منابع پایان نامه ارشد با موضوع تکرار جرم، کودکان و نوجوان، کودکان و نوجوانان، یادگیری اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

انجام یک رفتار معین، مجازات صورت پذیرد، فرد یاد میگیرد که از آن رفتار باید اجتناب کند. از آنجا که همه مردم دارای تجارب یکسانی از پاداش و تنبیه در گذشته نیستند، برخی از آنها، برخی رفتارها را آموخته، و برخی دیگر را چنین نکرده اند .سرانجام هر محیطی شامل موقعیت های احتمالی گوناگونی است که هر کدام می تواند نشانه ها و پیامدهای گوناگونی را برای یک رفتار فراهم می آورد. تفسیر نادرست از یک موقعیت و به دنبال آن، این فرض که یادگیری گذشته، به کار بسته خواهد شد، کاری نسبتاً ساده است اما مساله اینجاست که در واقع چنین نخواهد شد.
نظریه یادگیری اجتماعی همچنین مفهوم تقلید یا «مدلسازی» را به عنوان مفهوم محوری فرایند یادگیری مورد لحاظ قرار میدهد. این مساله با ملاحظه رفتار دیگران وارد فرایند یادگیری میشود. به عنوان مثال اگر برخی افراد برای برخی رفتارها پاداش بگیرند، فردی که شاهد آن موقعیت است، میتواند آن رفتار را یاد بگیرد. در این حال، مشاهدهگر، به نیابت از سوی او تقویت می شود. نظریه مستقیم عامل به این نکته تاکید دارد که یادگیری باید بر پایه رفتار و پیامدهای به کار گرفته شده برای فرد و نه دیگر افراد باشد. لذا، نظریه یادگیری اجتماعی از این نظر متفاوت است که محیط اجتماعی را به فرایند یادگیری اضافه می کند. تحت چنین رهیافتی است که نه تنها از دیگر افراد اطراف ما، بلکه از تلویزیون و سینما نیز می توان یاد گرفت.
در سال 1965 جفری89 اولین مقاله خود مربوط به رفتار مجرمانه و نظریه یادگیری عامل را به چاپ رساند. خلاصه کوتاه از عوامل تقویت ترجیحی( نظریه جفری) به قرار زیر است. مردم دارای تجربه یکسانی با گذشته نیستند؛ از این رو، ماجراهای ایجاد کننده شرایط در آنها متفاوت است. تجربه انگیزه روزانه مردم نیز دارای معانی مختلفی است که اشکال گوناگونی از تقویت را بوجود می آورد. در میان این انگیزه ها، برخی بیشتر بر روی رفتار مجرمانه، اثر داشته اند. لذا برخی از مردم برای انجام رفتار مجرمانه تقویت شدهاند و برخی نیز مجازات گردیدهاند. از آنجایی که اغلب پیامدها نسبتاً متناوب هستند (به ندرت چیزی همیشه پاداش داده میشود یا مجازات می گردد) رفتار مجرمانه هر بار که واقع می شود، تقویت یا مجازات نمی شود. در عوض تجربه گذشته برای حفظ رفتار مجرمانه جاری کافی است.
سرانجام جفری تاکید نمود که مهمترین اشکال تقویت، تقویت مادی مانند پول و اتومبیل است. در نتیجه تقویت ترجیحی بدین معنی است که فرد نیازمند داشتن معاشرت ها نیست تا پیامدهای تقویت کننده رفتار مجرمانه را فراهم آورد، زیرا محصول جرم به خودی خود می تواند تقویت کننده باشد.
به طور خلاصه می توان گفت که توسعه نظریه یادگیری اجتماعی محصول ترکیب نظریه معاشرت ترجیحی با نظریه های یادگیری روانشناختی است. رفتار چه انحرافی و چه غیر انحرافی، اگر در یک محیط اجتماعی تقویت شده باشد، می توان انتظار حفظ آنرا داشت. لذا مساله مربوط به جرم شناسان رفتاری، فهم این مساله است که این تقویت ها از کجا ریشه می گیرد؟ امروزه جفری پیشنهاد می دهد که تقویت بیولوژیکی، بر پایه مرکز لذت- درد در مغز قرار دارد. نقاط عمده این نظریه به شرح ذیل است:

1- رفتار انسان، گرد جست و جو به دنبال لذت و پرهیز از درد دور میزند.
2- دو مفهوم موجود در یادگیری رفتار عبارتند از تقویت و مجازات، تقویت موجب افزایش تکرار یک رفتار میشود در حالیکه مجازات موجب کاهش این تکرار میگردد.
3- رفتار مجرمانه از خلال تقویت های مادی و اجتماعی آموخته میشود، درست به همان شکل که هر رفتار دیگری آموخته میشود. این فرایند یادگیری محصول تجارب گذشته و حال است. از این رو، تمام افراد دارای دستگاه مختلفی از رفتارهای فرا گرفته شده و پیامدهای مورد انتظار هستند.
4- تقویت اجتماعی هم به عنوان عامل یادگیری رفتار انحرافی و هم عامل تعیین ارزش هایی( تعاریفی) که رفتار خوب یا رفتار بد، و رفتار مطلوب و یا نامطلوب را تعریف می کند، عمل میکنند.
5- تعاریف اجتماعی که اساساً به شکل دیگر رفتار، فراگرفته میشود، به عنوان نشانه هایی برای اینکه آیا یک رفتار خاص تقویت خواهد شد یا نخواهد شد، عمل مینماید.
6- تعاریف در یادگیری جرم به صورت علایمی مستقیم دخالت دارند. علایمی که میگویند یک پاداش در حال آمدن است یا به عنوان عقلانیت هایی که برای اجتناب از مجازات رفتار مجرمانه به کار گرفته میشود.
7- رفتار مجرمانه رفتاری است که به گونهای متفاوت، از خلال تعاریف اجتماعی و پاداشهای مادی در محیط خرده فرهنگی فرد، تقویت شده است.
8- تقویت مادّی اغلب به وسیله خود جرم فراهم میآیند. لذا، زمانی که فرد دچار محرومیت است، رفتار مجرمانه ممکن است به وسیله پاداشهای خود حفظ شود.90

گفتار سوم – عوامل تکرار جرم در کودکان و نوجوانان کانون اصلاح و تربیت

کانون اصلاح و تربیت، مکانی است برای تربیت و تهذیب روحی و جسمی کودکان و نوجوانانی که به دلایل مختلف به سوی بزه و بزهکاری سوق داده شدهاند. در این مکان تلاش میشود با تمام عواملی (که در فصل اول توضیح داده شد) این کودکان و نوجوانان را از نظر روحی به سمتی هدایت کنند که بعد از اتمام دوران محکومیت و آزادی، دیگر به سوی جرم تمایل پیدا نکنند. امّا متاسفانه با توجه به آمار و ارقامی که از سوی بخش مراقبت بعد از خروج اعلام شد و با توجه به مصاحبههایی که صورت گرفته و آماری که از خلال این مصاحبههای حضوری بدست میآید، دیده می شود که حدودا 25% 91کودکان و نوجوانانی که برای بار اول به کانون میآیند، بعد از آزادی دچار تکرار جرم میشوند و دوباره به کانون ارجاع داده میشوند.این ارقام آشکار و مرئی میباشد و متاسفانه آمار حقیقی تکرار جرم بدلیل دستگیر نشدن همه مجرمان در دست نمی باشد، پس تمرکز ما فقط بر آماری می تواند باشد که از تکرار گنندگان و مرجوعین دوباره و چندین باره به کانون اصلاح و تربیت میتوان بدست آورد.
تکرار جرم در میان کودکان و نوجوانان کانون اصلاح و تربیت، امری است که نیاز به بررسی دقیق دارد تا بتوان عواملی که در آن دخیلند را شناسایی و خنثی کرد تا کانون به هدف اصلی خود یعنی اصلاح و جامعه پذیری این کودکان برسد. اما در این میان عواملی ( چه فردی چه سازمانی) وجود دارند که مانع تحقق این امرند. عوامل فردی، عواملی هستند که کودک و نوجوان بعد از اصلاح اوّلیه (بنابرفرض) و آزادی دوباره با آنها روبرو میشود. عواملی مانند بیکاری، ترک تحصیل، محیط اجتماعی و خانوادگی اولیه، برچسب خوردن همگی باعث میشوند که او دوباره مرتکب جرم شود.
امّا عاملی که مهمتر از عوامل فردی هستند عوامل داخلی کانون اصلاح و تربیت اند. کودک و نوجوان بزهکار برای بار اوّل، با هدف اصلاح و تربیت و بازاجتماعی شدن و مهیا کردن روحی و جسمی فرد برای بازگشت به جامعه، به این مکان ارجاع داده میشود. حال اگر هدف اصلاح و تربیت درست پیگیری نشود میتوان گفت که تکرار جرم به عنوان کارکرد پنهان این مرکز، چندان بعید هم نباشد. عدم طبقه بندی کودکان و نوجوانان براساس جرایم ارتکابی، عدم جداسازی نوجوانان سابقه دار از آنانی که برای بار اوّل به آنجا آمده اند، انتقال مواد مخدر به داخل کانون، عدم اصلاح روحی کودکان و نوجوانان، همه از عوامل مخربی هستند که در تحقق هدف اصلاح و تربیت تاثیر منفی بسیاری دارند. در این گفتار تلاش میشود با استفاده از مصاحبههای صورت گرفته به صورت واقع بینانه، به بررسی عوامل تکرار جرم در میان کودکان و نوجوانان کانون اصلاح و تربیت پرداخت.

الف- عوامل فردی موثر در تکرار جرم در میان کودکان و نوجوانان معارض با قانون کانون اصلاح و تربیت

1- سن و تکرار جرم
زمان تاثیر مهمی بر ایجاد تفاوتهای عمیق در رفتار افراد و الگوهای رفتاری آنان دارد. سن یک فرد میتواند به عنوان عامل مهمی در تعیین فرآیندی که از یک طرف رابطه فرد با دیگران را شکل میبخشد و از طرف دیگر تغییراتی مهم در جامعه ایجاد میکند، مدَنظر قرار گیرد. دلایل قابل توجهی میتوان ارایه کرد که براساس آنها سن افراد در تعیین رفتارهای آنان و از جمله در تعیین رفتارهای مجرمانه آنان موثر است. در سطح کلان آمارها نشان میدهد که علیالاصول جوانان بیش از بزرگسالان درگیر رفتارهای مجرمانه میگردند. ساترلند پس از بررسی تحقیقات بسیار به این نتیجه رسید که در سن بلوغ یا اندکی بعد از آن، بیشترین بزهکاری اتفاق می افتد. تحقیقات متعدد دیگر این نظر را تایید می کنند و بر تاثیر سن در بزهکاری به نحو عام و بر تکرار جرم به نحو اخص تاکید میکنند.
در ارتباط با سن و تکرار جرم آنچه مهم بنظر میرسد بررسی تاثیر ارتکاب جرایم در دوران نوجوانی و جوانی بر تکرار جرم آن در سنین بزرگسالی و به عبارتی بررسی چگونگی انتقال از بزهکاری به مجرمیّت یا از بزهکاری صغار به مجرمیّت بزرگسالان است.
آمارهای بزهکاری نشان میدهد که ارتکاب رفتارهای غیرقانونی در سنین بلوغ امری فراگیر است.92 در تمامی مصاحبههای صورت گرفته می توان دید که زمانی که از سن اولین جرم ارتکابی توسط کودکان و نوجوانان سوال میشود همگی به سن 13-12 سالگی اشاره دارند. یعنی ارتکاب جرم در این سن برای آنها نقطه شروع جرایم برای آنها در آینده بوده است. در کنار همه عوامل دیگر که در ادامه به بررسی آنها خواهیم پرداخت، سن به عنوان عاملی است که می توان هم به عنوان عامل مثبت هم عامل منفی از آن یاد کرد. بعد مثبت سن در جرایم کودکان و نوجوانان این است که اگرچه آنها در این سنین کم مرتکب جرم و بعضاً تکرار جرم شده اند، امّا کم بودن سن آنها نشان از اصلاح پذیری آنها دارد. یعنی این سن کم امتیازی برای اصلاح و تربیت آنها نسبت به مجرمان بزرگسال است.کانون اصلاح و تربیت هم با این رویکرد تاسیس شده است که بتواند از سن کم این مجرمان برای اصلاح آنها استفاده کند. اما بعد منفی سن برای آنها این است که اگر به هر دلیلی اصلاح نشوند، بزه و بزهکاری با تمام ابعاد شخصیتی آنها عجین شده و رشد میکند. به عبارتی جرم در درون آنها نهادینه می شود و می توانند به مجرمانی تبدیل شوند که بزهکاری بعد اصلی شخصیت و زندگی آنها را تشکیل میدهد.
پس یکی از عوامل تکرار جرم را میتوان سن کم کودکان و نوجوانان دانست که چون در سن نوجوانی(12 تا 20سال) قرار دارند دچار بحرانهای روحی و روانی این دوره هستند، که بدلیل نداشتن خانواده یا محیط سالم یا به هردلیلی نتوانسته اند این بحران ها را با موفقیت پشت سر بگذارند و متاسفانه دچار بزهکاری شدهاند. همین بحرانهای شخصیتی باعث تکرار جرم در آنها می شود. زیرا نوجوانانی که در سنین پایین مرتکب جرم شده و به کانون ارجاع داده میشوند بعد از آزادی خود را با شخصیت بزهکار میشناسد و این شخصیت آنها را به سمت تکرار جرم هدایت می کند.همانگونه که گفته شد از این سن کم می توان برای تربیت و تهذیب کامل روحی و روانی این کودکان و نوجوانان استفاده کرد تا بزه در درون آنها نهادینه نشود.

2- بیکاری و تکرار جرم
بیکاری بدون تردید تاثیری مخرب بر فرد دارد. از دست دادن شغل و درآمد نه تنها به عزت نفس فرد لطمه میزند بلکه زندگی او را نیز تهدید میکند .این نکته بویژه در مورد کسانی صادق است که به شغل خویش به عنوان منبع اصلی درآمد متکی هستند. مطالعات متعددی نشان میدهد که بیکاری خصوصاً موجب فشارهای روانی و فیزیکی میگردد و در برخی موارد حتّی فرد را به سوی خودکشی سوق میدهد. از آنجا که بیکاری از دست دادن درآمد را در پی دارد نتیجه طبیعی آن ممکن است سوق دادن بسیاری از افراد به انجام اعمال غیر قانونی جهت تامین نیازهای اوّلیه باشد. درست به همین دلیل است که براساس یافتههای جرمشناختی و جامعهشناختی بیشترین نرخ بیکاری، بالاترین نرخ ارتکاب جرم را نیز در پی دارد.
برخی نویسندگان معتقدند که رابطه بین جرم و بیکاری رابطه ای دو جانبه است. به این ترتیب که فرد بیکار بیشتر از دیگران ممکن است مرتکب جرم گردد و از سوی دیگر محکومیت به مجازات و تحمل آن نیز ممکن است موجب بیکاری و از دست دادن شغل به مدت طولانی میگردد.در این میان برخی از نویسندگان این رابطه را فوق العاده پیچیده توصیف میکنند و

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع کودکان و نوجوان، کودکان و نوجوانان، تکرار جرم، عدالت کیفری Next Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع تکرار جرم، کودکان و نوجوان، کودکان و نوجوانان، کودک و نوجوان