منابع پایان نامه ارشد با موضوع تصمیم گیری چند معیاره، چند شاخصه، منطق فازی، مدل های تصمیم گیری

دانلود پایان نامه ارشد

تحقیق مجموعه ای از قواعد ،ابزارها و راههای معتبر و نظام یافته برای بررسی واقعیت ها ،کشف مجهولات و دستیابی به راه حل مشکلات است.(خاکی ،1382) تحقیق براساس روش و ماهیت به روش های تاریخی 12، توصیفی13، تحقیق تداومی یا مقطعی14 ، تحقیق همبستگی15،تحقیق علی یا پس از وقوع16 ، تحقیق تجربی17 ،تحقیق پیمایشی 18تقسیم می شود (احمدی و همکاران ،1392)
تحقیق از نظر شیوه جمع آوری اطلاعات ،توصیفی می باشد بنابراین توضیح مختصری راجع به این شیوه داده می شود:

تحقیق توصیفی:هدف پژوهشگر از انجام این نمونه از پژوهش ها ،توصیف عینی ،واقعی ،و منظم یک پدیده و رویداد می باشد .به سخن دیگر محقق تلاش دارد تا آن چه را هست دور از هرگونه استنتاج ذهنی گزارش دهد . (احمدی و همکاران ،1392)

در شکل (3-1) به فرآیند کلی روش انجام تحقیق اشاره شده است :

3-4قلمرو تحقیق:
3-4-1قلمرو مکانی:
جهت انجام این تحقیق ،شرکت پاک وش و تولی پرس به عنوان جامعه آماری . خبرگان و کارشناسان به عنوان واحد تحلیل آماری انتخاب گردیده است.
3-4-2قلمرو زمانی تحقیق:
قلمرو زمانی تحقیق مقطع کنونی در نظر گرفته شده است.
3-4-3قلمرو موضوعی تحقیق:
در این تحقیق عوامل موثر بر افزایش توان مالی با استفاده از روش کتابخانه ای شناسایی و با استفاده از روش دیمتل فازی 19ساختار و شدت اثر شاخص ها مشخص می شود و در نهایت با استفاده از تکنیک تصمیم گیری ویکورفازی20 شاخصها اولویت بندی می گردد.
3-5روش گردآوری داده ها یا شیوه گردآوری داده ها :
در این پژوهش براساس نیاز از دو روش گردآوری اطلاعات استفاده شده است :
روش کتابخانه ای تخصصی: روش گردآوری اطلاعات در مورد پیشینه و ادبیات تحقیق از روش تحلیل محتوای مقالات ،پایان نامه ها و کتب موجود در کتابخانه وسایت علمی
روش میدانی: ابزارهای روش میدانی عبارت است از :مشاهده ،مصاحبه ،پرسش نامه ، نظرسنجی ،پیمایش ،تکنیک دلفی ،تحلیل محتوا ،طوفان مغزها و فن گروه اسمی (خلیلی شورینی ،1390) که در این تحقیق برای جمع آوری داده و اطلاعات مورد نیاز از تحلیل محتوا ، پرسشنامه و استفاده از نظرات خبرگان استفاده شده است .
3-6ابزارهای گردآوری اطلاعات:
منظور از ابزارهای گرد آوری اطلاعات ،ساختن ابزارهایی است که بتوانند اطلاعاتی را که شاخص های فرضیه یا سوال پژوهش ، تجویز کرده اند را جمع آوری یا تولید نمایند (جوانمرد ،1388)
با توجه به روش های گردآوری داده ابزارهای مورد استفاده در روش میدانی پرسشنامه به منظور پیمایش از خبرگان و در روش کتابخانه تخصصی استفاده از کتابهای علمی و تخصصی ،مقالات علمی داخلی و خارجی ،پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری و سایت های آکادمیک اینترنتی انتخاب گردیده است.
3-7جامعه و نمونه پژوهش:
یک جامعه آماری عبارت است از مجموعه ای از افراد یا واحد هایی که دارای حداقل یک صفت مشترک باشند. (سرمد و همکاران ،1390)در پژوهش حاضر، جامعه آماری شرکت پاک وش از صنایع شوینده است و به جای تعریف نمونه آماری ،از روش نظر سنجی از جامعه خبرگان استفاده شده است و در پژوهش های تصمیم گیری چند معیاره و نظر سنجی از خبرگان ،آن چه مهم تر از تعداد خبرگان است سطح تخصصی آنها در موضوع مورد مطالعه است (،حمیدی و همکاران 2012)
3-8روش تجزیه و تحلیل داده ها :
در پژوهش حاضر ،به منظور شناسایی شرایط حاکم بر معیارهای اصلی و فرعی شناسایی شده و تعیین شدت تاثیر شاخص ها از روش دیمتل فازی و سپس به منظور رتبه بندی تامین کنندگان از روش ویکور فازی استفاده شده است .
از آنجایی که حل مسائل با دو روش ویکور فازی و دیمتل فازی نیازمند آگاهی و شناخت کافی پیرامون علم تصمیم گیری چند معیاره21 و علم فازی22 است ابتدا به تعریف و بحث پیرامون این موضوعات خواهیم پرداخت .
3-8-1تعریف تصمیم گیری :
تصمیم گیری عبارت است از جستجوی راه حل های ممکن برای انتخاب بهترین راه حل جهت ارزیابی گزینه های موجود براساس معیارهای تعریف شده برای نیل به بهترین گزینه .به عبارت دیگر عبارت است از :انتخاب بهترین راه حل های ممکن موجود .( معمارزاده ،1390)
پیش بینی ،ارزیابی و مقایسه نتایج راه حل های موجود و انتخاب قطعی یک راه حل برای رسیدن به هدف مطلوب ،تصمیم گیری نامیده می شود.تصمیم گیری جوهر اصلی مدیریت است و عمل تصمیم گیری در واقع دشوارترین و در بعضی مواقع خطرناک ترین کار هر مدی می تواند تلقی شود. (عطایی ،1389)
در دنیای امروز ،اداره امور سازمانی نمی تواند صرفا بر نبوغ و قضاوت شخصی افراد متکی باشد ، بلکه تصمیم گیری ها باید بر پایه بررسی های علمی ،اطلاعات دقیق و به موقع و بر طبق اصول و روش های مشخصی صورت گیرد.تکنیک های تصمیم گیری و استفاده از فنون تصمیم گیری ،یکی از گزینه هایی است که می تواند نقش و تاثیر به سزایی را در این راستا ایفا کند(عطایی ،1389)
در این میان ،مدل های تصمیم گیری چند معیاره در دو دهه اخیر ،مورد توجه محققین در حوزه تصمیم گیری بوده اند و این تکنیک ها مسائل مربوط به تصمیم گیری را در قالب یک ماتریس تصمیم گیری فرموله می کنند و تحلیل های لازم را روی آنها انجام می دهند(میر فخرالدینی و همکاران ،1390)
3-8-2تصمیم گیری چند معیاره گروهی:
در زندگی روزمره اغلب با مسائلی روبرو هستیم که در آنها چندین معیار برای تصمیم گیری وجود دارد و انسان با داشتن معیارها به بررسی ،مقایسه ،قضاوت و انتخاب می پردازد .اگر در تصمیم گیری تنها یک معیار را در نظر بگیریم کار قضاوت و اتخاب مشکل نخواهد بود اما دنیای پیچیده امروزی با تصمیم گیری چند معیاره توام می باشد و تصمیم گیری با معیارها و ضوابط متفاوتی روبه رو است که ممکن است مساعد کردن یکی باعث نامساعد شدن دیگری شود(شور باریکی ،1392).بسیاری از این تصمیم ها از طریق فرآیندهای تصمیم گیری در دنیای واقعی در محیطی اتخاذ می شود که در آن محیط اهداف، محدودیت ها و پیامد اقدامات ممکن ناشناخته است .بخش زیادی از این تصمیم ها در سازمان توسط گروهی از افراد اتخاذ می شود .فرآیند تصمیم گیری گروهی به عنوان موقعیتی توصیف می شود که در آن :
الف:دو یا چند نفر در آن مشارکت دارند که اولویت های (سیستم های ارزشی)متفاوتی دارند اما به اطلاعات دسترسی یکسانی دارند .هر کدام از اعضای گروه با ادراک ، طرز نگرش ،انگیزه و شخصیت منحصر به فردشان توصیف می شوند.
ب:وجود یک مسئله مشترک را تشخیص می دهند.
ج:برای رسیدن به یک تصمیم جمعی و مشترک کوشش می کنند(گل سفیدی علوی،1391)
اولین کنفرانس بین المللی تحت عنوان “تصمیم گیری چند معیاره “در 26 و 27 اکتبر 1972در دانشگاه کارولینای جنوبی برگزار شد که در آن تصمیم گیری چند معیاره به عنوان یک سمبل میدان عملی مطرح شد
در سال 1989 تایپا23 و مورتا24 بکارگیری فاکتورهای اولویتی در مسائل برنامه ریزی چند معیاره را مطرح ساختند .در سال 1992 توسط کورهیئی، ینگ شی و پولانگ یو ،در تشریح و کاربرد تصمیم گیری چند معیاره مقالاتی ارائه شد.(شور باریکی،1392)
3-8-3مدل های تصمیم گیری چند معیاره :
تکنیک MCDM25 ابزاری قدرتمند است ،که بطور گسترده در ارزیابی و رتبه بندی مسائلی با چندین معیار که معمولا پیچیده هستند بکار رفته است .به طور کلی این تکنیک ها قادرند مسئله را به طور شفاف و سیستماتیک ساختاردهی نماید با توجه به این خصوصیات این امکان برای تصمیم گیران وجود دارد تا به آسانی مسئله را مورد بررسی قرار داده ،مطابق نیازمندی های خود درجه بندی نمایند (دانش شکیب،1388)
معیار در تصمیم گیری ممکن است به دو صورت شاخص و یا هدف ارائه شودبر این اساس مسائل چند معیاره به دو دسته چند شاخصه (MADM) و چند هدفه (MODM) تقسیم می شود
3-8-3-1تصمیم گیری چند هدفه(MODM)26:
تصمیم گیری چند هدفه برای مسائلی به کار گرفته می شود که تصمیم گیرنده می خواهد با توجه به اهداف چندگانه میزان هر فعالیت را مشخص کند اگر مجموعه جواب ها قابل قبول ،غیر قابل شمارش باشد در این صورت مسئله چند هدفه نامیده می شود مانند تعیین عمر بهینه یک قطعه برای تعویض ،به طور که هزینه کاهش یافته و قابلیت اطمینان حداکثر شود .در مدل های تصمیم گیری چند هدفه ،چندین هدف به طور همزمان برای بهینه شدن مورد بررسی قرار می گیرند.مقیاس سنجش برای هر هدف مشخص است و ممکن است برای اهداف متفاوت ،یکسان نباشد .بهترین

روش تصمیم گیری چند هدفه ،برنامه ریزی آرمانی است که اولین بار توسط چارنز و کوپر ارائه شده است (عطایی ،1389)

3-8-3-2 تصمیم گیری چند شاخصه(MADM ):
در حالت چند شاخصه با مسائلی سرو ار داریم که تصمیم گیرنده می خواهد با توجه به عوامل چندگانه ،از بین چندین گزینه یکی را انتخاب و یا گزینه ها را رتبه بندی کند .اگر مجموعه جواب های قابل قبول،قابل شمارش باشد ،مسائل چند شاخصه نامیده می شود مانند انتخاب تکنولوژی مناسب از بین چند تکنولوژی موجود و یا انتخاب یک خانه از بین چند خانه .در این مسائل شاخص ها به صورت کمی یا کیفی بیان شده تصمیم هایی مانند ارزیابی ،اولویت گذاری و یا انتخاب از بین گزینه های موجود مد نظر هستند(عطایی ،1389)

مدل های تصمیم گیری چند شاخصه را می توان به دو دسته مدل های جبرانی و غیر جبرانی طبقه بندی کرد:
مدل جبرانی: مدل غیر جبرانی :تغییر در یک شاخص توسط تغییر در شاخص دیگر جبران می شود این مدل شامل: Topsis,electre,SAW,AHPو تخصیص خطی
مدل غیر جبرانی: تغییر در یک شاخص توسط تغییر در شاخص دیگر قابل جبران نیست این مدل شامل :تسلط، کلسیکوگراف، حذف ، رضایت بخش خاص ،رضایت بخش شمول ،Maxi-Min و Maxi- Max(امیری ،1392)
3-8-5منطق فازی
از آن زمان که انسان اندیشیدن را آغاز کرد همواره کلمه ها و عبارت هایی نظیر خوب ،بد ،جوان ،پیر ،بلند ،کوتاه و….. را بر زبان جاری ساخته که مرزهای روشن و مشخصی نداشته اند .برای مثال در گزاره “علی باهوش است” یا “گل رز زیباست ” نمی توان مرز مشخصی برای باهوش بودن و زیبا بودن در نظر گرفت. در واقع مغز انسان با در نظر گرفتن فاکتورهای مختلف و براساس تفکر استنتاجی، جمله ها را تعریف و ارزش گذاری می کند ،که مدل سازی آن به زبان و فرمول های ریاضی اگر غیر ممکن نباشد ،کار بسیار پیچیده ای خواهد بود.منطق فازی تکنیک جدیدی است که شیوه هایی را که برای طراحی و مدل سازی یک سیستم نیازمند ریاضیات پیچیده و پیشرفته است ،با استفاده از مقادیر زبانی و دانش فرد خبره جایگزین می سازد و یا تا حدود زیادی آن را تکمیل می کند
ریاضیات کلاسیک در مواردی که با جهان دو ارزشی سرو کار داشته باشد ابزار مناسبی برای بیان مفاهیم مختلف است اما با رشد اندیشه انسانی و پیشرفت های علمی و فنی نیاز به ابزارهای مناسب تر علمی برای بیان مفاهیم پیچیده تر زندگی و محیط انشان آشکار تر شده است ..
تفکر فازی به دنبال ایراد وارد بر منطق ارسطویی است منطق ارسطویی دقت را فدای سهولت می کند نتایج منطق ارسطویی می تواند مطالب ریاضی و پردازش رایانه ای را ساده کند. .

در سال 1930 برای گریز از منطق دو ارزشی منطق چند ارزشی توسط لوکاسیه ویچ منطق دان ارائه شد در واقع منطق فازی نیز یک منطق چند ارزشی است در این منطق به جای درست یا نادرست ،سیاه یا سفید ،صفر یا یک ،طیف نامحدودی از خاکستری بین سیاه و سفید وجود دارد لذا منطق فازی را می توان منطق خاکستری نامید.( عطائی،1389)
در سال 1965 ،دانشمند بزرگ ایرانی به نام پرفسور لطفی عسگرزاده تئوری ای جهت کمی سازی پدیده های تقریبی ارائه کرد که به «تئوری فازی »معروف شد .هدف اولیه او در آن زمان توسعه ی مدلی کارآمدتر برای توصیف فرآیند پردازش زبان های طبیعی بود.او مفاهیم و اصطلاحاتی هم چون مجموعه های فازی ،رویدادهای فازی ،اعداد فازی و فازی سازی را وارد علوم ریاضیات و مهندسی کرد .یکی از اولین کاربردهای مهم عملی این فرضیه در سال 1974 بود،هنگامی که ممدانی و آسیلیان از منطق فازی برای تنظیم یک موتور بخار استفاده کردند. (امیری ،1392)
فازی بودن به معنای چند ارزشی بودن است این بدان معناست که در پاسخ به هر سوال سه انتخاب یا بیشتر وجود دارد و

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع زنجیره تامین، یکپارچه سازی، سلسله مراتب، سلسله مراتبی Next Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع توان مالی تامین کنندگان، افزایش توان مالی