منابع پایان نامه ارشد با موضوع ح3)، سعدي، گاهي، كلام

دانلود پایان نامه ارشد

خسيس ترين كسي از بندگان.
(84، ح39)
و گاه براي رعايت ايجاز «فعل» را بر خلاف رسم و عادت در اول جمله آورده كه كلام را نيز آهنگين و گوشنواز كرده است:
…يكي را از آنان كه غدر كردند با من دوستي بود ملامتش كردم و گفتم: دون است و بي سپاس و سفله و ناحق شناس كه به اندك تغير حال از مخدوم قديم برگردد.
(68، ح14)
…گفتم: آن نوبت اشارتِ من قبول نكردي كه گفتم عمل پادشاه چون سفر درياست خطرناك و سودمند…
(72، ح16)
يكي از صالحان بخواب ديد پادشاهي را در بهشت و پارسايي در دوزخ.
(92، ح15)

3. فعل متقابل:
گاهي از فعل هاي متقابل، كه جمله ها را در برابر خود قرار مي دهد، استفاده مي كند:
…تا فتنه بنشست و نزاع برخاست.
(60، ح3)
زيبايي به كارگيري فعل متقابل بر آن است كه فاعل آن ها «فتنه» و «نزاع» تشخيص گرفته اند و بر بلاغت و زيبايي كلام نيز افزوده اند.
…افتد كه نديم حضرت سلطان را زر بيايد و باشد كه سر برود.
(69، ح15)
…اركان دولت بپسنديدند و برادران بجان برنجيدند.
(59، ح3)
يكي مژده آورد پيش انوشيروان عادل كه: خداي تعالي فلان دشمنت برداشت. گفت: هيچ شنيدي كه مرا فرو گذاشت؟
(83، ح37)
در اين نمونه ظرافت هنري سعدي با استفاده از فعل متضاد و با معني همراه با بيان نكته اخلاقي كاملاً مشهود است.

4. جناس فعل:
و گاهي در حكايات گلستان، هم آوايي و جناس در ميان افعال به كار رفته است:
ملك زاده اي گنج فراوان از پدر ميراث يافت. دست كرم برگشاد و داد سخاوت بداد و نعمت بي دريغ بر سپاه و رعيت بريخت.
(73، ح18)
…چندان كه از نظر درويشان غايب شد به برجي رفت و درجي بدزديد. تا روز روشن شد آن تاريك مبلغي راه رفته بود و رفيقان بي گناه خفته. بامدادان همه را به قلعه درآوردند و بزدند و به زندان كردند. ازان تاريخ ترك صحبت گفتيم و طريق عزلت گرفتيم.
(88، ح5)
5. سجع فعل:
پيدايش بسياري از سجع ها ي گلستان مرهون همين تقدم فعل است.
نظير اين عبارات در گلستان:
…در همان روز اتفاق بياض افتاد در حُسن معاشرت و آداب محاورت…
(54، ديباچه)
…شبانگاه كه دزدان باز آمدند سفر كرده و غارت آورده…
(61، ح4)
…گفتم: دون است و بي سپاس و سِفله و ناحق شناس…
(68، ح13)
…ديدنش گريزان و بي خويشتن، افتان و خيزان.
(70، ح16)
ظاهر حالش ديدم پريشان و در هيات درويشان.
(72، ح16)
استاد سخن، در به كارگيري فعل دقت و ظرافت داشته است. مانند نمونه كه فعل ها بيانگر حال و احوال دروني سعدي را به ما نشان مي دهد. و از شگردهاي سعدي آوردن پياپي افعال است كه سرعت كلام را اضافه مي كند.
يك شب تامل ايام گذشته مي كردم و بر عمر تلف كرده تاسف مي خوردم و سنگ سراچة دل به الماس آب ديده مي سفتم و اين بيت ها مناسب حال خود مي گفتم.
(52، ديباچه)
6. فعل در معناي غير معمول و ويژه:
بزرگترين و قابل انعطاف ترين عنصري كه در خدمت قلم قرار گرفته است، فعل است. سعدي گاهي از افعال به گونه اي استفاده مي كند كه نوعي زيبايي در كلام اش پديد مي آيد و گاهي از فعل چندين معني برداشت كرده است.
شنيدم كه ملك را در آن مدت دشمني صعب روي نمود. چون لشكر از هر دو طرف روي درهم آوردند اول كسي كه اسب در ميدان جهانيد اين پسر بود.
…بر سپاه دشمن زد و تني چند مردانِ كاري بينداخت. چون پيش پدر بازآمد زمين خدمت ببوسيد…
آورده اند كه سپاه دشمن بي قياس بود و اينان اندك. طايفه اي آهنگِ گريز كردند. پسر نعره اي زد و گفت: اي مردان بكوشيد يا جامة زنان بپوشيد.
زد در معني حمله كردن.
بينداخت در معني كشتن.
بكوشيد در معني بجنگيد.
(60، ح3)
…پدر را از اين حال آگهي دادند. برادرانش را بخواند و گوشمالي بواجب بداد. پس هر يك را از اطراف بلاد حصه اي مرضيّ معيّن كرد تا فتنه بنشست و نزاع برخاست.
در معني تمام شدن.
(60، ح3)

4. كاربرد تضاد:
«دو كلمه را گويند كه در صورت مختلف و در معني ضد يكديگر باشند؛ مثل خوبي و بدي»

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع ضرب المثل، گلستان سعدی، مردم شناسی، کتاب درسی Next Entries منبع پایان نامه درباره حریم خصوصی، حکومت اسلامی، فقهای امامیه، آیات و روایات