدد حمایت از اطفال بزهدیده ی کار برآمده و استفاده از نیروی کار اطفال را جرم پنداشته است. با این حال، کار در سنین کودکی میتواند اعتماد به نفس بیشتر در دوره بزرگسالی و درک و هوش بالاتر آنان نسبت به همسالانشان را در پی داشته باشد و نیز روحیه ایثار و فداکاری را در آنان تقویت کند. اما پیامدهای منفی کار اطفال ( البته کاری که به گفته شق 1 ماده 32 کنوانسیون حقوق کودک 1989 برای اطفال کارگر زیانآور بوده و یا توقفی در آموزش آنان ایجاد نماید و برای بهداشت جسمی، روحی، معنوی و اخلاقی و یا پیشرفت اجتماعی وی مضر باشد.) در چند بند قابل عرضه است:
2-1- پیامد جسمانی
کار کردن در ساعات طولانی، از حیث تندرستی اطفال را با مشکلات عدیده ای مواجه میسازد تا جایی که به استخوان بندی آنها فشار میآورد و موجب تغییر شکل بدنشان میگردد. این پیامد به ویژه در خصوص مشاغل قالیبافی، ملیلهدوزی و جابجایی بارهای سنگین صادق است. قرارگرفتن در معرض انواع تصادفهایی که صدمات جسمی و حتی مرگ را در پی دارد، مبتلا شدن به بیماریهای واگیردار از طریق تماس با بزرگسالان برای اطفالی که به کارهای نظافتی در کامیونها یا رستورانها و… گمارده میشوند، کمخونی، ضعف عمومی و استراحت ناکافی که در کنار تحمل بارهای سنگین و نشستن در وضعیتهای غیرطبیعی برای طولانی مدت رشد ناقص و بالارفتن ریسک بیماری در بزرگسالی به دنبال دارد، از پیامد های جسمی کار کودکان است.

2-2- پیامد ادراکی
پیامد ادراکی اشتغال کودکان را میتوان در محرومیت جزئی یا کلی آنان از تحصیل و آموزش و پرورش جستجو کرد. این امر که کار کودکان آن را به شدت در معرض خطر قرار میدهد، تنها محدود به دوره کودکی نمیشود بلکه تا بزرگسالی نیز پیامدهای منفی آن گریبانگیر کودک کار خواهد بود و وی را از پیشرفتهای معمول در کار و زندگی به دلیل عقب ماندن وی در امر تحصیل و آموزش بازخواهد داشت. در راستای این تداخل اشتغال با تحصیل، در قانون اساسی ایران و نیز در قانون تأمین وسایل و امکانات تحصیل اطفال و جوانان ایرانی مصوب تیرماه 1353، تحصیل کودکان رایگان و اجباری اعلام شده و از آن حمایت به عمل آمده است.
2-3- پیامد عاطفی-روانی
سازمان بهداشت جهانی در گزارش خود فشار روانی، پیری زودرس، افسردگی، اعتماد به نفس پایین و درد را نشانههای معمول بین مستخدمان کم سن و سال ( به ویژه مستخدمان خانگی ) اعلام کرده است.109 با توجه به آسیبپذیری فوقالعاده کودکان از نظر روانی، فشارها و تحقیرهای محیط کار باعث میشود آنها رنج شدیدی ببرند تا جایی که ممکن است به اختلالات روانی زیادی مبتلا گردند.
2-4- پیامد اجتماعی و اخلاقی
اطفال به لحاظ ورود زودرس به محیطهای شغلی و کاری نامناسب از نظر اخلاقی در معرض بهره کشی های اضافه از سوی کارفرمایان یا کارگران بزرگسال مثل استفادههای جنسی قرار میگیرند. از نظر اجتماعی نیز به لحاظ نا آشنایی اطفال با بزهکاران در محیطهای نامناسب شغلی، ممکن است نتوانند بین درست و نادرست تمیز دهند و در معرض شکار بزهکاران حرفه ای و اهداف استثمارگرایانه آنها قرار گیرند. هم چنین چون معمولا در محیط های شغلی که کودکان به کار می پردازند، افراد بزرگ سال و دارای فرهنگ پایین وجود دارند این امر در فرهنگ و تربیت کودک و نو جوان نقش منفی خواهد داشت.
بند سوم – معیارهای بهره کشی اقتصادی از کودکان
شاید بتوان گفت کار در ساعات پایین مثلاً دو یا سه ساعت در روز برای کمک به خانواده و امرار معاش و در صورت برخورداری از شرایط منصفانه و صحیح کار از لحاظ دستمزد و ساعات کار، بهره کشی از کودک به شمار نرود و حتی وی را برای یادگیری مهارت و زندگی بهتر در آینده آماده سازد. اما شرایطی که اشتغال کودک را به استثمار اقتصادی و سوء استفاده از نیروی کار کودک تبدیل میکند، چیست؟
بنا به معیار یونیسف، در صورتی کار کودکان بهره کشی و سوء استفاده است که شامل موارد زیر باشد:
کار تمام وقت در سنین پایین، گذراندن ساعات بسیار بر سر کار، کاری که فشار جسمی، اجتماعی یا روانشناختی می آورد، کار و زندگی در خیابان در شرایط ناگوار، پرداخت ناکافی، کاری که مانع دسترسی به آموزش شود.110
بند چهارم – حمایت و پیشگیری و نقش سازمان های مردم نهاد؛
به منظور مصونسازی کودکان از قرار گرفتن در شرایط نامناسب و ناخوشایند کار استثمار کننده، ناگزیر از ایجاد شرایطی جهت پیشگیری از این امر هستیم و نیز حمایتهایی که هم به صورت قانونی و با وضع قوانین داخلی و بینالمللی میتواند مؤثر واقع شود و هم از طریق حمایتهای فرهنگی – اجتماعی از سوی نهادهای مردمی در راستای جلوگیری از این معضل و حداقل کردن آثار و عواقبش عمل میکند، در این امر مؤثر است.
از جمله اقداماتی که در جهت پیشگیری از کار کودکان میتوان انجام داد:
تلاش برای حذف فقر از جامعه با برنامههای فقرزدایی، توسعه همراه با عدالت اجتماعی، ایجاد امنیت اشتغال از طریق تدوین برنامه سیاست

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع مواد مخدر، بزه دیدگی، اعتیاد به مواد مخدر، مصرف مواد Next Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع جرایم جنسی، جرم انگاری، کار کودک، حقوق جزا